장음표시 사용
121쪽
ctione prima. Ulcs autem dicunt durioribus remediis coercendos esse. Vident igitur & alii Evangelici,& vero Pontificiise non habere occasioncm insultandi Reformatis ob ea quae Arminiani contra ipses moliuntur. arae. Mi patet ex dictis,quis sit ille amorReformataeReligionis, nec non Patriae, concordiae, pacis, fidelitatis erga Magistratum; de quibus virtutibus suis tantopere gloriantur, tum in caeteris Scriptis suis,
tum in Vindiciis suis praesertim in Epistola dedicatoria.. manifestum fit inane esse effugium,quo hactenus usi sunt Arminiani Theologi quoties nostri conquesti fuere de libellis ipsorum Belgicis redolentibus blasphemias Socinianas ; plenis maledicentiae, contumeliae,virulentiae, odii contra Reges, Principes, Magistratus Resormatos exteros & domesticos; Seditiosissimorum etiam& turbulentillimorum sermonum, consiliorum, minarum conti P Resormatos. Tunc enim selent respondere sibi non esse imputanda talia Scripta; prosecta quippe esse saltem ab uno aut altero privatim. Hoc, inquam, effugio uti amplius non possunt. Inspiciantur cnim convitia, calumniae, contumeliae, minae, seditiosi sermones, exasperationes & irritationes populorum suorum; consilia crudelia & molimina eorum in istis libellis contenta ; & conserantur cum Scriptis publico omnium nomine editis, speciatim cum Apologia, Respons. ad Excerpta,& Vindiciis, ac deprehendetur eadem contineri in his ipsorumScriptis omniumArminianorumTheologorum nomine editis. Deprehendetur etiam ea quae in istis libellis exspuerunt, suere ex principiis & niti illis axiomatis quae in illisScriptis omnium nomine editis continentur.Me verum dicere patet vel ex his quae modo a nobis in ipserum Vindiciis & Resp. ad Excerp, sunt commemorata; ac conferantur cum iis quae dicunt in libello Belgico edito ante Sexennium hoc est anno 1627. de Libero cultuDivino p. 3. ubi respondentes iis quae D n. Doucherius p. m. dixerat de armis sumtis ab Illustrissimis Ordinibus pro ReligioneReformata,diculearis egladium dariRemonstrantibus in manus,se potesatem insurgendi adversus Hostilus,issimis, Intratissimi Domini , alque extorquendi vobis victarmis libertatem Religio-m ouam dicimωbhere a Miseu vestris quae ibi vocant cru ilia se i P a L an
122쪽
utinimus commune,quod aeque ad omnes secti pertinet.Ratio baces. Aut onmiabus liberum sis et armasumereprosa Religion via ramisi. Nulli inconscie uaprivilegiam habet a conficiemia alterius. Nemo judex est alterius conficientiae. Et Paulo post: t gite igitur, Haroer Remonstraviici: Vos vimpatimini, vos impediminiis libero Exercitio Religionis vegra a Calvisistica H Dorcsracena
turpi progenie si fidem babetis qua perboηa vera, per charitatem, per Piam pro vestra Religione pro libertate costentia vestrassico es θ operatur, quant iij potest ortiter aggredimini se percutite tuos homines , quod S. Valentinus Ioiιο ' He. Item in speculo s o crystallino mouim: si macte visere subjura H qaum jenoes; is macte cauearia vero σ' ηακrali Tatre, quam a via h. trtis. Vt jam non meminerim plurimorum similiuna scriptorum quae
cx officina exedrae hujus profecta sunt: Eant jam & praetextu illo fraudulento illudere o bi in futurum conentur, quandoquidem in Scriptis illis publico omnium nomine editis principia eadem, easdem maximas, eadem consilia, cand m vitulentiam, candem maledicentiam, eosdem seditiosissimos sermones habriar.
s. Quinto pater, quo in loco sutura sit ficies harum provinciarum nisi maturE & ea qui par est, hoc est quae in vobis per Dei gratiam semiud relucet, prudentia moliminibus horum hominum occurnatur. NamReformatorum oppressionem suscipere in his provinciis est Rem p. totam evertere, quemadmodum ipsi Arminiani fa- Icntur, ut supra vidimus. Quod quia agnos uni,& tamen opprcssc-nem corum moliuntur; manifcstum eli quid de crudelissimo antimo& perniocissima indole horum Theologorum sit sentiendum. Ex al- aera parte Sociniani sint professionem in Ecclesiam introducere est, non jam Religionem tantum Reformatam sed omnem Religionem Christianam Gertere, &Turcismi fundamentum ponere; uno verbo, Religionis Christianae non nisi inane nomen relinquere, adcoque nos de posteritatem nostram veri & unius Dei cognitic-ne , ac salute artema privare. 6. Sexto clarum est ex iis quae de molitione eorum eontra Re Formatos commemoravi; Vos, Illustrissimi Domini, merito in edicto vestro nominasse subam ii K facti. mis suis vestra ni Mirar
123쪽
adeoque lios Socinianos Haereticos insigni injuria & intoleranda
contumelia vos qui Majestatem harum Provinciaruin resertis assic re, dum vobis respondere audent: Tosse fieri u actiosit crimen eorum qui factionem --. Ipsis prosecto, ut ex dictis constat,nomen hoc factic-nis qu si ex Edicto vestro competit, non minus vere, quam ii etiam
tanquam Antiirinitariis nomen uereticorum convenit, quo vocari S. .
eos Imperator Theodosius M. edicto jasst, ut apud Scetomenum videre est. 7. Septimo manifestum est, Arminianos omnia quae proHaerciicis speciatim Anti trinitariis dicunt, hoc est,de permittendo ipsis libero exercitio Relistionis, de iis non coercendis a Magistratu dec. dicere pro se & causa sua propria. 8. Octavo patet, Arminianos ministros Antiirinitariorum indolem cum doctrina eorum habere etiam in eo, quod R eformatorum oppressionem moliuntur. Nam ut Antiirinitarii juiat hostes Ecclesiae sunt & ejus persequutorcs crudelissimi ubi rerum potiuntur: ita jam constat Arminianospari mente praeditos esse. Et quemadmodum simulatores noxii Rint in eo Magistratui qui eos tolerat, ut si-pra ostensum, quod oppressionem ejus moliuntur: ita et am Arminianos hoc est limulatores hos Antiuinitar os idem adversum vos qui eos hactenus tolerastis, machinari, cst manifestum. Nono evidens ex dictis cst, non negligendum esIe periculum aut contemnendum, quod Ecclesiae& Reip. ex his molitionibus A minimae factionis imminct. Nam ex una parteSocinianismum introducere invento callidissimo, stratagemate versutissimo, medio plau- ili valde conantur, ut ostendi lib. a. p. I. Ex altera par. e, ipsis vires suae adeo placoni ut non erubescant profiteri se satis potentes es.se ad turbandam Rempublicam. Atque eo minus id negligendum est: quod ut potentiam suam auseant, Religionem talem 1am se mant, qua ad se pertrahere omnis generis §ar homines conan.
tur. Quae prosecio via est,utsupra dixi ad validam & improbissimani
factionem so mandam ac confirmandam accommodatissma. io. Decimo manifestissimum est jam, Controveritamquam de
124쪽
t tu,& longeeos aliud moliri,quam ut veritatem quam venditant doctrinae illius restituant ac defendant. Patet enim ex iis quae haei nus exposuimus, hos homines Socinianismi blasphemias & professionem introducere velle: & in caeteras fibulas Religionis adeuiaxare ut manifestum sit eos non agere causam conscientiae circa quinque articulos, sed hoc moliri ut factionem suam stabiliant,& omnia sussit in deorsum vertant. Quid enim opus habent urgere doctrinam illam sitam de quinque articulis, quam ipsi sat Arcan.lib. 2.c. XI.ostendi & cxinde probavi eos non mercri amplius fidem apud
populos suo ad quod illi in Vindiciis suis ne verbo quidem respondent dicunt talem esse,quae firmiter constanterque credenda non sit. item in qua licet annuam,menstruam, horatiam fidem habere; talem porro quae non nititur oraculis divinis; quam in dubiu vocare licet:
in qua denique ipsi fatentur in hisVindiciis suis se initio satim nonti Scriptura ted a ratione incepisse &c. Quare etiam ex hoc manis stum est hos homincs conscientiae causam circa quinque articulos
I i. Vndecimo ex dictis manifestum est; quandoquidem Harrcticis Antii rinitae iis seu Socinianis tota Ecclesia quae Deum in tribus persenis adorat teiactur, ex praescripto verbi Divini observato in hunc usque dicm, anathema dicere & cos execrari; & vero jam luce clarius meridiana patct Arminianos ministros dum simulant Orthodoxam doctrinam de Trinitate, Socinianael aeresi cx animo addictos csse: manifestum, inquam, est, esse officii omnium qui Icsu Christi veri & aeterni Dei totiusque adeo Sacro Sanctae Trinitatis gloriam ac cultum vete amant ; e3ecrari Arminianos Ministros &iis anathcma diccre quo ita participes se non reddant istius impietatis Turcicae & Socinianae, s d aliquando coram tribunali Iesu Christ. consistere possint testimonium i pos redh'te conscicntia sua ,sse .co. quo par cst Zelo ipsius gloriae qua hi homines cum spoliare conantur affectos fuisse: & ca ratione sos homines ad poeniteatiam Qrihadducant . qui quidcna etiam finis anathcmatizationis cst , ut Scriptura Sacra docci.
Quae cum i tollat, Must spm di sibium non .est
125쪽
. ' LI B. II. C X. ii est quin pro summa Vestra prudentia optime videatis quid in hoc
tanti momenti negocio sit agendum. Pia d. Xerunt nobis Arminiani, se omncs qui Rcfirmatae Religioni ex animo addicti sunt & non per simulatione coetibus nostiis ab ipsis intrusi, opprimere velle. Quod si igitur hanc rem negligeremus, thin dubium non est quin ipsi ad scopum suum perventuri essent, & Deus nos in manus eorum daturus foret. At tum quidem non tam de Arminianis quam de nobis, ipsis conqueri haberemus. Praedixerunt enim nobis, quid nobis ficcturi sint. Adeoque sanguis posteritatis & sobilis innocentis nostrae
super nos foret, cujus tamen major ratio nobis quam nostri met habenda est. ut non minus paterne quam vere Tertullianus ait, non magNurumsalutem qua uam curest Quae res me movit,ut climhaec molimina Arminianorum tam circa Religionem quam circa Re- -υ. formatos omnes adeoque Remp. & Ecclesiam intellexissem ex ipsorum proprio indicio hoc est Vindiciis praesertim ipsorum: ea dis
simulare nefas duxerim. Protestor hic coramD x o &Augusto vestro conspectit me a lavitia omni abhorrere, nec ejus suaserem unquam eta velle. Nec mihi sumo libertatem pronunciandi quid hi Theologi Sociniani mercantur. Hanc libertatem iis relinquo, qui,quia vcritatem dixi,scribunt me exilib,imo crudelissima persecutione&TPrannide dignum esse. Hanc libertatem iis relinquo, qui adeo ser ces sunt ut ipsi, cum Sociniani sint, vestrae celsitudini suadere ausin ut me obdoctrinam quani adversum eos cum omnibus coetibus qui Deum in tribus personis adorant,deHaereticis coercendis. profiteor, me inquam qui Socinianus non sum sed verae Religioni Reformatae addictus ac ossicio ad quod Deus me vocavit fungi pro viribus ad Ecclesiae & Reip. tranquillitatem conor9 his provinciis ejiciant &Cenevam redire jubeant. Hanc libertatem iis relinquo, qui in dedicatione Vindiciarum suarum sol. 3. b. sententiam adversus semet pronunciantes iniciunia: Inderisummasreislo,sint fluti atque inrob mitati vobiscum non sudemm. Hanc deniquelibertatem iis relinquo qui ibidem dicunt: Enimvensi ea credimin ac dicimM , qua non modo Religionis Dino Chrisiana rete ecionem Usen . Vesbae toti que ade)Tatriae nostrae necessario secum trabist digni certὶ se ut non vestro tant se publico
126쪽
omuum ira/ne gratia, sine venia.
Me quod attinet; ego ea quae dixi non alio fine exposui, quam ut manifestum fiat quid hi homines circa Religionem ac Remp. adm- que Ecclesiam totam Christianam speciatim autem Rcformara m liantur: & quam necessarium sit ut corum molimina praeveniantur. sine ullosanguine sine ullo motume nilo periculo Dip permeeratiam ac ves um me non Herois ct Uinrissimi Principis ausione=Hiprudentiam fieri
polle certum est. Non enim saevitia sed justitia, prudentia,consilio &vigilantia vulnera talia curari, perniciosa consilia dissipari, pacem Rei p. restitui, infinitorum malorum Iliadem evitari, experientia Veteris praesertim Ecclesiae docci. Populis & aliis honestis viris quos hi homines in suas partes pertrahunt, maxima ab ipsis fit injuria: de quibus ego etiam nihil jam ad vos conqueror. Ea quae hic a medietasunt,non nisi deTheologis istis paucis numero & nulla re aestimadis hominibus, Socinianis, dico, qui turpiter imponunt populis suis. Hi enim doctores suos nondum norunt: putant quippe se doceri ab iis qui ab Ecclesiis Reformatis dissentiant tantum in quinque articulis di ob eos a nobis secesserint: sed quales hi homines in doctrina sint, vel ex hoc solo tractatu cognosci potest. Ipses Theobogos quod attinet, ii sustam de me conquerendi, mihi irascendi & miledicendi ut hactenu fecere occasionem non habent quod molimina eorum& dogmata execranda prc fero. Nam si noluillelit ea a me dici, non debebant ipsi ea sci ipsisse. Sibi igitur imputent, quibus praedixeram fore ut magis etiam detegerent Arcana sua dogmata di consilia, ubi responderint. Qua in re profecto opeiam dedere quemadmodum
unusquisque vidct, ne memendacem redderent.
D E V M O P T. M A X. toto animo veneror;ut v misi eum Illustriis.no Sc fortissimo& gloriosissimo Principe. rausionente totumque foederatum Belgium a iacfariis & perni ocissimis artibus ac moliminibus horum hominum praeservet; quod non fiet, nisi prudentia vigilantia, fortitudine de pietate vestra absque diuturniore mora praeveniantur. videtis agi causam Filii Dei, salutem , incolumitatem, prosperitatem vestram. vestrarum familiarum ac liberorum et in vina, Ricem,tranquillitatem ac conservationem Reipublicae: quam ut vobiscum incolumem Iesus Christiis unus verus id aeternus Deus cuia
hi miseri homines hostes sunt cum Patre & Spiritus. praestet, devola mente oro.
127쪽
PivM LECTOREM. P Roposui, pie Lector, libro priore Partis Seςundae cap.
2. 3. argumenta solidissima, quibus ostendi Arminianos ministros simulare quidem doctrinam Orthodoxam de Trinitate,revera autem & ex animo Socinianorum blasphemiis contra S. S. Trinitatem addictos esse. Adjunge illis argumentis aliud, ex eo petitum quod Vind. lib. I. cap. p. p. 37. 38. dicunt doctrinam de Trinitate quam Anti trinitarii oppugnant coepisse demum & ortam esse cum Concilio Niceno, prout vi dere est Parte III. Arcan. lib. I. c. 7. g. I. quo Lector veritatis cupidus haud gravatim recurret. Eodem libro cap. q. p. 27. dixi Socinianos hac quoque haeresi laborare, quod mylterium Trinitatis etiam quatenus cxtra controversiam est seu prout jacet, non habent pro necessario ad salutem, ut Deum esse Patrem, Filium,& Spiritum Sanctum: Jesum Christum esse Filium Dei unigenitum ; Spiritum S..esse Deum. Nequis de ea re dubitet,en verba Catecheseos ipsorum cap. I. de cognitione Dei quaest. 3. p. 29. edit. Racovientis anno
16ia. aesentim, quae essentiam Dei concernunt. se ad salutem pliciter necessarias.nt ' Respon. Sunt haec: Oe quod De t. quod unm tantum, quod aeternin, perfectejustin, perfecte septem, se perfecte potens t. Et pag. 36. quaerunt: Dic mihi nunc etiam , quaenam sint ilia quae ad essentiam Dei pertinent, Hr ad salutem vati de uitlia sint ' Respon. Inter alia hoc 'aecipuum est, nosse in essentia divina unam tantum personam esse. Ubi unusquique videt, Socinianos vocem Esentiae late sumere, & ea doctrinam de Patre Filio & Spiritu S. comprehendere: atque ex necessariis excludere sam etiam quatenus extra controversiam est.t
128쪽
i- iEodem libi primo parti secundae c. s. n. I 1R Hri dixistam certissimum ellie,eos qui cum Haere late dicim m
ut ipsi Arminiani id fateantur Vindic. lib. 1 e ab re tverba eorum quorum initium tantum capite ni stro alterato p. 3s. expressum est) integra haec sunt: --λὰ Uctetota videmur. Res dis sub habete. udi in is Caeterum haud gravatim praestabis Typographo hanc ora- iam, ut ERRATA, qu* operarum diligentiam in Parte e Cunda fugerund, haec corrigas. Leee o it lin ,, I