Fr. Burgers Dijcki Idea politica cum annotationibus GeorgI HornI

201쪽

. Qui imperant in statu plurium,

eos utile est in tres ordines distingui, in senatores, executores, & judices. 8. Tempore Selli creandus est imperator sive dux generalis, penes quem sit summa rei bellicae. Quia lenta consilia non sunt idonea bello. CAP. XXII. De Aristoeratia. AR istocratia est status in quo exin cellentioribus aliquot, jus majestatis,

Th. s. Ita Carthaginenses tempore belli ereabant Imperatores, qui etiam frequenter ab Historieis appellantur Reges . quales fuerunt Μ ago, Imi leo, Hannibal, Asdrubal & alii. Ita prisci Saxones cum haberent Aristo erat iam eonstaniem ex duodecim principibus , qui per vices ad ministrabant Ram p. sub quo igitur exoriebatur bellum, ille eonstituebatur Rex. eamque potestatem ad vitae tempus retinebat. & talis Rex saxo num fuit Witeli indus , qui per M. annos bellum gessit eontra Carolum M. Secdnda sorii a Reip est Polyarchia , quae est Reip species , ubi a pluribus, penes quos summa

potestas et t. imperium e Xercetur.

202쪽

DOCTR. POLITI EA . Isty Aristo eratia definitur th. I. in qua definitione

notanda,

I. Causa emetens eius, nimirum exeellentiores, qui alio nomine dicuntur optimates, quia vi lute, genere, ac meritis caeteros antistant, ocquia optimum Reip. genus repraesentant. a. Forma, quae consistit in numero. Nam adeonstituendam Aristo eratiam requiruntur aliquot optimates , ex quo sequitur unum aliquem nunquam posse eonfiituere Aristoeratiam, quia Arbsto eratia nimirum non dieitur quasi EF ὰ -

Imperium optimorum. Ergo quamquam unus aliquis possit esse optimus, tamen si solus adminia stret Remp. non Aristo cratia, sed Μonarchia erit. Ita Dictator apud Romanos reprςlentat Imperium Μonare hicum.

Quaestio. Uduo possint constituere Aristocratiam φRe θ. Assirmatur. Si parem habeant potestatem dc indivisum Imperium, ac alter ab alterius consensu nihil agere possit: Hinc sequitur duos coss. Romae conitituisse Aristocratiam a sed dubium manet de quibusdam Imperatoribus Romanis, qui Collegas assumpserunt. ex. gr. Antoninus Pius Collegam habuit Lucium verum, valentinianus Gallienum , Diocletianus Μaximianum. Constantinus M. Licinium, dc alii alios. Diversae sunt opinioties, Kecher mannus existi-inat Imperium illud fuisse Monarchicum, Alth sius & Honorius fuisse Aristo craticum.

Re θ. Utrumque verum esse potes: secum dum limitationes praemissas. I 2 sed

203쪽

Sed eum ex Historiis certum sit illum Impera torem qui alium assumpsit sibi Collegam, semperfuisse primarium ae superiorem, id quod inprimis exemplo Diocletiani patet, sequitur potius Monare hiam fuisse. Quaestio. Ωκotnam Personae requirantur

ad constituetida1n Aristo cratiam qRel'. Numerus pnecise definiri non potest; variat enim pro quantitate & qualitate Reip. in universum pauci esse debent respectu Democratiae, dc multi respectu Monarchiae, quo autem pauciores fuerint, eo stabilior ac firmior erit Aristocratia.

Ita apud Laceda monios 3 o op imates, Nori-hergae 24. & ita apud alios.

Quaestio. An Aristo cratia sit optima fodi

Resp. Quritio intelligi potest duplicirer,

vel de optima sorma Reip. considerata absisIu- te in abstracto extra imbecillitatem humanae naturae, vel in concreto, & pro ratione conditionis hominum, qualis hodie est: priori r spectu dicitur Monarchiam esse optimam, λ- steriori Aristocratia longe est melior. Nam x ristocratia est accommodatissima forma ad conditionem dc imbecillitatem humanam, quae ita est comparata, ut unus vix possit sustinere onus Imperii, ac multis obnoxius sit erroribus atque multis peccatis, contra vero plures plura vident, multorum humeris facilius gestari & sustineri onus potest, atque ita facilli-

204쪽

jestatis, & imperium in caeteros concessiim est.2. Quia autem pauciores imperant in Aristocratia, quam Democratia; ideo sitiam perfectior status est, propiusque ad unitatem accedens.

s. Ius imperandi optimatibus in .

divisim competit, & omnibus exae

quo.

q. Ius convocandi collegas, potestas proponendi capita deliberanda, rogandi & colligendi suffragia, omnium consensu transferri debet in

unum sim reluilibrium in Rep. conservatur. An Imperium Germanicηm sit risto cratici φλέγ. Affirmat Bodin. Lib. II. de Repub. cap. 6 Negant plerique Politi ei Germani et

De eisio Arniraei omnium est optima. nimirum statum Imperii Germani ei esse mixtum ex Aristo eratia & Monarchia. Ita quidem ut Aristo erati a praeponderet, sed Imperatori quoque sua iura ia-tegra & cum summa potestat aerelinquantur. The Ad verba in unum. Qui appellatur Decanus pr. ses vel Praesidens. Ita Collegii Elector im Prases est Elector. Μο- tun tinus. I a Th. s

205쪽

is 8 ID EA unum, qui isto munere vel perpetu , vel ad tempus fungatur.' s. Consilia sua habeant secreta,&imperio excidat, qui propalaverit, quae fuerant tacenda. 6. Optimates vel sorte eligendi sunt quod tamen vix locum habere debet nisi in constitutione imperii Aristo cratici vel suffragiis reliquorum optimatium. Hoc enim multo tutius est, quam ut potestas eligendi optimates sit penes populum. T. In personis eligendis praecipuὸ spe

Th s. Tale silentium inprῖinis fuit apud o-

tum Romanum , adeo ut Livius miretur Graecia dc Asiae Legatos. qui Romam veneram, nihil estis quae Eumenes Rex pergami in Senatu propO'suerat, resciseere potuisse. Thes. 6. Ad verba, vel sorte eligendi sunt. Recte Author limitationem addit, quia nimiri sors cum temere eligat. & tam in optin um quain in pessimum cadere possit . regulariter locum in Aristo eratia non habet , sed est propria Demo'

cratiae . .

Thes. 6. Ad verba , vel suffragiis reliquorum

optimatum.

Ita Hardervi ei Magistratus suo ipsius suffragio Higitur, quod est proprium Aristocratiae.

206쪽

DOCTR. POLITICAE. 39'

spectari debent prudentia & virtus; secundario , nobilitas, cens , aetas,

8. Optimates autem vel summum habeat imperium, ut Veneti, & haec est Aristocratia proprie dici a ; vel agnoscunt aliquem in terris superi rem, ut fit in multis civitatibus Germaniae. 9. Praeterea imperium, optima tum aut perpetuum est, aut tempOrale.

Io. Morbus hujus status est dis sensio optimatium, qui, nisi tempestive

Thes. g. Aristoeraria alia est summa ut apud Venetos, cruae nullum agno cit super orem, alia subalterna live subordinata. ut in plerisque urbibus Germaniae quae Imperiales appellantur inprimmis tamen Nodi bergae, ubi est exactissima forma Aristo eratiae subalternae.

Thes 9. Quaestio. Mod nam melim Resp. Pcrpetuum, quod Bodinus probat

exemplo Genevatum,qui perpetuos optimate. habent, quia nimirum crebra Magistratuum muratio propria est Democratiae.

207쪽

stive sanetur, desinit in Oligarchiam,

quae est Aristocratiae veluti interit Us. ii. Est autem Oligarchia, quando pauci ex optimatibus,collegis Exclusis, imperium invadunt, & pro arbitrio, contemptis legibus, reliquam multitudinem opprimunt. I 2. Atque hoc ab ipsis Optimatibus metuendum est. A subditis metuendum , ne velint Aristocratiam mutare in Democratiam, ad quam

maxime propendet multitudo &plebs. . I . Quod ne fiat, efficiant Opti

mates,

Pompeius, Caesar, Fe Crassus . illi eonspiratione inita totam Rem p. ad se traxerunt, sub illis igitur periit Aristo eratia Romana & eonversa fuit

in Oligarehiam , id est Imperium paucorum cae teros optimatium opprimentium. Thes 3 a. Aristoeralia eum posita si inter duo extrema, Monarchiam de Democratiam , facili negotio mutari potest in alterutram. Nam si unus ex optimatibus oppressis Collegis suis Rem p. ad se unum trahat, quod Iulius Caesar, post eum Augustus fecerunt. fit Monare hia; si totus populus oppressis Optimatibus occupet Remp. fit De-

208쪽

mates, ne plebs instigetur contra statum Optimatium , graviterque animadvertant in eos qui tale quid comperti fuerint tentavisse. CAP. XXIII.

De Democratia.

DEmocratia est status, in quo civium vel omnium, vel magnae partis nomine, quidam ad tempus caeteris omnibus in universum ti singulis

Thes. r. Democratia est populi Imperium, alio nomine communiter appellatur Respubliea, quasi res populi, propterea, quia omnium est antiquissima& prima, de quo supra dictum, eap. II.

Thes. I. Ad verha, vel omnium vel magnae partis nomine. In Democratia Imperium est penes populum. non tantum a toto populo exercetur , sed populi totius nomine quidam ab universis selecti caeteris omnibus imperant, ae secundum leges strictisi, me observandas jura Μajestatis exercent. Thes. I. Ad verba, ad tempus. Nihil magis pugnat cum natura Democratiae, quam Magistratus perpetuus atque haereditarius.

Requiritur igitur in Democratia Magistratus per- I s petu

209쪽

gulis imperant, & jus majestatis,fummamque potestatem exercent. 2. Democratia est status natura

sua impersectissimus, quia longissime.

repetuo sueeessivus, atque Alternativus , libere ex omni eivium numero, non habito Nobilitatis vel divitiarum respectu, sed solius virtutis & fidei erga patriam respectu ad eertum Bedeterminatum tempus electus. Democratia igitur maxime re fert statum naturae, in quo nihil perpetuum , Omnia fluxa. mutabilia, suisque limitibus ae temporibus definita sunt. Thes. 2. Imo eontrarium verum est, & De- moeratia est status natura sua persectissimus propter duas irrevocabiles rationes. i. Quia maxime naturalis. Prob. Quia maiaxime ineundum libertatem, liberi enim liberis imperant, neque actiones gratia, aut horitate, potentia, sed solis legibus gubernant. Deinde iidem semper & imperant & parent. . a. Quia maxime secundum leges . E quibus in nullo statu minus receditur , quam in Dem era

Ohin. umbreis. At longissime recedit ab v

nitate.

Ergo est Imperfectissimus Distinguitur inter unitatem personalem dc realem, singularem & complexam. De unitate personali distingulari negatur major, secundum illa quae sunt dicta. De unitate reali de complexa negatur Mincr.

210쪽

recedit ab unitate. Et tamen propter singulares circumstantias, saepe caeteris praeserendus est .

3. In hoc statu ius majestatis penes populum universum est, cujus

arbitrio id a deputatis magistratibus

exercetur. Et, ut compendium fiat

. eXThes. 3. Proprium Demoeratiae est quod populas universus timeri vult, ae instar Μonarchae haberi, & in eo iudicat summam libertatem, quod nihil agit sine universali eonsensu omnium. omnes autem censentur ubi plures sunt. Thes 3. Ad verba, constituendi iunt praefecti

tribuum.

In Democratia cives in varios oldines distribuuntur, vel in Decurias. quibus Decurio, vel in Centurias quibus Cetitur o vel Chiliades quibus Chiliarchus Sco. praeest. vel distribuuntur ieeun-Om opificia, factorum, sutorum &e ad qua opincia omnes alii revoeantur: Ita Coloniae Agrippinae & per civitates Helveticas fieri solet , uni omnes cives sive sint Nobiles sive docti, se alia eui tribui ex opi ficibus adjungere coguntur , ita ut Barones, Nobiles, viri docti reperiantur in trisbu Sutorum vel Sariorum ue haec eniin forma est Democratiae, ut omnes cives sint aequales, a que aequali ordine censeantur , atque hi tribuum prae se e talio nomine appellantur tr. buni plebis , in Belgio viri communitatis Gerzeens Μannen. pe

nes quos est summa potestas in Rep. & qui sunt Ephori sive optimates in Democratia.