장음표시 사용
301쪽
husdam agiis atque tundis , nova nonnullo rum injuria ac violentia meae Ecclesiae ereptis, id quod maxime a meis moribus abhorret , ire mihi in litem' tamen fuerat necesse. Quae quum in Senatu Tolosano causta ageretur , remque adversarii variis calumniis extraherent , non est passum diutius illud gravissim uin sapientissimumque consilium , veritate caussae perspecta , me meo jure , Ecclesiam suis posse ibonibus fraudari: fidemque sua in in insignem justitiam , quam Omnibus paratam exhibet, mihi quoque illam imploranti, haud gravate praestitit . Quapropter ego his tot Dei & hominum beneficiis , pacem animi jam & otium adeptus , ingratus plane essem , si non reliquum tempus vitae , quod superest', in agendis Deo omnipotenti gratiis , & in hominum bene de me meritorum memoria ac laude recolenda ,omne consumerem: nec ad eas
converterer potissimum actiones , per quas gregi meo primum , ct populis meae fidei creditis , deinde ceteris omnibus , qui haec modo expetenda ducunt , aliqua ex meis studiis atque vigiliis utilitas pararetur. Quae ut cunctis. abundantior venire possit, egoque in eo pra cipue elaborem , quod & mihi honestissimum , S reliquis possit esse fructuosissimum , ad meditandas atque explanandas scripturas sanctas sum conversus: in eis enim maxime fontes illi coelestes scatere non desinunt, e quibus quantum unusquisque vult, tantum ad c gnitionem Dei atque sui, Si ad beatam sibi vitam alendam atque irrigandam potest derivare . Igitur quum superioribus proximis die-hus Commentarium in Psalmum XCIII. conte-cisiora, quumque jam edere ac vulsare Oppor
302쪽
tunum visum esset, statui, Federice Frego si nostra insigni amicitia, ct vetusta familiaritate dignum tibi hujus lucubrationis opus , Riam quam otii nostri primitias cte ferre . Novi enim te in his sacrarum litterarum studiis ita intentum dies Sc noctes, ut alium cultum vitae sine his nullum esse ducas . Mihi porro
ex eo tempore quo Romae mansimus una ve Iutunanimes, eodem convictu , domicilio, studiisque coniuncti; annis ab hinc , si recte recordor, ferme septe indecim ; ita inhaesit in animo tuarum praestantissimarum virtutum admiratio , ct jucundissimae consuetudinis memoria, ut quamquam postea usus noster multa varietate temporum interruptus , ct interval-ns locorum etiam distrachus fuerit, manserit tamen idem amor , ct a mea parte caste integreque servatus , ct ab tua signis jam pluribus declaratus. In quo ego etsi plures &graviores caussas semper habui colendi S complectendi tui, quod excellentem tuam virtutem, quod prudentiam, quod moderationem animi conspiciebam , religionem autem erga summum Deum etiam venerabar : tamen tu qua semper fuisti humanitate praeditus , parem meam conditionem tecum in nostra amicitia esse voluisti, statuistique eodem honore S loco esse debere , ct virtutem ipsam , ct bo nam ac perpensam ad virtutem voluntatem. Accedit quod ambo gravibus fortunae injuriis saepenumero agitati , detrimentisque multati , alacres tamen animo sumus , eademque spe & fiducia nitimur , quam habemus directam erga summum Deum , cuius munere Stbeneficio, quum maiorum multo versorumque bonorum possessio nobis sit dorata , ct ia
303쪽
quIbus nullam jam fortuna habet potestatem , eorum egregiam utilitatem , ct divinos illos uberes opulentosque fructus ex his potissimum libris litterisque percipimus, quae uti sunt , sic nominantur sacrae , in quibus , Stu summa cum laude versatus es , ct ego to tum dedere me cogito . Verum alia quidem alias . Nunc hujus interpretationem Psalmi , nisi me fallit, ad communem vitam non minimum accommodatam, eo animo accipies, quo omnia nostra solitus es accipere , amico benevoloque videlicet : nosque amore S studio tuo iuvare non desines , ut quae ex me in hoc genere exitura sunt, talia sint, per quae
omni recto mori, & fidei sanctae Catholicae, nil umquam detrahatur: sicut & ego in primis propositum mihi habeo , &tu fideli tuo consilio , praestantique doctrina mihi plurimum prodesse semper potes. vale , EPI-
304쪽
as 3 IACOBI SADOLETI EPISTOLA LXXXIX.
AUGUSTINUs EΡISCOPUs GRAssENSIs co Iacobo Sadoleto S. Hus litteris, quibus illum ob fratris mortem solabatur , officiose respontici. G Ravissimo mihi fortunae vulnere afflicto ,
redditae sunt literae tuae plenissimae ct officii & humanitatis b). Cum enim me abs te summopere amari mihi antea fuerit persuasi simum , haec tamen potissimum epistola expressius quodammodo S illustrius incredibilem tuam erga me benevolentiam , tamquam
ea quae oculis cerni solent, mihi per speeiam fecit. Quapropter multis honestisque de causis , non modo grauissimi casus levationem aliquam , sed solatium etiam non mediocre nobis attulit. Cum enim hoc meo tempore te ita affectum fuisse cognoscam , ut pene ipse consolatore indigueris , ejusmodi tamen Ssententiis & rationibus usus es , quae cum per se ad levandum dolorem gravissimae essent, fiebant
ca Augustinus Grima idus hie est , de quo consule
quae diximus supra in notist ad Epistolam x. pag ast. cb Epistolam Sadoleti ad Grimaldum , cuius haec est responso haud invenire licuit . Extant quidem Sadoleti litterae ad ipsum Grima Idum datae xv. Cal. octobris anno M. D. xx Ix. sed nil aliud in illis continetur , quam gratiarum quaedam actio pro ossiciis a Grimaldo in se tiPaulum fratris filium collatis .
305쪽
hant tamen accessione aut Oritatis , atque eloquentiae tuae longe graviores . Ego vero quemadmodum nunquam me fratremve meum ,
praecipua quadam conditione inter caeteros homines natos esse existimavi, ut non subitis maximisque fortunae ictibus subjaceremus , si e fateor nunquam me eam animi celsitudinem praetulisse , ut omnes humanos casus animi mei magnitudine inferiores esse crediderim . Enim vero , quis adeo praemeditatus , aut praemunitus esse potuisset, quem si non mors acerbissima unici fratris, genus saltem ipsum immanitatis & inaudita crudelitas non commoveret λ Nullam opinor aut prudentiam , aut doci rinam tantum virium habere potuisse , ut acerbissimum hunc dolorem moderate fuerit toleratura . Sed ne atrocitatem sceleris com memorando,acerbum illud vulnus recrudescere faciam , ad me ipsum , measque proprias calamitates me convertam . Erit enim perquam salubre medicamentum incredibilis doloris, aerumnas meas atque calamitates te cum communicare. Ego quidem cum iam inde ab adolescentia eruditi ocii & literarum fue rim cupidissimus , assidue tamen gravibus curis , eisdemque necessariis simul S molesti sesimis , velut quodam reflante vento , a tranquillitate portus , quem a longe intuebar, in maximos negociorum fluctus memini me esse delatum; cumque diutius dissicillima , ut ita dicam , navigatione usus , nunc demum immensum illud pelagus superasse me putarem , coeperam jam ad diu optatum vitae genus amo nes meas accommodare , potissimumque adventus tui ad hanc Provinciam expectatione recreabar, quod in eo me cernerem partem longe
306쪽
longe maximam felicitatis collocare posse , si tecum mihi vivere liceret . Postquam vero mihi renunciatum est , te istuc adventasse , tantam animo cepi voluptatem , ut me putarem quod diu optaveram , cumulatissime consecutum . Et, ut nihil mihi deesset ad id quod institueram , diligentissime operam dedi, ut apud me haberem Gregorium Monachum civem tuum y , cujus cum mores, S penedixerim , pietas erga me mihi cognitissima sint , animo meo longe carissimus est atque gratissimus . Ex ea vitae tranquillitate , adeo moribus , ct Iastitutis meis accommodata , repente non in luctum modo laboremque detrusus sum , sed ad tam afflictam perditamque fortunam devolutus , ut non amicis tantum , ct his omnibus quae summo mihi studio comparaveram , sed me ipso etiam mihi penitus sit carendum . Quare , tantum abest ut dies ipsa luctum meum levare possit , ut summopere verendum sit , ne etiam longinquitate temporis augeatur . Cum enim ceteri dolores vetustate mitigari consueverint, hic non
potest non& sensu praesentis miseriae ct recordatione praeteritae vitae quotidie augeri . Iam solatia illa studiorum quae ipse mihi adhibiturus fueram, irruentibus undique molestia ruinsuctibus sic obruuntur , ut nec vestigium fere superesse possit pristinae consuetudinis . Unica mihi inter tot calamitates jucunditas superest, Gregorii mei consuetudo , ct quotidianum ca Gregorium scilieet Cortesum Mutinensem, Monachum ord. S. Benedicti , ae postea S. R. E. Cardina- Iem x de quo vide quae habeatur in notia ad Epist. x. Fas. 23.
307쪽
num ut ita dicam contubernium , in quo interdum aliquantisper depositis curis S doloridus acquiesco . Apud quem tantum valuit Ianetum , ct venerabile amicitiae nomen, ut spreta studiorum gratissima quiete , spretis tot locorum amoenitatibus uibus ordo ille hominum potissime abundat, non moleste tu Ierit mecum in has locorum angustias detrudi S ablegari . Cujus cum tantus amor erga merit , interdum tamen vereri cogor, ne taedio atque satietate praesentis vitae & prioris desiderio inter tot tamque molestas solicitudines , solum me repente desiituat. Quod si forte contigerit , erit tunc mihi literarum tuarum so-Ιatium , quod nunc quidem maximum est atque optatissimum , tunc etiam unicum mihique praecipue necessarium . vale ca).
308쪽
IACOB Us SADOLET Us EPISC. CARPENT.
Hippolyto Medici S. R. E. Cardinali co
De Oeeepta dignitate, deque bona Pontificis Maximi Patrui psetudine gratulatur . inaniam voluptatem acceperim , & quo
fructu laetitiae ac jucunditatis fuerim cu-' mulatus ex amplificatione dignitatis tuae e peto a te , ut ne meis ex literis conjecturam facias , cum id facilius sit tibi existimare , quam mihi scribere . Certe ita laetatus surri , ut ex paucissimis , quae maxime desideravi, hoc mihi imprimis gratum optatumque acciderit. Factum est autem Dei immortalis benignitate , ut nostrum gaudium omni ex parte fuerit expletum , bona jam valetudine Pontificis maximi patrui tui nobis nuntiata: in cujus salute & vita cum salus omnis mea
ca Hie anno Is II. Florentiae natus Leonis T. neposia Clementis vri. consobrinus fuit : a quo an . I say. die x. Ianuarii annos natus x Ix. Diaeonus Cardinalis est renunciatus ; ae postea S. R. E. Vieeeaneellarius . Romae immatura morte e Vivis ereptus est an . aetat. xxiv. Christi 1338. Idibus Augusti. Vid. Ciacc. tom. a. sol. I. asDi iii co by Co le
309쪽
mirum est , si ex vobis S vestro in utranque partem statu , status omnis pendet S periculi S salutis meae . Nam de te quidem ipso nominatim quid dicam λ in quo ego statim ab ineunte pueritia, ea perspexi indicia ingenii,
humanitatis , modestiae , caeterarumque virtutum omnium , ut jam tum facile appareret qualis tu in aetate vir postea esses futurus.
Cujus tamen aetatis legitimum quasi tempus expectare noluisti : sed optimis artibus literisque deligendis, ac prudentiam hominum familiaritate adhibenda , perfecisti, ut virtutis in te cursus , quam aetatis fuerit celerior . Gratulor igitur , S vere , ac ex animo
gratulor, cum dignitati tuae , tum illis eximiis virtutibus , per quas omni honore S amplitudine dignissimus es judicatus . Et tum hoc gaudeo, tum etiam illud , quod ad eam sectam vitae potius es conversus, quae ct longὲ tutior , ct ad beatam tranquillamque degendam vitam accommodatior multo est. Quam rubrem , quod est omnis verae gratulationis extremum , Deum immortalem supplex deprecor , ut tibi iste honos proprius , S quod in istum ordinem dignitatemque venisti, id tibi faustum , felix , prosperum , fortunatumque perpetuo sit: quod ejusdem summi Dei benignitate & clementia , tua adjuvante virtute, sic confido futurum esse . Et quoniam jam tu quoque harum gentium pastor & rector , dc hujus tuae alterius patriae , quam divino judicio es consecutus , patronus factus es : horum populorum causam , salutem , iura, ii hertatem , tortunasque omnes tibi ita commendo , ut majore animi studio commendare non possim . Egent enim maxime tua cura s
310쪽
patroc Inio , fide, vigilantia , sicut quotidie ipse multis ex rebus cognosces . Illud item testabor , te in vicario pristino retinendo , inultum & populi studiis , ct ecclesiae tuae utilitati consuluisse . Est enim vir omni virtute integritateque praestans : ac , quod ad rem non parum pertinet, etiam aspectu & facie venerandus : affinis praeterea summi omnium S maximi iureconsulti Ioan. Francisci Ripae Avenione habitantis ca) , cujus egregiam operam & singularem utilitatem , in omnibus tuis rebus tibi paratam & promptam experiere . Ego neque meipsum qui jam dudum tuus sum , neque mea studia atque officia tibi polliceor , ne videar quae tua in potest te iamdiu sunt, si ea de integro tibi deseram , novi quotidie muneris gratiam abs te inire velle . Vale, ct nos dilige . Carp. VI. Idus