R.p. Octavii Mariæ a S. Joseph Tusculani, theologi Augustiniani excalceati Opera omnia. In quibus bis mille, trecenta, & decem dubia moralia per modum interrogationum, & responsionum discussa, continebantur ... Tomus primus secundus

발행: 1708년

분량: 458페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

391쪽

veniale, it a sententiam quorumda, quos refert Diana par. 3. tr. 6. res. II. Em. Sa Verbo debitum conjugale n. I9.& alii ab Ipso relati. Sed victoria in Sum. de Eucharistia n. 72. inquit, nullum esse peccatum. 2276 Inter. s. Peccatne maritrus eo gnoscendo carnaliter Uxorem tem-POre menstruipResp. Peccat venialiter tantum ςFoemina vero non potest petere, sed reddere petenti , primum admonendo Ipsum de menstruo. Tolet. lib.T. c. 2 q. subnu. 2. Em. Sa verb. Debitum conju gale sub x. II. Verum,si mulier perpetuum patiatur me nitruum, aut sit periculum incontinentiae , nullum est peccatum. Sylvester in Summ. Verbo debitum b. 6. VictorIa in Stimis. de reddit. debui n. 237. Nauar. cap. Id ub

2277 Inter. o. Potestne sine peccato mortali Foemina se excitare tactibus ad emittendum semen, quado post copulam remaneat irritata Reθ. Dicam in Responsione ad Inter. sequentem , non posse sin gravi peccato, Mulierem finito actii matrimoniali, & vIro ab ea sublato, tactibus excitare , donec seminet , ad mplementum, & consummationem illius actus ; Nam semen Foeminae,juxta communiorem Theologorum sententiam, non est necessarium, neque

ad producendam prolem s neque ad perfectionem actus conjugalis, ut pluribus rationibus probat Texeda in Theologia Morali lib.q. tras. I. contro 2. n.qῖ. apud Dianam par. 9. tras. 8.res 3 I. ver1. 2Maeritur tertio,Ge. ergo

illi tactus sunt illiciti, re peccaminosia

cum fiant ob delectationem a foemina Captandam,& sic sunt mortales.Immo addit Castropalaus tom. P disp. 'pun. q. S. I. u.6. quod Conjugibus ea copulalicita est , per quam emciuntur una Caro; At mulier illa effusione seminis non videtur fieri una cum viro, utpote ab eo separata; Ergo fieri non potet habsque peccato mortali extra copu-Iam ; & ita puto tenendum cum prae satis Doctoribus , quibus meclto se subseribit idem Diana Ioc. cit. apud quem plura videri possunt.Oppositum

tamen docet Bona c. ct Matram.quaest. yun. 6. num. I S. Cum Sancher ; sed mihi non probatur. 22 8 Inter. 7. Foeminamon seminans

in copula conjugali: potes ne polita sine lethali peccato se manibus provom care ad coplementum actus maritalis Resp. Circa tale dubium magna quidem Controverfia est inter D D. multi enim dicunt, nullo modo fieri posse sine gravi peccato , quia Iam completus est actus maritalis per seminationem Viri,quae sola est necessa ria ad generationem , secundum Aristotelem, & D. Thomam; & fere omnes Theologi ita tenent; sed quia Galenus , α multi alii Doctores oppositum docent, ut videre licet apud Dianam par.3. tr. s. res I9. 6.Dθcu tas est,G par. . tr. 2.rcl. 3. f. Sed σν, G tandem par. . tract. II. res sq. ubi plurimos pro hac sententia refert, scilicet, quod semen mulieris sit etiam ad generationem necessarium t ideo sequitur ex tali sententia , posse in dicto casu mulierem sine peccato se manibus provocare ad complementa actus,ad hoc ut fiat generat Io,dummo

do id saeIat statim, & immediate post copulam Viri; sed posito etiam , quod

semen mulieris non sit necelsarium a stamen multum confert; Ultra quod De minae, cum frequenter viris frigidiores sint In omni copula , se expo nerent evidentissimo periculo peccandi mortaliter. Vide Dianam par. 2 tra. I7. resoI. 38. & ibi plures DD. ero hac sententia citat: sed Ipse meritis

contrarium tenet , cum ROdriquea in Sum, ρgr. I. ev. 88. n. q. Ideo Viri do

et i judicent ipsi, an Demina in dicto

casu peccet, vel non . Vide in tit. 12.de nitate ad Ins. 7. 2279 Inter. 8. Potestne Vir, posteaquam ipse in copula conjugali sem

navit tangere verenda Uxoris, ut etii

392쪽

Baucio in Misceli. eassum conscientiae

tom. Σ. opus I. quaest. 88. apud Dianam par. Io. I 3. ref. 62. amrmative respondere; nam, ut asserit idem Diana

haec opinio Bautii fuit abrasa ab operibus Sancher , Se Hurta di in imprese ne Antuerpiana, & testatur etiam squod apud Sac. Congregationem Indicis hujusmodi opinio male oleat. Unde dicendum est , quod sicut non licet Uxori se excitare tacitibus ademittendum semen , ut dixi in praecedentibus Responsionibus, multo minus liceat Viro , quamquam sit ei lic Itum postquam seminavῖt continuare copulam, donec Uxor seminet,dc non aliter,ut dixitBaucius. Vide Dian.De. t. 228o Inter. 9. Peccatne mortaliter Vir, si in copula conjugali non e Xpe ctat seminationem Uxoris Resp. Bonacina de Matrim. qu. . un. f. sub u. Iq.in sines doceti Virum post qtiam seminavit, non teneri eX-pectare tardantIs foeminae seminationem . Idem docet Sancher tom. 3. de Matrim. lib. 9. disp. II. n. 9. Concludendum est igitur: non peccare morta liter Maritum , si in ipso actu seminationis non expectat seminationem

V xoris , lIcet , ut dixi supra , potest

etiam effuso semine copulam conti nuare, ut foemina seminet. Ita Lean der de Sacra. tom. a. tradi. p. disp. 3 3. quaest. M. cum Diana loco proxιwὰ cit. nempς par. Io. trafr. I 3. rejol. 62. PersNdita tamen. Neque neces te est, Conjuges in actu maritali simul seminare: quia secundum probabilissimam sententiam , semen foeminae, nec actives nec passive concurrit ad generationem, teste Bona cina isi supra. Dico tamen aquod licet Vix non teneatur ex peiata re seminationem Uxoris, ut dixi, ni hilominus, s Uxor indicet, ut expe ciet ejus seminationem,tenetur ex Pe ctare propter periculum incontinen tiae in foemina , ne se excitet tactibus ad emittendum semen , cum peccatorno tali , & quoties cognoscat tale adesse periculum,

Vir, qui in copula Incspta desist i a seminando , quando Uxor jam seminavῖς Resp. Committit peccatum mor tale:quia consummato coitu ex parte foeminae, finis generationis exposcit sui consummetur etiam ex parte viris alias frustraretur , & prodigeretur semen foeminae, ut contra nonnullos tenet Bona cina loco βρ. est. n. I f. & recte hoc dicit : nam Maritus ordinari cseminare debet, ne alterius semen se stra effundatur. 2282 Inter. II. Estne licitum Conjugibus, ne seminatici noceat saluti, vel ob aliam iustam causam, inchoatam copulam non absolvere ZRev. Coeptam copulam ex consensu utriusque Conjugis omittere ante seminationem , non esse peccatum mortale, nisi sit in alterutro ex eo periculum pollutionis , assirmat Em. Sa Verb.debitum conjugale n-IT.D. Antoninus par. 3. tit. I. cap. a. f. 6. Caje-tanus in a. a. qu. I Fq. art. I. b. M secun dum vero casum, Armill . verθ. debitum

conjugais ηυ. 9. de alii plures, quos refert, & sequitur Diana par. 3. traf2.q. res. 127. & de hoc nulla est diis cultas. Sed, an sine culpa veniali id facere possint Conjuges, est problema, Tamen puto, si justa causa adsit impediendi seminationem v. g. ne sen inatio no ceat saluti, vel Conjuges sint paupe res , & prole abundanis quam non apoliunt alere, & hujusmodi, absque ulla culpa veniali licere Conjugibus ad sedandam concupiscentiam,coepta

copulam non absolvere . Ita tradunt Sanchea rem. I. de Matrim. lib. 9. disp. 19. n. 3. & Layman. lib.ῖ. tra.4. u. I9.

quibus adstipulaturDiana loco sap. cit. Imo ipse Diana par. Io. tr. 1 q. rcs S cum Leandro de Sacram. um.1. resis. 6. disp. 23. quali. qa. qui refert Caj et anu , Palud anuin, Tabienam δε alios, putat esse licitum Coniugibus non absul Ve' re copulam , etiamsi illam tantum in ceperint delectationis causa . Verum

notandum est hic, quod usus Matri monii, so Ium propter d lectationem s

393쪽

est peccatum veniale , nec aliter dici potest , cum sit reprobatum ab Innoc. XI. ut docui in tit. 6 3. ad Int. I. Nam saltem ad vitandam incontinentiam opus Conjugii, est licitum.

ΤITULUS CCXLIV.

De usura, ct vfurariis.

2283 FNter. I. Quid est UluraλI. Resp. Usura , est lucrum rei pecunia aestimabilis , principaliter

proveniens ex mutuo . Toletus δεθ. I.

2284 Intor. 2. Quo Iure est illicita usura,& prohibita ZResp. Dico non solum Iure luimano, sed etiam naturali, de divino veteris, & novi Testamenti illicitam, ac prohibitam sse usuram , ut tradunt DD. communiter, & qui eam licitam

pertinaciter asseruerit, censetur haereticus. Ita habetur ex Clem. I. de UD-rii, & docet Nauar. Dc. cit. sub n. 2OI. Tolet. lib. I. cap. 23. num. 3. BOua c. de Contr. disp.3. qu. I.pun. a. n. I a. de alii

plures apud ipsum, de ego jam dixi intit. io a. de IIaeresi, G Haereticis ad Int. II. cum Sylv. Vide Steph. a Sara

Greg. de contr. lib. . e. 29. num. 2. dc est communis sententia.

2283 Inter. 3. Quoeuplex est V sura Resp. Triplex est, mentalis exterior explicata,& exterior palliata. 2286 Inter. q. Ulura realis , ut vere dici possit usura, quid requirit Resp. Tria requirit, scilicet mutuum a lucrum ex mutuo principaliter intentum, & pactum , ubi vero cessat pactum, sed sunt duo prima , nempe mutuum , de lucrum ex ipso mutuo principaliter intentum, est usura mea talis ,α no realis. Ita docet Sylv.mero. usura I. sub n. i. prop.lin.Sc alii comun .aa SI Inter . s. Qui dat frumentum vetus, ut ei postea novum detur,com mittitae usura in

Reis. Si probabiliter existimat,

non plus Valiturum eo tempore fruis mentum, & hoc faciat, ne frumentum Pereata non committit usuram . Tolet. lib. s. cap. 3 o. sub & alii plures ita docent . Imo , inquit Nauar. is Man. e. II. sub n. 2 3 9. ex Soto, posia licite frumentum mutuare uno Mense, usque ad alium , in quo verisimiliter plus valeb It , ut reddat aeque bonum in illo, vel ante illum, quia, ut inquit Sotus de Pust. Itb.6. qu. I. axx. 2. ratio mutui non debetur mutuanti pretium, sed corpora in eadem specie,de qualitate . Sed vide Sylveit. Ver . Upura

frumentum alicui pauperi appretiatutempore penuriae, ut pretium solvat in tanto frumento

Resp. Non est V sura , unde lic Ite fieri potest. Et ratio est: quia, qui hoc

facit, intelligitur vendere fruinentu Innuno , dc gratis mutuare pecunia- alteri, scilicet emptori, quam pecu niam ex pa to sibi vult reddi in frumento tempore solutionis. Ita ex aliis docet Sylv. Verb. ura. I. n. l6. quod quidem est notandum , quia practica

tura

2 2S9 Inter. 7. Caius commodat pecuniam Sejo,ad ollentatIonem faciendam , vel ei locat pecunias aureas adponendum in balneo, vel brodio pro medicamento, de exinde visit sibi lucrum aliquod, commIttit ne usurampResp. Dixi ad Inter. I. quod usura est lucrum rei pecunia a stimabilis principaliter provoniens ex mutuo; Unde quia Caius In hoc casu non mutuae , sed commodat, de locat pecu niam, ideo non committit usuram, licet faciat pactum recipiendi aliquid plus, dummodo tamen pactum sit moderatum juxta qualitatem tempo rum , &c.. Et ratio est: quia non ex mutuata, sed ex commodata , dc quasi locata pecunia lucrum habet. Ita recte docet ca j et . in Suis. Verb. Usura vers. Nota secundo. SI ID. perb. ura I. n. I.

394쪽

Em. Sa est em sera. Usura ηα. 4. & alii ci contractu,sic conclud It. DI adet comm. di sunt potius,communIter loquendo diffso Inter. 8. Caius dedit SempronJo hujusmodi Contractus, quam suadenis magnam summam pecuniarum in s di antefactum , poli factum vero dili-cietatem ad negotiandum, cum pacto, penter examinandi, ne temere aliquis ut pro tali pecunia reddat ei quinque justificetur , vel condemnetur . Deni- pro centenario in fine Anni . salvo ta- que hanc socῖetatem trium,ut vocant, men capitali, potuitne ipse Caius li- improbat doctissimus Estius,& Franci-cire , & absque usura talem contractu sciis Sylvius in annotationibus ad ea

inirep et s. par. 3. Enchiridi Binisset dii dicit,

Resp. Affirmant Sylv. Verb. Socie- hanc societatem desinere in ratione

eas I. quaest.χ. Nava r. in Man. cap. 17. mutui, dum illi tres contractus fiuntn, II. G seq. Tolet. lib. s. c. AI. n. z. cum uno, & eodem.

Bonae. de contras. disp.3.qwῖ. pun. D. 229I Inter. 9. Estne Usura,si quis mu- n. a. Diana paro. tr. S. res 3 . N alii tuet, ut redimat vexationem suam pplures penes ipsos . Sed hoc intelli vel , ut recuperet suum quomodoligunt, dummodo ipse Cajus expressea het occupatuma aut detentum a peten- vel etiam tacite , intenderit celebrare te mutuum ptres contractus; Unum societatis, al- πιθ. In neutro casu esse usuram terum assecurationis capitalis , de ter docent plurimi DD. quia nihil lucratium venditionis Iucri incerti pro cer tur mutuans s nam in a. casu suum re

eo, vel assecurationis lucri certi pro cuperat ,& in primo casu, quod su- majori incerto.Et ratio horum est:quia um est servat. Ut si quis mutuat alitates contractus sunt liciti, si seorsim cui minanti sibi, aut suis, & hἰnc exi- sumantur,ita,si fiant simul cum eadem mit se a multis sumptibus, quos opor- vel diversa persona, si eodem, vel di- teret ad sui tutelam facere. Vide Cain verso tempore , sive In totum, sive in jet in Summa. τcta. Usura cap. I. c. I. Partem ,& reddunt rationem , cur id ει 6. fieri possit tuta Conscientia , contra a 292 Inter. Io. TitIus accepit ceu nonnullos alios , qui oppositum susti- tum nummos aureos sub uluris,& p nere conantur. Dixi tacitὰ, quia hoc stea mutuavit illos Cato cum obliga- etiam suificie, ut praecitati Doctores tione,ut ipse solvatusuras.potestne hoc tradunt. Imo Bona cina ubisupra vers. fieri sine peccato

addos ait, quod si Cajus, v. g. dicat πιθ. Utique sine peccato id fierῖ Sempronio consero centum in Socie- poteth , quia idem est , ac si immedia-tatem , ut solvat quinque , vel sex . te Cajus accepisset dictam pecuniam salvo Capitali, modo licito, vel eo Db usuri, a nam satis est , ut Titius

modo, quo docent Doetores, sit secu- mutuator praestet Cajo dictum commrus in conscientia ; & licite possit ac- modum, aequum enim non est,ut dam- Cipere quinque, vel sex pro centena- num emergens teneatur sentire , cumrio; ex eo quia intentio implicita li- non teneatur mutuare cum suo inco-bera, idem operatur, quod expressa:& modo s& detrImento, sed potest se de hoc ego non dubito, quotiescumq; ipsum servare indemnem . Caeterum, non obligetur socius ad tales contra- si Titius nullo se commodo privat inu eius, sed relinquatur liber, sicut de tuando; nec nullum patitur damnum: alius tertius , ut bene,ex Cajetano,dO- non potest aliquid supra sortem exige-cet Tolet. Deo suo. eiri sed Lud. Bail. re eo solo titulo , quod ipse acceperie de triplici examine par. a. postquam sub usuris. Vide Sylv. τerb. Gurs I.

perdocte discussit utriusque partis sun- cum. 2o. Em. Sa vera. Mutuum n. Io

395쪽

2293 Inter. II. Estne licitum mutuisanti, aliquid ultra sortem exigere,si se obliget ad non repetendam sortem ousque ad certum tempus Resp. Nullo modo licet , & con traria sententia iam fuit reprobata ab Alex. VII. die I 8. Martii Iobo. quae est i . Propositici . a 294 Inter. Ia. Estne usura si mutua-tuator accipit aliquid supra sortem a

mutuatario,ratione damni emergentis, di lucri cessantis , aut ratῖone periculi amittendi sortem,vel recuperandi cum molestiis, laboribus expensis pResp. Quando intervenit lucrum

Cessans, aut damnum emergensi dicunt DI . communit r,non esse usuram,du-

modo adsint debitae conditiones , de quibus dictum est tu. I 33. de lueris ex mutuo ad Inter. 3. Vide D. Tho m. a. a. euo. 78. art. a. se. q. Ita etiam dicendum est non esse usuram, si aliquid supra sortem recIpiatur ratione periculorum , prout in quaesito dicitur, &ita tenent Sylvest. Petrus Nauar. Io:

sant autem hujusmodi cautiones , ubi creditor nihil periclitatur , eo quod sit praemunitus idoneis cautionibus, fide-jussoribus, & pignoribus. Ratio nostrae assertionis est : quia vera pericula , quibus res exponitur sunt praetio

aestimabilia, damnisque , & jacturis

obnoxia squae recta ratio, & justitia compensari merito judicenta ne uniis cuique ossicium suum vertatur in damnum . Sed tandem praeter rationes, dc periculi evidentiam , quale non tene tur creditor subire, omnem dubitationem sustulit Decretum Sac. Congreg. de Propaganda fide, approbatum ab Innoc. X. Quaesitum enim fuit,an

Christianis Sinensibus liceret pm pecuniarum suarum mutuo , etsi non interveniat lucrum cessans,aut damnum emergens, aliquid ultra sortem reciapere , quia in recuperanda pecunia,est

aliquod periculum , quod qui accipit

mutuum, fugiat, vel quod tardet in solvento , vel quod necssarium sit c ram Iudice repetere , vel propter alia hujusmodi Censuit Sac. Congrego ratione mutui immediate , di praeci se, nihil esse accIpiendum ultra fortem a

principalem p si vero aliquid accipiant ratione periculi probabiliter imminentis , prout in casu, non esse inquietandos , dummodo habeatur ra

tio qualitatis periculi , & probitatis

ejusdem, ac servata proportione inter periculum , & id,quod accipitur . 2293 Inter. II. Qui dat mutuum minae, cum intentione , vel pacto , ut sui corporis copiam faciat tu praetium mutui: estne Usurarius. Reo. Ultra alia peccata, commmittit etiam usuram, quia imponit ei onus , & obl ationem pretio aestimebilem, vel saltem principaliter sperat Illud turpe lucrum ex mutuo . Ita Bonac. de Contract. disp. 3. ρυ . 3-ptin. 3. num. Iq. Steph. a S. Greg. lib. 2. do contra H. cap. 29. num. 3. & alii. 2296 Inter. Iq. Committit ne usuram,

qui mutuat Medico , vel Advocato

cum pacto , ut teneatur mederi, aut defendere mutuantem

Rev. Certo usuram comm Itiit squamvis eis justum praetium assignaret:

nam illa obligatio est aliquid pecunia

aestimabile , ut docet Nauar. Bonaconum. 13. & Stephanus a S. Gregor. mo. Ioe. cit. Adverte tamen , quod tam Medicus , quam Advocatus tenentur

Pauperes gratis curare , & respective defendere; imo eis solvere necessariam medicinam, si potest , vel alia via in

promtu non habeant. Vide Em. Sa zer. Advocatur in AEddit suis. uum. 2. EP era. Medicus M. a. quibus alios Concordantes refert , vide etiam ad Inria. tu. Is de Operibus 2 297 Inter. I . Estne usuras mutuare

alteri cum pacto,vel Intentione prin cipali, ut in suo Molendino molat,aut

in sua Oricina emat, aut ad suam

Scholam veniata aut in suo praedio labore t p

396쪽

Esse usuram, affirmant Na-

Et alii comuniter. Et ratio est quia imponitur mutuatario obligatio pretio aestimabilis, ad quam alias no tenetur: Et licet, dicant aliqui non esse usuram , quando exigitur talis obligatio , non ex iustitia , sed ex gratitudine , tamen non sunt audiendi tales Author es: quia usura est , non solum , si exigatur ali quid tanquam ex iustitia debitum, sed etiam ex benevolentia , & gratitudine debitum , ut patet ex q2. propositione damnata ab Innoc. XI. Vide Tolet.

Iib. I. cap. 3 . num. a. pro hac nostra sententia,& pro opposita Layman Ii.3.ses. I. triau. q. caρ' I6. num. 3. apud Dianam par. I. tr. 8. ref 6o. vers. --

cedit, ubi utriusque sententiae Doctores refert ; Si vero line pacto , aut intentione principali hoc fiat a non erit

usura .

dare cum pacto a ut mutuatarius re- mutuare teneatur

Reθ. Secundum Doctores recte sentientes dicendum est, quod sit usu- ra. Et ratio est: quia hujusmodi obligatio remutuandi, sive adiiciatur statim adimplenda , sive in futurum , est pretio aestimabilis,nam quando aliquis

in mutuo, ex vi pacti, teli contractus

intendit aliquid pretio aestimabile , est usura; quod autem illa obligatio sit pretio aestimabilis,patet , quia per eam

mutuatarius amittit aliquam libertatem , de subiicitur mutuanti. Ita docent D. Th. 2. a. quaest. 78. artie. 2.

dere cli apud Dianam Deo proκ. cit. res. 39. in principio Bona c. de Conrr.d0p. 3. quaest. φ. ρο. s. num. 9. Em. Si

tentia est probabilior , S tenenda , ut dicam etiam εν Istrinequeucri. Verum

tuandi pecuniam,par essent,puta, quia magnum incommodum sentit mutuans in mutuando stimc puto sine usirti . posse exigere parem compensationem, scilicet, ut mutuatarius remutuare teneatur , sed hoc incommodo secluso , tene id,quod supra diximus, Vide Ca-jet in Summ. verse. Usura cas. 6. Sic phan. a S. Gregor. de Coatraff. lib. a.

2299 Inter. ID Mutuo dare alicui cupacto , ut mutuo sibi, Pauperi, aut Amico aliquid aliud dei r est ne usuris Resp. certo usura est: nam ea obligatio imposita, est praetio aestimabilis. DD. communiter ita docent. Vide ad Inter. antecedentem a 23oo Inter. IS. Coin mi titne usuram, qui excitat mutuatarium ad aliquid sibi tradendu in remunerat Ione mutuiΘRev. Cajet a. a. quaest. 78. ar. I. Bonac. de Contract. dijρ. 3. quaest. 3-

pua. 2. num. I . & Diana par. I . tractis S. res. 62. tenent non committere usuram , & pro hac sententia plures ali gant , & praesertim Salonium in a. a.

quaest. 78. gr. a. contract. I. conclas 2

qui sic argumentatur . Actus interior, N exterior ejusdem sunt bonitatis, remalitiae , sed actus InterIor , qui est sperare per mutuum non solum: amicitiam , Verum etiam effectum amiciatiae , & non ex debito, sed Ax gratitudine, est actus licitus, di honestus:

ergo actus exterior mutuantis , qui excitat mutuatarium ad mutui beneficium remunerandum non ex debitos sed ex gratitudine , non erit actus inLquus , neque usurarius; sed hoc intel-gendum est, modo verisimiliter credat mutuator,ipsum mutuatarium liberaliter , di plene voluntarie tradere in re umerationem mutui: Tameu dico,

quod hoc nullo modo fieri debet, ex proximo periculo incidendi in usuram di acriter reprehendendus est qui ita facit , ut bene docent ipse Bonac. Stephanus a Si Gregor. lib. a. de Contras. cap. 19. numcr. d. dc alii plures. . Intert

397쪽

23ox Inter. Ist. Estne usura si mutuans τὸ nulla est necessitas, sed ob luxum, nihil intendat ut pretium,sed tantum, & vanitatem, & ad vana, & inutilia , speret aliquid ex gratitudine, & ea In- ut ad superfluas epulas, ad ludos oti tentione illi aliquid donetur , sed hoe sos,&c. peteret mutuum ab usurarIo :tamen, ut finem principalem Intendἰt, non nisi venialiter peccare, probabili- nempe, ut aliquid a mutuatario reci- ter docet ipse Diana ubi supra, & alia piat γ plures penes ipsum a nec dissentit Na-Resp, Non est usura, docet Buia var. Sed limitandum est cum Tolet. sem haum lib. 3. tr. . cap. 3. sib. 7.n. a. nisi fit nimia prodigalitas, & notabilegum Mol Ina, & Card. de Lugo, quos filiorum,& rei familiaris detrimetum:

sequor, dummodo non intendatur tuis nam In hoc casu esset mortale pecca Crum, ut finis principat Is, quia spera- tum,sicut prodigere pecunias. Tamen re lucrum ex mutuo, aut ex aliquo dico cum Sylvest. tera. ur. 7. qu. r.

spirituali, est usura, & fimonIa,secun- & aliis octo gravibus Doctoribus , dum DD. recte sentientes : Ita etiam quod,si hoc fiat pro opere illicito,pu- est usura , si exigeret aliquid ultra ta luxuria, ludo, vel hujusmodi, sem-

sortem,tanquam ex benevolentia , & per est mortale . Denique dico cum gratitudine debῖtum , cum hoc sit re- Castropalacis Pontio, Vasquer, Sua probatum ab Innoc. XI. & est 42.pr rea , Molina , & aliis, esse peccatum positio ab eodem reprobata . Vnde, si mortale,petere sine honesta causa mu- intelligeret sibi aliquid donatum,non tuum ab usurario etiam parato. Quia gratis, ut putabat, sed ut debitum,rais charitas postulat, ut vitemus, quandotione mutui: teneretur restituere qua- hics & nunc possiimus actionem tur- tum inde ditIor evasisset. Em.Sa eer,. pem proximi. Ee,ut benὸ erobat Vasi urs u. II. Vide , quae docet Toletus queZ , quando ex oeere etiam veniali lib. . east.29. n. 3.- cum ad hanc ex se,ut ex mendacio levi sine juram eam responsionem optime faciat; mento, vel ex opere ex se indifferenti, ait enim,qui Intedit habere ab aliquo sumitur occasio peccati mortalis , Illa lucrum propter mutuum, sed n5 prin- actio,quae est venialis, redditur morta-cipaliter,sed ob gratitudinem, Se libe- lis.

Talitatem suam, non est usura menta- 13c3 Inter. 2I. Valetne promIssio fa- Iis, sicut nec exterius accipere usuram cta usurario , cum juramento de sol- facit... Favet etiam Nauar. ia Mau. vendis usuris. e. II: N. 12 I. Resp. Ex cap. DebItores , de μ- Σῖο Inter. .ao. Estne licitum petere rejurando juncta glas. quamvis hujuse mutuum ab eo, quem scis non aliter modi promisso non firmetur juramendaturum, quam ad usuram . to,& in usurario recipiente reperiatur Resp. Qui ob aliquam necessitatem culpa , tamen facta cum iurament suam , vel alterIus accipit ad usuram, servari debet omnino : Verum est ta- nullum committere peccatum ; docet men,quod potest obtinere relaxatio-S. Tho. a. a. qu.78. arr.4. Undei, qui nem iuramenti ab Episcopo,vel si non petit ab aliquo mutuum simpliciter , iuravit se non repetiturum,licite solum& alius non vult gratis mutuare , li- tum potest repetere. Caeterum dicta

Cet, & sine peccato potest petere per- promisso ex se non parit obligatione mittendo,quod exigat usuram,& i , aliquam standi promissioni, sed solum

hoc omnes Doctores conveniunt. Vi- ratione juramentia & ideo dixi,hujus- de NaVar. in Man. tap. I7. u. 26 a. modi promissionem non firmari iura- seqq. Tolet. lib. b. eap. Π.nu. I. Em. Sa mento, quIa ratione sui est invalida; verb. uran. I. Dianam par. i. tr. 8. Ita plurIbus relatis , & de communi

398쪽

Σ3ΟΑ Inter. 21. Sempronius debet Cajo centum scuta post unum annum, sed vult nunc solvere quinquaginta, cum pacto eamen a quod Cajus expectet poli biennium alia quinquaginta: potestne Sempronius hoc facere sinausura

Resp. Nullam usuram committi in hoc casu, probabilius docet Diana,

a os TNter. I. Potestne Uxor Mais I ritum adulterum accusare

. RU 1 Solum viro conceditur pos

se criminaliter Uxorem adulteram accusare. Undὰ Uxor Maritum adulterum accusare nequie . Alicia a verb. Adulterium utim. 9. V xor , fil Maritus in hoc non sunt pares, di sic non datur inter eos compensatio; detestabilior est enim Impudicitia in sc mina ; quam in Viro , ut docent Ab- has, Ancaranus, Imola, Tiraque lius, di alii, quos refert, Si sequitur Casinfianus . S. Elia in Arbar. oris,

raI. ven. Adulterium s. 2. Gm. a . Docet Abb. Zerbi in Gemma Episcopali tiν. Iq. resol. 9. num. 2. i, 3.& habetur ex Ieg. I. Cod. ad legem νω-uam de adulteriis. 23o6 Inter. 2. Potestne licite,& tuta conscientia Maritus adulter accusare Uxorem adultera,ut capite damneturpReis. Utique potest, quamvis ipse effrenate vivat ; quia sicut licito eam in foro externo accusare potes sita & hoc ei licebit in In temo soro onam ut alibi dixi, soru et internus, Mexternus colludunt simul a quoties forus externus falsae praesumptioni non innitatur. Ita ex Petro, Sc Bartholomaeo Ledesma,docet idem Casianus

a3o7 Inter. 3. Uxor,quae novit Maritum scivisse adulterium ab ea commissum,& timet occidi: potes no licite illum praeveniendo occidere Reis. Quamvis Doctores communiter dicant, licitum esse Uxori occidere Maritum , qui jam colloca Verat pugionem sub cervicali ad interficien dam ipsam Uxorem, vel praeparave rat venenum , nec ulla sit spes ἰevadendi mortem , nisi ipsum occidat snam dichur incet plus invasi is actus, nec debet Uxor , aut alius aliud expectare , ut ex Navar. , Iulio Claro , Corduba, Molina , & aliis communiter, docet noster P. Stephanus a Sancto Gregorio de contrau. lib. I. cap. Sa . a. tamen,quando solum dubitat de occisione ob perpetratum adulterium non potest Maritum praeveniendo occidere a quia nondum censetur in vasa,

di sic potest, di debet fugere, si moretem timet non interficere virum squi nondum se praeparaverat ipsam occidere , ut recte concludit BanneE2. 2. y-6q. gr . . Db.q. concrus s. re ex eo Stephanus a S. Gregorio. m. cito 33 8 Inter. q. Lῖcetne Uxori communicare cum Marito excommunia Cato v Itando

Resp. Non semper hoc eῖ est II eitum: quia si maritus fuit excommunicatus causa intriinoatia qualis est, ansis Di siligod by Corale

399쪽

st legitime eontractum , non potest uxor communicare cum illo ; nam fugere debet fornicationis periculum. Ita etiam non potest cum eo conver sari , si inter eos factum fuerit divorintlum e licet possit reconciliari cum eo, etiam durante excommunicatione, &licite simul habῖtare . Neque lic Et

Uxori communieare, cum Marito in crimine criminoso, nempe in his, pr Pter quae e X communicatio lata fuit Contra maritum ; Item quando Maritus est fimul eum allo excommunicato, non potest UXOr, cum eo communicare , si sine communicatione ait rius excommunicati id facere nequeat, ut si v. g. Maritus invitet talem eXCommunicatum ad mensam , non Potest licite Uxor in eadem mensa manducare. Denique si Maritus sit ex communicatus ob haeresim , certo Uxor non potest, nec debet cum eo comis municare propter periculum insectionis. Caeterum, Uxor non peccat coha bitando cum Marito excommunicato, etiam vitando exceptis praedictis casibus quia Idem est ac si excommunicatus non esset pro ea ; nam in cap. Sconiam multos II. quaest. 3. absolute subtrahitur ab obligatione abstinendia communicatione cum Marito ex communicato . Ita ex Corneio , di Cordono firmat Diana par. . tract. 9.resoL D2. Vide quae dixi In tu. 87. de commuricatione, G eMommunicarir, ad Int. 6.

23os Inter. S. Potestne Uxor irritare Vota Mariti Rug. Ratio,quae milliat de MarIto, militat etiam de uxore: quia corre Iativorum eadem est ratio. Vnde, sicut Maritus potest irritare vota uxoris sibi praejudicialia, ita & uxor poterit Irritare vota Mariti, quae Incommodum ei afferunt,ia quae aliqua ex parte ejus iuri praejudicant: Nam utrumque conjugem In votis emittendis esse parem, di aeque neutrum possa in alterius praejudicium voVere ; tradunt quam

plures Doctores, Sicque Uxor certo

potest Irritare vota MarIlI, quae sibi praejudicant quoad moderatam debiti

redditionem, aut mutuam cohabita. t Ionem, ut docet Sancti. in Sum. tom. I. lib. q. disp. 3 q. n. ao. Vide Doctores citatos in Responsione a. Inter. I, tit. Ias. G Irritatione motorum,Se praesertim Bona c. isto ibi situ. a. II. siqui dem longum esset recensere in particulari omnia, quae ipsi dicunt.13 Io Inter. 6. Pommine licite, de sine peccato Uxores, inscio Marito, eleemosynas pauperibus erogare

Rest. Multi sunt cisus in quibus

uxores possunt licite , de sine peccato inscio marito eleemosynas facere , ut videre licet apud Dian. par. D tras. S. res. 3Α. & alios DD. mox adducendos . Uxor enim non est mancipium, sed socia bonorum , unde eam , ut is clam in decenti statu tenetur maritus sustentare , sed ad decentiam status Iertinet donationes, & eleemosynasicere posse : ergo non peccat uxor, si inscio, aut etiam invito marito ele mosynas faciat de bonis viri,quas aliae suae conditionis communiter facere solent.Imo docent quidam apud ipsum Dian. Ioc. eis. pro . . ει par 2. r. ID res. 33. posse uxorem inscio vito, si dives sit, vigesimam partem annui proinventus in eleemosynas distribuere . Verum, ut bene inquie Lugo de Instit. div. Id. ρε . . n. 64. hoe nimium est :Nam,si sit V xor viri Principis habeniatis ducenta mill Ia aureorum annua

posset, iuxta hanc sententiam decen millia inscio viro usurpares & expen dere, quod est contra praxim , & sensum omnium ejus conditionis personarum, quibus multo mἰnus solent Mariti, etiam liberales, ad ejusmodi sumptus , & donationes assignare Hactenus Lugo. V de Nauar. in Maa. e. 17. num. IAI. se seqq. Tolet. lib. 8.esp.29. Sylv. Verb. EDemtibna num. I. 9 8. Em. Sa eodem Verb n. II. BOnac.

400쪽

eludit, hujusmodi eleemosynas dandas

esse In quantitato moderata,considerata quantitate bonorum,& quando non timentur maxime contentiones, & no constet evidenter de contraria voluntate Mariti: Ideo Uxores, in tali casu, se remittant ad consilium,& arbitrium prudentis Confessarii, qui considerando statum viri, & quantitatem bono rum , laxabit summam eleemosynae ab uxore pauperibus tradendam . Ita DIan. Ioc. prox. tit. ρυρ. M. miser. An uxor Clerici coniugati a vel Sacerdoris graeci , aut Equitis D. Iacobi Alcantarae, vel Calatravae sdurante viduitate', gaudeat privilegio fori, & exemptione gabellarum

Resp. Est quidem quaestio haec sa-tIs practicabilis, di quotidiana, ac iure

meritis Inter viros cscictos exagitata sideoque illam denuo pertractabo: Iam enim pluribus allegatis, juxta opinionem probabiliorem memini me docuisse in tit. 89. ad Int. q. Uxorem

Clerici conjugati gaudere privileg Iolari,non solum vivente viro, sed etiam post ejus mortem,durante Vidultate sdummodo honeste vixerit: quia cum vidualis vita durat, censetur in priori matrimonio esse ex lege filii ad muniti . & aliis relatis,docet etiam Bellet tus in disquis Chr. tit. de fauore Curicorum reali, g. I. u. 26. Sed nunc praeterea dico,hoc esse verum, non solum de uxore Clerici, in minoribus latIni, sed etiam de uxore Sacerdotis graeci, de dictorum Equitum , ut optime docet Merolla tom. 3. disp. s. c. Io..u, 3 2. apud Dianam Ioco proxim/ α- sando , & pro hac sententia referta I.

Doctores, loquendo scilicet de uxore Clerici latini,& Sacerdotis graech Idedocet Facunde e de just. lib. s. cap. II. n. 27. Immo id extendit ad uxorem dictorum aequitum , quamquam oppositum dicat Trullench ia decis, tom. a. II. 7. cap. I a. dis. .. 27. dum putae

uxorem praefatorum Equitum a non

gaudere privilegio Maritorum a At validis rationibus, jutibus, & Doctorum auctoritatibus, nostram sententiam tuetur Diana par.6. tra.8. ref6.

Est par. S. tract. 7. res 23. & absolute, egregieque firmata Uxores Clericorum,& Sacerdotum graecorum , & Equitum D. Iacobi Alcantarae, & Ca- latravae montejae gaudere privilegiosori, & exemptione gabellarum: quia earum mariti his privilegiis fruebantur,& tandem in fine disiae re1. 6. Deo eit. concludit non esse denegandam absolutionem Viduae olim uxori quilis D. Iacobi,&c. si gabellas defraudet. Et recte quidem hoc dicis: nam haec sententia est utique in favorem libertatis Ecclesiasticae , ideoque in praxi sequenda , quamvis omnino

hoc fit intelligendum de gabellis 1

Principibus saecularibus impositis, noctvero de illis, quae auctoritate Ecclesiastica impositae sunt, vel imponuntur ut satis me explicavi in tit. 99. de G beIιδε ad Inter. s. G in rit. IS . ad Inter. 68. etenim personae Ecclesiasticae subduntur Superioribus EcclesiasticIs , non autem Principibus laicis ,

cum nullam habeant potet talem in eos, ut docui De. prox.cit. ad quas brevitatis gratiae Lectorem remitto. Cae tertim,vide Barb. de potest. DiD. par. a. σπα. II. n. Is, Squillant deprium Claricorum c.7. dis. 1. u. 3 . & iterum Dianam par. 3. tr. I. res Φη. Vnde non est audiendus Bona c. tom.1. de Iegibus disp. I. φυ. 3. pNu. 8. 6. I. n. 9. nec alii asserentes,praefatas viduas minime tali privilegio gaudere , cum dumtaxat sit privilegium personale , nam dicimus esse personale,atque reale, ut sentiunt

supra citati Auctores , & alii plures squo S refert a & sequitur Idem Diana locis suprd relatis.

Deo O. M. laus, ct gloria pro perfecta , utcunque mearum lucubrationem sexta editiove, mense Ianuarii, anno salutis Iro8. atatis mcie 63. σ Kegulari disciplina So. Pro me orare Deum iuves inus.

SEARCH

MENU NAVIGATION