장음표시 사용
61쪽
Comiti critatoribus N. Tti, cap. LVII. 864. Im emiae FELBINGERI Vorheuffer des meisin aus den huchern des Alten Testamentes, Prodromus demonstrationis ex. libris V. Tti quod selus Pater domini nostri Iesu Christi sit unis Deus: quod solus homo Iesus sit ehristus di filius Dei: Et quod . Spiritus S. sit virtus Dei. Iss . In fine additur Consesso auctoris de Deo S Christo, eaque, ut ille praetendit, confirmatur dictis Scripturae sacrae.
Ieremias Sevi ger , Brega-sive Briega - silesius, Seboreta, Schraviri, Lotiebii, Tappii, conriuii , G. Calixti & Horneli discipu- us. Iuliumque in primis madiosus, per triennium postea di amis' plius sub Sueeis militiam secutus, sed nihil inde afferens quam etia' catrices & vacuam erumenam, mox tamen ludo costinenti in P merania praepositus, sed & ob receptionem ac desensionem dogma- tum Unitariorum, in Doctrina de Deo, Christo ac Spiritu S. nee . non in Demonstrationibus christianis expressam. A. Icu. ab eo reis motus, Helmstadium rediit, indeque anta selis occasum eo, quod' eum studiosis scripta sua communicasset, abire iussus est. Misravie l' igitur Amstelodamum, quasi ad splendidum asylum, sed ubi ipse
quidem non nisi misere viveret, iuventutem docens, dc correet rem agens in officinis typographicis, donec 'I68'. ael. 3. ex haemiseriarum valle abiit. Saudius Biblioth. antitrinitar. Is . . de Stata eccles & scholar. hollandiear. P. I. 'os. G. Arnoia Hist. ecia eles & haeret. P. II. s64. S se Fribieter in Descriptione vitae tae. quam sua ipse manu exaravit, S ego iam possideo. In qua se per, Dequentes eostmensium ecclesiastarum disputationes . quibus lotura Calvinistra & Sacramentarios, quamquam XX. inde lapidi. thus remotos, vehementer detonabant, commotum fuisse ait. . lstripturam sacram diligenter ut scrutaretur, nec nisi quod expressis lihi verbis continetur, pro credendo acceptaret; atque inde sibi lenatam Doctrinam di Demonstrationes praedictas. Neque veroatianus suit, sed secinianus eclecticus S mennista. ceu patet ex eius lEpistola ad Christianos di Enchiridio christiano libello germani. lce stripto
62쪽
nisis; ικ. ΕIvSDEM 'Deiricuisti ationes intimae pro eodem argi 'mento & quod per fidem iustificati teneantur vitam suam insiti tuere secundum X. praecepta Dei. Si mandata Christi. ex libris N. T. depromtae. 1613 De quibus vide quid reserant Auctores
ratisnum innaruarum, A. 17os. 18'. In Epistola ad genevenses aemittebergenses theologos, recte quidem ait, piisac fidelibus unicum . sumere ad credenda di facienda verbum Dei; sed inde utili infer. re Deum altissimum non eonstare distinctis personis ae dominis; Patrem non genuisse ab aeterno sibi Filium I Spiritum S. non' prgressisse ab aeterno , atque adhue procedere a Patre di Filior
Filium Dei aeternum non assumsisse in Maria virgine humanam naturam, propria subsistentia tarentem: Humanam Christi n turam mortuam esse quiescente Verbo. Nec veretur porro stri. here, complures mendaces doctrinas in ecclesiam irrepsitie de inelementa sumsisse per Doctorum trinitariorum non solium proximarum aetatum, sed vel maxime veterum illorum purioris adhuc ecis etesiae institiam Et insulsitatem; idque aestimoniis quorumlam Protestantium comprobare sustinet. In fine opusculi addit seu solam ab ipsemet ad G. Calixtum A. I613..die 8. Iunii scriptam in qua propositis utriusque partis, Vnitariorum videlicet ac Trinitariorum, doctrinis eum hortatur, det gloriam Deo sententiamque illorum amplectatur de rudi autem tam Roman catholicorum,
quam Protestantium plebe , quae in simplicitate adhaeret Symbolat apostoli eo. 8t christianis precandi formulis, publicis etiam, quae Collectat dicuntur, utitur, sancteque vivit, ita iudicat, ut eos framam esse columnam templi Dei fateatur. Et huie Epistolat subiungit cerota ex duabus eodem sere tempore ad lo. Micratiam datis etiam ad ipse Epistolis. in iisque ea quae credit, falsa, quaeque Trinitarii credunt, vera esse, ex M. ikteris sibi postulat demonstrari. - EIUSDEM ad Christianos, unum aliissimum Deum, Patrem domini ac salvatoris nostri Iesu Christi, secundum saeras
Gipturas V. dc N. T. recte agnoscentes, Epistola. Amstelodami 167α. atque iterum edita Roter dami A. IMi. In qua secini Ec eius discipulorum errores graviores, suis ipsorum verbis notati, succincte retulantur. Mim vero contra illos sentit, i. Baptisinum
63쪽
Eundem regnum, quod exaltatus ad dextram Dei accepit a Patre olesti, non administrare, tanquam proregem & vicarium, sed ut - regem absolutissimum, & liberrime gubernantem. 4. Christum aeque, ac Deum Patrem, ad huius mandatum, esse invocandum. s. Homini christiano licere magistratum gerere. S. si necessitas postulet, belligerare. c. Etiam impios resurrecturos ad iudicium. . . Lotionem pedum aliorum hominum , ad mandatum atque imitationem Christi, esse faciendam, tanquam ritum, quindian rum remissionem lapsuum obsignantem credentibus, qui iam an- lte in Christi nomen sunt immersi. g. Christianis non licere iu- letare. Atque ita apparet, auctorem nostrum non esse proprie so- leinianum, sed in quibusdam cum Socino facere, in aliis autem ab eo, atque ipsius discipulis recedere, easque Viniones, quas deserit, pro perniciosis habere erroribus. Veri simile quoque ei vi- ldetur, Christum, salutis nostrae archiducem, nobis doctrinam sal- svificam. quatenus ad silutem consequendam necessaria est, veris bis 8c phrasibus vulgo usitatis & claris proposuisse, ita ut vel a mu- lierculis , piscatoribus . di quibusvis aliis recte intelligi potuerit. Igitur, qui credunt. Iesum esse Christum, in ipsius verbis aequie- .seere, adversiri eum non disputare. non rixari, verbis eius nee adis dete' nee detrahere: fide duntaxat hic opus esse . qua doctrinam e l eaelo ad nos delatam apprehendamus; & veram esse confidamus, lane e propter Magistri divinam auctoritatem S virtutem. Sed - mittamus haec. atque ad aliud volumen nos convertamus. lx VII. Io. SMALCII Resutatio Thesium D. Iae. Seianeri de sis erosincta unitate divinae essentiae. S in eadem sacrosincta perso natum trinitate. Raeoviae 16l . Addita est Responsio ad ea. quae Herm. RHaus eterin attulit in scripto, mi titulum secit: SS. my 'sterium unitatis essentiae divinae in personarum trinitate. RivsDEM de Christo, vero & naturali Dei filio, Liber. oppositus ei, quem sub eodem titulo Mart. S uram iesulta edi diti Cum Refutatione libelli eiusdem Smixura , quem de satis fabione Christi pro peccatu nostris inscripsit. Racoviae His. l EIUS.
64쪽
Conr. V O R S TII Oratio apologetiea. Hagae Comitis A. Isia. in pleno consessu illustr. ae praepotentium Hollandiae ae Winseia hae ordinum reeitata. Habita autem est sermone teutonico, atque ex eo postea, illustri ordinum iussu, translata in latinum di velis gicum. Ante omnia auctor duo petit: t. ne sibi terra illa cognt' menta, haretui videlicet, atrii, Κώphemi, pastu , quibus ultiqui se palam dehonestant, nune apud ipses noceant. 2. ne iniquissimo eorum postulato aequiescant. qui nullam declarationi bus, aut defensionibus suis fidem adhibere volunt, seque fraudiabus & dolis uti clamitant. Duo etiam ait esse praecipua accusationum capita, quorum utrumque, quamquam inaequaliter, in facto simul & iure versetur; le primum quidem eontinere erro ut putentur, cum ipsa Dei natura pugnantes: seeundum 'agere de aliis quibusdam scriptis, itemque iactis. N dictis suis,stu recentibus . seu iam diu praeteritis, unde arianum aut μειαι--Μωα se esse. Fratres quidam colligant. Ad utrumque hoe Memsationum genus hic clare ac rotunde respondet. Digna in or tio haec, quae legatur. G. ποιd Histor. eccles it haeret. P. IV. sect. III. num. 7. & Corvi in Resp. ad Notas Bogermanni P. I. IoFNee minus alibi se exculat auctor, ut in Epistolo praestantium vu
Declaratio duarum eontrariarum sententiarum de natura it essentia unius altissimi Dei: nimirum de uno Deo Patre, fit de uno Deo in una essentia & tribus personis. Anno I 6 6. L eus S nomen auctoris non sunt expressa; nobis autem eonis stat, editam esse Amstelodami. de auctorem habere Ioannem Ludovicum Baronem a WOLEO GEN; atque huius asserti testes adducimus Sodium Biblioth. Antiirinitarior. p. I38. & Arnoldum Hist. eccles & haeret. P. II. Cumque sententias illas duas bre. viter declarasset, alteri, quae est Trinitariorum, ulteriorem & an -
aliorem expositionem sive inquisitionem subiungit, atque ita dis-
65쪽
st diriminaue 1. de essentiae & personariam discrimine in Des
a. de triplici Dei existentis. 3. de mutua, nee tamen permixta aut confusa trium personarum sive immanentia. 4. de dinserentia inter Deum essentialem ac personalem. s. de disserentia inter essentialem ac personalem Patrem, Filium S Spiritum sanctum. 6. de aeterna Filii Dei ex Patris essentia nativitate. 7. de operibus. quae in essentia Dei, di extra eam fiunt. 8. de incarnatione Filii Dei. de duabus in Christo naturm Io. de personali unione duarum naturarum in Christo. Ii. de discrimine inter Christi personam dc naturam divinam. Ia de indissolubilitate duarum
naturarum in Christo. V. de communicatione naturarum, naturalium idiomatum dc operatimum. I4. de omnipraesentia corpo ris Christi. is. de humiliatione Sc exinanitione Dei altissimi. ic. de resurrectione altissimi Dei a mortuis. II de ascensione in carisium S exaltatione Dei altissimi. ig. de resurrectione altissimi Dei a mortuis. 37. de ascensione in caelum dc exaltatione Dei altissimi. 18. de risitu altissimi Dei ad iudicium. i'. de tertia Trinitatis' persona, nempe Spiritu sancto. In Praefatione autem se non pariavi momenti res ait proponere, quippe quae agant de natura itinentia unius summi Dei , in cuius notitia ipse Christus ponat vitam aeternam. Omnia igitur haec esse probanda ac ponderanda; utra autem cui placeat sententia, eam 'tenendam ac conse
uandam esse in pace & caritate. sine odio, sine acerbitate, sine eo temtu aliorum, qui alteram , fortasse simpliciorem . sibique ver similiorem, amplectuntur. Frase aestio, an christianus semper teneatur cogitare, sibi aliquid melius in notitia divina monstrari posse. Is s. Auctor stipti est Daniel Z NI CL ER, testibus Sandio Biblioth. antitKnit. in. 8t Arnoldo Hist. eccles. 8c haeret. P. II. Non autem hie sermo est de clarissima cognitione, ut Deum esse, eumque solum colendum, sed de re inter Christianbs controversa. quam quis
nondum, ut sis est. examinavit. 8c contra adversarium evicit: hoc casu christianum hominem cogitare debere, sententiam suam non
adeo esse certam it infallibilem: atque ideo fieri posse, ut ab adversario. qui se offert ad suffcienter comprobandam assertionem suam, sibi quid melius, quam adhuc videriti ostendatur ae demonstretur. . Atque haec quaestio ab auctore inmatur,probatuta
66쪽
que i exemplis creetis iudaisi, tempore Gamalielis, Act cre& Act. 17 II. Ia. 2 iudicio dc consessione variarum id . arum, periculo damnationis aeternae. - God n 'borinus, medicinae Doctor . . multa alia scripsit inter quae sunt Regulae &consessio ingenuorum Christianorum. Iudicium de Iohanna papilla contra Αdhue stans & triumphans visibilis ecclesia Christi contra porta. Infernt, opposita erroribus D. Galeni & Davidis is,
Demonstratio, quodcaput XIV. I. ad Corinth. ad hunc usque diem a Proru natoribi libet t/tu loqv di perverse explicatum sit, Libertas ee. clesiasticarum congregationum Iosias novi foederis, Argumentum contra anim um praeexistentiam antem undanam, Christoohorti Sandio oppositum, Revelatio daemonolatriae inter Christianos euius altera pars est epi stola ad Cornel. Hosarium, iesultam antver-s 'ς ex Io. 37, 3. contra summam Iesu Christi divinitatem, S inter MSSta Examen Brevis dilauisitio-
malo. 1auli Felυνiugeri, tandemque diem suom obiit Amstelodami anno Ig78. aetatis 68. Erat vir pius & integer, nec talis. Qui malo erraret animo, mihique ipse narravit odiennio ante obitum 1uum, le miram Dei providentiam semel atque iterum expertum
eue: nam die quodam, quo ne obolum quidem unum haberet 'ad vitam tolerandam, & coniux ipsius plane desperaret sese Dolopem ardentissimis invocasse precibus . idemque ut insa farer ρ uxorem hortatum esse, nec preces istas fulsile irritas : advenisse enim ante solis occasum nuntium, qui ab anonymo sibi adser . rei Dcculum eum Iooo. florenis hollandicis. Vocatum etiam se aliquot suisi e vicibus ad Magistratum . iussumque religionis caussa ieae urbe excedere, sed semper fuisse aliquem in numero Senatorum, qui intuitu senectutis suae, & quod sibi viveret, nee contra ossicium boni civis peccasset. patrocinium sibi praestaret tri. Riaue sententiae intercederet. Quaeris autem, cui ille religioni addictus in exilio suo fueriti Aussi ipsum mei, qui in Corollario Irenici irenicorum p. 79. & 9o. his utitur verbis: Breviter ita ha
exhodionis sectu osse homi um, sed christianum, Christiori di50.-
67쪽
-kheriam, ἐ-gemisc ram ct s ir-t- ab easam populi Aristiani. m νι-seat, elata ον - scripti voce istumantam ; emuae tamen i diis reuia Christianorum sectM , με uti inter 'μ hie DBa discrimine, M. e ,α christi esse Vestentem. Ex adversariis eius suerunt etiam Io. Amos Cameniis, Io. Paul. HI inger, & Io. - isch. Praeterea de Zmichero vide Sandium p. Ist. Bai um in Anti Tom. H. 37. G. Arnold P. II. s63. Sic ritium de Eruditis gedanens. 136. Κurre und richtige anteitung , Brevis di vera demonstratio, in quibusnam casibus & locis Scriptura proprie aut figurate explicari Nintelligi debeat. i6so. Auctor se voeat Amatorem veritatis S pacis; nemo autem alius est, quam ZMICΚΚRVS: nee id dissilentur Saudiui p. Ist.& Arualdara P. ΙΙ - quidem docet, nunquam, ni- si summa postulet necessitas, a sensu litterati recedendum: tunc autem poHulare, si de re quadam duo enuntientur, quorum alterum evertat alterum.
Revelatio eatholi ismi veri, id est Grundiiches urtheii sive solidum iudicium de maxime pacifica Scertissima doctrina Chri-
stianorum. Non additur annus editionis; erat autem l6 s. auctore rursus Z ICLERO, ut indicant Sa diui p. isi. & Piaeeius de Anonymis p. 42o. Revelatur in eo, uti scriptor quidem praetenditi debilitas eorum, qui Monarchianis sive Unitariis adversantur. Doctrinam enim de uno Deo, tam secundum personam, quam secundum essentiam, ait omnium esse maxime pacificam & certinsimam, adversarios autem suos subinde peccare petitionibus prin
NIO. moraebe --: peccari etiam contra legitimum disputandi modum, quando i. respondenti libertatem dicendi . locum hune alia ter posse intelligi, ademtum eas. a. si ex thesi distinguas. 3. si conis fugias ad mysterium, aut ex respondentibus facias opponentes. Atque hoe scriptum prodiit etiam belgice sub hoc rubro: Open-haringe Uan het Naare algemeen geloos. Cui adiuncta Instructio de tecto disiputandi modo, fit XXI. Regulat, secundum quas tota Scriptura interpretanda est et intelligenda, cum praelatione Adriani Suvarivatard. A elodam I678. 4.
68쪽
Histori sthe erret,lung Historica narratio reeessionis D. D. Z id est D. Danielis ZWICΚΕRDa priori sua opinione, tres esse
personas in una divinitate. isio. Occasionem sibi datam ait a -- pro suggestu contra Socinianos acriter disputanter hine enim factum ut ipse eorum scripta evolveret, cumque Scriptura sacra conserret; nee tamen eonfestim se animum mutasse feci post diuturnam inquisitionem, multamque luctam, & varias cum viris eruditis Bassaeeo, Calavio, collationes. Vereeninghs-Schrist der Christenen, sive, ut titulus Iatinae translationis, A. I662. editae, habet. Henoticum Christianorum.
seu Disputationis Mini Celsi senensis. quatenus in haereticis coercendis progredi liceat, lemmata potissima, per D. Z. id est, Danielem Z IC RERUM. Amstelodami i66 i. Ostenditur hoc scripto, eos. qui pro haereticis habentur, neque capitali supplicio
esse afficiendos, neque per excommuni cationem ex ecclesia eiiciendos aut alio modo contumeliose tractandos; e contrario autem antiquam Christianorum tolerantiam reducendam it exercendam.
Cetera Minum Gisum esse nomen fictilium, sub quo lateat Laelius cnon Faustus, uti credebat PDecius de pseudonymis p. I72. S cinis , distere licet a Sandio p. 2I. 8c Mostera de homonymis p. 72 Ecelesia antiqua inermis. post tot sequiora secula iuretandem iterum asserta. Vbi quidem nec auctoris nomen, nee loiseus & annus impressionis addita sunt; interim vel ex Sandis p. .is1. scimus, impressum esse hoe opusculum Amstelodami A. 1666. 6t auctorem agnoscere Dan. Z ICΚΕRVM. Idem ibidem prodiit belgice, anno 1668. hoc sub titulo: Da vveerloos eudexere.
Estque responsio ultima ad Collectoris anonymi id est, Ioachimi iunioris Collectiones XIII. de magistratu, vi eoactiva. suppliciis capitalibus, ec bellis: quae omnia Moiebris Christianis licita esse negat. Illustria aliquot specimina infelicis pugnae Abrahami Catilia
eontra Io. Crellii librum de uno Deo Patre, indicata a quodam M. literarum studioso. Ecquis studiosus hiet Ipse Dan. Z ΙC-Κ Ε R V S Locus autem S annus impressionis. qui reticentur. hune in modum sunt substituendi: Amstelodami Isso. Ponit auctor verba utriusque, ipse autem ostendit, aut iactitat ostendere in
69쪽
selieitatem pugnae. Addit etiam Appendicem, quae Andr. Valerum carpit, quod scripserit, s iraenur ιx rhs per distinctio-
.em divina ct hamana natura in christo illu re*-dιri, qui, ut divianam naturam in Christo negent, VOM Gripi rastimonium ad eunt, Pa.
trem se maiorem esse docent M. Huic scripto, ut & Revelationi catholicismi veri opposuit D. Ioann. Man isch Antiamicherum
Discursus inter polygamum & monogamum de polygamia autore A LETHO PHILO GERMANO. is 3. Quis hie sit
Alethophilus Germanus, non liquet. Certe non est Io. Lystrus; huius tamen premit vestigia, S polygamiam. qua nempe vir pthres una uxores sibi copulat, nec iuri naturali, nec verbo Dei contrariam esse iudicat. Cum Epistola ad Sincerum Wahrenbergium. Latine Dialogum hunc cum Praefatione& notulis marginalibus edidit Christianus Vigit, i. e. Frid.-: quod nomen littera tissimus nobis indicat Herm. Dieter. Mibamim disp. de Principum in dispensando potestate g. Is. Similia in favorem polygamiae scripta sunt Huldiici Neobuli Dialogus de digamia, de quo Narrat, innoe. A. I O . 22 . Bern. Oι bini Dialogus de polygamia: Theophili lethai seu Io. seri Polygamia triumphatrix, id est, Discursus politicus de polygamia, eum notis Athanasii qui tamen idem est Lystrus: Sinceri I breηbere H qui rursus est feris praedictus , Dialogus de polygamia: & Daphnaei Arcumrii seu Laurentii Bargiri, vel Begeri, de quo vide Piactium de pseudon. p. II.& is ristonium dans les Memoires 438 Consideratio sancti & iniure tam naturali, quam divino fundati coniugii, in gratiam magni alicuius Principis edita A. I679. Philosophia S. scripturae interpres. Eleutheropoli is . Auctor ipse Exercitationem hanc vocat paradOXam, in qua veram philosophiam in fallibilem sacras literas interpretandi normam esse apodictice demonstretur, di discrepantes ab hac sententiae expen dantur. ac refellantur. Ecquis ille Non cartesianus quidam neque Benedictus Diηasa, sed Ludov. M E E R. medicus --
stelodamensis, teste Crenio, Nic. Arnoldo, Christiano Sehoia.., Reinero Votelsauio, & Petro Serrario. Petrus etiam muliu robius
aliquid contra eum meditabatur, coniiciens Martinum esser dium n
70쪽
spinosadium; sed postea consilium mutavit, certe lucubrationem suam
Tractatus theologico - politicus. Hamburgi immo potius Amstet ami) 36 o. Qui sub aliis etiam titulis in publico cominparuit, videlicet hisce: Reflexiona curieuses d' un Elmrit desinte esse fur les matterestes plus importantes au salut a Cologne I rura. & Traiae des ceremontes superstitieuses des Iu i , eodem circiter tempore, etiam in Ia. Tractatus hie est Benedicti. SPINOSA-maximam partem ex apostasiae a iudaismo Apologia Spin sana, lingua hispanica conscripta, consarcinatus; distinguendus
Benedictus de Spinosa, Amstelodami ex Iudaei, natus, atque in iudaica superstitione educatus, sed propter sinsulares opini nes e synogoga eiectus, ac postea christianae addictus religioni cum eo aetatis pervenisset, In qua ingenium maturescit dc ad rerum naturas indagandas aptum redditui, se totum philoso- phiae dedit, atque in primis Cartsi scripta nocturna pariter &diurna manu versavit, tantaque philo scphiae peritia inclaruit. ut Io. Lud Fabrielus, theologus heidelbergensis, iussu serenissimi Flectoris palatini, professionem ei philosephicam offerret. Sed Spinosa. libertatis et speculationum atque secessus amator, & cui nunquam animus fuit publice docere, spartam illam, ut ut prae- tiaram & honorificam, modeste recusavit. Neque tamen diu philosophari aut ineptire in multos enim S magnos, si non
atheismi theismi tamen errores incidit, qui recensentur a Drt h.lio de Tribus imponoribus, in Rura entatione IV. novorum
philosophorum , quae Panthei anabaptistici & enthusiastici pars
est, p. s. & in Narrauionib- ληocuis A. i C8. 87o. potuit: ex his enim terris. phthisi consectus, migravit A. I677. cum annum aetatis M. excessisset. μνη mur, de quo Narrationes innocuae A. iTC .,