Q. Marii Corradi, Epistolarum libri 8. Index eorum, ad quos missae sunt epistolae

발행: 1565년

분량: 456페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

201쪽

ad mencisim qhas Brundusii, quas Vis , ct in Salentinis

colligere potu neque multas illas,neque iudicio meo uald) perfectas. In neutris enim sunt,qu circa statem C. Caesaris, id eri, florente adhuc Romana lin-Da, facta esse queamseu picari. Has ipsas tamen ego haud inuitus imitari soleo, quae ad ueterem illam bo norum temporum elegantiam non malὸ uidentur esse accommodata .Itaque te etiam planὸ rogo, si quid eius generis tibi allatum praeterea sit, ad nos mitte re pro tua in me beneuolentia non grauDei mYa autem curari a me uis apti l Felicem Fasianu de num mo uel Galbae,uel Vitellis. polliceor me non defutu rum esse unquam,ne mediocri quidem uoluntati tue. Nunc impediebar undique negoti Ameseni',sgro latione familiae,aduersa etiam ualetudine mea. V stae,quam sicribis,ne nomen quidem ante audiueram, ubi Messapiorum literas uidere potuissem; quarum, lectis tuis literi magnasum affectus cupiditate cogno stendi viare pergratum mihi ueris, si Anto

nii Galatet Iaptiae, paucis diebus mihi

legendam miseris. Illam enim uiae confido me pol hic apud quemquam nostrorum hominum inuenire; o es mihi tum ad haec ualia grata, tum ad alias minimὸ leues cogitationes meas pqaecipuὸ necesseria. Hoc te ueheinenter, etiam, atque etiam rogo. Vale, me, ut facis,ama. Uriae. VII. Idus

Sextiles .

202쪽

Ioanni ferendino Bonifa cis Vritanorum Principi. X C VI.

DE Coriolanosiis tene expectare quidem iu-ιdicum meum . nam de illius ingenio,ficientia, literis uersia ct prosa oratine,quibus mea sententia ualet plurimum, honestissime sientis,ct loqueris. Illud uehementer doleo,quod, quumseuperiori bus diebus ad te uenissem,dixini meam utrique ue-srum de Latina lingua sententiam non probari. Quid enim mihi ese acerbius possit , auam ratione

studii mei reprehendi a te homine uel nobilisimo, uel sapientisimo; quem iure doctisentiunt rectis

me omnium iudicare de literis ' Mihi quidem tert1 non contigerat adhuc aliqua de re disieptatio, ubi trauioris,aut illustrioris pesnae iudicio damnanti esse mea opinio uideretur. m is enim est eorum onunium,qui in literis uersantur,quem aut exercitario ne dicendi,auis lendore orationis,aut ullo genere doctrinae,aut amplitudine dignitatis tectis con re audeam e contigit illud profecto tib quod antea pau- cisiimis,nostra uero state propὸ dixerim nemini; ut insumma nobilitate ortunipotentia, pluris tamen

homo doctisiimus ac sapienti mus, nudia ct ingenuas artes facere uideamis. Vide igitur, quo animo esse me oporteat,quum iudicio atq; auctoritate tua, qua parem babes neminem,damnare ipse cogar in stitutum studii mei,in quo multu ac diu uide er mi bi non invita Minerua otium consiumpsisse. Credas

mihi,

203쪽

m MARII COR RADI

mibi,ueliri hoc perinde est,atque si mea studia omnia contemnens, tannuam a memet ipsio discedam ς. homo id aetatis in literis repuerasiam.Nam quid p r dom,mihi faciendum cessese Aliud ac nouum parare gonvs orationis discite est, ct incommota; neque ad id aetas idonea, etiamsi oporteret. dedissere aut m,quod tandiu sis amplexatus, ex numero est

. eorum,quae Ass κ δ' u πτη nominatis. erum,quando

uel raris,quam si per cupiam mihi esse rentiqui mam,amplitudinis tuae; uel timor sicientiae incomparabilis, uel mea infantia potius mihi obstitit, ne satis adhuc de consilio meo disputarem; his literis conabor, si potero, tota ea de re,quid scistiam,explicare. Ac primam illud mihi cum omnibus conusniat , nece se est ut caeteratrum quoque reri , ita lingua etiam Latinae , ct auctorum qui illa sunt usi,gradus

esse quosdam perfectionis illius,quam nise uitiu enisequi in rebus perfectissimc qui literas profitetur,

flamo sequi omnes oportere. nemo enim, qui latinpscripserunt,omnes dixerit esse persedios.' Um, ut illos omittam,qui ante mille annos usque adpatru no-frorum memoriamseudre, quorum singuli diuersissimum inter se, ct nouum,atque germanae latinit ii maximp contrarium loquendi genus quoddam te nuerunt; Roms etia i s ciues Romanos, libera assΗc ciuitate, sicimus alium alio fuisse in loquendo pu norem; plurimos uero media in rep. insonam ct in . uero, barbaros ct malos audiores latinitatis, atque etiam Osco per iocum a doctioribus nominatos Dis

204쪽

se. Natura enim ita comparatum est,ut optima qusunt,quam pauc imi consequantur. quod quum in rebus omnibus fiat, quae labore ac studio paramus; tum in hac potisiimum, qua de alimus: ita ut alia in re nulla pauciora sint, quae prefectissima dicere pose simus. Sed ego non dicam hoc loco auctores, qui in hoc genere perfectissi per a doctissimis iudicati fue runt. Illos etenim quκm se paucissimos necesse sit; ct Germani quidamscriptis etia ad hanc rem libris non eos imitatione, kdsi Diis placet, inuidia dignos

iuditarint; non propona amplius M. Tullium, neque apua eos illi maiore inuidiam concitabo. Tam

res igitum pure ct latine, uel barbare inquinatὰ scribendi,non hominibus quibusdam,sed quoi uiam

temporumfelicitati aut ruinae tribuendas reor. Naquid trade per Deos,id uolumus esse,quod dicitur Latinὸ loquis nempe iriquod no Gramaticorum petceptis ,no mea aut alterius, ac ne ipsius quidem M.' Tullibaut Caesaris,aut mirronis,aut cui que volu tate con let sed incorrupta ct pura Latij atque umbis Romae publica ct uetus consuetudo sermonis.

Quod se ea uera latinitas est, nec aliquid es, quod praeter sequi debea us illud rectissimὸ iactatum semper est a doctis omnibus, ut neue a piscis Latinis ac Rege Euandro;nsue ab ujs,quipost Octaviani Ca' saris imperium,fcri eruti Romanὸ loqui disicerent. Na, qui posteasunt insequuti Latiniscriptores, quum urbem maior peregrinitatis licentia pervasisset , iamiplendor ille antiqui sermonis interiret, atq; ad illam

205쪽

. ad illam barbariem inclina ret,in qua mille quingin iis ammis fuit: ipsemet , nequid aliud dicam infe at que in atate suam, genus quodia orationis uix illa urbe ct nomine Tomano dignum confitentur. Itaq;

de hs,qui post Octauiantim usque ad hanc aetate fuerunt quantum attinet ad orationem formandam nihil arbitror dici oportere. Qualis autem a Rege Romulo ad L. Menenium Lanutum, P.SextiuVaticanum Constules Romae lingua fuerit, scire non possumus. Post illorum enim Consulatu Dec uiri illi XII. tabulas scripserui, anno post Romam conditam CCCII. quoru sermone equidem fruor magis, quam utor illa.n.legens mira suauitate perfundor antiqua

maiestatis; ct in illo genere imitanda quoque permitterem credidi mam ct simplicissima loquendi figuram. Quos autem non thio solum,sed maxima etia- cum laude possis imitami I ij fuerunt a M. Catone Censorio ad Coss.Drusum ct Torbanum, mnίmque imperii Octaviani Caesiis.mιὁdsi haec ratiocinἔre,non plus ducentis quadraginta septem an nis fuerunt,quos incorrhpti me scribere credamus. Nara antea quidem aut fervio nondum erat illustratus,aut literis nihil mandabatur, aut doctorum ho minum scripta, ne ad ipsos quidem maiores noriros peruenerunt.Deinde uerὸ post illum,quem dixi

sarem,tames doctis ime diIigentis eque scripse

runt aliquot annis quidam: aeterem illum tamens lendore latinitatis non tam ipsis hominibus,quam

aetati,ct Latio,ct urbi Roma farrataim es defuisse. Illos

206쪽

ΕPIs r. LIBER 1i II. Ios 1llos igitur,qui adhuc saluis rebus oe lingua Roma

na,inter utrosique medis fuerunt ita ut ne possent quidem alite quam Latine loqui; siolos in oratione facie da cens o imitandos. Va, quod pro humanitate tua, beneuolentiaque in me singulari,ueritus es etiam,ne illud obsit meis Hudi', quod unum M. Tullium complexus,caeteros auctores uniuersos uiderer funditus

repudiauisse; habes iam in ea re,quid ct ego sequar, O a sis quid sequendum putem. Illa autem si picio

tibi ex eo,ut arbitror, iniecta erat; quod in fermoniabus nostris libenter eius nomen usurpare consueui;et inscribendo olim plurimis maximisque auctoribus me ad imitandam illius formam orationis conuertissem.Vtinam uero me ilia aetate ad minimum quamdam illius dictionis umbram conformare potuissem. Cogit enim ratio imitationis i quod docti homines pi sceperunt,ct nos longa meditatione sumus experti; de multis, quos diuturna lectione detriueris, unum deligere aliquem,cui similis in oratione esse uidearis. Itaque nunc mihi uix ullam est otium, quod

illius imitationi dare possim; ,si esse posset aliquod, grauioribus illud in sudiu mallem consumsred

gaudeo taram uehementer me quondam oras

ad illius potissimum dicendi genus quoquo modosus

sie isHitutum Vam si,quum tanti actam admiram di oratoris eloquentiam, quotidie summo studio me ditarer,neque infantiae partem ullam,neque barba flem depellere omnino potui; quid tandem arbitra mutinis ad ea,quaesium optima, olim adolescens tan

207쪽

s . MARII COR RADIto labore cἶt disem 'Sed ego ad illud reuertor, quod dixisti,non p. spe eu,qui unius M. st studio teneatur, in militatare,cnrchitectuma,aut ullas artes, atq;r s, e quibus ille non scripsit,pertractare. Ego uerbhoc ita accipio, quasi explorandi iudici, mei gratia, mei a u9lueris iocari.Non enim ignoras tu, quae summa tua caruisitio est ,summi se ingenium, duas e se quado tu ad hanc diuisione me impulistio imitatio Προ. Vna orationis,alteram si tame imitatio sit diceda uerborum. De oratione dixi iam, quemadmodum ea mibi formῆda uideretur: erba alite ranqui bilcmentiae ueri,ut a moi sint Latina 'menda ab omnibus negatrem. a quid aliud nobis essetfaciendu i de Philolopbis,Dialeffica, Astrologi .arith fustica, Mathematica, aut quavis alias ientia,tra ctatio sermo, aut dissutatio incidat;neq; felici mastas illa,qua stupra dixis peditaret quibus apte ea i loquamur' Neq; uero me parem Tulliane loqui credam,Ruod in Archate ra necessarium uerbis, modo Latinu illud sit,ὰ Vitruvio;in historia et re militari 2 Liuio; sticis rebus a Plinio;ciuilistis, a Iu recon stultis mi turbor. Vm, ut Ciceronis more,cur potius ut Latinu ct pure dicamus, non siingulis iter

bis titum spectatur,quaesumpta 2 scriptoribus Latinis quibusicunq;, Latina esse necesse est; sed stilo et genere sermoni roprio Arbis et ciuiu Tomanoru,quod uidennus Catoni,Plauto,Teretio,M. Varroni, C. Cisari,et pauci rimis illius pauloq; superioris natis sui ecncestum. Ego igitur, ut nihil interim loquar de Poetis, ilios usque ad ea tepora, qua circa Norbani ut

208쪽

EPIST. LIBER IIII. IOI 'dixi aut Planci Consulatu fuerunt , omnes ample 'ctor;uerbas res coga non ab illis tantum sumenda existimo,quos ante nominari, quu uicini saltenn scarint optimis Romanae linguae teporibus: soda nostri sectili hominibus etialiqui ante nos de nouis rebris, neque olim adhuc repertis conscripserunt.immo et idne nobis quid', siqua res nona explicandast,nouo rum nominu inuentione debet mi r ictu uideri. Habes optime Princeps,rationcsudij mei,qua se Ciceroniano suo Erastinus dedisset, assi mo cu nihil fuisse. habiturum,quo tam longa disputatione in II alia etiaiuuentutis rectisima Rudia labefactaret. ton audiuere tamen illum , aut Flamminius , aut Manutius meus,aut Bebus,aut illius collega Sadoletus, aut Perionius,aut Contarenus,aut innumerabiles doctisi

mi uiri;qui sapientisiimis comi', sciriptis lucis

r imis nos omnem Italia ab illa barbarie ad antiqua Latinἰ sit Aedi consuetudine i tua erret. Sed ego tamen mihi facie tu puto,ut hac de re tota nihil adhuc statui,et iudicium meu ad congressum nosmet literas Coriolani disseri e malim, meaq; sententia accommodem poti imum ad tua. Itaque tantum te rogo,quantum adhuc alia de re nulla, hanc epiItoli non ad te solum esse scriptam arbitrere; sed , quum primum per tabellarios licebit,ad illum quoq; mit

tendam cures. Scio evim utriq; u strum eo nomine

sudium non probari meis,quod iudear avius M.Tullii orationc Ll clari. Ego uero explicaut, ut potui, quae in eo mihi recta se uider lxr. Verum , se

falsa

209쪽

vis veritatem quaerere existimes, quam ego doceri 4xe ex Coriolani literis maximὸ uelim. Heque s smueritus, ne tus, aut illius humanitati sim molestus, numquam enim tu occupationibus rerum amplisii moum,ct ista cogitatione Britannicae profestionis,

ille uero siuis ct Caesaris negotiis tam potes esse di , stentus,quin uobis praecipua cura sit honestissimi oti , ct literarum . Denique istud uolo esse testatim-mum , me non facultatem rectissime scribendi, sed

sonsilium oe uoluntatem mihi uendicare. Vale. Scipioni Granaphela, Patauium. XCVII. SI uales, gaudeo.apud nos rectὸ.De tuis rebus no ignorabam te accepisse a patre tuo literas. Tea mo,quantum praeterea neminem, paucis hoc habeto.

non soleo enim esse bladus, tibi nota est libera simplexque mea natura, ct mores, Literm totum coles, Pantum nos amas, ac te potius ipsum. Iuris quidem ciuilis praecipua sit cura:tamen illud sine tamanioribus uteris esse nullam putabis, Denique fac, ne tibi essua ipse ex animo,id in consilia mea. est naq;nt in csteris magna, ita in ista etiam urbe nonnulla corruptela studiorum.itaque uide, quidsequare. Doctissimos omnes copule, quorum inhic maiorem habes potinatem audiendi is liten is Dbertellum obseraa.Manutium cole,cuius ego, ishic si essem,legi timum institutum esse mihi uellem paucis 1uibusque kiebus salutandi. Hanc te meam uoluntate non poeni

210쪽

EPIST. LIBER . IIII. IOψ.teat imitarei. tametsi scis,quam sit ille in Rudijs, σobscursimarum rem tractatione occupatus. aesta obrem ne scribere quidem ad illum nunc debui.nolui im tantis illius cogitationibus obstrepere.Sed illud scilicet significare uolui, eius monita,uel de sermone siquando fieri positi; uel descriptis, quorum actuc magua copia est, ct speratur in dies maior; tibi non esse praetermittenda. latus enim uidetur is ad latinitatem, ct literas omne; illanta s. Dij nobis illustruent ad perficienda,quae cogitat. Vide tamen Scipio,ex his quid ego uelim. Iurecoseu stos censeo uites , hoc est sordidum aliquod genus literarum. ex uis enim paucisimi sunt hodie qui doctrina politiore norint ullam.ItaqMe iura tantum ab illis , liter is auteab eruditis dissito. quae iureconsultorum sunt propria,haec la ab hi capesutor. Sed, quae mihi ad iρ- cum exciderunt serio abi te como esse accepta. Lora in vicio non mansitiose discessum tuu dixit neq; tua,neque patris tui caussa uellese meam inudaciam

atque inolentiam ferre.uirum commouit cum uicinis, ut Praetorem,ut Rege ut Corem appellaret. Quibus illam modis acceperim,quomodo omnes tractauerim,longum est cribere acerbior sum visus , suam mea fert natura.ponquam eos mancipiorum loco habere coepi sunt amici omnes , ct rem viden tur lege ac more factam sentire. Redeo ad illud,ut et iureconsultus oe bonis uteris ornatus reuertare.Sed quando ea tua fortuna es, j mores, ut sitientia tua

nullum ad quaestu in abuti uesis; praecipuam quandi

naues

SEARCH

MENU NAVIGATION