Antonii Augustini archiepiscopi Tarraconensis Epistolae Latinae et Italicae nunc primum editae a Joanne Andresio

151쪽

beinus. Hic enim legimus, quemadmodum ille eum videret a patre se destitutum, & temporis angu stias cogere, ut si vellet ad tempus adesse, opus esset properato, postridie iduum sextilium Sc pontificii ει civilis juris more majorum consultus est arpellatus, statimque versura coacto viatico xv kalendas prosectus est Neapolim , ut praesecturam aliquam a Proconsule impetraret a . Idibus Oetobris dandi erant magistratus, competitores habebat Ρaterninam, Sara viam , 8c Gumielem, omnes olim suos in eodem collegio socios. Non tamen ante initium sequentis anni quidquam obtinuit, eique tum Α-pulia provincia obtigit, in qua cum gloria jus dixit sibique ad ampliores. quos supra diximus, magistratus gradum fecit. Petrus Domingues ΜΟΙΟ varia in eo collegio expertus est benignae 8c ad verisae fortunae discrimina ,-atque in ejus historia poculiarem sibi quemdam locum postulare Videtur. Medicinae studio vaeabat, & collegium anno I 533 adiit; ibiquo post d nos annos consiliarius creatus est. Ρostea vero, quibus de causis nescio, verum-tamcn e collegio pulsus est. Noluit ille tamen inde prorsus abire, ad eardinalem Qui gnonium coI-legii protectorem appellavit. 8c rus interea abiit, ubi collegii sumtibus degebat, sperabatque Qui gno

152쪽

vium illius secessus poenis fore eontentum a , Obtinuit enim vero veniam. 8c sub initium anni I 539 denuo in collegium receptus fuit, & paulo post in eomitiis mense majo habitis in consiliarium electus ); quin & sequentianno tum collegio, tum medicinae in academia gymnasiis praefectus fuit 6. Sed non multo diutius ibi remansit, cum anno I 54aeum ita Caesaris eastris degentem in Pannonico exercitu artem suam naviter exercere seribat Osorio Augustinus Q. Cui respondit Osorius: Molonem nostrum militarem disciplinam cum arte medica conjunxisse non sum miratus. Omnes enum illius impetus ad Laudem nopi. Credo illum minime contentum ea gl-rιa, quam Sanandis amicis assequebatur, ad eam

aspirare etiam Moluisse, quam in infirmanias inimicis consequi poterit se . Carum imperatori fuisse eredendum est, siquidem anno sequenti I 543, cum

imperator ia Italiam ad eouoquium eum Paulo Iuvenisset, ipsum Petrus Molo comitatus fuit V . In hisce litteris se se nobis exhibent in Calabriae magistratu Villanova, & in Campaniae Mobar. qui ex his ad alios illustriores gradum sibi secere,& Gu vara , qui decretalium scholas in bononiensi academia habuit Sc in mediolanensi senatu regii fisci partes

153쪽

sustinuit, Sc ad altiores postea in Hispania dignita tes sublatus fuit; Sc AIvarus qui in Brutiis Iudex

fuit integerrimus,s iureconsultusPraestantissimus,sscripsit commentaria suster tit. de legat. Prim. Ibidem saepe nobis apparent & Castellus, qui in bononiensvaccademia logices suit professor, & Saravia, qui MBononiae juris canonici prosessione 6c in ne a politanis provinciis magistratibus sunctus fuit, Sc Pati-gnus, qui tractatum de militibus scripsit, 3c amplissimos Neapoli magistratus obtinuit; Sc complures alii in his Augustini litteris memorantur, quo rum nomina collegii fastos ornare valebunt. IlIuditem animadversione dignum nobis videtur: Her- mangolius, Franciscus Lopes ab Augustino Iaudantur tanquam de humanioribus, O cipitibus studiis ita meriti, ut paucos habeant in illa aetate Pa res, multos pero S aequalium O natu grandiorum inferiores a . Atqui Franciscus I opes de Herman-gotio mihi non eonstat collegii erat a sacris, unusque e quatuor, quos semper collegium alit , illius templi administris. Eodem ibi munere functus fuisIoannes Paetius de Castro, vir multis doctrinae nominibus elarus, & Augustini amicus; eidemque, seti exedi par est, ineubuit Ioannes Quadra, Augustini in grammaticis magister. Non ultima vero cob sa) Epist. a.

154쪽

1egii laus est etiam ad sui templi munia tales min atros habuisse. Totam comitiorum rationem, quae in illo collegio anno I 539 Kalendis majis habita fuere. adeo perspicue distineteque Augustinus Sorae deseribit a , ut iisdem quodammodo interesse videamur. Et pleraque alia ex hisco litteris depromiqueunt, quae ad interiorem collegii eognitionem

non Parum conserant.

Mitto ea, quae ad Caroli V cum Paulo III eongressum , quae ad matrimonia Caroli filiae eum Pauli nepote, 8c filiarum Petri Toledi, alterius cum Cosimo Etruriae duce, alterius cum altero Pauli ponti fieis nepote, quae ad conventum a Carolo in ulteriore Hispania habitum, quae ad classis praesecturam. Doriae demandatam, uti & arcem florentinam, at que adeo totam Etruriam Ioanni Lunae commissam, atque alia ejus temporis acta sive bellica sive politica speetant: non litteraria modo, sed civilis tiam historia ex Augustini epistolis lucem aecipiet. Quantam item suppeditant librorum notitiam, qua se se queant oblectare bibliographi, Praesertim

juris peritii Nos digitum tantum ad ea intendemus, quae lector in ipsis epistolis penitius inspicere valebit. Augustinus Venetiis incidit in graecos quosdam legum, Sipontificiarum regularum libros. In Bessa,

155쪽

IMrionis bibliotheca repperit Novellarum graeearum librum Norico multo locupletiorem, de quo etiam sermonem habet Emend. Iib. II. e. 9, 8c quem erudite more suo describit Morellius ), ει ex eo XL fere graecas costitationes descripsit partim barbare versas, partim ab omnibus desideratas; in quibus

Zenonis Constitutio de novis operibus, Se prospectu maris, quae in constitutionum Codiee deest. Item edicta omnia Iustiniani, Novellae aliquot, he alia complura. Quod ad jus pontificium attinet, ait idem, multo ex conciliis Oeterious graeis, atque I tinis collegimus. Quae quidem omnia nobilem Io- cum dare poterunt Augustino inter eos, qui ex Vmncta D. Marci hibliotheca rem litterariam amplificarant. In illius codicis indice praefectorum edicta Iriiriciabantur, sed desiderabantur in libro, quae ea inen ipse in monasterio S. Marci Florentiae vidisse se meminerat. Inventus item ab ipso Venetiis fuit apud doctum virum Ottonellum, optimum; eaus rum patronum, vetus ille novellarum Ither Iatinus, quem Iulianum Patritium scripsisse, quod certum est, credebat ΑΙciatus. Hune Augustinus sibi describem dum curavit; sed ejus tamen descriptum exemplar in Augustini bibliotheca non legitur adnotatum. Neque illum quidem eonstitutionum codicem iri a Bibl. min. Cod. CLXXIX.

156쪽

eadem sὶgnatuis reliquit, quem habere se a jebat

aute annos cccc. Scriptum marciano florentino Ρersimilem. Varia Iibrorum lectione apud Mendogam recreari se ajebat Augustinus a . Vidit apud euiu-dem Metellus tompendium sexaginta librorum; &ςommentarium ad legum xhodiam. Reliquorion, Praeterea inquit, qui latent in Mareiana bibliotheca indicem ad te mitto . . Quem profecto indicem utinam in Morellii nostri manus Deus aliquia deserati quae uoti ille bibliographiae Iumina Sc miracula ex eo promet f. Ait insuper ipse Netellus, esse in suo aere Compendium τι , Antonii Epa ebi, caeterorumque judicio usitatissimum in Graecia, quod in lucem edere cogitabat ςὶ: quaedam item habere se dicit de gradibus cognationis graece scri-Pta M, quae nescio an usquam edita sint. Bononiae podicem satis antiquum collegii S. Clementis hisp

norum laudat Augustinus, & ex eo veram quam'

dam Iectionem a Tacitellio prolatam confirmat e . Ibidem apud domiuicanos sodales exemplum extabat novellatam Iustiti ani cum Lodo vici hononien sis Pandectis, quo exemplo, uti seribit Augustinus,

157쪽

Ioapossessionum , O quomodo oporteat in possessionem mittere, aut noluit, aut non potuit edere ca). Fl remiae in Marciana bibliotheca novellarum graecarum librum, Scin quo essent praefectorum edicta, quae in ali is desiderabantur, vidit Augustinus. Metellus in Iau rentiana alias graecas institutiones repperit, quam

quae Politiani fuerunt, M inulto locupletiores, quam quae vulgo circumseruntur . . Quodnam porro illud esse dicemus graecum pandectarum Compendium, quod Augustino Τaurellius significarat 'Quodnam ingens illud deerotorum pontificum & conc Iiorum volumen, quod Augustinus cum vulgaribus conserebat' Ferrariae apud Alciatum vidit Metellus novellarum Iustiniani compendium manu long bardica ante multos annos descriptum, Alciati judicio edito longe locupletius, sed in quo, uti soriabit Metellus, deerant in extremo aliquot pagellae, vel potius multi eodicilli, quod, ut idem observat, praeserebat in inseriptione nomen Iuliani, quo alter Metelli eo dex carebat o. Librum IuIiani hietam tini accepit ab Augustino Metellus, eum fortasse, quem Augustinus ex ottonelli eodice sibi deseribendum curavit; Metellus Vero graecam quamdam legum epitomen ad illum misit id . Idem Metellus relatum sibi a quodam gallo ait, venire Lugdu-

158쪽

ni jurisconsuItum quemdam graecum de servitutibus

iii Germania editum, sed de eo tamen Verum ne sit

dubitare videtur a . Atque de his, aliisque juris codicibus frequentes Augustinum inter εt Metellum,

atque Taurelliunt circumserebantur epistolae, quas si Henricus Brenc mannus, si Iosephus Maria Suares ius vidissent, nae illi multo accuratius de pandectarum emendationibus, de novellis, deque Iuliano Ρωtritio scripsissent, locupletioremque nobis Brenem annus Ρandectarum historiam, Suaresius Notitiam Basilicorum dedissent. Cum vero ad Pan vinium scribit Augustinus, non de pandectis, neque novellis, sed de aliis omnino libris sermones habentur Quanti enim vero conciliorum codicem veronensem faciebat Augustinus,

quem quoquo vellet pretio ut describi sibi curaret, Panvinium rogabati quod tamen exemplar Pan vinii opera ex veronensi descriptum σ) notatum in ipsius Augustini bibliotheca non vid-. Latebat in bibli theca veronensi Pacifici archidiaconi liber, quem

ut in lucem ederet Pan vinium orabat Augustinus: atque utinam exorasset; quis enim tantae antiquit

iis librum non desideret ' Quanto at libro, ait, det nostro arcidiacono Pacifico se nelli autori, che elista, traυate ch' essO abbia Oputo piu libri di nol, po

159쪽

is ereste fario sta are, o cularc , che non c' h libro tanto tristo d'amichi, che non giOpi, come uice Plinio nepote σὶ. Quem vero dicemus fuisse librum iblum Pacifiei a Panuinio indicatum, quem nos modo frustra desideramus, alterum sortasse ex illis, quos bis centcnos terque senos codices secisse in ejus epitaphio Veronae adhuc extante legitury Num Glossast illas in Exodum, quas Massejus Ρacifici suisse levissima quidem conjectura, sed aliqua tamen suspicatur' Num lex icon illud geographicum, quod a scriptore quodam, parvi licet momenti, tanquam Pacifici pus citari scribit Massejus εὶ Porro in unoquoque iitomim multos auctores appellari oportebat. Seluos vanis commentis tempus terimus; id tantum ex Augustini epistolis dicere valemus, extitisse in veronensi bibliotheca Ρanvinii tempore Pacifici librum, cujus nulla apud posteros servata memoria est. Quasnam porro esse dicemus il1as pontificum epistolas in dissensione Liberii, quas se Patavinio missurum ex Germania scribebat Augustinus My II. Iud mirum videri poterit, ignotas adhuc eo tempθ re Augustino fuisse Symmachi epistolas . Le episto-ιe, ait, di Simmaco non so che cosa sta; & rursus dei libro di Simmaeo non suma ι . Quis vero Cre dat notas Augustino non fuisse anno I 557 Symma

160쪽

vulgus editas, atque omnium manibus pertractatas Quare dicendum puto, non ibi verba fieri de Symmacho viro consulari, & urbis praesecto, & in omni historia tum litteraria, tum civili, & ecclesiast, ea saepius memorato, deque ejus epistolis cuilibet infimi ordinis litterato notissimis; sed potius do Symmacho papa, cujus epistolae aut ignotae Prose,

eus tunc erant, aut certe Parum cognitae, antequam

ex codice Melatensi a Baronio, Sc ab aliis Baronio posterioribus ex aliis tabulariis depromptae in lucem ederentur; Sc quaa sortasse Panuinio in alio quodam eodice invenisse eontigerat. Quo ille animi gaudio repperisse se narrat in Germaniae biblioth eis ingentem librorum copiam 3 Exultat in Worma,tiensi, quam ait omnium locupletiorem libris Iatianis fuisse, ex eaque quatuor antiquarum decretalium collectionea ante Gregorium IX adornatas de scribi sibi fecisse a . Complura alia passim de canonicis, eeelesiasticisque rebus , nonnulla item de romanorum scriptorum antiquis exemplaribus in illis litteris occurrunt, quae eruditos hibliographos

legisse juvabit. Atque his, aliisque bibliographicis monumentia

nonnulla etiam, quae ad typographicae historiae e sal Epist. 18.