장음표시 사용
711쪽
in Deo collocare noluerunt,&ideo miserὰ peribunt. Fingis autem,ut me possis citertere. Nam Felicianus quem tu excruciasti,&ci im eum sectere non posses in carcerem
coniici voluisti illic pro Christi nomine laaud secus atque in paradiso laetatur. Porro& verbera abs te illi illata mihi hodie Angelus Domini indicauit. Non igitur
initi liticae. mihi contingat ab eius passione separari. Tunc Praeses iussit eum fustibus validii si diciti. mis caedi: sed ille dixit: Elii corpus meum habes in manu tua, at animae meae nocere
nihil potes. Dixit ei Praeses Sacrifica dijs.Ihespondit S primus:Tu sacritica cum omnibus tuis. Ego Deo meo facrificium offero placationis. Deinde iussit Praeses lampadibus eius latera exuri. Ille in eculeum leuatus&lampadibus ustus, ita psallebate Igne a sit, ' nos examinasti sicut examinatur argentum. Benedico autem te Domine lesu Christe, quia in te coiidens. nihil sentio corum,quae mihi a satanae ministris inseruntur. Audiens autem Praeses nihil cum sensisse, dixit ad suos: Puto equidem aut deos hominibus suas virtutes demonstrasae, aut magicis artibus hunc omnia superare. Sanctus Primus ait: Tune magicis artibus ea tribuis quae Christus ad laudem sivi nominis prae sat seruis suisὶTum Praeses iussit eum deponi de eculco, simulque plumbum liqucite. .r idq; bulliens in os eius,in lecto recumbentis,infundi. Voluit autem Felicianum co ram adesse,ut his poenis territus,sacrificia offerret. At S. Primus plumbum omne in star aquae frigidae exhausit dixitque Praesidi: Ecce non est a me separatus ille, quem tu dicebas diis vestris immolasse. Considit autem in Domino, qui nos liberabit de poenis
omnibus. pro eius enim nomine haec patimur. Omnia autem quae hic videntur tem poraria sunt: quae vero praeparauit Deus diligentibus se, aeternassent. En adunati suamus in gloriam redemptionis,ut nulla nos inimicus fraude circunscribat, neq; vlla tenebrarum caligo nos occupet. Poteris autem tu quoque, modo v redere in Chri stum agnoscere creatorcin tuum,& maiora his videre.
Dicit eis Praeses Sacrificate dijs: alioqui seris bellitis vos lacerados obiicia. Beati mar tyres responderunt: Audite nos&intelligite,&rccedite ab istis idolis mortuis& p rituris, credatisque in Deum vivum&verum,&in Iesum Christum filium eius, ut sal uae fiant animae vestrae. possitisque euadere poenas sempiternas. Tunc Praeses ceu si riis quibusda agi ratus dixi t: Quid ita in hac insania perduras Feliciane, sicut & iste per ditus Accedite, dc immolate diis. S.Felicianus ait: Non est hic perditus: sed si tu eius diactis obtemperares, postes introire in potentias Domini. At nunc quando te indurauit satan aditus tibi patet in ignem aeternum, qui paratus est tibi,&omnibus tibi consen I 'ς φ tientibus. Cum autem Praeses inimi angore corriperetur, iussit cos duci in amphi 2,-us itia theatrum quod est apud forum urbis Numentanae, simulque leones duos ingentes
suefiunt. eos immitti,quorum rugitus omnes eius Vrbis ciues exterruit. Clim ergo venissentix v si sanctos martyres leones cum impetu currentes ad pedes illorum se volutarunt, mireque illis blandiri & tanquam gratulari vis sunt. Voluit igitur Praeses, ut illis reuocatis vrsi serocissimi dimitteretur. sed illi quoq; omnis seritatis obliti ceu agni quida sanoisblandiebatur,& ad eoru se vestigia prouoluebant. Dixerunt ergo sancti martyres: Pr ses inique, en serae agnoscunt creatore suum, & vos in cordis cacitate permanet non cognoscitis eum, qui vos ad imaginem dc similitudinem suam creare dignatus M.tilis est. Tum Vero populus inter se fremitus dabat & infinitos clamores in caelum , credi .uiu. deruntque in Dominum viri amplius quingenti cum omnibus suis. Conuenerante nim plurimi ad spectaculum etiam ex vicinis urbibus. Cernens veto Praeses se non posse illos superare permultosque eorum causa crede re in Dominum capitis sententiam in eos pronunciauit. Eiecti sunt itaque extra am-c duri ut phitheatrum;&illic decollati Corpora autem illorum proiecta sunt canibus: sed ne em -que ferae neque aues,neque muscae illa attingere potuerunt. Porro noctua Christi nis fidelibus rapta fiunt,&ad Arcus Numentanos intra arenarium deportata. Vbi cum agnum fecissent planctum, noua sindone cum aromatibus ea inuoluerunt,&iu Ita arenarium condiderunt, hymnis de psalmis per dies triginta in Dei nomine vacantes. Magna vero illic beneficia exubΠ ant usque in praesentem diem. Annis autem aliquot euolutis cum iam cessasset persecutiis, multi Christiani in honorem beatissimorum martyrum illorum basilicam ibi construxere sperantes se per illos mi' sericordiam consecuturos in nomine Domini nostri Iesu Christi. Abest ea basilica ab urbe Roma milliario quartodecimo: dies'; natalis sanctorum martyrum incidit in
quintum l dus Iuni j regnante Domino nostio Iesu Christo, cui est honor in secula se
712쪽
Rbitror 'optime lector. pro certo habiturum, aliam Pelagian cuius vita iam praemissa est,& aliam, quam deinceps bus oratioinibus diuinus pater Iohanes Chrysostomus luaui suo eloquio ornatu rus est. Prior enim Pe lagia in iudicium coram Diocletiano Imperytore, matre inlideli prodete, adducta est, ac boue aeneo incenso com busta: Secunda vero haec Antiochena virgo, Christiana matre orta in iudicium non est adducta, nec igne absum pia sed se ex alto priccipitem dedit, atque ex eo consilminata est. Ex quo etiam admoneris, tertiam illam Pelagi am Antiochenam, cuius vitam in proxime praecedenti Tomo legisti.quae prius meretrix mox ad Dominum conuerca, singulare cunctis pec ι catoribus poenitentiae praebuit exemplum, aliam omnino ab his duabus esse, quae vita citi es extitisse leguntur licet una ex eis, etiam Antiochena suerit. At est aliud, quod hic te admoneamus. Chrysostomus ipse hanc alteram Pelagiam, quae se ex tecto prae cipitauit,ne in illusorum manus incideret, martyrem vocat eiusque diem festum An
tiochiae celebrari asserit. Cui diuus Ambrosius Mediolanensis Antistes haud diis mi lis libro ii Epistolarum Epistola vij. ad simplicianu scripta, virginem hanc summo pere commendat sanctamque nuncupat. Idemque libro iij. de virginibus, quaestione amouens,quid super eorum meritis existimandunt sit, qui se praecipitauerunt ex alto, vel in fluuium demerserunt, ne in persecutorum inciderent manus, in scriptura di vina vim sibi Christianum prohibeat inferre,hoc tandem modo eam soluit: Et quide de virginibus in necessitate custodiae constitutis enodem habemus assertionem, clammarVrii extet exemplum. Praecipue sanctam hanc Pelagiam virginem Antiochena, quae sese praecipitauit,sororesque eius duas cum matre,quae dc ipsis in undas semetipsas a .r
dederunt, adducit in medium, easque ad martyrium omnes properasse commemo. g mu inue
rat. Quod si alterius sorte sententiae esse tibi videatur diuus Augustinus Hipponensisne i.
Episcopus libro .de Ciuitate Dei, cap.xviij. hoc te non contristet. Idem enim pater li-iotabo. bro eodem, cap. xxvj. te consolatur: De his,inquiens,nihil temere aucleo iudicare. V trum enim Ecclesiae aliqitibus side dignis testificationibus, ut earum memoriam sic honoret diuina persuaserit authoritas nescio:& fieri potest, ut ita sit. Quid si enim hoc fecerunt,non humanitus decepte, sed diuinitus iussae,nec errantes, sed obedientes, scut de Sallipsisne aliud nobis i non est crederet Haec ille. Cium igitur Spiritus sancti Iudis. .. instinctu virgines seipsas aliqualido interemerint, ne in persecutorum manus veru rent & idcirco dignis testibus Ecclesiae sanctae fuerit diuina authoritate reuelatum ea nim memoriam esse celebrandam, idque omnino factum in sancta Pelagia credere
debeantus praesertim cum duo hi sanctissimi pariterque doctissimi viri, Chrysosto
inus, inquarii de Ambrosius, virginem hanc inter Martyres collocen eiusque mari rium in catholica Ecclesia veneratione celeberrima frequentetur, vides de sancta hii his virginis innocentia atque selici consumi natione non cile nobis ultra relictum ambigendi locum. Lege ergo Chrysostonii duas has Pelagiae laudem continentes et atissimas orationes. Videbis iii cancta virgine praeclarum fidei testi nonium egre jam animi fortitudineria inuiolabile Φ seruadae virginitatis Christo semel promissae propositum. Vtinam autem & nos, & Christians omnes virgines tantae fidei proficiamus ex emplo.Vale.
713쪽
SCOPI CONSTANTINOPOLITANI, COGNOMENTO Chrysostomi, Laudatio infunZIam vir in s martyr reti iam Antiochenam. Habetur in Simeone Metaphrast ,
AUDETUR & summis praeconiis celes,retur Deus,
quod mulieres etiam ipsς, quin etiam puellae morte con
temnant ac derideant, virginesque admodum adolescentes,& nuptiarum expertes, ultro inferorum stimulos in vadant, neque ob id tamen aliquid graue patiantur. O
mnia haec bona per Christum ipsum d Virgine genitum nobis allata sunt, quandoquidem post partum illum ocortum maxime admirabile. mortis vires dissolutae fiunt, 'i&diaboli potentia ita enervata cli, ut nona viris solam, sed ab ipsis etiam mulieribus contemnatur, neq; muli
libustatum. sed Veliosis Duellis ludibrio sit Ouemadmo
δsimi, dum enim optimus aliquis pastor cum leonem pecora ipsa dcgrehem totum vastat tem ceperit,& ipsius dentes euulserit, atque ungues secuerit, iubam h totonderit, talem reddit,quem vci pastorum pueri contemnant ac derideant, puellisque deinceps illude dum tradit ita & Christus ipse, in mortem naturae nostrae antea horribilem, & t tum genus humanum perterrefacientem expugnauerit,&omnem eius timorem dic Gluerit,eam virginibus etiam ipsis illudendam tradidit. mi,. .. Quamobrem & beata virgo Pelagia tanta cum voluptate ad mortem cucurrit, ut Nila alacii neque carnificum manus expectari neque in iudicium ing*ssa suerit, sed proprii a , . ,I- summa alacritate illorum saeuitiam anteuerterit. Parata erat ad cru iam s. resa ciatus,tormentaque,& omne suppliciorum genus perserendum sed metuebat tam hera. ne virginitatis coronam perderet. Hinc autem discas, impiorum hominum intemperantiam, Pelagiae virgini timorem attulisse,qubd ab intemperata illorum homina iniuria virgo se submouit ac praeripuit. Id quod e marium numero nemo antea fac re aggressus fuit omnes enim ad iudicium accesserant,& illic sortitudinem suam o stenderant. At mulieres ipsae propter naturae suae conditioncm ad iniuriam accipiem dam paratiorem,talem mortis rationem sibi excogitarunt. Nam si licuisset & virginitatem ad finem usque scruare,& martyrij coronam percipere ad iudicium ire nori
recusassent. Quoniam vero necesse erat omnino ab alterutro excidere, extremae de ' mentiae hoc esse beata virgo cogitauit, dimidiatae corona compotem factam abire, cum utriusque victoriae palmam ait equi liccret ob idque noluit in iudicium accede re, ac intemperantium hominum adspectui spectaculum proponi, atque procacibus
oculis sui ads ctus voluptatem prictere,& sanctum illud corpus iniuris subi jcere: seclex thalamo dc mulierum conelaui ad alterum thalamum, hoc est, in caelum ipsum asscendit. cap. . Magnum quidem est,carnifices ipsos circunstantes & hominis alicuius latera sed Lentes videre: sed nihilominus,quam illud, hoc est. Quorum enim latera fodiuntur,
corum sensus prae tormentorum Varietate consumitur, ut mors ipsa non amplius ter
ribilis sed liberatio quaedam,& urgentium malorum remisso videatur. Pelagia vero cum nihil tale adhuc passa esset,& corpus integrum atque intactum haberet,neq; do a lorem aliquem sentire sorti quadam excelsi animi magnitudine certe illi opus fuit, laudat Vm ut ex hac vita morte violeta seipsam cij cerct. inamobre cum illorii tolerantiam ad ianiraris, huius etia, quam diximus,fortitia dine admirare clam illotu patientiam obsit .i poscis,& huius generosam mentem obstupescas, quod talcm mortem subire ausa si vine Chry- erit. Nolim rem hanc simpliciter praetereas, sed cogita, quomodo par est tenerami βψ μμ illa in virginem quae nihil aliud nouerat,nisi virginalem aulam, illo tempore affectam fuisse, clim milites repente irruentes,& ad sores ipsas stantes vidit, qui ad iudicium it tam vocabant,& per forum pro talibus tantisque rebus pertrahere volebant. Non pa-
ter intus erat, non mater,non nutrix, non ancilla, non denique Vicinus aliquis, aut
714쪽
mici¬i aliqui 'homines illic praesto essent idque iure optimo non enim cratimus id gratia ta sua e scosiliarium habebat Iesum ipsum.ille virgini praeito crat,ille ipsius mentem dicor excitabat, ille animum constrinabati solus, inquam, ille metum omnem eijcie i, is
DE s. PELAGIA VIRGINE ET MARTYRE. 6 ,
est ut nemo pollit non illud admirari atq; obstripescere. Non erant haec natisrae huma Diuinenae sacra: sed Dei maiorem partem conserinatis auxilio id fiebat. At ipsa tamen octo sanon erat, sed a seipsa promptum dc generosum animum,voluntatem,propositum, studium dc alacritatem aiferebat. Diuina igitur ope ac beneuolentia factum est ut haec omnia ad mentum perlata sint. Itaque ipsam &adimirari,& beatam dicere merito debemus beatam, Obd Dei prae sidium atque opem habuerit admirabilem,quod tanta
animi alacritatem ostenderit. is enim non iure obsitipescat audiens illam temporis mometo tale propolitum Cap 'ini jue,confirmasse & ad exitum contulit sciScitis enim omne, vos, quemadmodum post mul ta caepe ac multo tempore cogi tata cum occasio ipsa rei conatum a nobis ex cit,si vcl paululum timoris mentem nostram corripvcrit,sormidine repente percul-ί consilia omnia cillandimus. At vero illa momento temporis consilium ita horribi-le ac formidolosum inire, decernere dc reipsa perficere potuit. No prae sentium Viro- diiiiiiiii, nam terror,nori temporis celeritas non sua ipsius,cui tot insidiae paratae fuerant, so qui insedi- tudo, non quia intra domum sola comprςhensa fuerat, non aliae denique res beatam sum virginem perturbarunt: sed ita securo dc praesenti animo omnia iaciebat, ut si a
est His autem non simpliciter Iesus faciebat,sed quoniam martyr ipsa illius auxilio sitae vitibiisse dignam antea pra erat. acquiri. Edomo igitur egressa petiit a militibus ut sibi liceret redire intro, dc vestem muta. p. si ingrcsta vero intro,vestem mutauit,incorruptam pro corrupta,& pro fragili ec cataca,ilabilem ac sempiternam. Ego vcropritere'quς dicta sunt, dc illud miror,quo modo milites illi gratiam, quam Italagia virgo petierat,concesserunt: quomodo mulier viros decepit quomodo nihil eortina,quae rutura craiit,illi sui picati sunt: quomΟ- io eius doliani non ammaduerterunt. Neque enim est, quod aliquis caseat, neminem quam tale quippiam secisse. Multae enim fortasse se praecipitarunt,oc in mare sei ras iniecerunt,pcinisque suum gladio traiecerunt, dc laqueis colla inseruerunt: nam multa huiusmiai temporibus illis acciderant. Sed Deus ipse militum illorum corda excaecauit, ut virginis Pclagiae dolum non animaduerteret. inamobrem e medijs re tibiis virgo auolauit,scsicut ccrua,chim euadit venatorum manus,in quas inciderat,ad cuius montis verticem venatorum pedibus dc telorum iactibus inaccessum stati in innfugit ac deinde a cursu destitit, e loco illo sine timore aliquo cos despiciens, a malim .de. quibus antea insidiae parabantur: ita dc virgo illa cum in ipsas venatorum manus inci ei let,dc parietibus ipsis, velut quibus iam retibus, compraehensa eiici,cucurrit non in montis vcrticem, seis in ipsum caeli fastigium,quis nulla erat ipsis accedendi facultas: tande illinc vacuis manibus eos reuertentes adspiciens Gaudebat, cium infideles homines redargutos. dc multo rubore adspersos videret. Cogita quale illud fuit, sedente iudice,adstantibus carnificibus, paratis tormentis, cap. xstiueri a multitudine colle ' cum milites ipsi expectarentur, qui Pelagiam adducαrent, omnesque prae voluptate gestirent,oc tanquam ebrij essent, praedam in manibus teli resperantes, lupe illosipsos,qui cius rei causam illi fuerant, vultu in terram emisi bredeuntes videre factumque illud narrantes audire. Quantum dedecus,quatiun m rorem ac probrum omnibusinapijs illis tunc sutile par estὶ atrii litia, quo vultu dc rubore periusbs milites illos redijsse credimus, qui reipsa didiccrant, se non e . cum hominibus sed cum Deo bellum gerercuoseph quo tempore a domina sua in si
ei petebatur, vestem impuris ac sceleuis barbarae mulieris manibus detentam reli Nil, dc nudus cxijt. Pelagia vero neque corpus suum ab intemperatis illis homininbustangi passa cit, scd cium anima ipsa corpore denudata in caelum asscendisset,& san eam suam carnem apud hostes reliquis let, ita dubios & pcrplexos aduersarios reddibdit uti scirent quid facerent neque enim habebant, quid reliqui js illis deinceps ita cerent. Talia sunt persecta Dei opera, rerum desperationem ad multam facilitatem, sibique aduersantium res,quae videntur facillim ad extremam desperationem trans stientis. Quid dissicultate illa maius in quam puella tunc inciderat: Quid facilitate illarum cap. 'rerum, quas milites tunc tractabant,pl nius videri poterat 3 Habebant puellam intus solam comprehensam domo ipsa velut carcere quodam conclusam,dc tamen redie- potentii. runt praedam non assecuti. Contra puella ipsa,cum omnibus auxilijs atq; adiutoribus
715쪽
deserta esset,ires; ullam euadedi via haberet,sed prope illata ierarum manus se honia
videret,ex ipsis faticibus,ut aliquis diceret abrepta, omnium insidias distiistit, & milites ac iudices principesque illos superauit,idi eo tempore,quo omnes se illius victo
res suturos sperabant. p. t. Postea vero, quam puella ipsa mortua est, tunc in maiorem desperationem incide runt, ut discerent Martyrum mortem, Martyrum esse victoriam. Hoe perinde sisti irium i ac libyndarum impetu ad ipsum portus aditum armente, nauigium merce copiosatioria. & margaritis preciosis resertum,cum iamiam ab illaipsa fiuctuatione submergenda esse videretur periculum mox diffugiens, ab ipso aquarum impetu impulsium, quam celerrime ad portum transmissum esset.Sic militum illoriam inuasio ac terror, cuiri omnibus unciis formidolosior incidisset,sccit, ut nullio celeritis puella festinaret ad Nesis, hac caelum asscendererquaeque navim ipsam submersura videbatur unda, illa saluam admotis cor tranquillum portum transmisiti ac deinde corpus illud omni fulgore splendidius ex alto deserebatur, diabolum id videntem seriens. Non enim ita fulgure caelis demis hi et E iesi nobis icrribile videri solet, Vt Martyris corpus fulgure graui iis daemonum turmas tueperterrefecit.
Sed vidiscas non sine diuina prouidentia id factum fuisse, hoc praecipud licet ape te intelligere ex ipsius virginis proposito&prompto animo: iiiodqi milites illi virgi nis dolum non considerarint, sed quod illa pelicrat, libenter concesserint quod deni que ad exitum res ipsa perducta si t. Licet etiam nihilominus & ex ipse mortis ratio ne hoc intelligere. Multi cnime sublimi tecto deiecti, nihil mali passi sunt: alii vero quibus corporis membra laesa&mutilata fuerint, post fasium ipsum multo tempore superfuerunt At in illa beata virgine nihil tale Deus ipse fieri permisit: sed statim ius sit animam corpus relinquere,eamque ipse accepit, quippe quae qitantum satis suit.
certauerat.& rem Omnem impleuerat. non eni in mors illa ciusmodi casus naturam'
sed Dei iussionem consectita est. Iacebat igitur corpus illud non in lecto aliquo,sed in solo. Nec propterea tamen honoris expers erat, quia in solo ipso iacebat: scd solum ipsum ex eo fuit honorato, quod corpus illud ta gloriosum excepit:quin immo quia in terra iacebat , eoipso cor
pusillud erat honoratius. Huiusmodi enim stant iniuriae,quae propter Christum aces ,n quantu piuntur,ut honoris cumulum nobis afferant. lacebat igitur in solo ipso, & angusto quodam loco: sed Angeli Pelagiae corpus circundabant,&Archangeli omnes hono hiis .i fi rabant,Christus denique ipse praesenserat mam si domini mortuos seruos aliquos no niteo, poli. biliores ad sepulturam deducunt, neq; id erubescunt: multo magis Christius ipse vir nem,quae eius causa libenter animam emiserat,& tantum periculum susceperat,prae sentia sua honorare non recusauit. Iacobat itaque illa,&cpitaphium habebat mar tyrium,quod se sceperat,conscissonis ornatu decora, & veste omni regali purpura preciosiore induta. Erat autem vestis illa duplex,Vna vi retinitatis,altera martyrii Hisi unebribus donis ornata virgo haec, ad tribunal Christi assistit. Talem habitum & nos viventes ac mortui nobisipsis parare studeamus illud scientes,qubd qui auratis vestibus corpus suum exornauerit, nullam ex ea re mortuo homini utilitatem amiserit: quinetiam multorum inuidiam de repraehensionem ejecitau v. i. :, ό rit quippe qui neque in morte ambitiosius, χ falsae gloriae appetens esse desierit At si vie otis . t.b tute se Ornari multos etiam post mortem sui laudatores habebit. Etenim ipsi; etiam Dianda. regalibus aulis apud omnes homines splendidius erit sepulcrum illud, ubi corpus ia citerit, quod cum virtute ac pietate vixerit. Huius rei vosipsi testes estis, qui diuitum monumenta,quamus aureis vestibus contecta,tanquam speluncas quasdam praeter inintes ad sanctam hanc virginem multo cum stirdio & animi alacritate accurritis: quoniam cum martyrio cofessione dc virgini tale,multς & aureae vcstis loco fianus si umornarit.hinc postea discessit. Hanc igitur pro viribus oc nos imitemur. Cotempsit illa vitam hanc:contemnamus&nos delicias, irrideamus sumptuosos apparatus, ab stineamus a crapula&cbrietate,sugiamus Voracitatem. cap.ia. Non temere haec nunc dico, sed quoniam multos video, postquam concio haec di missa silerit ad ebrietatem,ad cauponas&mensas illas, quae sunt in hospiti js publicis, Sadalia inhonesta operastatam reuersuros. Quamobrem precorvos&hortor ut semper sanctam hanc vii inem in memoria & mente habeatis,neq; concionem hac celebrem dedecoretis non deniq; fidutiam no*ram ex hoc die sello ad nos profici n: - 4, scentem imminuatis. Etenim non temere cum Graecis disserentes huius diei sit cele. S. pelagia. britate gloriamur, eamque obisicientes, erubescere illos facimus, cum dicimus quem. admodii in
716쪽
idmodum urbem integram ac totam,tantumq; populum puella una mortua singi lis annis ad se attrahit id ii post tam multos annos, ncin tempus ullum honoris huius seriem interrupit. Verum si senserint,quae in hac celebritate committuntur, maiore laudationum parte priuati erimus.Haec enim multitudo, quς nunc praesens est, si bene ordinata ad nos accedere posthac studuerit, ea res maximo nobis erit ornamento: at si cum segnitie&negligentia multa hic aderit, probrum& accusationem nobis ea res
Vt igitur vestra multitudine charissimi auditores, nos exultare possimus, eodem re sto ordine domum reuertamini,quo par est eos redire,qui cu talibus martyribus ver sati fuerint. Nam si quis non ita domum redierit, non idium nihil prosecerit, verum etiam periculum maximum sibi attraxerit. Scio vos hoc morbo non laborare: sed non satis hoe vobis est ad excusationem, nisi & fratres ipsos inhoneste se gerentes, ad modestitam maximam,& ad conuenientem & compositum statum redigatis. Hono risti Martyrem praesentia tuaῖ eandem illam & proximorum tuorum emendatione Proxim honora. Si enim videris inordinatum risu atque inhonestium cursum, & illiberale in incessalo iidecentem', habitum &sguram, accede, & illosipsos, qui talia commici aura tun acerbo dc terribili vultu intuerc. At contemnet illi, de irridebun otius. Sume tecum duos vel tres fratres,vel plures,ut qui haec facit,multitudine ipsa praesente eo rectus, i modestior fiat.Qtiodsi neq; sic illorum amentiam represseris, eosipsos ad fa cerdotes deseras. Sed vix fieri potest,ut ad eam impudentiam illi deuenerint, ut si rear: hensii ac rogati suerint,non cedant, Verecundentur,& ab inordinata &ludicra chorea se retrahant Quod si decem,si tres, si duos, si inim tantum lucri feceris, multam utilitatem tibi comparaueris. At multa est viae longitudo. Longitudinem hanc ad eos,quos supra diximus, colli tendos sponte subeamus. Multo thuris vapore viam implemus. Honestum quidem
hoc est. Verum non tantum via ipsa honesta apparuerit,ia,vaporis atq; odorum instru a. erimentis per illam totam dispositis, aerem ipsum Odoris suauitate persideris, quantum rebulbori somnes qui hodie per illam ipsam viam incedunt, Martyris certamina inter se nar rantes domum redeant,linguas ipsas singuli pro vaporis instrumento exercentes.An non videtis cum Imperator in urbem ingreditur, quam composite atq; ordinate mi lites ipsi ordine utrinq; disposito armati incedunt,vicissim se hortantes, ut quieto αsedato ac reuerenti gradu procedant,quo ijs, qui eos spectant, compositi & spectatis digni videanturi Illos igitur imitemur.nam nos Impcratorem deducimus, no cor porrum aliquem,aut terrenum,sed angelorum Domino. Atq; ita ingrediamur, nos mutuo hortantes ad concinne atq; ordinate progrediendum, ut non multitudine so lum, verum etiam ordine ipso spectatoribus stuporem afferamus. Maxime quidem. Quanuis enim nemo praesens esse quanuis soli per viam inccderemus, neq; sic tameimmodestos nos esse oporteret,diuinos illos oculos metuentes, qui scin per patent,&xbiq; presentes sunt omniaq; intuentur. Nune vero etiam illiti considerate,multos haereticos hic esse inter nos comistos, cap. 1ι. qui si vos ita saltantes ridentes, vociferantes & ebrios viderint, summE nos condem nantes discedent. Quod si aliquis uni alicui homini scandalum afferens, ineuitabiles hi uti . it. poenas dabit: nos,qui tam multis scandalum afferimus, quas poenas daturos putasὶSed prohibeat illud Deus, ut post hos sermones, dc hanc admonitionem aliquis iis vitiis obnoxius inueniatur.Nam si antehac,qui huiusmodi facinora committere audebat, xenia digni non erant postconsilium atq; increpationem hanc poena ipsa multo gra ruior erit & ineuitabilior tam ijs, qui haec faciunt,quam qui fieri vident &. contemniit. Vt igitur & illos poena liberetis,& vobis copiosiorem mercedem comparare possitis, statrum nostrorum curam suscipite: ad ea,quae dicta sunt colligenda atque enarrandae impellite ut per totam viam haec meditantes,& iis,qui domi remanserunt,mensighuius reliquias afferentes,illustre conuiuium etiam inlic habeatis. Ita enim & huius diei sesti gustum maximum percipiemus,& sanctam martyrem ad maiorem beneuo lentiam prouocabimus, vero honore illam prosequentes: quae maiorem etiam volu ptatem capiet,si fructium aliquem & utilitatem animas iuuantem adepti redierimus, tam si huc venerimus de postea tumultuati simus. Faxit Deus huius sanctae virginis,& eorum,qui similiter certauerunt,orationibus ac
precibus,& ut haec,& alia, quae dicta fiunt, dii genter memoria teneatis,& ut ad opus ipsa : . omnia conserentes inomnibus ad finem usq; Deo ipsi grati simus: Cui gloria sit & ' 'imperium,nunc dc seinper,& in secula seculorum,Amen.
717쪽
LAUDATIO IN EANDEM SANCTAM VIR GLnem. Martyrem Pelaniam Antiochoiam. Est amnis Metaphraste.
A I Ο R E quidem theatro sancta virgo Pellam digna
esset: magna enim huius puellae certamina, extiterunt,ob: idq; copiosiorem theatri frequentiam requirunt. At satisi illi tamen est Christius, qui solus pro omni ornamento hu ius virginis panegyrim ac celebritatem pri ens exornatii Quo enim loco Christus adest illic omnium Angelorum chorus praesto est. Et omnes quidem martvres sua corpo o ra cruciatibus sortiora praestiterunt,obidi magnu quodas dam theatrum aduersus diabolu sibi parauerunt, cum in ' corporeos spiritus corpore ipso superauerint, & carnem - i suam cum ferro contendente sortiter exhibuerint. Cum' Daemonum Vero etiam puellas ipsas video pro Christo crucifixo morigestientes, tunc diaboli te -hςς ni meritatem magis rideo qui cum permulta vaticinandi loca sibi excogitauerit, quasi res futuras in illi sipsis praenunciaturus esset, non illud praeuiderit ac vaticinatus si quantum dedecus quouis risii dignum hodierno die passurus esset. Quid enim magis ridendum aliquis duceret quim quod hodie passus est diaboli 3 Qui icet virginem irretitam haberct, i praIla tamen ipsa excidit, & puellam, quam apprςhendit,tenere non potuit,quasi umbram, non virginem appraehendisset. Nam Pindrisiim cum illa simplicitatem columbae cum serpentis prudentia coniunctam haberet, ut columba quidem simplex compraehensa est,sed ut prudens serpes dissi agit:quanuis enim - esset compraehensa, de victoria tamen non desperauit: neque animo aut consi lio capta fuit,licEt corpore detenta esset: sed artem quandam atque consilium excogi tauit,quocorum,a quibus compraehensa fuerat,temeritatem eluderet, dc eos tanqua A. , stap idos redderet.
Sed quidnam hoc fuit3Se cosilium mutasse puella simulauit idq; ut credibile vide.
retur quantiis in tantae fluctuationis & naufragi j periculo constituta esse vultu tamen ipso hilaritatem prae se serebat. Figmento igitur illo milites capti, dc puellae hilaritate decepti, humanius in illam se gerere coeperunt. Quae cum ab ipsis pelijsset, vitandi illiceret abesse,quoad ornatum 6osae conuenientem stibi indueret, eundi potestate mi lites ei concesserunt,quippe qui ea re non solum illi virgini gratum facturi essent, sed siturum etiam cogitabant,ut a Iudice ipso magis laudarentur, si puellam veste orna- tam duxissent.Illa vietro consilii sui composta ,statim sevcste induit, quae vere de virgo san. cora est.Cum enim animi sortitudine, & resurrectionis spc multa se induismet atque ij. iii ἡ corroborasset, ad ipsius tecti Vestigiu cucurrit,& illinc seipsati prςcipitem dedit. Itaq; L. i. ' palaestrae genus illud exegit,quod ut magnum quippiam aliquando diabolus Domino Mih. ε. ipsi proponere ausus fuerat cum dixit:Si filius Dei es,mitte te deorsum. Huius puellae fidem&animi magnitudinem valde obstupesco. Quid enim tunc a lia virgo secum ipsa non cogitassees Dixisset quidem: Do meipsam ex hoc loco prae . Cipitem,cum id facere coipso coacta sim,quod stuprum metuo. Laudabile est propo situm, modo casum ipsum mors consequatur. quanuis enim in me mortuam hostes debacchati fuerint,id tamen ego non sentiam,meq; insciente, hoc facient. At si in te ram collisa,corporis membra perfracta suerint anima vero in membris permanserit, corporis turpitudinem moleste seres ac dolens, tunc nihilominus ad Iudicem ducta, ea patiar,quae semper timui: tradent enim stupro corpus ipsum membris lςsium,ac me violatam dimittent: sicci; duplicem feram calamitatem, tum corporeis membris i se, tum virginitate spoliata. Haec satis quidem fuissent,ut aliam puellam perturbarent. At illa fide ipsa ita confisa est quasi finis ipsius sponsorem aliquem haberet i ob idque prompto animo ad eum casum festinauit. x Iraq; puellae dc virginis sortitudine atq; animo illo victus es diabole. Quae enim Do2s, ii dἡ proposuisti ad ea puella quaedam eius famula te prouocauit dc ad tecti morierisii fastigium accurrens,illinc stipsam iaculata est cumque a Iudice vocata esset, tibi, qui obum, hoc suggessisti, non obtemperauit neque subdolam pugnam subi jt: nouit enim versitas cogitationes tuas,cum si pe virginesipsis ad Iudices,tanqua ad flagella excipiem
718쪽
ea vocare soleas postea vero sine pugna ijs,qui pugnam subieriant, acerbita detenta is At si vere ad pugnam vel ad stadia puellam prouocas, congredere nunc cum ilia e tecto se deiiciente, eamque illinc decidentem sustine. Audeas cotra illa in stare, de
lactram experiri. Excita quamcunque .velis astutiam. Habes terram pro pu- Pacampo.Vrge nunc gladios ipsos, ut mortem inferas. Substerne interficiendis hovictibus dura caedis instrum enta. Para decedenti puel lae co fractionem. Om nes enim anninuis abstrusas atque abditas artes tuas velut infirmissimas illa superauit, quod. e maius est, neque illud a Deo exegit quod scriptum est: Angelis tuis manda de me Domine, ne unqi in offendam ad lapidem corpus meum: sed id petiit,ut animn prςciperet post casum ipsum e corpore discedere. O puellam genere quidem dc sexu sceminam animo autem ipsis marem. O virgine
duobus nominibus extollendam,qubd in virgin si grege, & martyrum choro nume tata sis. O puellam ita continentem. ut neque adspectit quidem ipso fruendi faculta iem intemperato Iudici praebueris. Huius igitur puellae temperantiam dc nos imit Ini Diamur,dc contra voluptates ipsas victoriae trophaea erigamus. Incontinentiae atque in. tia di inc temperaritiae impetum frangamus ,& animum ipsum ad pietatem seruandam corroboremus. Iudices ipsos a tentationibus submoueamus.&cum opportunum est, abiectos sed audaces nos praestemus. Denique membra nostra, quς sunt super terr mortificemus ut de Dominus ipse hoc humile corpus nostrum tale reddat,& in eam conditionem transferat,vi corporis sui formam cum eo communicet: Cui sitgloria2imperium in secula,Amen.
LEALIS, AMANTII ET PRIMITIVI, EX EGREGIO M S. dice per ELaurentium Surisonfinio mutato defriptum crimem conciliant etiam antiquissima Maro Oluia.
EMPORI BVS Hadriani Imperatoris sitit vir quidam
omnis diuinae legis peritissimus, idem Christianissimus, Geruli' nomine. Degebat aute in Sabinorsi regione haud proclii ab urbe Roma, conuocabatque ad se quotidie petamultos tum ex Italia, tu Grςcia Christianos, ijsii: alimeta praebes, diuinam legem exponebat,eost erudiebat. Peruenit eius rei fama ad aures Hadriani Imperatoris qui missis Cereale Vicario,iussit eum copraehedi.Vbi ad illum venit Cerealis,inuenit eum domi sedente,& more solito Chri stianos instituetem, qui eius doctrina magis ac magis in sis'. de Christi confirmabatur. Dixit autem ei Cerealis: Audi quae sint a principibus edicta apud omnes propositiat Resipondit S. Getulius: Iisne incipii ni iussis parere necesse est 3Cerealis dixit:d ipse edicito aequu ne sit illis pare te. s. Getialius ait: Cui tandem o princeps obtemperandum est3 mortali ne homini mox in putredinem abituro an vero praepotetis Dei filio3 Cerealis dixit: Habet e cflium Deus vesterZGetulius respondit: Habet palliE,qui quide&suit,&est,&erit serent Cerealis dixit: Qua vel dourina,vel signo nosse licebit filiu Dei, Deum esse, queri
admodum in docesisse spodit sanctus Getulius Noveris verbum Dei, verum Deum erDeo patrinnitum,& de spiritu sancto conceptum, ex virgine Maria natum esse, tumq; novis limis temporibus dignarum csse venire, ut mortuos suscitaret, caecos illa minaret leprosos mundaret,sii per in are pedibus ingrederetu r, vetis dc tempe imperaret.Cerealis Vicarius dixit: Nosse vclim, quinam isthuc factum sit. Tum S.Gerulius vocavit ad se Amantium tribunum fratrem suum,qui metu etiani principis latitabat. narrauitque ei omnia de Cereali Vicario: porro ipsi Cerea li indicauit Amantium fratrem suum. Ad cuius conspectum mirifice exhilaratus est Cerealis. Dixit autem ei S. Getulius: Abiice iam Cerealis frater artes diabolicas, α mplectete Christi patientiam. Ego in Tyburtina urbe cum haberem uxorem, libe rosoc opes, omnibus valefeci, ut possem ad aeternam peruenire salutem. Cerealis re ndit: Equidem nec uxorem nec proles habeo,quas relinquam. Si vero est ali Midaeti um,ne quavis id me celetis.S.Getulius dixit: Aeternum hoc est,ui
idolis propudiatis, in Christum Dei filium credas Cerealis ait: At quo ta
io Iunii. Getulit Ea manitas iachiistia a
719쪽
dine haec fides suscipienda est ut ne quid suscamin in me resideat 3 Dixit ei Amantius
tribuni Amicus eius: Bapti sinunt percipies in Christi consessione,&sic vitam habe bis sempiternam. Quod si vero reliqueris omnia quae in hoc mundo appetis, centuplum accipies.& vitam aeterna possidebis. Cerealis ait: Ecquid obstat, quo minus pro Christo fili6Dei fantuinem meum landam 3Sed iam qu so moras vos nectere ne v llitis.Tum sanctus clutius ad poenitentiam eum adhortabatur, simulq; ei triduana lindixere ieiuniit in donec diuinitus edocerentur, quid faciendum csset. Cumqge t g in pνς ta nocte in vigilib& precibus durarent, audierunt vocem angelicam ipsos adna nentem,Vt Sixtum urbis Romae Episcopum ad se vocarent,&ab illo baptisma petaciperent. est . Venerunt igitur Romam,& accersio beato Sixto Episcopo, in cryptam quandani ros ale. cius,quam diximus, regionis ingressi sunt: ubi P. Sixtus more Christiano eucatechis hς i h - mo imbuit, ac deinde baptizauit. Eadem autem hora vidit Cerealis descendentem ita fr R per se Spiritum sanctum,&mox ingenti voce clamauit: Ecce video lumen quoddam i
Solis splendore illustrius in me delabi. Porro n. Sixtus pro singulis obtulit sancta libamina,&participes eos secit sacrosancti corporis&sanguinis Christi:& cum cos in fide confirmasset gratias agens, discessit ab eis. Eodem tempore ossiciales Cereale
quaesierunt.Venit autem Vincentius quidam eis, ubi erant sancti aurum publica exa- ctione collectum absiportaturus. Vt autem vidit eu Cerealis, dixit ei: Nos teporarias res iam abiecimus, ut fruamur aeternisTemporalia enim una cum illis, qui amore ea Vprosequuntur,in nihilum redigentur. Tum Vincentius magna voce exclamauit: o a principmorbis&rcipublicae moderatores seductus est Cerealis dignitate Vicarius: re rlictisque diis, phantasmata sectatur multaque ira incensius, coleriter cucurrit ad Ha- drianum principem cique quid comperissct exposuit, nempe Cerealem se Chri illaia dinum confiteri. Itaque Hadrianus misitLicinium consularem qui ipsi Cerealem si si o. ret. Licinius veniens ad urbem Sabinorum, tenuit Cerealem, & cum illo Getulium, iAmantium dc Primitivum: moxque scripto petiit ab Hadriano, quid de illis fieri iu- lbcret Rescripsit autem Hadrianus,ut aut immolarent dijs, aut ignibus cremarentur.
Eodem ergo die, quo lectae sunt literae I inperatoris, iussit Licinius in ciuitate Tyburti na tribunal sibi praeparari, sanctosque sibi vinctos exhiberi. Cumque venissent, ita di
naim x xit: Adeone Cerealis vitam desperasti tuam,ut praecepta principum, qui toti imp lauisiui'. ' contemnenda purus 3 Cerealis respondit: Et thesauros publicos declina itione perfecta tradidi in publicum &Christo Iesu me seruiturum promitto, ut vita obtineam sempiternam. Licinius dixit: Vtrum vivere aut mori m1lis,edicito Cerea lis ait: Ego si vivere non appeterem,Christum non confiterer. Vestra autem sacrifi- icia nihil si int. Tunc ad S. Getulium conuersus Licinius, dixit: Sacrifica dijs Ioui de Marti alioqui extorquebo a te animam tuam. Respondit S. Getulius: Ego non per-
dam animam meam: immo vero potius lucrabor cam.
vesses; 4 instaminatus Licinius,iussit eos expoliatos caedi,dicens: praecepta princi
pum contemnere nolite sed magnis dominis obtemperate.Cum autem caederentur,
B. Getulius magnificans Deum, alta voce dixit: Gratias ago Deo patri omnipotenti,& Domino Iesu Christo eique meipsum sacrificium mundum offero. Dixit ei Liciartii ib. inius. mois est mundum sacrificiumὶ B. Gemitus respondit: Spiritum contribulatu na,& cor contritum & humiliatum Deus non despicit. Licinius dixit ad ministros:
Diu manet Abducite istos in carcerem: ubi sane ad dies viginti septem permansere. Porro Licima inς ις ς- us Romam proficiscens res gestas narrauit Hadriano impcratori. At ille furore perci iam tus misit milites,qui eos flammis exurerent. Ducti sunt crgo sancti martyres ad trede
Eta. . . ' cim milliaria ab urbe Roma, & illic ligatis manibus & pedibus ad flumen Tyberim
in ignem coniecti sunt.Cum autem beatum Getulium flammae non contingerent Mille magis clia in Domino comitatus, solutis vinculis Christum Dei filiu glorificarer, milites caput eius milibus confregerunt:& sic inuocans Dominum, cini sit spiritum. Cuius sacrum corpus colligens Symphorosa uxor eius, honorifice eum sepeliuit in arenario prςdii sui. Ado in suo Martyrologio haec adiungit: Consum mali fiant beati martyres in sua do Capreolis, via Salaria ab urbe Roma plus minus milliario tertiodecimc upra nu- ymphor' uium Tyberim in parte Sabinensium. Quorum corpora collegit beata Symphoroca, hi ' uxor beati Genilii martyris.Quae non longe post eunde ipsium martyre cum septem tui. suis filijs luit martyrio consecta videliceta . die mensis Iunh: & sepulta estis praedio sito, loco& oppido supra nominato.
720쪽
Η1 TORIA INVENTIONIS A MAURINI ABBA
TIS ET MARTYRIS, AUT HORE STEPHANO,.. ea or sit iubente Christia io Abbate,circa Ium
omino Claristiano Stephanus exiguus. Imponis pater mihi,
quod ferre non pollunt humeri. Maurinum pimipis laudare,& eius operastylo dare:quorum unum osticium est angelorum, at terum hominum sapient Himor'm . Si martyr inuictus, in ore dc mente bonorum omnium scriptus literas desiderat, habet Co. Coloni A. lonia Agrippina secundas si dignatur dici Roma, suos Gregorios, habet Hieronymos quos superna ciuitatis decet scribere consa ita ''les.Sunt nihilominus sub alis tuis educati non pauci qui indelicie rem Nilum viderunt&biberunt se huic operi pares ostentant. Quid ergo mihi in sylvani ferre ligna3Bruno ille nobilis illius columbae sacrarium sapicntiae, te inuenit, , in quo complacuit animae suae. mpertum quantum praestitistis scoelo, chari inui cem dc noti,&in verbis prudentiae saepe admirati.Tui ergo&praedictorum ossicii est caelitum merita tractare quibus inuidiam promereri est facile, nisi forte admirabili sapientia animi tui hoc Maurino miraculum addere decreuisti, ut ei hominis organo iumentia in Balaam deseruiat Parco hac conditione interposita, ut supremam manum , imponas operi,& titulum tuo dedices nomini.
V M M A & vel unica salus est aegris mortalibus. quod e o.Iuni lectos suos ita Christus caelis diuisit & terris, ut spiritus caelesti habitatione dignos superis admitteret,& terrae terrena permitteret. Non enim beatorum spiritus sui homi nis penitus deserunt exuuias, arma scilicet suae militi iii ibi quibus de antiquo triuimphauerunt serpente. isti etenim
illi fiunt inclyti propugnatores tui o redepta Christi cruore Ecclesia isti uant pro filiis tuis, nee baratro oris ab sbrbeant toto aere vagantes spirituum corruptores. Quado enim per te armatis dolo & igni resisteres aduersarii s. . quae in propria carne aegre imperium agis3 Sed emeriti te si Christi angelorum ciues, immis consules pro meritisaereath etiamnunc iniquita tu satellites per te expugnant,quos p se vicerant. Hi reos Deo conciliant,orbem potarant, tartara spoliant ut angelorum numeriam expleat,& muros Hierusale in extruat.
Hoc indei esse Ioannes Et nesi, hoc Andreas, hoc protomartyr Stephanus Byzantii, , hoc Porus & Paulus Rome &in toto pene terratum orb hoe singuli sanctorum in sua ibrte gratum Deo sacrificium faciunt. Habemus de nos in oculis huius rei testem idoneum Mauri is, Deo Sc Angelis Maii in charum, cuius hodiὰ pallio caelos glorioso martyrio ornat, & reis vcniam donat. qui sub signis fidei ad sanguinem usque deuotus, in die sui certaminis nil minus magnis egit martyribus : qui caput draconis antiqui dc nequitiae eius satellites Decios detriverunt oc Nerones. Egregia nanque vicissitudine mortuo pro se Do mino mortis triumphum obtulit, purpuratusque proprij sanguinis ostro, stolam
suam dealbavit in sanguine Agni. In cuius nunc comitatu quocunque ierit hae rens, securus sui suis prouentum postat salutis. Huius gratuita Deus clementia no bis causidici scutum obtendit, huius nos pretiosissimis membrorum gemmis diatauit. Nisi multum nos abiicimus, semper cum nobis praesentem sperare debemus, sed praesertim in hac die solennitatis de initiae suae. Hanc, inquam, diem laetitiae ea ius dixerim, in qua familiarius regi suo dux magnanimus militare coepit, mutato militari cingulo, non deposito. Digna, domini mei, laude hanc diem sacre phri, prono utriusque hominis obsequio honoremus. x regium nobis sit Angeis B lorum
