장음표시 사용
621쪽
disserentIa: saltem 7n modo loquendi. Quidam enim , etsi negent, haberi immediate de fide. hune Pontificem, v. g. Greeor. XIII. esse verum pontificem . volunt tamen esse mediate . eo quod ex una de fide, quod rite electus si vertis Pontifex, & altera naturaliter nota.
quod hie sit ri id electus colligatur . Verum nos distinctionem hane alibi eonsutauimus. Alii dictam eonelus fidem sapere aiunt, ex eodem tandam, quod ex una de fide , di altera naturalitet cognoscibili eruatur. Itaque uno verbo appellare possunt theologicam . Alii tandem simplieiter pronunciant ad fidem non pertinete. Mihi tamen placet contraria sententiar atque dico : sicut Christi Eeelesia visibilis est hae e numero, ita habere posse hoe numero caput visibile: atque adeo de fideis esse hune hominem, qui communi scelesae
cousensione aeceptus est, ut caput Ecclesiae , cui ipsa tenetur obedire, esse verum Ecelesiae Ponti fieem Petri sueeessorem. Probatur primo ex Conciliis, atque ante omnia in Bulla Nattini V. apud Concilium Constantiens. disponitur, ab haeretieis, qui Ecclesiae Cath sicae reconciliari volunt, primum omnium exigendum esse, an eredant sepam canonicὰ electum, qui pro tempore suerit s eius nomi, ne expresso)esse necessorem Petri, di habere supremam potestatem in Ecclesia Dei: est ergo hoc, ut Dontifex supponit, de fide elegendum et neque enim infra certitudinem feei proponitur res immediate eredenda a Pontificibus . Deinde, Concilia non distinguunt
inter verum Ponti seem in committit, & hunc
qui nune sedet cum omni consensione Ecclesiae I sed eade veneratiorae, re fide CompIectuntur di se Gre8 Chalcedonense Concilium reci
pit nominatim Leonem Papam, VI. Synodus Agathonem, Mileuitanum, Innocentium III. sio da caeteris. Secundo, si tiuinquam constat Catholica fide, hunc esse eterum Pontificem , consequenter neque constare potest, hoc
esse verum Concilium, quod non mimis haeretieum esset, quiui negare vera esse quatuor
Euangelia, ut dixit Magnus Gregorius. squidem uetum Concilium formaliter ineludit verum pontIseem o atque ob talem inelusio. nem dicimus nos, tam immediate de sdo esse, Christum esse animal, viventem, subsanti mi atque esse hominem: quare si de fide catholica numquam esset , hunc ess verum Pontiscem . neque le tali fide essent unquam eius decreta , quod est haereticum. Videatur deeretum Leonis Papae eam De libellis distinct.: o. Immo neque Catholica veritas, δὲ certitudo huius numero Eccles posset recte consistete ; quia haec maximὰ
pendet ex coniurectione cum vero capite, reis
quiritque veros, ac segitimos sacerdotes, Pastores, & Ecclesiasticam hierarchiamr aehee omnia pendent ex eo , quod verus , & le. gitimus Potitisex in Indiuiduo si certus , &qua ratione possum dubitare de hoc Pontifice, potero Ee de antece re, atque adeo de tota retro seriet ergo de veritate Episcoporum, &Cardinalium, qui ab his ereati sunt, atqui
ita ruet tota eertitudo vetae Melinae, & MIerate hiei ordinis, quomodo argumctantur He retici contendentes, a tempore saltem Vtb
ni Papae defecisse vetam successionem: hine enim satis sibi videntur instite, iam non posse
T .XII. esse eertum, an verisummo Pont Isei fuere. datur, aut ubi gentium vera Eeelesia visibilia
extet. Vnde praeterea arguitur tertio ex potestate definiendi res fidei, di obligandi ad
credendum definita i impossibile enim est teneri me ad eredendum ea , quae hic homo dosnitot dicia i Deci, nisi etiam teneat ad credendum de fide, hune hominem habere a Deo
potestatem desiliendi, & insentiam spiritu,
sanctus, potestatemque ad me obligandum, vectedam. quae ipse definit: hoe autem ess plane credere , hunc hominem summum esse Ponti
Nee vero intelligi potest , quod quidam
respondent, sat esse certitudine morali ere dete , hune esse verum Pontificem. cum Donati se Y solum se habeat, ut applicans, & proponeus fidem , dixerimusque in superioribus . ex parte proponentis lassicere certitudinem moralem ad credendum: illud enim verum est considerando res propositas in ration credibilium , & quatenus alias iam desnitae, ac cellae a proponente proximo, seu ministro Euangelii pia dicantur: secus vero est de eo, quem oportet me amplecti, ut insalsibilem regulam fidei, eius ses Iicet, materias desilientem . Quod declaratur a stirili r ut enim, quae in Scriptura continetur. fide diuina credaim tur . non sat est certitudine morali. sed fide Catholica oportet eredere, ipsam scripturam esse diuinam, tam est autem regula fidei Domti sex, quam scriptura . ut patet ex disputatione s. sectione s. natio vero est : quia quae
in Scriptura continentur . vel a Pontifice d finiunturr , ut vera sint , non pendent tantum
ex eo , quod credibile sit etiam euidenter,
hane eties Scripturam, ver hiane esse Summum
Pontificem di sed ea hoe . quod vere ita se ae
in fallibili iter i oportet ergo tanta certitudine eredete .eia ita esse, quanta creduntur ea,quae
Propter haee ergo alii negantes etiam deside habeti, hune esse verum Pontifiem I volunt nihilominus esse de fide, hunc hominem, qui certitudine quadam morali in tota Feel
sia habetur verus Ponti sex, vere, di rite emiseere Omnia. quae effeti vetus Pontifex ,3o gaudere priuilegiis omnibus, assilentiaque spiritus sancti Petro. & legitimis Leeeisoribus
eius promissis. At haec sententia in easdemineidit dissicultates, quas vitare conatur. Fepraeterea, ut mihi videtur, propriam vocemiqnorat. Ad contradictoria dieit . ΕYplieo singula . Primo, unde quata, magis constat,
hune hominem a nobis existimatum sontis cem , gaudere in re ipsa priuileeii, Summi
Pontificis, quam esse vere summum Ponti5eem l non enim unum magis altero reuelatum eue dicetur, & utrumque pendet, ab exiuiniatione quadam hominum moras i. Immo inuoluit hae sententia , quippiam non reue-
satum solum , sed etiam talium, seisieet priuilestia omnia summi Pontificis , de potesatem alicui dari, qui non sit verus Pontist, rnam Christus Dominus non euicumque, sed Petro,& successoribus legitimis dixit: s Quodcumque ligaueris, &e. 3 Deinde. ut hete ipsa sententia ponit, dari valet Pontifex existimatus tantummodo: demus vero ita esset poterie ergo etiam esse non Meerdos: nanquid igitur ille, si sacramentaliter absoluere tenter. aut
622쪽
'eonsecrare, Id perficiet' Nullo modo i conaerarium enim astruere, haereticum esset: non ergo habet potestatem omnem, quam habuit
Petrus per illa verba: s Quodcumque ligaueris , A e. JDieent sortὰ habete omnem potestatem quoad actus solius iurisdictionis , non autem ordinis . Sed obest primo: quia plenaria tu risdictionis potesta, sundatur modo aliquo in potestate ordinia. ita ut ne eessatio illam
prae requirat,neque consistere valet plena sumis
mi Pontificis potestas,quae ad Eeelisae gubernationem pertinet, separata a potestate interiori , de in peenitentiae so o s immo in Pontifice proprie, non duae sunt potestates, sed unica eminens, atque utramque comprehendens.
Vnde tandem eo ne ludo, Eontrad ictionem in- nolui,asserendo hunc hominem habere supreis mam potestatem iurisdictionis in totam Eeclesam , ac negando, de fide haberi ; eundem esse Summum pontificem ; quia iam asfirmaretur, definiti nem, ut ita loquar, conuenire in hune hominem, non antem definitumi idemque pronuntio de credendo, hune hominem habere potestatem definiendi, seu actu vete definiuisse ex assistentia spiritus sancti nam haec omnia pertinent ad iurisdictionem inseparabilem a vero Pontifiee. Vnde etiam intelligitur, quomodo ipsi negantes haberi de fide, hune esse verum Pontificem , possint nihilominus credere fide , quae ab illo des-niuntur: nam re ipsa, ac de facto eredunt. illum esse Pontiseem , cum et edant habeto potestatem,ae Summi Pontisse Is priuilegium: ex quadam autem ignorantia putant se non non credete . unde ex ignorantia incidunt in quandam veluti contra citctionem .
Ad primum argumentum in prineiplo actum respondemus , illud esse a Deo reuelatum, quo modo reuelatum est, hane esse Eeaclesam veram: quare, cum reuelauit, Detrum esse eaput Ecclesiae, pariter reuelauit generaliter de omnibus eius successoribus, solumque deest sussi eiens proposito huius, .el illius contenti sub illa reuelationer talis vero proposito habetur per uniuersalem testificati nem Mapprobationem Eeelesiae, quod plandexplieatur, & eonfirmatur a smili catur nunia
quam enim videtur Deus reuelas le . Episc
pum Romanum esse potius Dontifieem Sum mum . quam Alexandrinum; quia nunquam hoc expressit Deus, sed in confuso tantum di xit , quando reuelauit Petro dignitatem, &successionem : quia talis reuelatio se se ostendit, & eadit in eos Episcopos, .vel in eorum Episcopatum, in quo Petro succeditur, postquam illa successio suffcienter est Eeclesia proposita per traditionem, vel uniuersalem consensionemr quando vero intelligendum sedari lassicientem propositionem, ita ut Omnes obliget λ quibusdam videtur tune dari, cum
rite, & vete electus. atque adeo verus Pontifex proponitur, di hoe quidem sum eiens est.
ut ex praecepto obedientiae, S charitatis teneamur tali Ponti fiet obedite , atque ut non
possit quispiam iure ab illo disiungi, sine
Rhismate a attamen loquendo , ut re ipsa loquimur. de assensione per fidem , sortasse non erit sussiciens propositio, donee moralitata tota Eee Iesia ip-I ridere iuuin Ptimatum, atq;adς. posse obligare omnes fideles ad credendum is qui equid definierit , tunc e uim celtimae deredendum es, non posse aceidere errorem in uniuersali Eeelesa in re adeo gravi: qualis esset deceptio in ipsa viva tegula fidei creden dar nam is error aequipararetur errori in fide as enim regula posset esse salsa, etiam regula tum s atque s intolerabilis,error esset in se-elesia, quando tota erederet librum aliquem
esse Canonicum', qui vere non esset, cum ta
men ille si quaedam regula fides In animata.
multo intolerabilius esset errare In viva reguisla , quin potius , s circa hane posset semel
dari error in uniuersali Eeelesa , numquam esset verum, illam habere certam, de insalli hilem legulam vivam fidei sibi loquentem , Chri si nomine . Ad seeundum respondetur, ita pendere hanc vetitatem ab humano testimonio , sic uependet fides a proponente, fle ideo nihil dero gare certitudini fidei, de aliis porro conditionibus requisitis, dicendum, illas per septimo non pert nere ad fidem . sed esse quasi conela sones Theologicas , qua e sequutione quadam inseruntur: sicut enim ex fine sequuntur media, Ita ex eo quod Deus contulit Ecclesiae, ut numquam errest ,& vera semper viatur
regula in rebus fidei credendis , consequenteespeetali cura disponit, ut is, qui ad talem diagnitate n eligitur, eas omnes conditiones habeat , quae ad illam vere suscipiendam sunt
Ad tertium, negatur antecedens r nulla enim de ea re extat historia fide digna a aeeidit quidem aliquando , Ecclesam non agno stere pro tempore aliquo verum , di certum Pastorem a conspirasse autem totam in unum salsum eaput, existimando, scilicet, verum esse Papam, qui verus non esset, numquam
aeei die. Neque ex priori ineommodo potest argumentum sumi ad posterius e non enim sunt paria; quod enim Ecclefia aliquo tem pore non agnoscat certum Pastorem, est quiadem non paruuna Ecclesiae detrimentum; tamen non exponit illam periculo falsorum dogmatum. & perpetui cuiusdam , Λ quasi irreparabilis damni; quia omnia illa, quae per id tempus emciuntur a Ponti scibus dubiis. valida esse nequeunt sine vera auctoritate Pontis cia. Vnde non existimantur certa , donec per indubitatum Papam stabiliantur ;s vero falsus Pontifex , indubitatus hahere. tur, omnia ab illo des nita, Ad facta certissima existimarentur, cum tamen insallibilia qon
Ad quartum respondetur , id fortasse,
contingere, quia nostra lire sententia de fide non est. Seeundo dicitur, omnia schismata fere semper nasci, priusquam verus Pontifex absque eontrouersia ab uniuersa Ecelesia reisceptus sit 1 s tamen homo aliquis, vel ficet si a partieularis nune negaret obedientiam . v.gr.Gregorio XIII. negando simul esse illum verum Pontificem Petri Qecessorem , non viis
deo, quo modo posset ab haeresi excusati magis , quam si negaret Romanum Episcopum Petri successorem esse.
623쪽
An m rus semel Papa , necessario , dum
vivis, existat Papa, mel possu
Dco primo, Pontiscem posse volun
late sua dignitatem deponere. Ita definitur cap. i. de renunciat. In 6. S ita aliquando coligi se liquet ex historiis rcontrouersa vetλ esse potest, an ut renunci tio eius valeat, oporteat expectare Ecclesiae consensum, vel saltem Cardinalium ; quae quidem ad Cano nisas magis, quam ad nos spectat. Ego autem eenseo, id non esse necessarium; tum quia ponti sex eo Ioeo simpliciter docet, poste libere resignare; tiani etiam,quia alii Episeopi, vel Praelati ideo non valent tam libere resignare praelaturam, quia Papam habent superiorem, cuius consensum exspeiactate debeant. Hic vero nullum talem habet,& ideo seut sne superiore instituitur : itasne superiore renuueiat, ut ibi Glossa dicit. Quaest Io prae Ipua est, an contra volu nistatem propriam possit priuatis quia non arparet, a quo priueturia Deo enim immediat8 numquam deponitur . eum non extet lex DLuina ordinaria de ea re, nee expectandum stivi extraordinario m ci id faciat Deus. Rursus , neque ab homine depostio a Ponti fieatu fieri pose videtur, quia Papa non ha het in terris superiorem, cap. Nunc autem
dist. α I. In hae re sunt opiniones astuentes utroque modo posse Pontificem dignitat priuati . propter diuersas causas. Nam in casu haeresis, aiunt ab ipso Deo immediate deponi, nullo expectato hominum indicio.
Ita Tutre eremata lib. I. cap. odi. lib. par. a. 4 eap. i8. Augustin. de Aneona de potestate Papae artie. s. Palud. in opust. eiusdem argu menti, Drie do lib. .deliberi. Christian. e. i . Cast. a. de iusta Haereticorum punit. cap.22. R 13. Si manesias instituta Caino lic. cap. 2I. Iaeobat. 7. de Conciliis arti c. I. salmeron. to. II. tract. 83. Fundamentum est, quia omnis iurisdictio Ecclesiae sundatur in fide o. iuxta id Corinth. 3. I Fundamentum aliud nemo potest ponere praeter id, quod postum est, &e. 1 Quod eYponens Augustinus de fide. R operibus cap. 16. l Si Christus, inquit, est fundamentum , etiain fides Christ. J Et ad Coloss. I. In fide sun dati. J Si ergo fides est fundamentum Ecclesiae r ergo di est fundamentum Pontificatus, ae hieraret,iei ordinis ipsus Ecclesiae. Confrmatur; nam propterea Matth. I 6. videtur Christus petiisse prius a Petro consessionem fidei, quam illi hane di unitatem promitteret. Confirmatur secundo saepὰ enim Patres indicant, nullum fide carente posse habere iurisdictionem in Eeelesia.
Cyprianus relatus eap.Nouatianus 7. quaest. I. cap. Didicimus et . quaest. I. Ambrosius cap. Verbum, de poenitentia qu. I. Gelasius Papa, eap. Αehatius I. N Alexand. II. eap. Audiui mus 24. quaest. I. Augustinus epi sola g. ad Vincent. & libto de Pastoribus . Diuus Thomas a. a. quaest. 39. Confrmatur tertio vulgari argumento: quia Haereticus membrum Eeeles a non este ergo nec caput. Item, Ha- reticus nee salutari debet, sed omnino vitati, ut Paulus ad Tit. q. & Ioannes in epistola l. doeeit ergo multo minus Obediri ε denique. I steticus Pontifex Christum negat,& veram
Ecclesiami ergo seipsum,& suam dignitatem: ergo eo ipso dignitate priuatur. Contra hane sententiam dico seeundor in nullo casu, etiam haeress , priuatur Pontistes sua dignitate , & potestate immediate ab ipso Deo, absque hominum prseunte iudicio,
di sententia. Ita hodie communiter opinantur , Caietanus de auctoritate Papae cap. is.& I9. Solo 4. dist. 22. quaest. a. ait a. Canci . de loeis ea p. vltimo ad II. Cordub. libro quaest. I r. & . insta agentes de poenis Haereticorum alios reseremus, ae generaliter os 1
demus , iure Diuino non priuari quempiam dignitate, & iurisdictione Ecelesastiea propter culpam haeresis. Nune breuiter ratio a priori reddituri quia , cum ea sit grauissima poena, ut ipso iacto incurratur , oportet iure Diuino expressam esset nullum autem ius tale inuenitur, quod vel generaliter id statuat de Haeretieis, aut specialiter de Episcopis, aut specialissime de Papa; nee item certa tradiistio de eo habetura nee veta eadere potest Pontist Y ipso facto 1 sua dignitate propterius humanum i tum quia illud esset latum vel ab inferiori, scilicet, Concilio, vel ab aequali,
nempe praedecessore Papar at neuter horum habet vim eo activam, ut punire valeat Don rificem aequalem, vel superiorem e quare a
uam iuris Divini. Est tamen hoc commenti tium , quia nullum tale prostitur ius Diui nunt: praeterea nulla hactenus a Conciliis, vel Pontificibus lata lex est, qua id ius Diuinum interpretetur. Confirmatur: quia eiuscemodi ius perniciosum esset Eccles aer minimes ergo credendum est suisse a Christo institutis. Probatur antecedens: quia si Papa Haereticus oecultus est , di ipso iure a dignitate ea deret, omnia ab eo iacia i trita forent. Dice . hanc rationem non probare, saltem de Haretico notorio , & pubIico. Sed obstat, quia si
Haereticus etiam exterior, occultus tamen a.
adhue potest esse verus Papa. eadent ratione poterit, esto delictum fiat notum . quam diuide illo non pronunciatur sententia:tum quia nullus incidit in poenam, nisi vel ipso facto, vel per sententiam: tum etiam,quia si e maiora incommoda sequerentnr r Incideremus nimirum in dubiiun, quanta deberet esse insamia, ut a dignitate cadere censeretur: sequerentur ergo schismata, de perplexa omnia redderentur, praeeipue si post infamiam per vim, vel modo alio retineret sedis possessi nem, pluresque actus sui muneris exerceret. Confirmatur secund4 urgentissime di quia si accideret, Papam hareticum seri etiam exteriorem, sed oceultum, qui postea res pisceret, ac vere poeniteret, omnino euaderet perplexus: nam si per het resim eeeidit a dignitate, debet omnino Pontificatu eedete, quod est grauissimum, sere contra ius naturdi, se nimirum prodere: retinere autem Episcopatum non posset,quia initInseed malum esset. Vada
624쪽
ipsi etiam contrari, sententiae Auctores Diatentur . in eo casu posse retinere spiscopatum, atque esse reuera Papam: quae est comminis sententia Canoni satum. enm Glossa cap. Nunc autem distinct. 11. Ex quo sumitur
contra eos apertum argumentum : nam Per
poenitentiam non restituitur a Deo Papalis. dignitas, sicut gratiat inauditum est enim ,
qui verus Papa non si, a Deo seti papam
sine hominum ele6ione, εd ministerio . Tandem , fides non est omnimode necessaria, ut homo si capax spiritualis , R Eeeles assica iurisdictionis, possitque exercere veros actus talem iurisdictionem exigentes r ergo, &c. Antecedens patet manifest8: quippe in extrema necessi ate sacerdos haereticus potest absoluere, ut in materia de poenitentia , ' censuris docetur, quod non si s ne iurisdictione .
Ex quo sundamentum contrariae se n. tentiae ruiti se ut enim fides non est fundamentum necessarium ad potestatem ordinis , quae suo modo praestantior est i ita neque iurisdictionis. Au h die nullus, vi eredo, Auctor dicet euin probabilitatis umbra , per solam interiorem haresna amitti dignitatem Papalein: quamvis si certum amitti fidem. Nee adducta testimonia sunt ad rem; quia non
est serivo de sundamento iurisdictionis, aut dignitatis Ecclesiassieae, sed de primario sundamento totius seelesiae , & iussiseationis . ac omnium honorum spiritualiunt, quod est Christus, ct fides eius, nee etiam ex iacto Christi cum Petro, sumitur probabile argu
mentum e alias eodem modo diceret aliquis, charitatem esse fundamentum Pontificiae dignitatis r quia etiam Christus Petrum interrogauit, an se amareti solum ergo, ut supta etiam diximus sessione 4. num. q. voluit Christus ostendere, quae essent necessaria in Pontifice . ut conuenienter posset munere suo sungi. Et eodem fetὰ modo loquuntur Pa tres , qui praeterea volunt. Hateticum mereri
omni dignitate, & iurisdictione priuari: interdum etiam agunt de priuatis Episcopis,
supposito iure Teclesiastico, de qno instά dicemus . Ad tertiam eonfirmationem unico verbo respondetur, Papam haereticum non aese membrum Eeclesiae, quoad subsantiam, di formam, qua constituuntur membra Eeis clesia i esse tamen eaput quoad ossicium, di
influxum: quod non est mirandum: quia non est primum, di praecipuum eaput sua virtute insuens, sed quas infrumentale,& vicarium primi capitis, quod potens est insudium spiritualem membris tribuere. vel per caputantum : ptoportionali enim ratione Prr Haereticos interdum baptiLat, Interdum etiam absoluit, ut dictum est. Dico tertior si Papa st Hrretieus,&Incorrigibilis, eum plintium per legitimam Eeeles a iurisdictionem sententia declaratoria criminis in eum profertur, desinit e sovam. Est communis Doctorum. Colligitur
ex Clemente I. epistola a. ubi ait. Petrum docuisse , haereticum Papam ese deponendum . Fundamentum autem hoe est i quia grauissi- . um . rei nocumentum feelesia, talem ha-
ta sacre , lubditam manere I ata
tico pontifici, neque posse illum a se depelleret nam qualis est Princeps, S Sacerdos, talis solet existimari populus t hoc item eo firmant rationes prioris sententiae, Illa praeci, pue, quod haeresis ut cancer serpit; propter
quod malum, Haeretici quoad seri potest .vitandi sunt i multo veta magis Pastor haereaticus: quomodo autem vitari potest, si Pastor esse non des nat lCirea hane veto conclusonem sunt nonnulla ediplicanda. Primo, a quo serri debeat huiusmodi sententia i Quidam enim die uula Cardinalibus ferendam & potuisset quidem
Eeelesa hane eausam illis committerer praeiscipuὰ s ex consensu, vel ordinatione Sum. morum Pontificum ita esset natu tum, seu tde electione factum ess r sed non legimus, hactenus iudieiuni hoe illis esse commissumi ideoque dicendum, per se pertinere ad omnes Ecelesiae Episcopos: nam, cum illi snt ordi. narii Pastores, S columnae Ecclesiae, ad illos et edendum huiusmodi causam interesse: &eum ex iure Diuino non si maior ratio de his, quam de illis , atque iure humano nihil de hoe si statutum, necessarita dicendum aspectare ad omnes, atque adeo ad generale Cone ilium 1 de ita communis sententia Doctorum habet: viderique possunt , quae cirea hoc punctnm fuse satis tractae Cardinalis Albanus in opere de Cardinalibus quaest. 3. N habetur inter tractat. editionis anni is 8
Tunc autem Oeeurrit secundum dubium, quomodo posee tale Conestium legitimὰ eongregari, cum legitima congregatio ad Papam spectet Respondetur ptimo, fortasse non oportere cogi proprium Concilium misnetale, essetque satis in singulis regionibus Coneilia Prouinei alia, vel nationalia conuo. eari ab Archiepiscopis, vel primatibus, Nomnia in eadem sententia conuenire. Secun do. cum Concilium generale eonuenit ad res fidei definiendas, vel ad uniuersales leges se. rendas, tunc oportere, ut legitimum se a Papa indieit ad hoe vero negocium, quod peculiariter Pontificem ipseni coneernit, ei que quodammodὰ contrarium est, legitim dcongregari posse , vel a Collegio Cardinaltu,
vel ex consensu Episcoporum i atque si Pon. tiso tentaret huiusmodi congregationem impedire, non lare illi parendum: quia coniatia iustitiam, S commune honum abuteretur summa potestate.
At hine oritur tertia dubitatio, quo iure posse ab illa congregatione Papa iudieari. eum esset illa superior Qua in te Caietanus
se mire vexat , ne cogatur admittere, Eecleissam , vel Concilium sare supra Papam, ilia casu etiam haressi tandem vero concludit , supra Papam quidem sare ut priuatam perissonam, non ut Papam. Sed non satisfacit T. stinctior nam eodem modo posset assimari. Ecelesiam iudicare Papam valere, atq;punire, non ut Papam, sed ut priuata personam: item, quia Papam superiorem esse In quantum Pa pam, nihil est aliud, quam eam per ira ratione dignitatis, esse exemptam ab omni iuri dictione hominis alterius, S habete iurisdictionem in alios, ut patet de quacumque alia dignitate: S explicatur; nam dignitas Ponti scia non facit superiorem abstracid, de meta.
625쪽
physee , sed reuera, & in Indiuiduo superi
rem nulli subiectum : ergo , ct c. atque ita intellexit rem hane Concilium tempore Ma cellini eongregatum , cum deelarauit, s primam Sedem a nemine iudicati: I id enim di-diit de illam et persona Marcellini, quae priuata profecto erat. Ita quoque refert Ni eo laus papa epistola ad Michae Iem Imperatorem ,
ubi meminit similis decreti editi in Concilio Romano sub Diuestro , Ex plura statim asse
Alii ergo latentur. Ecclesam ἱn easu haeresis esse Pontifice superiorem ; sed diffiei. te hoe dictiim est. Nam Christus Dominus
Papam constituit absolute supremum Iudicem: Canones etiam indisserenter, & genera. liter id affrmant, ae tamdem Ecelesia nullum actum iurisdictionis exercere valet in Papam, neque eonfert illi potestatem eligendo, sed personam des gnat, cui Christus per se conseri potestatem: quando ergo Ecclesia Papam haeretieum deponeret. non ipsa, tamquἱnia, superior id praestaret , sed ex consensione Christi Domini iuridice declararet, eum Haeret leum esse . atque adeo prorsus indignum Pontis eis dignitate , tu neque ipso facto immediate a Christo deponeretur, depositusque manetet inferior, ac posset puniri. Adde dum vero, quamuis Ecclesia ante suam declarationem nihil possit in itereticum Papam, per modum superioris. & habentis iurisdi. ctionem in illum ; naturali tamen iure suae de sensionis, posse illum eoercere, s sorte no-eumentum aliquod machine tui in Ecelesam. aut congregationem Concilii generalis impedire conetur. Unde vero constet. iure diutino satim deponi Ponti iram lata Tec Iesia,
sententia λ Respondeo primo , iam attulisse
me testimonium Clementis ex ore Petri . secundo, sacras Scripturas, quae praeeipiunt vitare Hrreticos, hoe satis indicare. Tertio , ex eommuni consensu Ecelest,& Pontificum id haberi. Quarto, rationem naturalem ita doeere ; quia non est credendum, Christum destituisse Ecclesiam omni te medio in tanto periculo; quod vero adduxi, maxime accommodatum apparet eausae, de qua disputamus.
Dubitari potest quarto. de Papa semel
haretico, sed iam emendato. Caietanus suis pra docet, non debere,aut posse deponi,quod iam Haereticus non sit, ut habetur in eapite, di2it Apostolus, viges quarta,quaest. 3. col ligiqne potest ex sacto Marcellini cap. nune autem, dist. 1 I. ubi Gloss. assentit. & cap. si Papa, dist. o. ubi Canon istae id opinantur idi videtur planὰ vera sententia, praecipuὰ eum moderamine Caietani. ad monendum , sciliaeet, esse haeretieum Papam semel ac iterum . resipiscentemqtie non esse deponendum quis dsi nimium fuerit eontumax,vel certe relapsus.
crediderim posse, S debere deponi, etiamsi
errores corrigat, & perseuerantiam iuret.
iuxta id primae ad Timoth. I. l Haereticum hominem post primam, & seeundam moni tionem deuita. I Immo ait Iacobatius lib.8.
de Concit. art. a. planam esse mentem Canon istarum, hoe proeedere, quando Papa incidit in haresim, nondum ab Leclesia aperti
damnatam, animaduersusque statim resipisciti quod si errauerat eontumaciter, contraveritatem iam aperte definitam, nihil esse expectandum, sed illico deponendum I tum , quia is iam censetur semel, ae millies admonitus, neque postea urgendus et te maiori auctoritate, quam sit ea, a qua desciuerat; tum. quia semper grande imminet periculum, ne sillius eonuersio ficta sit. Quae certe omnis probabiliter dicta sunt; procedunt tamen supponendo, verum Pontificem posse Incidere inhaeresim . Quod licet multi verisimiliter amomenti mihi tamen breuiter, & magis pium, de probabilius videtur, posse quidem Papam, ut
privatam personam errare ex ignorantia, non tamen ex contumacia. Quamuis enim eff-cere Deus possit, ut haereticus Papa non no Mat Ecclesia a suauior tamen modus diutive
prouidentiae est, ut, quia Deus promist Papam definientem numquam erraturum, con
sequenter prouideat, ne umquam ille Haereticussi. Adde, quod hactenus in Ecclesia numquam accidit, eensendum ex Dei ordinatione, & prouidentia aecidere non posse. VI
de Pighium lib. η. Eceles asticae hierarchiae cap. 8. Sta anchas in inuitutionibus Cath
licis, tit. ret. num. I . Et idem ineommodum sequeretur, si oeeultus haereticus in Papam eligatur, quod nullus, quem viderim, ne gazesse possibile, si ergo tale quid aecideret, non videtur dubitandum, posse eiusmodi Pontiscem cum sua haeresi perseuerare. Quidquid
vero sit de his easbus, eredendum omnino est, Deum numquam permissurum, ut Eccle-sa ad eas angustias deueniat, quas dubia su pra tacta supponunt: nam, s talis quispia in Pontifex inciperet Eeelesiam administrare ..
vel illum Deus eonfestim de medio tolleret, vel certe mouideret, qua ratione tantum ma tum timui extiri . ----.M.casibus minuavrgentilaus videmus hamnus semper secisse.
Ex quibus iam expediuntur duo vita, cquae oecurrebant dubia. Quintum erat: si sapa innocens, probaretur hareticus, num pose set deponit atque si deponeretur, an teneret factum p Primo . ego negarem talem casum is
esse possibilem, non sol Mn, quia spiritus Sanctus non permitteret rem adeo perniciosam uniuersae Melesae; verum etiam, quia non
posset Pontifex probari noeens iuridie ξ, nisi post legitimum Concilium ad eam causam
congregatum et non posset autem congregari
legitime . nisi postquam inciperet esse notorium , ae satis manifestum crimen Ponti scis: dissicile autem ereditu esset , salsum erimen. quodque numquam ipse publice professus est, esse posse omnibus existimatum euidens. Se eundo, admittendo casum, non posset in illo
deueniti ad iustam sententiam depositionis: quia s ipse innocens est, facile abiurabit omnem haeres m. R probabilissima saltem senna suae innocentiae ostendet; qui autem ita augeret. non poterit iustὰ deponi, ut di2bmus . Quod si tamdem fingatur casus, in quo iusse possit ita damnarἱ: ve, si salsis erimina tionibus accusaretur,probareturque relapsust dicendum in eo casu , ipsum teneri ad obediendum, & propter dubium, quod esse posset in Eeclesia de vero Pastore, obligari ad rein
nuntiandum sponte, vi maximum Eeclesiae damnum euitetur. Quod si sorte renuntiar detrectet, erediderim manere vete depositum:
quia sententia est simplieiter iussa. neque ρο- test alio modo Melesia sumtietet subueniri
626쪽
Sextum dubium eiat, quid in praesens
quaestione direndum, si Papa exterius tantum est et haereticust Respondendum breuiter, si .i eoaeius idololatriae actum exerceat, vel
haeresi subseribat, posteaque fateatur inultum se id se eis, ae ne stet se ita sensisse, vel adhue
tintire, non posse eo in euentu condemnari . aut deponi, ut ex facto Marcellini constat ratramen, si voluntari ὀ deliberasset, R iani- quam ex propria sententia exterius professus
suis et haereticam doctrinam , quicquid si de
interiori eius fide, eadem ratione, S modo contra eum procedi posset, qua contra quemlibet alium haereticum: tum,quia Eccle-sa de interioribus, seu occultis minimὰ tuis dicat; tum, quia non minus noceret Ecelesae talis Pontifex, quam si esset verus haereticus. de , s in haeresi extet ius persisteret usquoad condemnationem , S depositionem, Iquam tumlibet interius numquam amisisset fidem, sententia valeret, effectumque sortire. tur; neque de illius dictis curandum esset, uicquid asseuerat et se numquam interius sem negauisse . Di eo quarto 1 Extra casum haress, non potest verus,& indubitatus Pontifex, etiamsiniquissimus sit, dignitate sua privari. Est
certa, ct communis concluso Diui Thomae in quarto, dist. I9. quin. a. art. a. quaest. 3. ad 2.
re aliorum in eadem distinctione agentium de fraterna correctione . Caietani opust. de
auctoritate Papae, par. I. cap. II. Turrecrem. lib. a. c.98. & seq. R illorum, quos in cap. 93. adducit. Item Antonin. g. par tit. II. cap. q. s. 3. Augustin. de Ancon. quae s. s. Iacobat. lib. s. de Conci l. art. I x. habetur etiam inter tract. t m. I 3. paria. a pag. 34M editionis
xss . Turrian. lib. de Dap. S concit. Alberi. vi hii lib. 6. de hierarch. e celes cap. 4. R I s. Cordub. lib. . quaest. 6. Probatur 1. quia D pa, quan tumuis iniquus verus est Papar ergo
habet supremam potestatemi ergo illi es obediendum i iiixta id 1. Petri et . t Non tantum bonis. N modestis, sed etiam dyseolis, &Matth. et . t Super Cathedram Moyss. J Recte Tertullianus lib. de praeseripi. cap. 3. t Expersonis probamus fidem a non ex fide personas. 3 Colligitur etiam ex Luc. II. I Quis , putas, est fidelis seruus &c. 1 quas non aliam essentialem λrmam postulet, quam fidem . Vnde omnes Pontifices supra citati, sicut assirmant, in causa haeress posse Eecle-sam de summo Pontifici serre Iudicium; ita simpliciter id ipsum negant extra Illum eviam, & hoe sensu passim pronuntiant Papam
a nemine iudieari. Vide citatos in eonclu- fione tertia. Certe AdrIanus Papa seeunda epistola synod. ad octavam synodum, ut habetur etiam Actione septima, &' Canone 2I. in to 4. Concit. dieit, non esse asserendas
accusationes contra Papam, ad petierale
coneilium; neque s asserantur propter eas serendam esse de illo sententiam . Conei lium quoque Lateranen se stiti Alexandro III. & habetur cap. licet de electione, docet, Sedem Romanam non habere in terris , a quo prinpter sua crimina iudicituri di idem habetur
in Obedient in . Idem consessi sunt Pa
cap. Nunc autem distinct. xi. in qua multa alia reseruntur, praeeipue ex Nieolao vapa , epistola ad Michaelem Imperatorem, ubi veritatem hanc recte confirmat. Idem docuit Concilium congregatum in simili causa, tempore Sixti Papae , atque ipse Sixtus cap. mandastis secunda . qumst. s. Pariter etiam concilium aliud tempore Symmachi habetur seeundo tomo Conciliorum . Item
aliud Romae coaθum tempore Caroli Magni, qui de vita Leonis III. inquiri, & iudicari uolebat: respondit veto Concilium,Sedem A postolicam, omnium Ecclesarum caput, a ne mine iudicari. Habetur in 3. tomo Concit. in Leone III. Dicet aliquis, haec solum probare, Pontificem non posse Iudicari directe, ut inseri rem pose tamen iuridice declarar I delictum eius, quo rite declarato, ipso iure diuino Pa pa depositus eenseatur, sicut etiam de haeresidicebamus: videtur enim par ratio; quia non minils incommodum potest afferre Lecies a iniquus Pontifex per alia erimina. quam perhΣtesma ae naturales ius esse videtur,ut e medio tollatur Princeps tyrannus, aut passor ovium dissipator. Vnde & Chrisus memohrum ab se indere consulit pro salute corporis . Occurrendum, potuisse quidem Chiissum Dominum ita constituere, si voluisset, non se eisse tamen , ut omnia testimonia adducia
probant, dum sol Gm excipiunt casum iis tessas cui etiam constat edi Bonifacio II. in cap. si Papa dist. o. & eap. electionem, distinct. 9.eap. oues, secunda, quas.7. & cap. nemo,cap. aliorum , cap. cuncta s. quaes. a. di alia multa, quς adducit Turre cremata supra cap. Ior. Vnde Augiis. a. eontra epist. Petilian .eap. I.
I Cut criminaris, inquit, Cathedram Apost
lorum, in qua Petrus sedit' &c. I Idem seri bielib. I. cap. 2. N Iib. a. contra epist. Parmen; ni,cap. I i. Neque certe expedivisset, Christum ita constituere , primo, ne occaso sumeretuemultorum schismatum : facili enim negotio excogitarentur crimina, quae depositione di gna iudicarentur. Secundo, quia multo ma tot est ratio de haeres t per eam enim eonssiiatuitur Ponti sex extra Ecclesiam; R ideo merito exeludendus venit, ut ineptus ad illam regendam . Tertio, haress crimen certum estae designatum ; s vero ad alia crimina licentia extenderetur , nullus esset terminus accusationum , & calumniarum . Denique, si aliter res esset constituta , possent oues se gerere erga Pactorem tamquam iudices , S superiores; quod est contra rectum ordinem, di rationem .
Porro contra ipsam conclusonem sentie Glossa eap. si Papa dist. o. Et consentiunt Canon istae quidam, ali que cum Abbate capite , fgnis easti de electione, volunt, scilicet, Papam deponi posse ob notoria erimina illa, quae graue scandalum asserant Ecclesia, si tamen incorrigibilis ostendatur. Argumenta eorum reserunt Caietanus . N Turreeremata supra, & Bellarmin. libro x. de Roman. Pontilia a cap. et . Quaedam vero sumuntur ex naturali ratione . quae a nobis insinuata iam sunt, & stre solutat ostendimus enim, non esse parem rationem de haeres. & alijseriminibus ; atque naturale ius in hae parte nonnisi conuenientem defensonem concedit; quae
potest ab Leciesa pio curari, & adhiberi abs
627쪽
que iudieio , vel depositione pontis eis. sieni in aliquid statuat contra honos mores .
non erit illi parendum. Si quidpiam tenteteontra manifestam iussit iam , & communeis bonum . ias erit illi relistere . si Vim inferat,
vi poterit repelli, cum moderamine inculpate tutela r Alia deinde argumenta sum turati aucto litate . Prima est Clementis Romani ex ore Petri, papam se mundanis actibus inserentem dignum esse , qui deponatur: sed nequaquam eo in loco narratur, si faciat, propterea debere deponi. Secunda Pauli Petrum reprehendentis ad Galatas secundo: sed aliud est staretne eorrigere , aliud iudica Tettia eorum Pontis eum , qui se canonice
purgarunt corain Ecclesia, vel concilio.
de eriminibus sibi obiectis, *t patet in Conciliis . & in iuribus numero decimoquarto citatis . Respondetur, id non steisse eo Dctos , nec ex Obligatione iustitiae , ut ex ipsa etiam Conciliis citatis constati sed ex ch ritate , ne seandaluna suis ovibus crearent . Quarta,quia historiae cireumferuntur, in quibus narratur, Pontifices fuisse depositos extra casum haeresis, ut Ioannem XII. Lugenium in Cone ilio Basiliensi ; occurrendum, quicquid tale actum sit contra verum , ct indubitatum Papam, metum fuisse schisma, di inanem vim lentiam, quae effectum non est consequuta; de quo late Tilrreet emata supra; & libro quarto, parte prima, capite nono. Pighius lib. s. c. I9. Ex hiς iam Dieo quinto: Verus,& indubitatus Pon
t Iseu, nisi in perpetitam incidat amentiam iii
quo casu ipso iure diuino priuatur in quamuis
multis aliis ineommodis . ει calamitatibus
impediatur . nee possit Leesesiam commode gubernare , in sua peruat semper dignitate , nec potest illa privari. sub hac conclusione , comprehendo plurimos euentus , de quibus Caietanus , Turrecremata , & Pighius supra late disputant, cum eisque in omnibus
conuenio . Nam perpetua amentia aequiu
let morti, quoad usum rationis , N Iibertatis . atque adeo , quoad capacitatem iuris. diictionis , R dignitatis . Probatur etiam rationibus supra iactis in numero decim
quinto: etenim , si liceret casus alios fingere, in quibus esset Papa deponendus . vi propter nimiam senectutem , aut captiuitatem perpetuam, ac similes, daretur occasio schismatum, di saepe iure , vel iniuria verus Pontifex in du-hium vocaretur: omnino ergo oportuit praeis
cludi uiam seditionibus . N pertuitationibus
Ecclesiae , circa verum pontificem.
Volunt aut e quidam,teneti in huiusmodi casibus Pontis dem renuntiate I piseopatui; quod Attalia veram est, quando impedimenis tum eius in magnum vergeret Ecelesiae detriamentum , di nulla vis. & iniuria inferretur ponti sei ab Ipsis fidelibus: quandiu vero P pa valet aliis lassicienter prouidere Eeelesiae.
non tenebitur renuntiare : idemque censeo .
si eὰ iniuria, di inobedientia suellum sub
dltorum proueniat . quominus possit conue nienter fungi suo munere ς quia fraus . N ini. quitas nulli sauere debet,quamuis in hac parte regula charitatis esset Pontifici considenda. Neque uerd, si ea se aliquo ad renunciandum in eonscientia obligaretur , posset ab Eeel
si a deponi, vel cogi ad tenuntiandum, quia nee illi superior est bee In Illum habet .im
coactivam : Minime probo limitationem qnorundam , s papa iuramento promiserat serenuntiaturum, posse ab Ecclesia cogi ad seruandum iuramentum: nam , quicquid sit de talis iuramenti valore, & obligatione: quicquid etiam de licita, aut illicita eius transgressione, nequaquam ob id posset cogi ab ullo, qui eodem Pontifice superior non esset a praecipue , cum posset secum ipse dispensare, ex causa probabili; aut certe, si causa deesset , proptereaque relaxatio non valeret in
conscientia, non ideo pertineret ad subditos causam, valoremque dispensationis expendere . sed , quid si Papa ob perpetuam amen tiam depositus ad se redeat ' Respondeo , si
prudenter, di humano modo lassicienter ex minata res suit, ac tandem iudicata, vere depositum manere quia negotium hoc non debet ex futuro contigenti dependere . Interrogabit etiam quispiam, an possit Ponti- se, humano iudicio se sponte submittere ' reis
solutio tamen ex iam tractatis facilis relinquitur . Dico sexto i Dubius pontifex , quando non pote si Ecclesiae certa ratione constare, an vere suetit electus, per Ecclesiam deponi Valet.Hoc constat ex .iu Ecclesiae; ita enim factu est in Constant.conci Lae iure legitimo factum est. Et ratio reddi potestiquia in eo casu non datur vetus Papa in conspectu Ecclesiae , quae proinde minimὰ tenetur illi obedire t manet ergo ius Ecclesiae ad eligendum Pontificem a
vet om , cui te meatur obed Ire , atque adco ad
deponendum dubium. Ne itie hine iit Eccle Vnde , si contingeret uno quopiam recie . delite electo, Caldinales proximὰ post designationem , rem vertere in dubium . generarique se hismata ue pollet Concilium generale de ne gotio cognoscere, ac pro ratione caula, aut electum confirmare. aut deponere: quia , quamuis eligendi ius concentim si Cardinalibus; censendum tamen ea lege sui se eoncessum , ut possit semper Ecclesia fieri certa de vetitate sui eapitis: in easu ergo quo non posest, ius sibi reseruauit eonuenienter prouidendi. Est enim hoc,& ipsi rationi naturali consentaneum, & ad bonum Ecclesiae regimen ii cessarium. Vnde, s sorte Papavere coram Deo electus iussὰ deponatur , vere ae validddeponatur, ad eum modum , quo de Papa haeretico diximus numero duodeeimo . Ethaee de Summo Pontifice pro hae disputatione dicta sume tanti caelata de illis auctoritato quoad doctrinam, & mores pro tota Eeelesa, videri possunt superius in disputatione quinta, sectione octaua .
628쪽
D. Concili*s . DVO scut in superioribus, In disputa
tione hae e Yplieanda oecurrunt.Auterum , quid Concilium sit .& quomodo eongrestari debeat.& eonfirmari. Alterum , quam auctoritatate in in suis habeat deis
finitionibus . potio cirea nomen Concilii , di varia eius geneta, videantur, quat in disputatione quinta, sectione septima, notata sunt. Solum de tertio genere addendum. Concilia generalia potissimum ad generales causas, de dogmata fidei definienda eongregari; quam consuetudinem ab Apostolis initium habuisse
ex deeimoquinto eap. Actorum constat. ex quo intelligimus, rationem hanc congregandi Cone ilia a christo Domino manasse: atque ad hoe aeeommodari solent verba illa Matthai decimo octavo i l ubi fuerint duo. vel tres congregati In nomine meo, ibi sum ego. 3Patetque ex Concilio Chaleedonensi, Actione prima, Coneil. Tolet I s. Calestino in epistola quadam ante Coneilium Ephes. Nee enim Placet,quod Pithius libro ε. hierarch. eapite primo, sentie . congrestationem horum Conciliorum esse ex humana institutione;nisi sortasse tutelligat , quantum ad tempus. & Ομdinationem ι vel quia sortasse non est sim-Pliciter ex praeeepto diuino, ut haee Concilia Congregentur. Nam potestas , & ratio illa
congregandi. a i ure diuinci sne dubio habet riginem. vi latius dicemus; quin potius supposita fide, & institutione Ecelesiae a Christo facta, eiusqile gubernatione , quasi natu talis ratio dictat talium Conciliorum celeiahrationemr est enim naturale homini, in grauissimis rebus multorum sententias, &consita expectare.
Ex quibus etiam intelligi potest ei usmodi Conciliorum neeessitas, quae multiplex esse potest. Primo , extirpatio grassantis hae rein sis, vel se hismatis, quod interdum grauiter
Ecclesiam premit, ut ex eitat. Actor. Is . col a Igitur . Seeundo . desinitiones, vel declaravitiones fidei,toti Eeelesae neeessariae,quae rectE fiunt convenientibus totius christiani Orbis capitibus . Tettio communium legum Conis dendarum ratior conuenientibus enim ex t
tius Orbis partibus Episcopis, ae Legatis. melius constat, quid omnibus Ecclesias expediat. Denique . ad similes alias generales vel grauissimas eausas tractandas pernecessaria sunt uniuersalia Concilia , ubi multorum deliberatione melius illa definiuntur, ut dieiis tur cap. Prudentia. de Omeio dele g. cap. De quibus, dist. 1 o. quae omnia videre lieet in Conciliis generali hus hactenus congregatis.
quae in prinei pio Ecclesiae post Apostolos per
aliquot annos celebrari non potuerunt proin pter Imperatorum , & Prine ipum contradiis ctiones. & persecutiones. Vnde tunc temporis Ponti sera per epistolas solum deere talas necem latibus Melesae prasto erant.
. . Post dum verόa temporibus Constan-
contra Arium Constarat. primum contra Ma eedonium ; Ephesinum eontra Nessor. Calee
donense contra Eutychen. Constant in . secundum contra Petrum Antiochenum , & reliquias Nestorianorum . Constantin. tertiunia contra Monotelitas: Nieenum secundum eo nistra Ieonomae. 8. synod. quae est etiam Con sanit n. v. eontra si otium, Iconoma c. de Diateranense sub Innocentio III. pro reformanis
da Eeclesia Lugdun. sub Gregoris X. pro unione Elelesiae Graecae . & reformatione uniuersalis Te elesaei Lugdunense aliud, sub Innocent. IV. contra Federicum Imperatoremsthismat teum a Conssantiense ad tollendum schisma competitorum trium, qui se Pontifi-ees appellabant et Basiliense ad restaurandam diseiplinam Melesae,quod tamen ad debitum
finem non peruenit; Florentinum pro unione Eeclesa orientalis; ae denique, Τrident. eonistra Lutheranam haeresim . aliasque plures. &ad Eeelesiae uniuersalis mores reparandos.
Atque hae sunt potissima Conei lia generalia, ex quibus satis colligitur finis, di necessitas ea congregandi, & talis aliqua deprehenditur in caeteris, quae in Ecclesia suerunt eoactat &hae de questione . an est , videntur satis . sequitur dicendum, quid hoe Concilium si, uel ex quibus partibus constare debeat 3
sECTIO PRIMA.Hrum ad Concilia generalia debeant
Conflat variis rationibus, di titulis
varicis etiam homines ad huiusmodi Conci lia vocari posse. Alios quidem , qui Patres congregatos tuentur, & seis ditiones omnes vitandas euranti sic vorari possunt seeulares Principes, aut Legati, vel Duces eorum. Alios . ut negotia tractent,
vel sui rationem in Cone illo reddant: se v eati possunt non solam Principes seculares. sed etiam Naretiei, Sehismatici, di cuiusuis conditionis homines. Alios, ut discutiant rex tractandas, sintque a consilias ius, Patrihus i se voeari solent sapientes cuiusque conis ditionis, vel dignitatis viri. Alios denique
tamquam propria membra concilium conia
stituenaia, qui ex ossicio vendieant actiua susifragia in Coneiiij definitionibus, & statutis ratque hi sunt, qui proprie conueniunt, di de quibus instituitur disputatio. In qua, prima sententia Haeret leorum. Iudi elum fidei tribuit non minus laicis,quam Ecclesiassicis, sin minis, quam viris, indoctis, quam doctis . Fundamentum est i quia sola uniuersalis Ecclesia habet priuilegium non errandi in fide, R ideo nisi tota Eeelesia conueniat, iudieium non erit Insilli bile: Omnes
autem numerati membra sunt uniuersalia Eeclesiae. Confirmatur primo , quia certitudo
huius iudieii non est ex sexu, vel ex humana doctrina , sed ex spiritus sancti inspiratione :Omnes autem recensti doceri possunt a spiritu sancto, si velint. Confirmatur seeundo; quoniam fideles esse debent ita in fide instructi, ut possint rationem reddere suae fidei, r. Petri 3. Et Christus Dominus omnibus fide. libus dicit: I serutamini Scripturas, Ioannis
629쪽
his quinto Tandem hiae errori lauere vi detur Nieolaus Papa in eap. Vbinam, os . distinctione, ubi Glos verbo, Pertinet, in illum
inclinat. Secunda sententia , quae praeeedentem moderatur, ait , non omnes quidem lateos,
sed primarios quosdam viros, & Doctores debere voeari, ut ex omnibus conditionibus,& statibus hominum , aliqui conueniant, &vt, quae ad omnes spectant, ab omnibus apis probentur, iuxta regulam iuris capit. quod omnes, de regulis iuris , in s. Confirmatur re ut enim, si latet doctiores sint, uitam sacerdotes, excludantur a iudicio, quod ex scientia, di doctrina maxime pendet Confirmatur secundo exemplis i nam Moyses laicus in causis fidei iudieauit: Dauid , di Salomon sacras literas seripserunt; in antiquioribus Co ei lii, laici aderant, & subseribebant. In Conci l. quidem Chalcedon. viri Patri eii, Consules, & senatores in omnibus sere Actionibus inter Legatos Ponti scis, & Patriarchas sedent, & munera Iudicum exercent, apud Nicephor. lib. I s. cap. 16. In s. Synodo, Actione
prima, Imperator praesidere dicitur, quod se tiatur sere in toto illo Concilio . Et in 8. Synodo similiter praest Basilius Imperator eum multis Patriciis, & in eisdem Concili, s laici subscribunt; immo Basilius Imperator, cum rogaretur subscribete, ait, I tranquillissimum
imperium nostrum sequutum praecedentes Imperatores , Constantinum . Theodosium .
Martialium . vult subscribere . 1 Ex quo in
telligimus, alios idem fecisse, denique in Concilio Toletano III. M Atausc. repertinus Iai
cos subseripsisse. Tertia sententia negat quidem neeessarium esse, laicos ad Concilium generale eoi uenire; a mimat tamen posse a Pontifice v cari , ae serendi suffragii sacultate donati. Ita maldens. lib. secundo doctrinal. fidei, capit. I9. quem Cano lib. a.cap.7. & lib. .cap M. concius . refellit. Quarta sententia excludit uniuersim lai- eos a Concilio : non tamen Sacerdotes ominnes, non Episcopos, non Abbates t nam Religios, praecipue Generales familiae cuiusque , di s miles alii de iure videntur pertinere ad
Concilium . Vnde usus obtinuit, ut conum centur . quemadmodum factum videmus in
Bullis Iulii III. & Pis Iv. conuocationis ad Coue ilium Tridentinum, & ex cap. Adri nus, s . dis Di eo primo : Non est de ratione generalis Cone illi, ut omnia omnino Ecclesiae membra ad illud conueniant, Est de fide, &fer deuidens in lumine naturali, parti inqua probata in superioribus, ubi ostendimus , in Leelelia esse ordinem hierarchicum ; N alios esse Pastores, & Doctores; alios, qui pascantur , ac doceantur . Aperte hoe confirmat exemplum Apostolorum Actor. Is . atque usus
posteriorum Couelliorum quae illud sunt imitata . Praeterea, tam numerosa congregatio
esset prorsus impossibilis, unde ab Haereticis malitiose eonficta est, ut auctoritatem
Conciliorum destruant, exeogitato impossibili modo illa congregandi. Ad haec rationi etiam naturali aduersatur, ut sceminae, &idiotae homines, qui nihil nouerunt de tradi
tionibus Ecelesiae, nihil de dissieultatibus
tis eum deeretis , di aliis, quae Omnino necensaria sunt ad iudieium serendum in rebus grauissimis, quin etiam prndentia rarent necessaria ad eoncidendas leges, &uniuersam Ecelesam gubernandam, ut, inquam, in generali Concilio Iudices, Doctores. N Legitilatores constituanture quamuis enim Concitilium praeeipud Spiritus sancti au, illo, di inspiratione perscien enm sit; attamen idem , Spiritus sanctus dictat, ut homines prudenti,& rationabili modo procedant i itaqia Oeonclusio haee euidentior est . quam ut probatione indigeat, & ex sequenti amplius patescet.
Dico ergo secundo e Nullus lateus est necessario ad concilium vocandus, ut iudex ,
sit, & suffragium serat. Est de fide, primo exscliptura docente munus esse Sacerdotum
Seripturam sacram , & doctrinam fidei ediplicare , ac tradere laicis; cuius rei multa testimonia adducta sunt in superioribus . nunc breuiter ex Testamento veteri ostenditur , Eaeeh. 44. s sacerdotes Levitae populum meum docebunt, &c. I Aggaei a. s Interr ga Sacerdotes legem. a Malach. a. t Labia sacerdotis eustodient scientiam, & legem requirent ex ore eius. 3 Exod. 19. l Veniam ad te, ut audiat me populus , & eredat tibi in perpetuum. I Deuteronom. r. I Si ambiguum iudicium , &e. venies ad Sacerdotes . 1 Idem constat ex Testamento nouo ad Eph. q. t Q iosdam dedit Apostolos ; alios Pastores , S Doctores . 1 Actor. di . t In quo Spiritus sanctus posuit vos Discopos regere Eccle
I Qui vos audit, me audit. I N alijsi quibus
supra disp.9. sect. s. num. 3. Ostendimus . L clesiae regimen ad laicos minime pertinete .seeundo probatur ex traditione , quae
primum sumi potest ex Conciliis omnibus
generalibus. Nam Actor. Is . Apostoli ipsi cum Presbyteris conveniunt, di definiunt; reliqua multitudo audit, & obedit. In Nicaeno primo sisti Episcopi gr8. iudicant, &definiunt, de Imperator Constantinus satetur, fidei defensionem ad se non pertinete , di humiliorem locum sibi deligit. Ita Euseb. lib. 3.
de vita Constant. Rumnus libro primo, cap. secundo, Socrates libro primo, eap. 8. The dor. lib. I. cap. . In Chalcedon. Actione prima, & in Ephesi. soli Episcopi conueniunt, dant sui3tagia, 3e subscribuntur. N in 8.Syn
do, Can. II. expresse rei jciuntur asserentes,
Concilia non posse congregati absque secul ribus Principibus, idque eontra Canones , di perpetuam Ecclesiae eonsuetudinem esse dicitur. Idem constat ex synodis aliis usque ad Tridentinum . Eiusdem traditionis testes sunt Pontifices Clemens I. epistola s. habetur cap. Relatum. 3 s. d. & lib. Io. recognit. habetur , documentum hoe Gementi a sancto Petro esse relictum. Nicolaus Primus Episcopus ad Michael. Imperat. Celac epistola ad Athanas. Augustum. Tertio: Eadem eonsuetudo ἰ seu traditio colligi potest eae dictis , & iactis Imperatorum. ac Prineipum se eularium ; de Constantino Iam diximus di simile quid sectile Theodosium constat ex epistolis eius ad Co M
630쪽
cratem, de Theodore tum supra. & Euagrium libro primo, cap. 4. De Valentiniano restrismila quippiam soro m. lib. 6. cap. I. Basil. Imperat. in s. synodo, Actione Io. negat, de ad se, & ad ullum laicum pertinere erelasiastica negotia tractare . Euagr. lib. q. cap. q. de
Liberatus libro secundo Breuiaria, cap. I 6. In quarta etiam Romana synodo sub symmaelio , resertur similis eonfessio Theodoris Regis Ariani. Et Victor. lib. secundo pertient. Vandal. adducit aliud ex Henrieo Rege . Extat etiam de hae re optima epistola Puleheriae Augustae inter prae ambulas ad Cone ilium Chaleedonense . Denique Iustin. Imperat. in 8. Synodo . in in is fidei, & religionis .imperiale iudicium sacerdotum iudicio su , mitti pronunciat. Quarto, tandem eadem traditio eonstat ex Patribus, Ignatio Episcopo ad Smyrnen. Dionyso epistola 8.ad Demophil. Tertullianus etiam de praescriptione. late irridet Haereticos , qui laicis attrihuunt hae e sacerdota
Ita munera. Ambros Optime epist. 34. con
hia Maxen. Chrysost. lib. 3. de Sacerdotibus . di homil. q. de uerbis Isai. August. epist. 48. S I 66. Be i5 . Cyrill. epistola 4. Athanas. epistola ad solitariam vitam agentes: ubi re feti verba Osi Carduben. ad Constant. Impe. rar. I Nec te in misceas Melesiasticis a nee
nobis in hoe genere praeeipe, sed a nobis di-
e. I Cyprian. lib. 4. epistola ρ. Basil. in reis
sui. contractior. in 176. Naaian. oratione 6. I 4. ad I . habetur capit. Suscepistis, distinctione IO.
VltimB, tandem ratione arguitur: Nam definitiones Conei liorum, tum quae ad fidem, tum quae ad mores spectant, ad quamdam
potestatem iurisdictionis pertinent; sue eam habeat Conei lium a Deo immediate concessam, siue a Papa rilegatam et seu potestas iurisdictionis Ecelesiae non ad laicos, sed au M. cerdotes per se spectar, ut supra ostensum est rerm , Se. Rationes etiam pro praecedenti conelusione adductae hanc confirmant non lais
eesariis . sunt ad Concilia generaIta eonu candi, ut in illis Iudices sint i item Primates,
S superiores omnes; de Cardinalibus instadicemus a num. I s. Pars ergo affirmativa
conclusonis, hoe se ilicet pertinere ad Epiti pos, patet satis eae adductis in praee denti conclusione . de superioribus in materia de Eeclesia. Vide disti iis. 17. & ag. deereti, &alia, quae in hane rem allegat Osius in coniati A. Polon. eap. x . s. Neque vero . Negatutia ueto pars, nimirum alios praeter Episcopos
non esse per se, ae simpliciter necessarios, fetὰ aperte definiunt in s. Synodo cap. I . de in Actione io. extat oratio Basl ii Imperat. ubi de hae re optivi disserit ; sicut & Theodosius in epistola ad Cyrill. Alexandrinum: estque cap. q. inter epissolas Cyrilli. Et probatue primo ex ipso usu A ctor. is . ubi cum A post lix conuenerunt presbyteri . id est , Episcopi rata mina in mimitiua Eeclesia noinina han
rex ue ordine notari solet. Vnde a Petri K.
senueres mOMntur, ut pascant gregem quaest munus Episcopi. ut habetur Actor. dici. Immo vero lieet eum Apostolis alii conuenerint in illo Concilio et tamen solos Apostolos legimus sententiam dixisse. & definiuisse , ve
Monarch. cap. 7. De Concit. Nican. id satis per se liquet. In chaleedon. Actione prima. hequentia sunt verba illat i synodus Episto-porum est , non Cleiaeorum; supersuos foras mitte . a crudi proseruntur in quosdam Monachos . qui interesse eurabant, Ad iudieare: ataque ibidem quidam Martin. Ahia seu Archi iamandritat i Non est, inquit, meum subscribere, sed Episeoporum . J In 8. Synod. Acti ne I 4. dicitur, solos Antistites debere conuenire in Conciliis . Ad haee in omnibus serὰ
Conciliis soli subscribunt Episcopi . quod si
aliquando admittuntur alii ad subscribe dum, addi solet nonnihil, quo denotetur, iulos non definiendo subseripsisse, sed consentiendo definitis: itaque Episeopi sinpliciter pronunciant, subseripsi, vel etiam . definiens subscripsi: alia vero non ita; sed, ut in Concilio Araus e. seeundo habetur de quibusdam
P esistetis, consentientes subseripserunt i ad quem modum aliquando subseribit Impetator, ut patet in s. Synodo, Actione xx. Vide Euseb.lib . histor.cap. dia. Huc accedunt te. simonia Patrum, Marcellini Papae epistola secanda. Leon. I. in epistola nona quae potius est Flaviani Ae in II. I 3. 16. 17. 23. dis 3. fg. sa. Iren. libro 3. cap. 3. August.
Contra Fauniam . libro 33. cap. 6. Iib. 6. de
Baptis. cap. 33. S libro contra Donatist. post collationem. cap. I . Ae in breuiculo , eollat. diei tertiae , & in epistola II s. cap. Is.& epiis
stola is i. Quibus locis concilia denomina n. tur episcopalia, eo quod ex Episcopis, per se,
Rationes breuiter hae sunt. Prima,quia soli Episcopi sunt Pastores Eeclesae ex officio. unde August. epist. 39. ad Paulin. in quaest . Pastores, di Doctores . ad Ephes. 4. Idem valere intelligit. Quod si distinguamus Pallo. res a Doctoribus, ut alii distingunt , eerte dicendom esset , Dociores non docere .
nisi ex commisso ne Passorum, iuxta ilIud Hierem. 3I. I Daho Pastores. qui pascant os scientia , de doctrina . I Vnde ad Do ctotes spectabit. doctrinam tradere a Pastoribus definitam a Panorum autem est discerne. re pascua,quamuis eonsilio Doctorum uti de Mant . Vide Canum de locis; libro 4. cap.4.seeunda, quia Episcopi sunt propria successores Apostosoriim . quasi Primates , ae capita Ecclesiae; in omni aurem bene instituta Repu-hliea. ad optimates pertinet eam regere, &quasi ad comitia publica congregati; is demisque eensentur Rempub. totam repraesentare.
Vnde Aristotel. ait, ei uitatem id maximὰ esse quod est in ea principiale r se igitur congregatio uniuersalis Episeoporum Iussieienter uniuersalem Feelesiam reprae setat, iuxta illud Natth. 18. Die. Melesiae; s enim priuatus Pastor dieitur Meses a priuata , & particuis Iaris ; quia stilicet tota Eeclesia in suo Episcopo quasi in eapite continetur, di represerutatur, quod etiam recte Cyprianus lib. . epiis
sola s. ineuleat, de scripserat Pius I. in sua epistola a. deeretali ad finem di si mili planὰ modo uniuersalis congregatio Episcoporum