장음표시 사용
31쪽
rs Antonii intenta I. C. de Cambio Nundinali. Cap. I.
habent notam praxim eam biota, reficabo: de nitionem , secundum dialecticos, esse debero alem, ri possit indieare rem definita iis, qui eius noti am non habent; & proinde apud eos est vistiosa ea definitio , qt ε s pponit eam notitiam rei definitae , ψα ex verbis dennitionis colligi no
Potest ; quod autem reddatur tali dein, non est verum niaterialiter,aut ciuiliter in cambiis nundiis alarum, quia plus re ipsa conseqiutur camplari qua dederit,&numerus scutorum H recte est diue sus, a numero scutorum, quos accepit; cur ergo dictum suit tantundem , cum proprium mutui sit, tantum accipere , quantum dedit; cambia autem nundinarum initituta fuerint, ut campsor plus accipiat , quam dederit 3 Et per hoe excluditur id, quod scribit eadem disp. I.Paest. M nu. 91.m Aliter hoc accipi edu esse, no arithmetice: no P test enim id deduci ex verbis definitionis,& tan tundem significat quantitatem aequalem pecumanam secundum numerum , si modo nolumus nouam inuenire sigilificationem huius adverbii. Verba autem illa perficitur re , di precio, possuntsgnificare perstationem conuentionis , & ex cutionem ipsus, urit a distinctionem, quam explicant glossa, & DD. alle at supra n. 29 ex ver bis autem definitionis deduci no potest, quomodo id in eam bio coit lagati illa veto verba vindvitroq; obligatoria dori , reddenssis, tantνndem , t Onobscure siginticant, id referri adroscct Oner conuentionis r illud cerie manifestum est , examinandam esse essentiam ean bia, ut intelligamus , an reserenda sint ad executionem, vel pe sectionem tormalem conuentionis,cu valde dis- felle sit, id cognoscete ex verbis definitionis,uod est magnum eius vitium: co autem res red-tur dime ilior , quia iuris nostri authores posuerunt velut ultinias diise rentias,& per hoc insimul
cocurrere non valentes, re & cosensu contrahi,ut Iiquet ex l. i. g. de ac . re obligat. snali inst.de obligat. ἔ- snam enim exigit ca .sain,comungere in hac diluit t.onem ea, quae toltri iuris auth res separant ; maxime quia non erat opus expria mere,cambium contrahi re, ae precio, si id intelligebatim iuxta inodimi, quo perficiutur rei inter uentu eae obligariones, quas conditores iuris nostri dicunt,contentu perfici, prout Raphael intel-Iexit hane definitione, vil:quet ex iis, quae scribit eadem disputat. I. quaest. 6. m. 8. & s. in hae
ibi glossam in verbo consentire is. deaα εc oblines Hactenus exposui substanta cambit, ut cambiuest,nunc examinanda e st introducto nund inarum solis cambiis deseruiendiu, una cu nonnullis earulegibus; viam nundinarii cambi Oru recente esse;
hoc est, suisse inuentum tempore Caroli V. Imp. Ostendit diligenter Raphael a Turri disp. l .quust.
q. nu. 2 3 . cum seqq.; hinc autem colliges, eum a non esse necessarium, nec valde utilem : tot saeculis enim non earuisset orbis ipso, si magnam utilitatem,& multo magis necesssitatem, hoc inuE- tum continuisset: homines enim priuati, ac Principes, suis anxie inseruire solent necessitatibus, ae utilitatibus: quod si res, per se, consideretur, cessabit omnis praetextus necessitatis, cum neces.statibus publicisco uti possit secundum eos modos,quos iacula praetcri in ossederunt,& quidem cum minore damno; nimia enim est Foracitas
camb orum, ac recambiorum: Priuatorum aute, hoc est eorum,qui arti cambiorum no incumbut,
pauci sunt,qui vere habeant pecunias in huiusin di nundinis . 69 sed ad rem proprius accedamus; cambia
Ioco ad locum si riata sunt,tunc ineuntur,cum io, qui alicubi pecuniam habent, &eam traucer desiderant alium in Iocum, habent sic paratam, ut sit capax huiusmodi traiectionis i cum iram hoc tempus sit incertum, euidens est, non post in gnari tempus proprium ineundi cambia, sicue accidit mercibus,quae habent plerunq;, per se,uel Per accidens, tempus proprium distrahendi , de
comparandi eas: hoc est, illud, quo opportunius est , eas vendit, emiq;: ergo non potuit introduci usus nundinarum cambiorum velut tempus Oinportumus ineundi eam bia: sum vero tempus soluendi cambia pendeat ex tempore , quo inc u tur . ut liquet ex illis verbis constitutionis Pii V. et
curandum aM erit m termirus, ut ratio habearer --
cinitatis locorum , wbus solutio destinatur, ne Gm l Iiores praefiguntur , quam Aea deflmata solution idem
derant, scenerandi detur occasio, sequitur,tempus soluendi cambia pariter incemim esse , ac sti certum tempus ea ineundit ergo inuentio nundiis natu cambiotu nO potest respicere facilio retri s lutionem cambiorum,secundum eorum naturam
faciendam: Secundo considerandum est, quod cambia vera,quae fiunt de loco ad locum,se nunt, ut is, qui scribit literas eam bii, curet solutionciri illius in Ioco, ubi habet suas pecunias, vel in loco commodiori 3 ergo non potuit assignari locus nundinatum pro soliatione eam biotvn ,qi ae s Diit de loco ad locum, cum per accidens sit, ut sit c modior soluendis carribiis; Dices, me aequiu
care, quia cambita quae in nundinis sunt soluendia discrepant abus, quae atibi sunt toluendat nihil agis, quia, si cambium Mivendum in nundinitivo.
rum cambium est, non autem mutuum, neces
est, ut scribens literas cambj habeat pecuniam,
quam desideret commutare cum ea, quam acciapit alio in loco; Elgo non fuit assignandus I cus nundinarum pro loco commodiori solutionicam bioria, cuper accidens sit,ut ineuntes camb1a habeant pecuniam in Ioco nundinarum, vel adeo
proximo, ut sibi expediat, soluere ibi cambium, magis, quam alio in loco; Sed ridaeulum est, me de hac re agere, cum proprium sit solutionum c biotu, quae iiunt pro nundinis, ut fiant absq; pec
via numerata , ut testatur Raphael disp. q. I. nu 22. vers. sed memoriae , haec autem ratiocina tio multo magis urget in prima institutioiae harunundinarum , facta Vensuntioni, ut os endit Raphael disput. i. quaest. q. nu. 38: nam respcctuli minum ab alte campsoria alienorum erat eu1 dentissimum, quod non habebant eo loci pecunias de Italis ago,& aliarum nationum hominibus a Visentione remotis & ideo euidenter simulata erant cambia, quae ab ipsis contrahebantur pronundinis., Tertio considerandum est, ex locis nundinaracam biorum aliqua esse, in quibus rarae snt occasones exercedi pecuniam numeratam: dum ain tem de his agitur , quaero abus, qui ineunt cam
bia soluendam huiusmodi nundulis, an erus men iis sint,
32쪽
Anton I Merendae I. C. de Cambio Nundinali. Cap. I. I .
his sint, ut eambia ibi eum effectu soluantur λ assω
mare autem non possunt , quia ad ipsis esset damnosum ob defect im occasionum contrahendi ex ruiusmodi pecun3s eo loci nouum cambium , aut
exercendi eas alia ratione cum questu; ergo fateri d bent, locum nundinariim non est e locum idoneum pro solutione cambiorum iussorum; quia sic sunt iusta cambia , ut expediat , per se , campsori, numerari pecuniam, quam sub cambio
exercuit, in eo loco, in quo conuenerunt eam n merari , cum ea ex causa mauerit contractum huiusmodi, ut ex eo utilitatem sent at: ad eas Raphaelem disp. I . quaeli. I R. nu. 37.& I2ῖ. Dices, suisse institutas nundinas cambiorum,ut coiistitueretur locus, pro quo possent cainhia miris ne frauder nihil agis; quia consideratio stat dis in cambjs ex clii ditur ex eo, quod utilius sit, aut commodius scribentiliteras caret θ, soluere pecuniam in loco destinatae solutioius, di proinde eius electioni est reseruandiis; cuius desiderium odum excedens arbitrium boni viri limiterari potest , quod fatetur Raphael disput. I. quaesi. q.
nu. 29; qui tamen ait non posse tunc haberi tat: nemina: DS, vel minoris abundantiae peculi aes cx qua pendet itistitia cari biorum: Uerum coli sidera n primis, usimi, pecuniam commutan.
dii te loco ad locum, in In perio Romano sitisse
omnino necessar una ἔ 3ctanten ustis harum nun-d:narum apud cos DO extitit; iure merito, quia consideratur satus locoriim, in quibus contrahi Lur , soluitur c ambumi, ubi astitui de cambi s ii si is , iuxta telii pus praesens , quia soluendum est cambiunt intra breue ten pυς . N ideo non est,cur consideretur status aliarum restionum , cum ex
Batu praesenti possit uterq; deliberare, quid facere eos oporteat ne laedantiar, iuxta modii. qtii ob. sertiatur in caeteris can, bi,s , quae nunt de loco ad
locum: Nec dicas, non imped ra eos . sui alibi deliderant solui cambium . abstinere fi cambijs soluendis in nundinis: quia de hoc nemo ditii tar : tibi autem ostendenda est ratio, ni ae explicet esse plemnq; melius, mira cambia soluetula nundinis, quam aliis in locis; cum non sit verum, eis qui ineunt cam hia soluenda in nundinis, expedire per se, mastis haee inire caivba , quam ea, quae iis in locis sint soluenda , in quibus habent eas pecunias, quarum solutionem destinauerunt solutioniblis huiusmodi cambiorum; modo supponatur , eos siccan bia soluenda in nundinis, iniuisse , ut pecunia descripta in hieris, eo loci verὸ soruatur, fraudes alitem. au bus mindi.
ra et praebent occasionem,recentet Raphael disput. I. quael L 27. Dices rursu , institutas si i se huiusmodi nundii nas, vi conuenientibus eo loci campibribus per
se, vel per alios , ea constituantur , quq spectant ad hane negotiationem , quod valde utile est ad euitanda monopolia, di multas fraudes: Verum te quaero , cud non sit piis hac cautione in iis cambiis, in quibus negotiatores . accepta pecunia, scribunt lite as canit, ii soluendi ei, qui pecti
niam numerauit, vel alteri, quem is nona naue rit respondebis autem, haec cat ab a non indigere hii iusmodi cautionibus, cuin facillimum sit in .
'teli :gere omnia spectantia ad eorum iust ilia , & ea sic moderati ne grauiter cambiens Iaedatur, usu ne got ant um plerunq; praeeunte; aliud inesse circa
cambia , quae soluenda sunt m niandinis, cum multis modis possint fraudes committi in ipsis, ut per Bonis. de cambic 7.nu. 28.&leqq.: verum a te quaeram, quae si aus coniitti podit , si is, qui lambit literas caii bu, habet pecuinam in loco ruinditia tu solui: m paratam , aut in loco ci adco
dinis magis , quam alib e Nullus est tm Or stain.
clun ,s ea intentione ineatitur can hia soluenda mi undinis , ut ibi sequati r nilia trat. o pectiniae,
73 Dices terio, utile esse, huiusmodi nundinas
celebrari, quia perlioc di tegitur status campsorum,quod maximi n. on criti est pro cautione n rotiatium circa c. n bia: vera n hoc te spicit qualitatem huius negot attoni, , t Gaulcn Liti se sic γtiam; nam inquirimus, an iussit a Ostendat, exercere stram pecuniani in cari b is sonu nilis in numditi: s: pri δε enm qi aerendum i inan sit iussa negotiatio; secutulo agendum e si de ratione cui tandi pcricula , qt ae in hac negotiatione incidere possunt: haec er-o rat tot o ex pi at d. quod Q e-rmuis , an iustitiae congruat, conseruare mmdia ascambiorum: si enim allem: m literat a .ustitia , exercere hoc ranus cambia , Ο1licium lcgislatoris erit , sinere, labi in deterius res exercCntium haec cair b:a , cum ossicina erus sit, poenis pio post ἰς, malos det crere a m ccat Ν,5 ex duo liti, malis perniittere minus l. I. st. de it It . ex iure, l. lcg S virtus
si de legibus.7 'Postremo dices, in nundinis noua in i cabia,
quia sussicit habere pecuniam in non ui bi , di in inuidinis rot .silia e pcisci can bia plo rce Onibus valde remotis r respondeo, l sc can bia dupli, citer in ira, prin, o pro utilitate eorum,qui suas pecunias in eas restiones traicere student, in quisbus si,erant, se e posse utilii: exercere ipsis; s cunco quia opus est ipsis, in hum n. odi locis suas habere pecunias. Prinui, casus non est dignus fauore, quia praebet occasionem quellibus iiii stis,ac Monopoli)s, ut explicat Mercatus de cam biis c. 4: Secundo autem casui coni mode consulebatur rctinendo morem, saeculorum anteaciotu consiletudine non interia pia confirmatum; utilitatis enim spes suadebat us , qui pecuniis abundabant, vacare negotio trauci elidatum pecuniarum de Ioeo ad locum,coarctando tamen suam nes
tiationem inter ea loca , cit ae reciprocum commercium sic habebant, ut frequentes essent Occasiones hinc inde traiiciendi pecuniam ζ qi l lx dus erat optimus, quia non erat sub totis dccoctionibus frequentibus, quibus obnoxii fuerunt huius,ac praeteriti lac uti can psores, dum suas pecunias multorum fidetica de causa, corian attunt, vi multas suo negotio comptael .cndcre regi Di .e Spossint. Omitto id quod dixit Scortia si percon. iii tutionibus Pontificiis theor. 282. suis te inuentas has nundinas, ut ii tes pecuniarum sun ii a Spossent negotiatores facile conficere; quia in i li-dinis ineuntur raro cambia a mercator. bus . quibus fauere debemus, non artem ean Psotibus monopolia adornatibias. Utilitatis auteni piblicae praetextiis perraro apparet in cambiis nundi innalibus , ut non sit allegandus pro sutidan et o ne-
33쪽
rs Antonii Merendae I. C. de Cambio Nundinali. Cap. L
tirationibus huiusmodi. Tandem diees, in nundinis fieri eambia libera,
di per hoe esse valde utiles . Respondeo, horum
multo minorem numerum esse , quam sit eorum ,
quae expectant post se recambia , aut in ipsis Pendent, ut intelliges dic Ra phele disp. I. q. I 3.3 u. 4 IN proinde suiscere id non pote it ad inducendam causam idoneam introductionis harum nundinarum, cum usus priorum saeculorum,& sequentium ostenderit,commodissime iniri cambiainetentia extra loca nitia innarum. .
Secunda inuestigatio spectat id scutos di marche, in quibus contrahi uitur cambia, etiam si liberum
sit cani psoribus,soluere , exceptis nummis mini tis, iis qui se eum ineunt cambia, quas voluerint monetas aureas, vel argenteas usitatas. Hunc au. gem scutum di m. trahe constituerunt valoris sexaginta octo sol idorum aureorum , non quia volu
rint , eum sic aestimari praecisec eius enim valor passim in incerto est apud ineuntes eam bia Cum aut e campsores in perficiendis aliss cambiis uti soleant nummis usitatis, habeamusq; tot genera nummorum usitatoriim , cur ipsi quo ad hic cambia , inuenerunt genus nummi imaginari: magna certe causa allegari debet, quia in rebus nouis constituendis eludens esse debet utilitas l. 4. de constit. Prine inum: Non potest autem aulegari,suisse opus id introducere, ut usus cambi rum redderetur communis Omnibus nationibus; quia cambia. qim fiunt de Ioco ad locum,sunt c munia onnibus Populis, ut experientia quotidana ostendit, c tamen non utimur in ipsis h isce scuria Lirche; nec deberet retineri hic usus in ca biis , quae fiunt pro regionibus proximis. NO p eeli etiarn allegari utilitas cambientium, quia eis expedit,cambite in monetis usitatis, quia sciunt earum Walorem nec sunt subiectae calliditati, eam. psorum , qui constituunt in nundinis precuin Rutorum, inquibus fiunt cambia; E contra vero expedit cain psoribus, cambia solui meo genere monetae , quod non sit usitatum , quia hac ratione , ad ipsos spectat, eius valorem determinare . Ne dicas autem, lis se neces Iariu usum scin rum di Marche, ut tulte dirigeremur solutiones cxhiorum iii niuidinis: respondeo enitia , si agatur de sollitione primi cambis, hoc spectare ad ineunte S insum, ut et 2 accidit in i , quae sunt soli eda maliis locis , quam nundinis. Si vero agatur de te. eambus,da .rcium fuit, ut cambia solucrctur re ipsa in nundinis, dico eorum solutionem esse per se considera id alia, ideo non ell mutanda propterta cambia, qtia sunt per accidens, & raro contra herentur di verse actum fuisset, ut cambia solvereis tur in pecunia numerata in nundinis. Dicendum est ergo, calἰide hoc fuisse exconitatum a cani Psoribus, quo facilius possent augere questum ex cambiis faciendum , quod ex eo euidentius redditor, quia aduersus arim , & rectam cudendae
. monetae rationem constituerunt aureos illos s
lidos,ex quibus huiusmodi scutias conficitur: quia . scilicet hac ratione crescit utilitas, dum sua callia ditate curat,augeri, vel diminui valore scuti aliquibus denar-s prout est utile es, qui suas pecunias exercent sub cambst aut qui simul conueniunt in
curando auglimentum in nundinis, vel dimini
tionem scuti di Marcia, vi explicat Raphael disp.
Ergo seeundum su1 naturam eamb u respuit mistationem monet ε usitatae nasculos imarche; quia laedit eum, qui habet pecuniam in nundinis, cum per hoc cogatur commutare suam pecuniam inis scutos vi mula seu eos aureos, quos solui nec uia se est deditoribus scutorum iniarche: hoc enim ai incommodo, di plerunq; cum damno nom. leui id contingit: Cum e contra is, qui numel uit pecuniam in loco mi i contractus, oluat quam voluerit pecumam, dumodo sit mireta ducam : quomodo enim aequalitas inter eos seruatur, ii iis, qui potuit soluere precium scutorum iu marche mimili in is, qui facile reperiuntur, c asciat soluti nem scutorii huiusmodi ad aureos,qui saepe ha - rationi ilunt sine damno e Dices . sic constiti tum suillem legibus nundinarum: verum nos noquae ruariis, quid stat uni sit , sed inquirimus, auhoc statutum in squalitatem inducat inter con
lientes; Dicit Raphael non laedi accipientem pecuniam suo cambio soluendo in nundin s , reis gelidi monetam usitata , quam accepit, ad scutos .ium iube, qu: ad ii rahit reni certam . di determinatam, ac uiuaciabilem, cum sit valoris solutorum sexaginta octor H ,c autem verum e stquoad ex ilia ubquia nunquam exced.t solidos 68, quoad diminutioite in tarnen, in qua consisti: damnum debitoris cambit , scutus huiusmodi diuersimode aestiniatur, ut ipsemet docet dispiat. 2. q. I 8.nu. 36,& luaest. 2 .nit. 67. N est certi apud campsore S, de palli. n usitatum ; de proindetia sumetieu denter. ineuntibus canit, a contin cere nou polle laesionem . Obiculos ima beta;
di .n. cambra conflaretur in monetis usitatis, earuvalore non possent diminuere,ct auetere prout hein scutis diu arctae usq; ad valore solidoru58: qiret causa est, cur cam soles viantur scutis huius inoo , S consequenter hoc inducit inaequalitatem ciri dentem inter dant en , di accipi ni Cm pecuniam fauore dantis: quod aut cait Raphael loco ali
gato, id contingere, quia de uitrinsecas Lbstantia huius cambi eli rem surri einde iner explodunt cabia,quae aliis in Iocis ineuntur, in quibus p., riter necessarium est uateruallum temporis , di tamenca in biens non est licitectus huic damno, quia ca-bium miti Irin pecunia visitata, cuius valorem non possunt diminu re campi PS, mercatoresq; eae
facilitate , qua id faciunt in scutis di mares e , quia non sunt in usu apud populum: Caulam autenis introductionis scuti dinia che exponens Rapha clitum. tia. ait. Vel etiam quod τὰ si per ni insit sietiti iri niarcamum d feria redeunt via novi cooptractus eam in ad loe , Derat celebraim privcomnictus ; clao loci loco sculinum utilis implaeviorum, exiguntur loi s . 1eu toro. o verbo dicam . tunc demum apparet , chm scurru marcorari , H ma illa eminimione , quo modo parit . Vnde sicu
pecudum , idem fortasse Tom nim diceret di lucis embry: id, quod accepto ferendi eu recentio trapidi stria, qua repertus est cxo sine maximo Rei p. bono
ciperet, pareret, fructMsq: ederet . quodpiri cu tem poribus incompertum fuerat, o ιι cognitum.
77 Haec speciosa vetia magnam Rosciivi considurationem, ut intelli eant ii, qui faciles sunt in constituendis probabilibus spinionibu4 quam umiis Gibuendum docilinis huius tractatus, in deciden. tu sui
34쪽
Atumni Merendae L ci de Cambio Nundinali. Cap. I. Ist
ius dubitationibus circa eambia versantibus: Prismo dico , eum sateri , quaestum horum cambioruex eo descendere , quod contractum fiuit in scutis dimarche; ergo intutu suit inducta diuertitas inter cambia nundinarum est ea cambia, quae fiunt dorico ad locum , ut ea, quae fiunt pro nundinin Saredigantur ad scutos di marcia; illa autem , quae pro alijs fiunt locis , constituantur in monetis vlutatis: cum enim idem finis sit; habere scilicet pecuniam , quam habet alibi, in loco contracticambii , cur haec diuersitas fuit introductat nihil aliud autem commode dices, praeterquam quod id est utilius exercentibus suas pecunias in his c . hiis: Ergo exaltata ea aequalitas, ex eo deducta,uod cambia red.gantur ad scutos iam he, exoctrina eiusdem Raphaelis euidenter conuerti-nir in eam inaequalitatem, quae reddit hoc cam-bium inani seste iniustum . 8 Secundo considera illa verba eis sculus marciorum naeuia tua mentione quota nodo parit: Si Catholici doce V. pecuniam auream , ac argenteam esse sterilem , quomodo scutus imaginarius parere poeteles dices , hunc scutum redigi ad aureos
delis eis que stam e , di per hoc non est absolute
imaginarius e mlailag:s . nam Nilitas deducitur ante aquam redactis fuerit adhu uismodi aureos rubi en m id secutum suit, non agitur amplius desciitis illis di marcte, ergo parit d. im eis imagin eius: Dices, appellara metaphorice partum , non utiq;, eum id astirines contradistincte a lieriti tale pecuniae argenteae ac aureaer ergo tribuis virtuti Muti imaginarιν augere numerum pecuniaruII
erogatarum in cambio; & ideo in principio questiam . eiusdem disputationis scribit, in me cium re-sbluitur per germinationem,tanquam seuehas quia dam sementi cim fimo similiaras . Ne vero ampli--abores 3 seias , hoc accidere per augmentum sentorum di marcte in mandinis,&determinati nem premi recamulorum a nundinis redeunti ut di tonsequenter est manifesta itis vralitas inter accipientem pecunias sub eambio soluendo in nundinis, dum redigitur ad scuto dimarche; Eo
enim remanente in pecuniis usitatis in regione, non esset in potestate campsorum, efficere ut pa Tant, prout molitentur se facere supra vires naturae in sciitisiniarche.
ρ Considera insuper illa verba pra repemus,
adimentus modus , pecuniat is quod modo conciperet , stuctussederet: Modias hie in quo quaeso consistit nisi in nudis verbis ρ in eambiis pro nundinis, quid est aliud ultra cambia, quae fiunt draioco ad locum, ubi lion sint ni indinae, praeter sicuti
ut pecunia cocipiat, ac pariat cun vero Raphael dicat. m maximo Rei p. bono id siisse inuentu, necesse est , ad memoriam reuocare id,*RH ipso scribit disput. I. quest. num. I . di l 1. dum exponit Anna, quae orta suerunt ex propagati ne artis eampsorum ; mne cateram--maves a Dorpta, ves deprauata , quanda eum sum sonis v mercibus implicanda,lacri-eambi, sit computandum .
Hinc pretia agrorum,' inarum re mmmdecrescere, recepto more, quo pec-afructiis ret. Hinc humana indum iis,ac opera precia vilescere,oepauci ἔ- renuiorum , cum ad rem familiauem gradam eon pendissior menta sit via. --eperimis
titas illa sullatia, in qua consistit: ad idem spectraiis
ea quae scribit disput. quaest. I 1 n. 3 9. quaest. Inu. 82. disp. I. q. 24. num. r . vers. Nid quidem merito: Haec autem damna inserente usu cam.
b.orum , quomodo dicere potuit , eum non sine maximo Rei p. bono fuisse inuentum unde hoc descenderit, considerentalli, qui in hanc materia velut probabiles proponent huius tractatus do
et mira ς, omisso earum examine . ri8o Inquit de iii denu. ri 1. contra cambium, quod pro nundinis contrahitur , nullam militare mutui praesemptionem, climramen paucas ante claus
ias scripserier man quia feta si per accidit scuti illi
marcaru e feria redeunt via noui contractua ad locu , m quo celebrasus f. itprimus contractus: si enim cambia pro nundinis ea intentione contrahuntur , ut
soluantur re ipsa in nundinis , quomodo accidere potest, ut sere temper perrecambium solutio comteratur in locum miti cambit si in obscuris id si quimur, quod plerunq; accidit i. in obscuris deis regulis iuris, quomodo possumus negare , tam-hia huiusmodi sic iniri, vi re ipsa sequatur solutio non in nundinis, sed eo loci , ubi fuerunt conre hoc autem reddit ea usuraria, ut ostendi ex receptissima , & verissima sentent:a num. 66 cum
modo ab iniustitia defendantia canthia, quae In euntur pro nundinis, etiam si aestimetur scutus dimarche minoris , quam valiturus sit in nundis nis; quia abundantia maior pecuniarum, quae, dubio procul, excitura est nundinis , inaequalitatem adimit , quod velut verum adnaitis; inde tamen colligendo, iniuissime coarctatum siusto tempus assignatum solutioni horum caui bioruinin pecunia umerata ad quatuor dies r nami uibus harum nundinarum sic eant tim est nu. tamentresit far anno is fierem Italia, cla vorta paga edi contamι, hablua termine gwrm quatred fario du&omo della accmatione, e compresio, cia sinuam
alla me a nocte det quartoginno,qροί tι d. nomiquaero non possina u debitore pagare di consisti, menire,eberem is cambis. Si dicimus, hasce mandi nastasse institutas, ut eambia non soluantur in pec nia numerata , congruit eorum fini , coarctare facultatem soluendi in pecunia numerata; di proin de , retento hoc fine , non fuit statutum absilrde,
ut saevitas soluendi in huiusmodi pecunia restringatur ad quatuor dies. E coutra vero dicendo, hasce nundinas se institutas fuisse, vicati, bia is
uerentur in pecunia numerata, adeo absurde id statutum fuit,ut ingentem inducat absurditatem x quae enim conuentio , aut lex unquam reli rinxit
Iacultate soluedi id,quod debet quis soluere intra quatuor dies,quando id vult facere iuxta modum conuentur adeas I. si insulam 8. de ver b. oblig. Sa Sub numero autem io . haec legimus , it puga mento d ess sicuti di Marcia tibia esiersuto in seu tu ι oro moro desialga,epe', cydericisque ita et Siliae nundinae institutae fuerunt, ut in ipsis soluerentiit pecuniae, quas ibi habent debitores, vel ni l
cis proximis, vi satisfiat commutationibus pecuniarum inductis per cambia soluenda in ipsis;:
35쪽
,S Antonii Merendae I. C. de Cambio Nun sinati. J p. v
misi e debuerunt solutiones institui,ut eamb eium desiderio,& utilitati satisfieret: e abis Misit constitutum, resolutiones fiant in quinq;
speciebus huiusmodi aureorum. cum valde in
commodum , plerunq; sit, di damnosum i)s, qui
cambia inierunt, commutare pecuniam, quam habent in loco nundinarum, vel ei proximis locis, cum huiusmodi aut eis, nec ulla esset ratio urgens id statuendiacum possit determinari valor scutorum vi Nascia iuxta valorem omnimn monet tum usitatamin ; E contra autem non fuit absia de statutum, retento eo fine, ob quem institutae
Derunt hae nundinaernam contra intentionem eam oris, se cum usu nundinarum consorman- eis, erat, ut solueretur cambitim in pecunia numerata , 5 propterea non sua tabsurdum , iuxta
huiusmodi finem, d sicilem reddere solutionem
eambit in pecunia numerata, quod apprime sequitur, obligando camptatium ad soluendum in huiusmodi aureis. Haec autem euidentiora repditvsiis harum nit-dinatu; nam in ipsis solutiones,σ exactiones v r δ, in parua quantiam sunt in nemia numerata; sed pis σοῦ, ne dicam semper, intons maxima quam
inausinu min-m nou. rum eam mm, qua pro fi ria tunc prosera relabra uum: sunt verba Raphaelis disput. I. qirast. I 38: concordat Duar dus S. I. q. 16. n. 8; quia scilicet utilitas campsorum verE consistit in nouo eam bio, non autem in primo, ut idem testis est in eadem quaest. nu. I 23 . vers. et sic quando, di disp. a. q. 27. nu. 8. Manli stim ergo est , harum nundinarum cambia ex usesse,quae scriptores huius materiae usuraria dicunt; hoe est ex ijs, in quibus campior putat, non esse secuturam solutionem veri in eo loco, in quo fuit desti-ta ι in his cambiis non fieri commuta. monem pecuniae praesentis cum ea, quae existit in Ioco solutionis saetendae, vel ei proximo, in quo consistit essentia iusti cambit,ut ostendi n. 7. cum seqq.: iod vero scribit Raphael disp. I. quaest
17. num. 1'. respicit eos, qui monopolia iaciunt delata ad nundinas ingenti aureorum quantitate,
di ideo non potest satisfacere huic dubitationi, si
cibia suerunt inita, vi solueruntur in pecunian merata,quia id no tendit ad satisfac redii cambis.
Non est praetereudum id, quod scribit Raphael
disput. 1. q. 1 i. nu. II. dum ait. Infimis,lamberi tantum possunt tractis,aut rmissas acceptare , soluere sedi ex Hrincti r Si enim is, qui est debitor
Cambii nundinalis, habeat suas pecunias apud eu , qui non exercet hanc artem, cur ei vetatur inscri-
re ipfi literaseambis lis Haec sunt, quae adeo emae iter aduersantur ea.
bio nundinali, ut non videam rationem,quae pose
sit probabiliter deducere ipsum ad regulas iustitiae: ouae , etiam si essent ante oculos Raphaelis snon dubitauit tamen,de eo haec scribere,hunc coatractum , innior esse, ae tutiorem quolibet adio cor erastus vi in bommum commerciis exerceri possi, ac valear, tamen ri , ae recte celebretur, ct quamus pracvὰ ratio eontractas e bis aer nLIM; quid aliud autem eum impaeit ad proponendam assertionem adeo abhorretem ab uniuMo Doctorum , ac pi tum virorum sensu, praeter nimis anxium deside-xium defendendi ea cambia, quae in nundinis sunt
inuenda ρ quippe qui suas pecunias in ipsis exerterit, ut intelliges ex iis, quae scripsit in quill .prima itertiae disputi n. t q. in clausula intremuit: caueant ergo sectatores probabilium doctrinarum, ne sit scipiant velut probabiles proprias tractatus huius doβrinas. 86 His expositis, erit utiIe, eam menta proponere , ex quibus cognoscitur in soro externo, putauisse campsorem , non esse secuturam numera tione in nundinis: de quo tamen ridebunt ea psores, cum apud eos expIoratissimum sit,nullum ex cambiis,quae fiunt eon ta ricorsa, expectare numerationem pecuniae in nundinis r Praemitto, ea
quae in animo consistunt, coniectutis probari s lere, quod praeipue obtinet in materiis usurariis ain illis enim prudens Iudex admittit coniecturas, quae alias non admitterentur; propterea quod soneratores eallidissime solent si sim posturas abscondere , ut post alios tradunt ex. consed. sq.
vers. postremos cera. pet. ubi dicit,ad conuincen dum contractum usurarim satis esse, allegare id quod communiter accidit. Tiraquessi in praefat. trin.de retract conuentionali n. 7 6,37, 3 8, ci et cons. 73. nu. 7, 2uenoch. de arbitrari casu a 7. eonfic
consIΟ3.dnu. 7. lib. a. mn materia cambiorum qnod usura probetur ex coniecturis, docet Bursa. cons. 399. .3 I in m. 46. mi inon, ubi dicit,leuio res suiscere coniecturas , quia res occulte geritu icavatius de Cambist tu. de recipiente in Leod quo civi.
3. adfinem verse. suspicio falsitatis, ubi scribst , i cambiis suspicionem simulationis pro simulatio ne haberi , & in praelad. col. is . scribit , leues c
a. 7 . in fine, Om. 76. docet , quod si dubia fia erit veritas cambit, in dubio debet iudicara
simulatum, quod repetit nu Io I. in De Om. Io Iecum qua doctrina concordat Molselius in secunda pane suae summae tract. ra. e. 7. nu. ya,ubi scribit, quod eam hia Ordinarie continent suspicionia. usurarum, nisi constet elare de eorum realitat propter varias fraudes committi solitas a camin
p.ribus,& per hoc de sacile esse pilameda sicca. 87 Et in specie nostra , quod ad probandam scientiam cainpsoris, eampsarium non esse satissa ram suo tempore literis cambit, susticiant coni mne verisi inues, probat Molina de contractibus d finatione qo . m. 7. Wrs neq, Me stolum, ubi scribit, 'od si ex eoniemris apparuerit, eampsore II sciuisse, vel scire debuisse, campiarium non esse satisfactarum litteris in loco destinatae solutionis, debere Iudicem in foro externo eum veluti usu rarium condemnare, concordant Regi sis is pram fari paenite ain lib. 2 s. m. is vers. wdβmala fide, Io. de Salas de cambijs dis. I s. m. i. vos tumes in externo. 88 Secundo praemitto, quod ars eampsoria per se prae se fert speciem mali,& proinde opus est,ut ex sine eampsoris honestetur , ut sci ibunt
36쪽
Antonii Merendae I. Q de Cambio Nundinali. Cap. I. 2 r
an praelud. col. 23. poli fratrem Hieronyimam Iarcentem betae aditionet , cauabium reddi turpe ἀommercium , quoties ex eo aliqua praua suspi-GIO Oraur cum enim onuicius uotum sit, mutua saepe specie in eambit induere , cenis sinum elix capiorem sa 'periculta in subire, quando init cautum, quod secundum corticem iniustum est; naspecim malisquani prae se seit, omnibus ibi iste m- notescit, causa autem excludens usuram perpaucis nota est; de consequenter ex lautusinoo, cam-ba;s ce et illi na oritur cain psoris distimatio, ut c6siderat media et de rebus per ν Mum acquisiuis quae, Ly. in fine vers. babet ultra: Hac autem cunario is curent multi ex proi essoribus luinis artis, adeo
anatam de ipsa peperunt opinionem apud p P
Ium, ut apud eum male audiant omnes campis res ut scribit Solus deis Iliti cr iuri&6. q. t a. ari s . aetate primm conclusionem, concorda, Mere custa sontracti nt. de eam&js c. i. n.7. Seson. d. dilat. cambro q i. artis. a. nu. s. vos habet tertio lac Psus,
ubi ait, apud populum,cuius vox dicitur vox Dei, campsorem idem elle,quod prauum negotiatore. 9 Tertio praemitto, quod campsores , quibus curae est bonum notnen, dilietentissime student, ut sua cambia undequaq: nitidissima sint ; cum enim sciant , huiusmodi artem male audire apud homi nes , facile intelligunt, sibi opus esse ac irati limo studio, ut omnes intelligant, ipsos ab ea pra nitate usuraria abesse , quae pleri': eampsoribus vulgo ascribitur,quι enim tetigerit picem inquinalitur ab ea, γ qμico umeauerit uverbo induet superbii, legimus Ecclesilauis. e. ra. O Psalmo I7. sturcis sancto sanctus eris, cum peruerso perum teris ; qua dicaasa receptum est, ut quis malus praesumatur e genere mali , quo notantur ii, cum quibus co versat , ut post alios tradit Menoch. lis. i. depra-
paret , aliquem caua psore ni ea inire cambia , quae
Ociem habent cambiorum siecoriam ; euidenses huiusmodi campsorem non esse ex iis, quibus eurae sit bonum nomen; & pto inde de ipso veluti de homine auaronite suspicamuri scriptum est
enim a Salamone prouerbiorum c. qi . curam haberi bnno no miser IIoc erum metis permanebutia,quia
mille thesauri pretissio magni .so Et consequenter aduersus ipsum Acilὰ admi
timus eas coniecturas, quae in homine bonae samqnegligerentur ἔ ad probandum enim contractum usurarium,plurimum viget qualitas eius , qui fecit contractiam , de quo disceptatur, cspolia desim
Quarto, praemitto, in hae materia idem esse quo campsor credat , camplarium non esse satissa tum litteris cambῆ , vel quod de hoc su- spinetur, ut in puncto scribunt Fabium s πιι ensis
solutio ae l. de cam&js tu. de usura col. peniali ἀma vers. ari ille qui dubietat.
sa Cum erum huiusmodi dubium sit practicum,
parit malam cemscientiam eo modo , quo iaceree
Ipsamet scientia,ut declarat co ride ra m l. a. n. μυersius rashombias,o' de Von initas ρ.a. c. s. a iti ior is enim qui dubitat , dcbet rei verita equaerere, cum id fieri potest, ut per D . in lini perem
8; de consequenter ad ciscctum de quo agimus ,
satis est ., extare coniecturas, per quas appareat,
debuisse campsorem suspicari, eamplarium nota esse litteris satisfacturum in loco de itinatae solutionis: sicq:sentiunt Doctores allegati supra n. U. Cum vero dupl.citer possit Camplarius soluere pecuniam descriptam inhieris cambiri ex pecunia nempe, quam habet time temporis in Joco destinatae solutionis, locisve proximis in num rMO, vel in nominibus . vel ex pecunia,quam licita aliqua ratione sperat, se acquisiturum esse ante aduentum temporis solutionis faciendae; rem distinguam in duo capita , ut euidenti appareat
Et quod pertine i ad primum, nem re ad pec
niam numerata, vel in nominibus ; quod campsorpro explorato liaberet,debitorem non habuisse,
tempore facti canibi; in promptu pecuniam, it de patebit, quod si eam liabuisset, voluissetq; traiicere ad locum miti cambis, facise p id secisset; nu-tiu fidum, & proinde incred bile est quod omissis
facillimis hiscerationibus trai ciendae suae pecu nix, illam esigerit, quae dii scilis erat, accipiendo
nempe tantum deni subcambiis r hoc autem criteuidentissimum, si eum oportuerit inuenire fid
iussorem notae inter campsores h dei, quod dissic Ie admodum cile in quantitate magna, nemo est, qui non intelligat.
9 In primis personam considerabimus debit origcambit,qui alienus erat a mercatura pratissime . accidit, ut is qui no est mercator,vel camplor, extra patriam possit mregiam pecuniae quantitatem inuenire; S consequenter inuerisimillinium est, ullum campi rem adeo simplicem esse , ut id credat , nisi aliqua appareat circumstantia , quae ade o enicaciter hoc ei persi eat , ut certam liac de re concipiat sententiam; experientia en rei est rerum magistra , at ii ita in pulicto docuit Sotus de hillit. O iuri lib.6. q. I R. artic. I. m tertia conclusione vers Icumt, ubi lcribit,cam orex , qui contrahi ne cum iis, qui non habent unde satisfaciant luteiis
cambit in loco destinatae solutionis, in dubio pr
sumi sciuisse huiusmodi impotentiam , lo.
artis. I. in documento vos arum tamen camp res , stribit,campi OreS contrahenteS cuni is Uuit. exercent mercaturam , vel artem caniploriam .
usurarios esse , nisi interrogent, qlia ratione fine satisfacturi litteris canibum loco deliinatae soli tionis; quia statim ac campsor scit, camplarituri
non esse mercatorem vel campsorem, a communiter accidentibus intelligit, cum non habere, vel habiturum no est e m nudinis, unde litteris can bii satisfaciat, concordant m7.vers. nihilo inus, Bucisu conca I . m. t. lib. 2. O M. de cambiss talae danete ea 3 .in principio,ver praesi mi mr eontra dant m , col. Uti a vers. ego ore Πι. de probas. ιn principio, o tu. deamox ibi sin primcipio tit. de ui accl. 4, Satin. miqui. de ambis q. q. arae coni μυ. s. vers ades at limenti m.
37쪽
α2 hntonii Merengae I. C. de amnio Mundinali. cap. L .
ubi dieit, eampsiarium ad eisdictum de quo agi mari
eo gemum casu habere in nundinis, ut Wulgo dici tur, credito,quando solitus est habere in ipsis pe-Cu-s vel merces, Pet eraderi . t 3. πσισquod uumtuam fiat tutis resis tra nullis, ubi ex eo arguit cambium .surarium, quod campisatius nost negotiator,nec sol mis habere in nundinis initistores vel merces: idem Genu Salonati Miis artw.
vers. Hi in Jeries .m Probat ut haee domina ex eo quod experie
tia quotidiana ostendit , eos de quibus agimus, nunciuam vel rarissimε in nundinis litteris cambij fati stacere; est autem receptu,esse satis in iis,quae sunt dissicilis probationis . probationem conci dere secundu id quod communiter accidit,qi odlate exornat Iasin non boen . II vers secundo i mi. C. de initiis; quo adminiculo mercatoresse se tueri consueuerunt in exigenda copensati ne tueri cessantis; eorum enim lautores ad prohandam quantitatem lucri amissi, contendunt,s iis esse, probare , quod mereatores illius qualitatis , cuius est ille, de quo agitur, communiter I erati suerint hanc vel illam quantitatem pecunia rum , etiam si Iustin. in I. unicata de sententiis, quae pro eo, quod interest profer. disertis verbis sanxerit,i diu me tosese silummodo conside. randum,psod Iudex per suam subtilarim re vera amissum fuisse eompererit; per hanc inqaam rationem hoc domittunt fautores Mercatorum , ut late post alios deducunt camι m I. unieana ς a. G- venissius c. de Θuent. sve pro eo, Fod isseresi prostrim i curabit a xv. 67. C. de act. empl.or vendit. Lupus
de viris eommentari i g. 6. m. ii T. versic. hanc facilem probationem, Sard. decis 2 9. 1 8 de alim. tu l. q. s. n. q3. cum equentibus, nacria deca esses. I. q. r. p. a. a tiar. 8. m. Ias : quod autem campsor in toro exteriori debeat puniri poetiis sceneratorum, si sic contraxerit cambium ut praesumatur sciuisse , vel erant eiusmodi e lacu . si antiae, ut lcire deberet , non habere pecuniam,
nec personam , quae solueret cambium in loco destinatae solutionis, docet Molina disp. AOq. m. sine vers. neq; haec solum; quia necesse e si, ut prudenter credat , d bitorem esIe numeraturum. ecim iam in loco destinatae solutionis, ut docet. Candidus dis qui s. moralium p. t .disquisia . LII. diab. t , ubi dicit, hoc pronunciatum esse cer-t.ssimum ,& extra omnem controuersiam; de indub. seq. docet, campiarium desistere debere a
Cambio. statim ae probabiliter nouit, debitorem no habere unde soluat cambium in nundinis: co ἀcordant Salon. de cabi is quaest. A. artic. I 2. contri I .nu. Α, tu contr. 7.n. . ubi dicit, satis esse,quod de hoe sit dubita si Nauarrus cons. t. tita de us ris nu. q. vers. tum quod Barth. a s. Fausto in sp Culo consessar. p. i. disp. s. q. I 8. in fine vers.hinc nummularius.s7 Quod vero habeat debitor redditus suoru prsis
dioriam , ut campsor hine posset causam idoneam habere id credendi, duo constare oportet, primo tunc temporis habuisse tot ex seinibus dictorum suorum praediorum , ut satis essent comparandae
pecunal, de qua agimus; secundo, quod ea esset temporis conditio, ut ei magis utile esset, dictos
reditus tune vendere, quam opportunius rempus expectare; Cum autem utrumq; in facto contasiat , non eli dubium,ad eum pertinere onus ρο bandi, qui id allegauerit t. a. ff. de probat. ; di si id, probaretur, non taragaretur , cum no possit inde certam colligere rationem exilii mandi, debitora esse ex dicta pecuniaeisatisfacturum liueris cabim98 Multo minus obstat id, quod affertur ex Sca ciaq. 6. gloss. I. num. 6 . nempe satis esse, quod camplariu&possit aliqua ratione, aliunde acquis rere pecuniam necessariam pro solutione iacie
da ἰ nam inquit Maccia, quis est ille qui possit diuinare,quod nemo alius sit ei crediturus, cui ipse credites9 Quia in promptu replieatio est, quod spes h
iusmodi debet esse verisimilis, ut docent Docto res , quos recensui nu. V; alioquin latissima patebit via campsor ibus exercendi cambia cum iis, quos sciunt,non esse in nundinis satisfacturos L . teris cambii; si enim in d itincte ηs licet dicero, credebam,eum inuenturum esse aliquem , qui ipsi pecuniam numeraturus esset , frustra DD. stris Plerunt , cambia et se sicca, quando campsor credidit, camplarium habitimam non esse viae litterris cambia suo tempore satisfaciat. I o Et licet caniplarius idoneus fit fide,& iacuit
tibus in patria , non propterea verisimile est, eum In nunditus reperturiam est e campsorem , qui p cuniam numeraturus sit sine iidemssione; expinrientia etiim quotid;ana osendit , raro repe
rari campsorem, qui siae fideiussione ei credas pecuniam , qui non fit camplar , aut mercator nisi ex pecunia ipsius pe neς se tantundem habuerit ; quod vero is,qui non exercet mercaturam, it nundinis fideiussole , ad effectum de quo agimus, idoneum reperiat, adeo rat o contingit, ut nimia simplicitas sit, a stirmare, campsorem indὰ toli
sille occasionem credendi , eampsarium este in Munditus litteris cambii satisfictarunt: Ec proinderect ssime confutatur illa consideratio Scacciae a quod campsor non esset creditu. us suam oecuniacamplario , si piitaui stet, eum non esse idoneum
fide, & iacultatibus ; nam caniplari satis sum ;suit, eum in patria esse locupletem , imo ei exp diebat, ut in Dudinis nemine haberet,quid .
Iol Eanden Canipsoris scientiam euident .ssime
probant renouat ones cambiorum; statim enim ac camns rex eum,tu cognouit, debitorem nec
in nundinis , nee in loco , quo fuit initum, satis sacere posse litteris can bii , nonnὸ intellexit , eum non habere unde litteris camb aris faceret ἰcut
ergo cambium nouum cum eo toties iniit e nota
potest alia ratio allegari , quam quia ipse nocurabat, quod eampsarius haberet, unde litteris cam-hii in tepore satis Meret , atque ita in puncto scrisbunt cavat. innatadiis aptiuametati tractatis de eambiis eoi. vlima vers. Sanimὸ illud etiam , O Lat. vers undecimo in fine, Bucius cons. II 3 m. Torem ementibus lib. et ubi testitur, Doctores dammine
38쪽
Antonii Metendae I. C. de Cambio Nundinali. Cap. I. a 3
Dii ardus de cam, g. I. quaeli. 12. nu. I 6. Ioa Pius IV. in sua conliitutione aduersus caminsiores lata,de qua Lupus de usticis commentar.
a. nu. 68. in illis vel bis . Pec-ιαψprmittitur acceptas eludem mercatoribusti mpore emuento redde' ra nequeuntes, maxima cum illorum iactura ad eorundem mercato ηm importunitatem pluries, ut aiunt, re-
cambiare coacti, idem elarem docet: Hanc enim conliitiationem agere de eoinet cambiorum genere , de quo nos agimus , ex eius verbis man,
scitum est: quod enim agat de cambiis initis cum
iis, qui nec campsoriam artem, nec mercaturam
exercebant, patet ex illis verbis r Ut plurimi dicta Urbis curiales hac netessate coam rabiam pecunias sub tamnaui fenore accipientes. Mod vero sue I int renouata camb. a propterea quod camplaris
hon satissecerant litteris cambii, ex aIlegatis vero
bis inanifestum redditur, ergo itam genus pror sus cambii erat. iod si dicatur,no apparere, cabia eo modo ipsos nituisse , Mo fit camb.u,de quo agianis1cribendo litteras cambij ad institore in camplaris,in promptu replicatio erit, facile suisIe dictis camis
psoribus huiusmodi formam, obseruare , cui L. campsariis nihil reserat , litteras cambia scriber ad institorem campsoris , vel ad alium 3, 3c p in de hac admissa interpretarione,euidens est, Sum mitin Pontificem legem verbis deditis, no rebus; di conseqtienter inanifestum est , loqui Summum Pontificem aduersus renouationem cambiorum
de qua nos agimus. ιν QIod autem campsor debeat ce lare ab in
undis cainbin cum eis, quos videt, non habe. Pect uiam, ex qua satisfaciant cambii iam initis, docet insilia D Ictores apud Io. de Salas de cam-biis dubio s. Mercatus de cambro c. 7. num. snon nullius Coli in simili trin. c. t 3. prope fines B uacina de contract l . r. quae . s. num. 24s
artic. I I. dii, 3, Trullenchius super Decalogo p.
t tota de dante vers. qutro Antonius.Card. de Lugo de tu st.'iure tom. a. disp. 28. sect. 7. nu. 79- 4 Nec d:ctis negotium faciunt ea, quae in contrarium scribit scaccia S. r. q. 7. P. a. ampliat. II. nu. 16. dum ait, stiper. enientem mala fidem nodebare ivite contractui nocete eo modo,quo mamia lides supertieniens non nocet praesicriptioni ἔquia latum est inter haec discrimens mala enim fides in priscriptione eo tempore superuenit,quo his qiiaelitum fuit praescribenti complet iam proscriptione; m lias autem cambi s mala fides superis
uenit eo tempore , quo renouatur cambium a
xta ea quae explicat ipsemet Scaecia S. I. q. s. nu. 93,&consequenter lautiasinodi sundamentu praeteritis camb3s soliiin conuenit, futuris autem co- lienire non poreii , etiam si Scaccia eo utatur rein
spectu cambiorum deinde ineundorum , ut patet ex eius verbis loco allegato in principior Vbi v ro c. mpsacius re ipsa ostendit, se non habere in nundinis , qui litteris cambi' satisfaceret ; quia se-
.mel iteriamq; inanes a. nundinis redierunt, euis
dens est, quod omnis ad mitur occasio existim
di, elim possc in nundinis pecuniam ad id neces,
sariam ab aliquo .campsore cor dote , etiam si
apparens aliqua cau:a coluramu suadurci; di proinde a sensu communi abliori et , can Psolent Hondubitauisse, an cainplarius esset in nundinis lit
telis cambii satisfacturus: huiusn odi autum d bitatio cambiulia usurarium cssicit visupra probaui num. 66.
io6 Qiiod si opus fuerit fideiussore, ut campsor
iniret cambium, aliqua alia intcrueniente come-ctura non leui , crit cuidans,quod capsor sulpica tus suit ne pecunia solueretur in nundinis: Etias enim, per se, non euertat cambium , ex cit o pignoris vel fideiussoris , secus tamen est , quando praebet arg. suspicionis practicae cani psoriS, non esse secuturam solutionem pecuniae in nundiniS: Hoc autem clare significabit, ut caetera omitis tam , si dissicile fuerit debitori cam by , inuenire fideiussorem , & facile erat ex loco nundina. rum , si ibi habebat pecuniam necessariam ad soluendum cambiuna,curare , eam ad se deserta; c enim credamus, alique omittere modum iaciliorem pecuniam suam habendi, ut eligat duliciliorem si autem euentus docuerit, non hiabore eum in nundinis pecuniam, de in instrumento tide iunsionis, mentio factii iactat can.biorum, S recalnobiom,id erit indubitatum ; de hoc enim non agi, dum ineuntur cambia cum personis , quae suspicione carent, experientia docet: Coniungendo itaq; sequentia cum antecedentibus,nullus bonus iudex reuocaturus est in dubium , campsorem tempore initi cambj, graudem sit picionem ha . huisse , ut leuissime dicam, solutionein pecuniae non esse secuturam in nundinis. Ior His addendum est , Omnes contractus habere suam materiam propriam sic dispositam, ut sit apta consequi finem proprium contractus, qui scutostenda supra lib. 3. c. I .nu. I. cum seqq.; forma enimno potest rodiici in materia male disposta: Materia autem permutationis debet esso parata , quia permutatio fuit introducta pro iis, qui volunt comparare re,qua de adc rant,med ate alienatione rei, qua abundant l. t in principio det contrah. empt.: Si quis autem rion habens pat a tam materiam permittatiqm, interpcllarct aliqi cad permutandum, utiq; debet explicare , quid sit id, quod vult permutare; quod si id no exposuerit, utiq; credendum est, id postulari ab eo , qud provocat ad permutandum l.qui cum alio de retiaris: negligentia enim magna esset, tractare dei permutanda sua re cum ea, cuius qualitates igit rat: negligentia autem non praestanuuir iuxta cc
doctrinam de qua Mascardus conclus. . t 88s Felinus in c. si autem 9. nu. 3 .cu seq.de restriptis. Io8 Cum vero per interrogationes opportunas facile intelligatur, an habeat paratam rem distisnaram permutationi, debemus in dubio astitni , ,re,id alterv intellexisse l. in obscuris de rese iuris Posita autem notitia, quod ζa res non sit parata traditioni, illico intelligit, eum non habere mate-xiam permutationi congruentem ἰ ideoq; cam-psor ei dicet, mi homo non est,quod 'ras de perumutando, tibi tractandum est de mutuo ineundo,s tractetur de rebus capacibus. mutui: Tunc aussi ille replicabit, si tuam rem mutuam mihi dederis, gratissimum muri erit et eo autem non perimentqnegotiationem,alter intelliget,apsum a mutuo no
39쪽
a Antonii Merendae I. c. de Cambio Nundinali. cap. I.
esse alienum ,& prout putat , eum proeliuem esse
adscenus, vel bene licentia, sic secum tractat doverticiendo mutuo. Vbi autem apparet, eos non suo nonii ne contractum vocavisse, dicimus, qui male agit, dit lucem & proinde recte dicimus , aliud eos egisse , aliud simulauisse εI Hic autem applicando cambio insto eum eo, qui non negotiatur in nundinis , campsor, si eius mentis erit, ut cambium soluatur in pecunia numerata in ipsis, Ilico eum interpellabit, habes ne pecuniam paratam in nundmifi, aut loco proximo; eoq; affirmante, qtiae et apud quem illa sit, si autem iacgaverit, aut pecunia huiusmodi non sit parata numerationi, dicet, amice non habes Pecuniam pem utationi aptam , sed mutuor Ille alitem, qui indiget pecunia, respondebit, m tuam i te pecuniam accipiam , cum nihil mihi re. ferat , uti nomine cambq, vel in uiui, nam idem
etsi ctus , quantum ad me spectat, oritur a si itaqi
contrahetur canibi una , quis inficiabitur, mutuum
sub nomine eam bufuisse initum 'aro Dicendo autem, quod cambium sit contractiis emptionis,& venditioni V quod tamen iuris ratio non poteth pati,ut ostendi supra n. 9.&seq.Jan hic ratiocinat: mocedat,videamus: Emen eis tinas est, ined ante pecunia certam compararerem l. l. ff. de contrahend. empl. certam inqua Iarge , quatenus compraehendit iactum retis, captum ferarum, fructus nate ituros. Ergo is, qui dubitat, ne venditor, suo tempore sit traditurus rem, non potest induci ad contractam hune ineis dum, quia omne agens agit propter finem : e so emptio semper supponit in emptore, quod i aerat, an venditor sibi lit rem empla ,suo te opo re, t aditurus I quod enim actio ad interesse ei co cedat ut, si res non suerit tradita , non venit per se. sed per accidens; hoc est, si non potuerit rem tradere vendita n iuxta sentetitiam receptiorem , aeveriorem, qua exposui supra hoc libro c. I. Dum ergo emptor interrogat venditorem, ubi nam sit res, quam vult vendere, illico intelligit, an sit purata venditioni 3 cum autem videat,eam non posse trad tunc, dicet, bone vir, non est tractandum de vendenda ea re, quae non est traditioni paratat illo autem replicante, se indigere preci , tripl:-cabit . tu ne vis precium rei, quae non est , de con sequent ei aestimari non potest e illico uero ille di. ct irus est, si mutuas pecunias inuenirem, illas tu
benter acciperem ι ergo suis rebus congri at mmmim, non autem venditio ter, quam paratam
non habet tradeoni ι si ergo emptio sic securiasuerit, ut non contieniat contractus cum reculis ipsius, facile erit existimandum,numerationem Precti ante tempus secutam,mutuum sapere, non autem linceiam preci insanierationem. III Dicam clarius, ubi sunt multi emptores m. Tum nondum aptarum traditioni, ve fiditione
veras contrahi prasse ante tempus traditionis, experientia doret , & naris rario euincit, quia multi sunt, qui verentur ne sibi deliciat occasio eas res emendit Ubs autem hoc accidit , partem precii non modicam numerari ante tempus absq; frau- ' de . accidere iacile p test: Vbi autem venditor adit emptorem, non cogitantem de emenda ro, quae traditioni non est parata , emptorem cratis
a Krarς prccium te traditionem, hoc magna causa, p rrarem est, de proinde non est
prae lumendum l. in obscuris Iis. de reg. iuris: Si itaq; dicimus, cambium continere emptionem scutorum imarche , exponenda est causa , eurcampsor eorum precium numeret, si putet, nota esse soluedomn nundinisi scimus. n. mpsores noesse faciles in tradendis suis pecunia eoiq; in in undis cambias considerare , quantum distent dies nundinarum,& grauiora, plerunq; esse cambi quo plus tempor S intercoiiuriam est inter dienia
initica inbii, de nundinas.s Ix Dicent campsores , suus institores esset usurum scutos di marche, dum acceptatis litteris cam-hia,notabunt m l bras negotiationis,se sibi soluisse illud cambium t Uerum ab ipsis postulabo , an hi sint illi scut vi marche quos emit negabunt utiq;. cum ii, iuxta more in eampsorum sitit soluendi in scutis aureis deriemque Rampe, aut aliis monetis a consuetudine determinatist inlod si eamps tempore initi cambii putauisset, in soIita moneta solliendos esse scutos, quos emit, dici potest, id
per accidens venire coiitra voluntatem cat .ps
ris , qui ex duobus ni alis minus eligit: Ubi vero scribat, hoc euenturum esse , quis dixerit, eum Cambium iniuisse, ut haberet scutos, quos emit cum sciret,eos non esse tradendos p Euidens ergo est, eum incan bi ineundo non habuisse hane mentem , ut scutos illos emereret , sed vi cpnsequeretur eam utilitatem , quam sibi a Ilaturum estre cambium ergo non hau uit animum emendi, sed mutuandi.
II 3 Ex dires autem separantur a nostra quaesti ne emptio ites lanarun H spaniae, de frumentorum Sicitiae secutae cum antic pata lolutione pre
ut enim caetera praeter an , intentio emptorem
dirigitur in lanas, di frumenta, quae emunt, cum sciant. facile esse venditoribus, habere suo tem pore id , quod sibi vendunt ob in litem harum rerum abundantiam; & proinde d ci non potest, emptorem dubitauiue, ne sequeretur solutio sicut de campsere dicimus: uti hias etiam emptorum lanariam , & frumentorum consistit in traditionarerum, quas et nemini, cum tamen in cami vr
litas consistat in onussa traditione scutorua, ia
l I Cum vero ad detegendos contractus in sta
dem usurarum simulatos , coniecturae eo magis vrgeant, quio verisimilit idini magis congruunt, quia in hac materia verissimilitudo inspicitur , ut notant craticita cons. 49 I. m. al. Decimus cons. 62.ὰnus I lιb 3. Manentus Q. 89. m. 18, - ac praefl. 20. Coccinw decia 2 2. nu. I, M.insica decis 3 Is . ma, decis i 2 8.
. s. η - cmcium de censib/ω,apud Burinum Gis. 36ι. au. 9, Consequens est, allegatas coniecturas eo efficacius persuadere , camplarem put uisse, non esse secuturam solutionem in nundinis, quo reddent inueris milius, debitore eam bjesse curaturum, ut cambio satisfieret in nundinis perni merationem pecunia : Hoc autem deduce dum erit ex qualitate Pectorae can piat η ex qua
titate debiti, ex breuitate itirporis , di ex Cincircunstant S .
ias Ex qualitate personae eius de duretur , si tractetur de aliqua uniuersitate, puta oppido, aue Ciuitatis. iii con trahat cambium soluendum in
40쪽
Antonii Metendar I. C. de Cambio Nundinali. Cap. I. as
nundinis; Cum enim rarissime accidat , similes
uniuersitates habere pecuniam in nundinis actu, et potentia proxima, utiq; debet campsor allesare causam , ex qua deduxerit Opinionem, in oriundinis soluendum esse realiter huiusmodi cam-hium: in obscuris enim id sequimur, quod verisimilius est,aut plerunq;fit l. in obscuris it . de reg. iuris; dc etheacissimum est argumentum ad dete-νndam simulationem in fraudem usurarum se cutam , illud, quod deducitur ab insol itis, ut intelliges ex scriptis per Farinaccium quaest. Usa. nu- s, I 63, & seqq.; Quod autem sufficiat ad Probandam simulationem,ug.ductum a communiter accidentibus, dosent Doctores apud Meetu
cons. 32. nu TI, Grat. c. et s. m. Io, et seq. Rotam deci . 83. . 8 . recent. r quia scilicet
allegans id quod raro accidit, debet id manifeste
Probare, ut tradunt Doctores apud Parist conc29. Dia. o. lib. 2 ,Surdum decis83. nu. a I . vers. quod ero,& nu. 2 a; Vbicunq; ergo agetur de eo cam- Isario, qui iuxta communiter accidentia non ha- et in nundinis, unde satisfaciat realiter cambio, error esset manisellas, aflirmare, eampsorem pro habiliter putauisse , solutionem cambii secuturam esse realiter in loco delimatae solutionis quando vere non fuit secuta, nisi aliquid verisimile alleg uerit, quod ipsum induverit in huiusmodi sente mamr Stultum enim dictum esset,affirmare,camin Piorem egregiam pecuniarum quantitatem alicui Credere, non perscrutata ratione, qua sit soluturusca ubium in loco destinatae solutionis, si id inter eos agebatur , ut realis solutio eo loci sequeretur suo tempore; quo posito, plusquam malit sella estsiinplicitas, dicere,eum putauisse, campiarium in nundinis habere iacultatem soluendi cambis. quavere non habebat ut euentus docuit, nec verisimi te erat,attentis circunstant 1s, eum habuisse.
iir Mod si in primo cambio quis voluerit admi
tere verisimilem opinionem in campsore, quod esset secutura solutio realis cambia in loco destionatae solutionis; nulla tamen iuris, ae prudentiae ratio id potest admittere in cambiis renouatis rDicam clarius, dum campsor interpellatur ad imeundum cambium pro nundinis ab eo, qui alienus est a negotiatione, re vera non habet pocuniam in nundinis , non potest aliam concipere opinionem prudenti homine dignam,quana,eum indigere pecunia praesenti: Is aure exempli gratia illico ab eo perquiret, si modo enis mentis est, ut soluatur realiter cambium in nundinis, quomodo soluet tua Communitas canthium in nundinis φ1lle autem non poterit aliud respondere, quam exactores redituum ipsius interim esse conflat Tos pecuniam huiusmodi , & per eam curaturos esse solutionem fieri in nundinis: Quod campist ei fidem habeat, & per hoc bonam habeat
mentem, esto; Ubi vero euentuS docuit, notia fuisse solutum eam bium in nundinis ,& minit ros Communitatis non soluere recambium contraeiuin ipsis obdesectu in realis solutionis ι sed loco solutionis ipsius eos agere de ineudo ni uocabio
tempore incongruo: hoc eli eo tempore , quod multum distat a nundinis, omnino camptor c gnoscit, non adesse paratam pecuniam , quaaiacorur. Imrod. Tm. Φpossint sibi tradere pro solutione recambiit Ergo estatus praesens debitoris non praebet ei ullam o calionem putandi, mina elle milluriam pecunias ad nundinas, vel ea, et se traditurum alicui canipfori,
ut ipsas sibi soluat: Unde ergo deducere campsorpotest probabi Iem opinionem, realem solution
esse secuturam in nundinis in prima renouatione cambis, & multo magdis in secunda, tertia, quarta, &ati s sequentibus p Si debitoribus cambi ruin semper contingere solet, soluere in eo loco,
ubi contrahuntur, non autem in nundmis, quan do sunt alieni a me catura,& arte camptaria. quomodo nos possumus sine stultitiae nota putare , campisrein putauille bis, ter, quater , quinquies N amplius, debitorem cambii et iis mentis suisse, ut ipsum soliter et in nundinis , etiam si nulla ex sieret circlinil alia,quae diminueret eam prς sum intionem , quam sibi praebebat qualitas debitoris alieni a mercatura. N arte campsoria λ Cessat ergo omnis prorsus praetextus dicenduis credidisse debitori dicenta, habere se in nundinis parata pocliniam, atat interim constaturum esse pecuniam pro solutione cambii necestinam : cum enim re vera eam non haberet, & iuxta statum tuum verisimile esset, ipsam eunt non habere, nulla prorsus occasio existebat, ex parte campsoris,
ali iid putandi, & consequenter is, qui dicit, campsorem id existimauille, illlida negat, quod caret fundamento ex parte veritatis, & ex pa te verisimilitudinis r Vt ergo liberetur huius. modi allegatio a nota stultitiae. Opus est, con. sugere ad diuitias, vel existimationem debitciris camb et hae autem praebere quidem possimi occasionem putandi, interim poste eum conflare pecunias necessarias pro solutione cambii suo tempore r non pollunt autem ullam nobis praeberi occasionem existiniandi, eum haberem nundi-n:s pecuniam solutioni paratam, dum eius qualitati id non congr vit, liabere pecunias in nun dinis i Et consequenter debemus dicere, verisi nil litudinem hitiusti odi hoc so .u inducere, quod interim conflatum Ilit pecuniam. & nussurus ad nundinas, vel eunt elle ipsam tradituram alicui campsori, ut solutionem curer cambii: Cunia vero expediat magis, magisq; debitori can. bii, de
quo agimus , sinere contrahi recanthium in nundinis, quam curare, ut solutio sequatur modis predictis ; de non ignoret, id esse otilius cred toti utiq; absonuin est omnino, assirmare. campi tu putauisse, id esse secuturu,nisi allegauerit causa ve risimilem suae opinionis: & consequenter stultitia manifesta est,rirmare , campsorem id mitauis se bis, ter . quaterve, cum antecedentis temporis renouataeambia ei ostenderint, campiarium no habere paratam pecuniam pro solutione facienda necessariam , per hoc enim destruitur omnis occasio perseuerandi in opinione.qi iam habebat, solutionem in nundinasella secutula in , quia eius fundamentum euertit, iuxta rugulam semel in lux, semper praesumitur malus de re g. iur. in 6.it 8 Perpendamus nunc eam circuns andiam , qua suggerit, debitum cambii magnam absorber quantitatem pecuniaruaa: Cum absit u eon sitiet
