Principum et illustrium virorum epistolae, ex praecipuis scriptoribus, tam antiquis, quam recentioribus, collectae

201쪽

rcto PRINCIPuM ET tis exutos, indeque ex ingenti praeda quaestorem magnam vim pecuniarum cepisse. Cum autem ad Veios exercitus deductus sit, certamque mihi victoriam in manibus prorsus videam imus opulen- tissima urbis oppugnatione spoliisque

maximis tantum praedae titurum compertum habeo, quantum non , omnibus

ih unum collatis ante bellis superfuerit. Senatum super partiendae praedae difficili negocio consulendum duxi A vobis igitur, P. C., peto, ut me de tota hac re, spoliisque hostium , certiorem faciatis , ac, propedieminini ex sententia nobis ces.sura , pro certo habeatis. In castris ad

Veio S.

M. Furius Camillus, Faliscis.MItto ad vos ludi magistrum a liberis

vestris virgis caesum, quod illos novo scelere nobis prodere voluerit. Pueros vestros missos facimus, quod belli pacinque jura esse recordamur, justeque ea non minus quam fortiter didicimus gerere Arma nabemus non adversus eam aetatem , cui etiam captis urbibus parcitur sed adversus armatos .ipsos, qui, nec lacessit a nostris , castra Romana ad Veios oppugnarant Ludimagister, quantum

202쪽

tum in ipso fuit, vos vicit: ego Romanis artibus, virtute opere, armis, sicuti Veios, vos aliquando vincam.

Faliscium P. GR.

Satis periculi factum est virium nostrarum, P. C. Victi a vobis, ab Imperatore vestro sumus ea victori , cui nec dii, nec homines invideant. Dedimus nos vobis rati, quo nihil victori pulchrius est, melius nos sub Imperio vestro, quam legibus nostris, victuros. Eventu limus belli duo salutaria exempla prodita humano generi sunt vos fidem in bello quam praesentem victoriam maluistis: nos fide provocati, victoriam ultro detulimus. Sub ditione vestra sumus; mittite qui arma, qui obsides , qui urbem patentibus portis accipiant nec vos fidei nostrae, nec nos Imperii vestri poenitebit. Si quid autem est quod a nobis praeterea velitis, de iis omnibus legatos nostros certiores faciatis .dabimus enim operam, ut nullis in rebus studium nostrum desideretis.

Capuani, S. P. R.

TIRbis nostrae institutum vetus fuit, ut afflictis periclitantibusque amico-

203쪽

is PRINCIPuM ETrum rebus opem semper tulerit Samnites bellum Sidicinis, nobis conjunctissiumis, intulerant; quos dum pro viribus ab hostium injuria vendicare nitimur, caesis profligatisque copiis nostris, eo devenimus, ut pro laribus iocis tandem nobis pugnandum sit.Verum, cum inprimis vestra intersit, cujus imperio urbs Capua, Sidicinique, hostium, an amicorum , cedant rerum fortunarumque nostrarum

quicquid bello superfuit, arbitrio vestro dandum censuimus. Si nos defenditis vestri si deseritis , hostium erimus Capuam ergo,in Campaniam omnem vestris, an Samnitium viribus accedere malitis, deliberate Pugnavimus tum pro

Sidicinis, tum pro nobis, cum videreismus, finitimum populum nefario latrocinio Samnitium peti, , ubi conflagra sent Sidicini, ad nos trajecturum incendium illud esse hod, facile evenit:

nam, induobus exercitibus caesis, eos sanguis fusus explere non potuit, non populationes agrorum , non praedae lio minum atque pecorum, non incendia villarum, non ruinae, non omnia ferro igneque vastata, sed cupiditas explenda est. Ea Samnites ad oppugnandam Capuam rapit aut delere urbem pulcherrimam, aut ipsi possidere volunt. Sed vos

potius.

204쪽

ILLus TR VIROR EPIST. '3 potius, Romani beneficio vestro occupate eam, quam illos habere per maleficium sinatis, opemque labentibus nobis quam petimum feratis.

M lexander , Iovis Hammonis Filius,

O inpiadi, Matri , SI

IAm omnia cedunt virtuti nostrae. Tandem capta est Tyros omnium urbium munitissima. Sed in oppugnatione hujus omniumque urbium, tu, in quibus cumque belli periculis, nihil est quod de salute nostra quicquam dubites; cum Iovis filium, Iovis praesidio tutum, neci subtrahi, perpetuoque servari, maxime deceat vale.

Olimpias, Alexandro Macedoni, Filio. Ad Axima laetitia me affecit victoria

oppugnatae urbis munitissimae, restque a te praeclare gestas ni inscriptio iterarum me aliquantisper laesiss et, quod Iovis filium te appellaveris. Amabo te, mi fili, quiescasu neque deferas meri neque criminere adversus Iunonem magnum mihi prorsus illa malum dabit, si tu nae literis tuis pellicem illi esse confitearis.

205쪽

S. P. R. MI hi nunciatum fuerat per exploratores, apud Samnites hostes esse omnia soluta , ac sii nemo Romanus in Samnio esset ego vero occasione rei bene etenda adductus exercitu instructo pa-

iatoque ad Imbrinium profectus , acie eum hostibus conflixi. Ea fortuna pugnae fuit, ut res geri melius non potuerit eis quis , qui a ii quoties impetu capto perrumpere non poterant hostium agmenta fraenos detraxi, atque ita concitatos caiaciribus immisi, ut sustinere eos nulla vis posset secutus pedes impetum equitum. turbatis hostibus intulit irena. Viginti hostium millia caesa sunt. Hac re injussu Dictatoris praeclare gesta, non video cur Papyrius dignitati suae detractiam ex istium et Illud tamen mihi conscius sum, me, cum maximo etiam capitis ac fortuna a tum periculosi nihil unquam praetermi serum, quod ex usu reip .futurum putem.

C. Pontium, Sammtium Imperator, Herennio, mi op imo.AUdieram , Romanas copias ad nos

adventare. Quas consiliis potiusquam

206쪽

lites decem , pastorum veste indutos , in conspectum Romanorum cum multavi pecorum misi qui, ubi inciderent in praedatores , uno ore legiones nostras in Apulia ad Luceriam eue dicerent. Jam hic rumor ad Romanos pervaserat. Sed iidem auxere captivi. Hostes, angusta via brevissimum iter in Apuliam capessentes, insidiis circumventi sunt ad Caudinas furculas, inter dulas saltus clausi, ut nulla ratione, nulla vi evadere postant. Quid de Romanis legionibus decernamuS, iatis non constat te per literas consulendum censuimus. Tu pro tua prudentia statues, quomodo triginta annorum injurias ab Romanis passas ulcisci possi

mus. Vale.

Herennius , C. Pontio, Tilio. LEgiones Romanas Caudinis furculis

circumventa , gaudeam necesse est. Ego vero primum illaesas, nulla contumelia dimittendas putaveram; quod nuper per nuncios vobis mandaveram. Sed cum diutius percontando de me

quaeratis , quid de iisdem copiis decernendum sit, ego tum demum ad unum omnes caedendos censeo. Vale. I x Neapo-

207쪽

Neapolitam S. P. hici Iano.QCimus, Romanum aerarium bello Pu-onico exit austum tellumque adversus Hannibalem , pro urbibus agrisque sociorum , atque pro arce Italiae , ab urbe Romana geri. Aequum igitur censuimus, quod aurum nobis, cum ad templorum ornamentum, tum ad subsidium fortunae, majoribus relictum est: eo rempublicam vestram juvare. Si quam autem in nobis opem esse arbitramini, eodem studio illam vobis obtulimus. gratum enim nobis facturi estis, si res Neapolitanorum om- 1ies vestras duxeritis , dignosque judica- vetitis a quibus donum accipere velitis.

Valete.

IIarpagus Mediis, Uro Persae.

CYxe, Cambysis fili Deorum immortalium cura eri neque enim alia ratione fortuna te eo amplitudinis evexi set: jam appetit tempus ulciscendi Astyagis , qui tibi necem paraverist Quod ad ipsum pertinet, perieras i a Deorum , meoque beneficio, adhuc vivis. Nec dubito quin intellexeris , quas saevitias ob incolumitatem tuam Ipertu indigne

208쪽

eri in At si me audieris, universum Astyagis Imperium occirpabis. Hujusce egregii consilii authores ac fautores hac bes regni optimosa quorum etiam nomina ascribere libuit. Tu modo pro tua prudentia, quod superest, conficias. Vale:

Tomyris, Massagetarum Regina Cyro Persirum egi

D E sine experiri bellum Rex Perissarum; quod an tibi utile futurum sit, nescisti tuum opulentissimum Regnum regas, nosque loca nostra deserta ac rupes incultas colere aequo animo patiare. At cum omnia magis quam pacem tibi probare soleas, verbis meis ob temperare profecto noles. Quod si Mas sagetaruna virtutem experiri malueri S , ni nil est quod flumen Araxem armatis pontibus jungas, aut copiae nostrae triunx dierum itineribus a vobis recedant, tuque in Regnum nostrum tuto venias mat, si magis hoc volas, nobis de tantum ocii, locique, ut ad tua loca concedamus cibitum demum de Imperio ac virtute suII mum periculum faciemus.

Toin yris, Ciro, Persarum Regi. DE sine gloriari, Cyre, quod copias

nostras deleveris : non virtuti tuae,

Ira sed

209쪽

1' PRINCIPUM ET sed vino laus victoria tribuenda est. De cet autem naagnanimos Imperatores virtute belli, non dolo praestare. Tum demum animadverti tandem , cruoris humani te aviditate, non Moria, dimicare. Proinde edico tibi, ut initia triduum silium meum, bello captum , missum facias, ac quam primum ex Massagetis recedas. Quod si minus curaveris , testor Solem, solum dominum meum, me daturam operam, ut tandem humani cruoris satietas te capiat.

Anissis, Jpti Rex Pelicrati, Samio Principi. M hi gratissimum est, amico socio

meo omnia ex sententia cedere. Sed tam diuturnus felicium rerum Ursus animum meum aliquantisperia ovet

sollicitum quippe qui sciam, quantum

invidiae securida fortuna obnoxia sit. Mallem ego res meaS omneS meorumque sociorum , variis casuum eventibus,

quam secunda tam longi temporis serie, agitari Mihi ipsi igitur morem geram in deligenda medicina , quam fortunae tuae demonstrabo Delige rem, quam plurimi facias , cujus jacturam iniquo animo feras hanc abiicias, procul neglectam

210쪽

ILLus TR VIROR EPIs T. Isi' deseras ita tamen, ut in nullius manum devenire sinas 'ac utaris quasi medicina ad eluendam fortunam 'ac medicos imiteris , qui humores hinninum variis medicamentorum rationibus purgaret consueverunt. Haec si effeceris , spero futurum , ut periclitantibus rebus tuis optime prospicias Vale.

Tolicrates, Sam , Anni Jue optio Regi. N Ihil mihi fuit antiquius , quam a

mantissimo Gnsilio tuo parere.

Perlecta enim epistola tua, maragdum pulcsierrimum, mihique charissimum, de biremi in mare dejeci: cujus jacturam p rq animi aegritudine ferre vix poteram at, sexta die post annulli actum , mihi a piscatore piscis dono datus est; cuius in ore annulus latebat; quem familiares, quamprimum agnoscentes , hilari vultu reddiderunt. Rei magnitudo effecit, ut te quam primum certiorem facerem. Vale.

Othanes, Persa, Phedima Filia.

Filia splendorem familiae decert nul lum periculiam horrescere quod parentis imperio tibi injungatur. Nam