D. Thomæ Aquinatis ... In libros Perihermenias, et posteriorum analyticorum Aristotelis, cum duplici textu, antiquo uidelicet, & Argiropoli, nuper emendatissima commentaria, peregregio Caietani cardinalis ... decorata, adiecto insuper ... repertorio.

발행: 1548년

분량: 186페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

181쪽

A C maestio. i 1.Vtrum sallacia ignorantiae elenchi sit fallacia extra dictionem ab aliis distincta. f. is. QVRRITVR ib. Vtrum fallacia ignorantis elenchi,sit fallacia extra dictionem ab aliis distinista.

arguitur primo τ non sit fallacia, quia ubi est bonus processus: ibi non est fallacia, sed arguendo fm ignotrantiam elenchi est bonus processus:ergo Evc. Probatio minoris, quia bene sequitur, Istud est magnum ad hoc, re est paruum ad aliud: ergo est magnum pariuum, ex patet p Pfim in Prςdicamentis: Oc tii est ignorantia electu, ex omissione illius particuis ad ide cice. VSecundo arguitur, g non sit spatis, quia omnis falsiacia peccat 5 elenchum, aut Fm illationem, aut smyrbationem, aut distionem: ergo oes fallaciae reducite

ad ignorantiam elenchi:&p pias non est fallacia spesciatis. ertio arguic qi non sit distincta ab aliis. Nahaec est ignorantia elenchi, Istud est duplum ad hoc, secundum, sed non est 5c est duplum, sed non est dua. plum ad aliud: ergo non est duplum,et p piis idem est duplum,& non est d uplum:& in ibi est sallacia pntis

cum artuatur a destructione antis: ergo no est distinx eia a fallacia consequetis. TSed est Ufis in Elechis, o Rndu M. D. S. in praesenti capitulo. Pro cui' ampliori de Pxiruum' claratione sciendum primo,gi ignorantia elechi potaccipi dupla. Vno modo coiter. s. pro omissione curiuscunt particuis ad verum elenchum requisiis, siue pertineat ad illationem, probatione, siue pdrictione: re isto modo non causat lpeciale fallaciam, sed c5em ad quam reducuntur oes alis. Alio modo,accipitur spaliter pro omissione alicuius particulς requisitς ad veram dictionem, quae sunt quattuor,v3 ad ide, finidem,sili, scin eodem tempore. Est. n. dictio ut drin Textu dici io unius,& eiusdem oppositio, no rei

tm,non nois tm: sed rei θc nois simul ad idem fm idein . simprr,ec in eodem tempore: θ isto modo ignoratia φιδ βψ elenelii accipitur in proposito vidcm est. P Secudo D st .viti sciendum,* fallacia ignorantis elenchi, est deceptio' ex hoem non obseruantur ea quae sunt necessaria ad γdtistionem. Causa vero apparentis eius, est silitudo γdictionis apparentis in praemissis cum dictione vera in coclusione.Causa defectus est diuersitas earude. . Sunt autem huius fallacis quattuor modi ut dicit in Urimu Τextu. Quorum Primusxuenit ex eo, non arguic

- . duplum ad tria: ergo sunt duplum S no duplum. N5ς - ' sequitur, quia ibi non arguis ad idem. TSeclidus pro uenat ex eo, si1 non arguitur fm idem,ut haec ,Idoc est duplum ad illud fm longitudinem , Oc non est duplu. fm latitudinem: ergo est duplum re non est duplum. cxxi ertius prouenit ex eo g1 non arguitur sil r, Ut hoc

coelum mouetur circulariter,&non mouec motu res

QVδxiu'. cto. rQuartus prouenit ex hoc, Ribi non arguitur in eodem tempore,ut haec, Ilagister legit heri oc no- . st legit hodie:ergo legit re non legit :&sic de similibus Q c ullo paralogismis oes soluunc negadopnam. Fallacia elei chi ignorantis secundo moso, accipiedo ignorantia . . . elenchi est fallacia extra dictionem ab aliis distincta. ληψ0 PIxe conclusio probassicut praecedentes. TAttende tertium si fio. D. S. in litera ιν fallacia ignoratis elenchi conuenit cum fallacia fm quid, ct simpliciter, α

ab ea differt:conuenit. n. cum ea, quia in utram proce

Elenelius quid.

ronus in utram illarum sallaciarum sit apparens cons Utradictio: in abinuicem distinguuncquia causa appas rentiae in fallacia fin quid ad limpliciter est apparens identitas dicti sin quid ad simpliciter.Causa vero aps parentis huius fallacis est identitas dictionis ad non

veram: unde distinguutur,quia tame in utrolest coitradictio: ideo soluit Plis paralogismos utriusq; inspiciendo contradictionem,ut pater in primo, resecutas .

do Elechorum . ubitatur primo quid sit elech ux, ph ' φpro dubitatione sciendum oe ad elenchum tria tequi 3 λς ς ςΠφruntur, videlicet illatio probatio,& contradictio: ita tamen τ contradictio sit differentia ultima reperissestior caeteris quae requiruntur ad verum elenchu, πibi fit contradictio: sed oportet et, talis contradictio sit euidens. TEx quo patet q) elenchus includit ratiosne illationis in se syllogismum simplicitet dictum, re ratione probationis includit syllogismum dialecti cum,quo supposito dicendum est ad dubium, τ elenchus est syllogismus contradictionis non rei tantum non nominis tantum: sed rei oc nominis simul, non synonymis: sed eiusde nominis ex his quae dicta sunt

ex necessitate accidere non commemorato, eo quod

erat in principio ad idem secudum idem similiter in& eodem tempore.Elenchus enim quia includit contradictionem ponitur in praediista difflnitione eiusde de eodem non nominis tantum, nem rei tantum, sed rei re nominis simul ad idem secundum idem simul, re in eodem tempore. Et quia talis co tradictio debet euidens esse ponitur haec particula no synonymi, sed eiusdem nominis. Ratione vero illationis qua inclusdit, ponitur ex his, quae dicta sunt ex necessitate acicidere. Ratione probationis subiungitur non comσmemorato, eo quod erat in principio. TAd primum Solano. dicendum, T in praeducta argumentatione non est fallacia ignorantis elenchi, quia in relativis valet talis

procellus re bene sequitur, Isse est pater respectu husius,& fili' respectu alterius: ergo est simpliciter paterre filius: quia esse relativorum est esse in relatione ad alterum, magnum autem re paruum sunt de numero relativorum: sed in formis ad solutis non valet talis νcessus,sicut no sequitur, Hoc est album per comparationem ad illud:ergo est album simpliciter. Haec austem fallacia maxime attenditur in formis absolutis,

ut dicit Rodolphus Britonus in primo Elcchorum. PTAd secundum patet solutio ex dictis. d tertium

dicendum,* non est inconueniens in eodem parato άgismo esse fallaciam hanc, & fallaciam consequentis secundum diuersas tamen considerationes,ut accidit in proposito:ergo ratio nulla.

WQuaestio. Σo. trum sim petitionem principii sui Qu&.ro. matur una fallacia extra dictionem ab aliis distinina. QVAERITUR ao. Vtrum secundum petistionem principis sumatur una fallacia extra diistione ab aliis aistincta. TEt arguitur primo,* no. Nam de modis petitionis principii determinat Phylosophus tu secundo Elenchorum: ergo secundum petitionem principii sumitur verus syllogismus simpliciter disctus, re non sophissicus,siue fallacia. TSecudo,etiam de modis petitionis principii determinat Phylososphus in octauo Topicorum:ergo secundum petitiosnem principii est simpliciter verus locus dialectus, Sc

182쪽

Notan . I

Principiupeii priri. Duplex

Quinque

Secundus. Tettius. Quartus. Quintus.

Conclusio. poni. n. s. determinauit de allaciisquc attendun Fin tres primas diuisiones entis, videlicet de fallacia accidentis: fm quid ad simpliciter re ignorantis Eleachi: hic co nsequenter determinat de alia fallacia quς attediti ir fm diuisionem entis per idem re diuersum, videlicet de fallacia petitionis principit: cuius parat σRismi peccant contra probationem re non contra iis lationem: unde omnes soluendi sunt cum hae adivns Etione Quia tu assutius id qldebes probare, vel cum hae adiunctione Tu assumis magis ignotum ad proihandum minus ignotum, vel cum ista,Tu petis prin/cipium. Sem sciendu, o principium vini e sumis est principale propositum ut patet in tex. petitio vesro principii fit, quia aliquis petit sibi concedi princi pale propositum,quod debet pbare. TEt est duplex: fm p Plis ponit duos modos petitionis principii. a. Priorum. TQuaedam. n. es petitio principis statim,qusdam vero non statim. pMetitio principii statim: est qn idem probatur per idem,& hoc pol neri dupli iciter. WVno modo sub eodem nomine, oc tunc nuis Ia est sallacia: sed petes, ut dicit. D.S. est deridendus, ut siquis negaret nane propositionem Homo currit, α op pones vellet probate dictum homo currite ergo homo currit, deridedus esset. p Alio modo, sub aliis terminis,ut Animal rationale eurritrergo homo currit,& hoc non potest causare sallaciam. TPetitio vesro principii non statim, est duplex. Tvno modo,qn maior est sque vel magis dubia conclusione. me modo,qn minor est sque dubia vel magis conclusio, ne ipsa,& licet utrobi dein probatur per idem:tii primo modo,idem ti m probatur p ide: uti est Q vocatur petitio principii starim. Sed seculo mo, no pro batur idem per idem i mediate. Tertio taedum, vfallacia petitionis principii est deceptio prouenies exeo v idem sumitur ad xbationem stilipsius sub alio

vocabulo. TCausa apparentie est diuersitas cocluso nis ab antecedente. Sed ea uia defeetus est identitas eorundem. In omnibus autem aliis fallaciis causa a paparentis sumitur ex parte identitatis. In hac vero falsiaci a sumitur ex parte diuersitatis. Huius aut fallascis sunt. s. modi quos Pss adducit in s. Topicorum. π Quorum primus est,qii distini tum petitur ad proadationem dissonis vel econtra, ut si negat istam prospositione, Ho currit de oppones probet deducendo animal r5nale curtinergo hoc utrit petit iracipium, re licet ibi sit locus dialecticus fin holeotii simplicii ter ibi est locus sophisticus, ut supra declaratu e. Sescundus est,qs vle sumitur ad probandum particulas re, ut haec,olum oppositorum est eade disciplina: eramolam priorum est eadem disciplina: nulla est proabatio: ua ans es sque vel magis dubium se eo lusio

Tertius modus, prouenit ex eo,* sum uncola parsticularia ad probatione sui uris,ut lisc, Oium arioruest eadem disciplina, olum priuatiue opposito tu e easdem disciplina re sic de aliis: ergo olumia opposito Rest eadem disciplina,& similiter ese de omnibus inductionibus . cauartus modus est, qn diuisio petit in coniunctis vel econtra, ut lisc, Hsc scietia est sani ,α haec scia est egri r ergo sesa es sani re egri. Quintus

modus est,qti sumatur unum relativom ad probatiosnem alterius, ut Sortes est filius Platonis: ergo Plato es pater Sortis. x quibus patet,cp paralogismi hus ius fallacis, non peccant illationem, cum sit consoquentia bona: sed peccant o probationem, ut dictum est, soluendi sunt negando an s. Fallacia petitionis

principii est una fallacia extra dictione ab aliis distinacia,q concluso probatur sicut α pcedens. Et satis uatur de petitione principii determinatur Deundo NPrioris,d g. Topicost: ergo Phs in lib.Elenchoν re. D. S. in hoc tractatu A corria det pdictis lib. Eleeho, tu insum cieter re lapsue determinaueriit de petiti peprincipii,dicendo negado piatiam, quia diuersimode determina de petitione lancipii in pliciis lib.Nam

petitio pncipii cu sit qda obliuias pol tripliciter conssiderari. TVnomo ni quod est obliuia, Winsm,

pliciter diisti. 5 sic de ea determina fili. 2.Elenchoν. scdb mo, finire obliquitas syllogismi dial ctici, et sic de ea determinat in primo Topicorta. Tertio nam pol co siderari s m et est oblistas veri Esechi. Oc de ea

determina in lib. Et echoria rei isto tractatu. Dus

bita qre modi deseruientes huic sallaciae magis accupiun spm modos petitionis i)ncipii postos in Topia eisque insem P motu . Adqθ3G1Fm Epidium tal

laciae n ihil sunt nis qda locales habitudine, sophissieci Syllogismus aut dialeeticus supra syllogismii sim plicatera ictu addit habitudine locale. Ideo syllogismus sophisticus magis peccat syllogismu dialecticussi c5tra syllosi sinu simpliciter dic iam. Et modi petitionis linei pii in. g. Topicorii accipiunt ut sunt obli states sullogismi dialectici: igitur modi deseruietes Lhuic sallacis magis accipitatur fm pdietos modos, Gwllogismos potitos in. Σ. Prioria. Dubitas. 2. vitia Dubium. in esdem processu syllogistico possit ee syllogismus dialeetietis Be sophisticus. Pro declaratione huius solus dubii eo siderandum ιν duplex ess syllogismus diales eiicust videlicet syllogismu, dialecticus simpliciteria dialecticus obuiativus. pDialecticus simpliciter est v ex probabilib' simpliciter procedit, re talis proscedit ex veris,ua solu vera dicuti simpliciter probas hilia. TSed dialecticus obuiativus procedit ex probabilibus no sp simpliciteri sed ex probabilibus aliq uas liter, re talis ahqn procedit ex salsis,ua ut di in Topici 13nihil resert 4dam salsa ubusta veris esse proba ditiora, Cu igit ut dictu ess) petitio pncipii si oblimas sellogismi potissimi dialectici,duplex est petitio p Duplex

capti. TNa o da est petitio pticipia i m veritate, qus es'

oblistas syllogismi dialectici simpliciter. TAlia est petitio pncipii quo ad alique sue sm opinione,adiscitur oblimas dialectici obuiatiui UrQuo supposito

ad dubiu, dicedu, et in eode processu syllogistico rei spectu eoru de termino iii videlicet sutio tu S plicatom non pol esse syllogismus dialecticus simpliciter oc etitio pncipii sin veritate ua opposita e des mul es e no piit. Similiter syllogismus dialectit' ut obuiatiuus oc petitio piicipiis fili veritate simul Se in eodem

esse piit ut patuit in locis dialecticis. Na in isto pros- - ergo ho currit ibi repit loc'

dialecticus a dissone ad distini tu,& petitio principitrans. n. esque vel masis dubiti l cocluso. Ad prismu negando c5 sequetia ua ibi de non determina de modis petitionis principii, secundum et per eos susnruntur veri syllogismi: sed secundum Q sunt qdani obhatates syllogii mo* vn ro nulla, et a hoc patet solutio ad fui. Ad teriis p a solutio itertio notabili.cQuaestio. Σ. Vtrumst aliq fallacia consequentis initari extra dictionem ab aliis distineia . . it. QVAERITUR . dii. Vt tu sit aliq fallacia consesquetis extra dictione ab aliis distincta. Argui primo et non,na nulla est sallacia antis: ergo pari rone nulla debet poni fallacia coliquetis,cu tot modis fiat fallacia arguendo ab ante ad coseques scut G. ses do qlibet co binatio inutilis plinet ad cosideratio ne horistica. oc a coseques no causat lom sophisti cur sed arguendo a positione consequentis ex puris assiamatiuis

183쪽

Notadum

primum

dupliciter.

Notadum

secudum.

Fallacia

consequeniis

Primus

modus.

Secundua Notadum

tertium.

tiuis in secia da figura est eobinatio inutilis D per eonsequens oblinias syllogismi simpliciteri ergo nulla est fallacia conjequentis quae di locus sophisticus. Sed pest P fis in primo Elenchorsi,&.D. S. in prae

senti capitulo,videlicet ibi sequit de fallacia coliquestis coseque, prout hic sumi f&c. Pro cuius declaratione scaedu primo, p postque. D. S. determina iiit de fallacia petitionis principii, quς attediffin diuisione entis,qua diuidis p ide&diuersum: hic consequeter determinat de fallacia colaquetis,quae diuidi sin dii Misione entis,quae diuidis p prius Ac posterius: na cos sequens hel ronem prioris respectu antis itum ad ratione vel modum intelligendi: licet ordine illationis ans sit prius consequente. Est aut cosequens ut hie susmicfm. D. S.id quod festur ad aliud in propositiosne con d i Nonali, ut ii se, Si Sortes est horSortes est animal. Ex quo elici pot* coseques pol accipi dupli. TVno m5,coiter pro omni propositione quς sequi cad aliud. Et isto mo, non accipi nic. TAlio mo, proσpris,uidelicet pro illo quod se atur ad aliud in propositione condi tionali,& isto mo, accipit hic fm. D. S. qn igiti Cathegoricis ab antecedete ad piis no cosmitti ista fallacia: sed bene comitti fallacia accidetis

sic arguedo, Asinus e aiat, tu es alat ergo tu es asinus: Iicet idi arguas a positione c5sequetis: tame no comittic fallacia colaquetis propriae loquedo: sed comitiis fallacia accidetis. Et hoc ideo ua Pfis, dicit,* fallacia accidetis est in uno: sed sallacia coliquetis est plurribus. Secudo sci edis et, fallacia coliquetis est decesptio proueniens ex eo, q) coseques enim ac esse idem omnino cuanteced Pte: undeqsi ad antecedes Daturcoseques. alius credit eodem5coseques featur ad antecedes, decipitur p hac fallacia. Ca vero appentis huius fallaciae est c enietia colaquetis cu antecedeste. Sed ca defectus est diuersitas eossidE. Sunt aut huius fallaciae duo modi fm. D. S.licet fim alios plus res modi assignencs Primus est proueniens ex colis curione magis cois ad minus coe. i. quado arguitur apositione consequetis ad pone antecedetis in propos itione coditionali, ut hec Si ali us est asinus, est alat: sed tu es aiahergo tu es asinus. Similiter, Stas est furvadit de nocte. led tu vadis de nocte: ergo tu es fur, et sic de similibus. Vnde, qua do arguitur hypotheticea coiter accidetibus non se necessario consequeribus comittitur haec fallacia, ut patuit inexeplo ultimo iaadducto. Similiter l, GSius est luxuriosus coiter has het coma, sed tu habes comam: ergo tu es luxuriosus.

Ad huc et modii reducuntur oes paralopismi quadoargui pinductione implacta arguendo hypotheticea singul ari b' no sufficieter eniim eratis, ut nic,Si Sorstes currit Oc Plato currit ors ho currit,sed Sortes curstat oc Plato curtiuergo omnis ho currit. 7Secunduse, qua do proceditur ad destructione accideris ad dea structione cosequetis & potissime ut dicit lex quado proceditur a cosequetia opposita ad simile c5sequens tia hypothetice amuendo, ut hic, Si aliqd est generas tu habet pnciplu,sed Anima rotialis no est generata: ergo no het principiu, no valet colaquetia: unde oes paralogismi soluuntur negado coliqueria: Aa peccat Elenchurone illationis. Tertio lciendu,gi ut dic. D. S.in latera duplex cosequentia repitur in opposis

sicut ad antecedens seqtur cosequens:ita ad oppositu Dcosequeris seatur oppositu antecedentis, ut Si est hoest animal ergo si no ςst animal, no est hor unde quas do in oppositis dictoriis aut in oppositis sedin amramatione re negatione proceditur, ac si i ipsis esset c5 sequenta a,in ipso catur ista fallacia, ut ia dcm est arguendo in hypotheticis: sa si argueretur in cathegoriscis comittitur fallacia accidetis & hoc propris loques do Si aut coiter los mur no est in coueniens dicere,. et in cathegoricis comittitur falla cosequentis scoentamen diuersas cas appentis. Fallacia eo sequentis Cod D. est una fallacia extra dictione ab aliis distincta, q cos clusio p ex supradictis. Et licet ut hic dic. D. S. scaeniniam Pht,m fallacia cosequentis est ps fallaciae accis dentis,ua oe qd Datur accidit aliquado: sed no oe qa accidit seatur. n5 tamen pp hoc seatur m fallacia consequentis no sit distincta a fallaciis accidei

beat diuersas cas appentiae, ut d cinest. Dubitatur U iv mπre hec fallacia vocatur fallacia c5seqtientis,cu argueo a destructione antecedentis ad destructionem cos sequenti scdmittaturiise fallacia, sicut cis argui rura pone cosequentis, ad ponem antecedentis. Ad hoc Solutio.

re odet Egidius dicens,* si bene cosideramus hanc fallacia : hcc fallacia sp com utitur a pone cosequetis. Na qitu aliud affirmative sumptu ea spatius tm si fiat negatius efficitur generalius, ut Si animal es

in plus Datur ad illud qa est in minus: io sic alal e cos sequens ad holemtita no ho erit consequens ad non animal. Quado ergo arguitur a destructione anteco dentis, virtualiter arguitur a pone consequetis Pp Phςc fallacia magis denominatur fallacia consequetis,* fallacia antecedetis. Ide et Rodolphus sup primu Elenc. Ad primu dctri,*dubop, in dubio. Ad se Solutionescudum,* pol dupliciter considerari ut dieit Rodo bphus, ubi supra. TVno modo,ut est quaedam obliustas syllogismi simpliciter diciti,& sic est inutilis colus patio,&ptinet ad eosideratione prioristica potissime est in. figura. V Alio ino,co sideratur scam propriacam apparentis, quae accidit in alio,α isto modo causat fallacia re plinet ad sophistica considerationem. C Quaestio. 22. Vtru fm no eam ut cam. sumat locus minis sophisicus siue falla extra dictione ab aliis distinista. QUAERITUR . 21. Vint f non cam ut cam sumat locus sophisticus,siue fallacia extra dictione ab

aliis distincta. Et arguiti mo* non. Nasallaeis ut Esupra dictu est peccant potissimae γ syllogismu diales elicu: sed no cam ut cam peccat γ syllosi Imii p ipossis

bile quo dialecticus no utitur inquatu hmo: gis nulla est fallacia fm no eam ut cam. Sco, in omni falsiacia sumuntur propositiones quae no sunt caae coriissionis psertim in his quoru syllogismi soluunt ne sdopriam: ergono est fallacia spatis ab aliis distinista. Sed γ est. D. S. in praesenti pastis, re Plis ubi supra.

Pro eui' declaratioe e sciegu pmo, iv ca est duplex. Not dum TNa qusdam est causa in essendo. alia est causa in ins primum. lferedo Ca aut fm qua suini hcc fallacia, ut dicit tex. Causa d est causa in inferendo fm,s1 pini R dicunt cas coclus pliciter. sonis. Fallacia aut fm no cam ut cam est deceptio Fallaesa proueniens ex hoc ιν inter fimissas eas ex abus sequie secundum

184쪽

G propositionem inserentem et illata. scdti sciendu, di n. 4 et pmissa non causa potest esse duplex. TNamqdam

ess quae non conuenit cum causa pmissa aliqua in ali, quo terminorum, videlicet nem in subiecto, nem inplicato S tu licet non fit causa, quia tamen no vis detur esse causa no capitur aliqua fallacia, cum vise

nulla fit apparentia deceptionis. TAlia quae cotingit cum prs missa causa, Se illa e duplex. TNam qusdam est quae cotingit in subiecto cum pinissa causa, ut Oeanimal ea su Da. 8c animal est asinus . tu es animai eri ' 1. go tu es astrus: ergo fallacia aliqua pinissarii no ista, tu es animal ergo ista, omne animal est susa. TAlia est quae cotingit cum p missa causa in plicato, ut lisc. Nullus lapis est animal,Omnis asinus est animal,pestra est asinus: ergo petra est animal, coclusio est falsarergo aliqua fimissarum non ista, omnis asinus est antimal:ergo ista: nullus lapis est animali his autem duo

bus modis committitur ista fallacia 5c primo modo, ut dictum est. Tertio sciendum,m haec fallacia pro Syl, 3 .d prie habet fieri in syllogismo ad impossibile . Est aut ampo ς. tem syllogismus ad impossibile processus ab una promissarum cum una veta ad conclusionem falsam, itus falstate fit regressus ad interemptione unius praesmissarum, videlicet sallaciae, ut hic. Nullus homo est animal, sortes est homo: ergo sortes non est animal, cones usio est falsa: ergo aliqua pmissarum,nci minore ergo maior, videlicet ista: nullus homo est animal ,2 per consequens sua contradictoria est vera, videlicet quidam homo est animal. Quado autem in simili x cessu interponitur aliqua propositio non causa re fit regressus ad eam, committitur haec sallacia,ut in exon. . . plis su ra patuit. Ex supradictis autem elici potest et

isti f.s in syliis ad impossibile est triplex processus. Primus

ibbita νὴ est quando sumitur oppositum alicuius conclusonis

Mia '' - probandς cum maiore pinissa vera. ad inferendu unai conclusionem salsam. scin est ex interemptione illi' conclusionis falsae ad interimendum alteram p missa rum salsam. Tertius processus, ea ex interemptione inius falst pmius ad propositionem contra die torixei' vers, ut in exemplo pdicto patet. De quo clarius, re ad longum in secundo Priorum agitur, qui proueia nil ex hoc. q, pinissa non causa interponitur inter prs missas causas ad quas fit regressus ac si esset pinissa causa, ut h*c Putasne, q, Anima oc Vita sint idem ergo cocesse sic arguitur, Anima ec vita, sunt idem: mors ει vita sunt contraria:sed mors est corruptio: ergo vita eti generari,S per consequens vivere est generari quod es falsum, quia qui vivit generatus es re no ger neraturiergo aliqua pinissa tu fuit falsa non ista mors est corruptio: ergo istae salsa, Animare vita sunt ideno valet, quia ista propositio Anima re vita sunt idenon est causa falsitatis conclusionis: sed ista, mors ocvita sunt contraria, non. n. sunt contraria: sed opposNu ntur. sicut habitus 5 puatio, ut dicit hic. s. D. Ex quibus patet,s haec fallacia peccat fim rationem causConfusio sae ct causati . Fallacia non causae, ut causae,est fallacia extra dictionem ab aliis dii tincta. Nam se paedi ctum est,q, illa sallacia dicitur esse specialis extra disclionem ab aliis dinincta, quae habet eausam apparestiae sumptam ex parte reu sed ista est huiusmodi, ut ex . . dictis patet:ergo. Et licet causa apparentix huius sal laciae, sit similitudo p missae,non causae cum prς missa causa:tamen talis similitudo, io sumitur ex parte vos eis: sed ex parte rei significats uer voce, vox enim fm se considerata non in causa illationis: sed res signis Dubium. cata per vocem habet virtutem illationis. Dubitar

tuum primo, utiu in syllogismo ad impossibile habeat fieri icta fallacia. Ad quod,respondit. D. s. q, sic, dicit Remmin psenti lec. qa proppositio quae non eti causa, quanda sumitur, ut causa non prouenit aliqua deceaptio nisi,quando ex concluso ne proceditur,ad pinissa, quidem fili syllogismis ad impossid ite, in quibus per hoc, m conclusio est impossibilis ostendit aliqua prs missarum fuisse impossim lem. Et ideo ista fallacia non habet fieri, nisi in liuiusmodi syllogismis: in sei,

logismis autem ostensi uis in quibus aliquid ostendit directe ad nullum inco ueniens potest deduci respo dens si sumatur aliqua propositio in pini uis, quae noea causa conclusionis ac si estit causa. Hsc ille formaliter. Sed Egidius huic sententiae contradicit inpri, Egla utimo Elenchorum, ubi dicit m pdicta semetia state no potest, quia Dhs in. Σ.Elenchorum plene vult fim nocausam ut causam fieri in syllogismis ostesvis ut lice. Illud post quod funt multa mala est causa malorum: sed post ciuitatem factam fiunt multa mala: ergo talis ciuitas est causa multorum malorum. Haec ille. Ito, Rodolphtia Iolphus Mero bra tonus adhqret sententiae. D. s. re cottarii.

ad rationem Egidii dicit,n in pdicto exemplo Pholosophi non sumitur pmissa non causa ad conclude dum conclusionem falsam, ut ibi fiat status: sed vi .e isto falso aliquis persuadeatur ciuitatem esse des me, Ldam: propter hoc,*malum videtur ex ea sequi: vn de ibi realiter,licet no expresse fit syllogismus ad iiii possibile, virtualiter tame est talis syllogismus. Que quid Gn sententia no est solum magis probabilis:sedoc est verior. Ad primum dicedum , et, is a sallacia solutiones peccat contra syllogismum dialecticum: Nec valet, Peccat contra syllogismum ad impossibiler ergo nocontra syllogismum dialecticum: na oc syllogismus ad impossibile potest dici dialecticus. Et otium diei tur,v non debet uti syllogismo ad impossibile,o hoe non vult,* dialecticus ullo modo debeat uti Vllo gismo ad impossibilet sed hoc dictum est ibidem ad ostendendum, et, syllogismus ad impossibile non est: Ita conueniens ad usum dialeetiei, se ut syllogismuso sensitius. Ad sin dicendum,oe duplex est propossitio non causa. Nam quaedam est qua ablata ab aliis p missis non sequitur conclusio aliqua, & isto modo,

in omni fallacia repetitur pmissa non causa. Alia estpmissa non causa qua ablata sequitur adhue conclussio.& issa causat sallaciam istam modo exposito. cm. M. Vtrum Fin plures interrogationes ut una, seqtur una falsa extra dictione ab aliis distincta. QVAERITUR. M. Vtrum fm plures interrogartiones, ut unam sequatur una fallacia extra dictione ab aliis distincta. Arruitur primo Q non. Nam secundum plures propontiones no sumitur aliqua falalacia:ergo pari ratione videtur,* fm plures interros pationes non debeat sumi aliqua fallacia, vel detur ratio dissimilitudinis. Secundo, haec fallacia sumit

causam apparentiae ex parte actus vocis:ergo non ea fallacia ex tradietionem. Assumptum patet, quia apparentiae huius fallaciae es conuenientia plurium interrogationum ad unam interrogationem aut est

vox:ergo Sc. Sed contra est. D. S. in fine huius tractatus, ct Phs in primo Elenchorum. Pro cuius declaratione sciendum primo,*.D. s. finaliter hic de terminat de fallacia qus sumitur fmvnum 5e multa, videlicet de fallacia secudu plures interrogationes ut una m , quae est deceptio proueniens ex hoc, p ad plus res interrogationes dicitur una responsio, eo ς sub uno modo interroga di proponitur ut si dicatur, Pus

talae,s fortes 5 Brunestus sint homines i si ibidem propi et mum modum inerrogavi detur una insio,

causatur

185쪽

. causatur ista sallacia . Si enim detur responsio abfirmat tua cocludi tur: ergo Brutiellus est homo,si nogatiua: ergo Sortes non est homo. Causa apparemtiae huius fallaciae est unitas ex parte modi interrogas di,ut dicit hic tex. Sed causa defectus est pluralitas Nolanda interrogationum. Secundo sciendum. τ ad scientseeudum. dum quς sit interrogatio plures, oportet scire quς est

plures enunciatio. Ista etiam, videlicet quattuor, i ns

terrogatio,propositio enunciatio re conclusio sunt idem secundum rem, siue secundum subiectum quae

Fnueiatio. tamen differunt secundum rationem. Nam dicitur Interroga - enunciatio exeo,cpsignificat simpliciter aliquid essetio. Pro . vel non esse. Interrogatio vero aicitur ex eo, quod

Conchilio proponitur sub dubitatione. Et dicitur propositio, eo q) siinpliciter sumitur pro alio,videlicet pro consclusione inferenda vel probanda. Sed dicitur consciusto secundum mest ab alio illata vel probata prospositio. Vnde, sicut enunciatio dicitur una vel pluit esuta Scalis tres. Dicitur aute in enunciatio plures, ut dicitur primo Periher in emas, quando plura dicti γtur de uno, ut Sortes in albus remusicus. Vel unu Enunciat o de pluribus, ut Sortes, NPlato sunt albi. Vel plura Diu tripli. de pluribus, ut Sortes re Plato, sunt albire musici. interrogM Erit triplex interrogatio plures, videlicet quando tW qu ' plura intei rogatur de uno vel unum de pluribus, vel triplici ζ plura de pluribus. Haec omnia clarissimae. D. S. po Nox nd i nil intextu. Tertio sci idum, δ' quia interrogatioic i plures potest fieri dupliciter videlicet in singulari,M. V in plurali,oc secundum. D. S. duo assignantur modi,' huius fallaciae. Q toruin primus est, quando inter m rogantur plura de numero in singulari,ad quam da

tur una responsio, ut hec, Putasne homo re asinus sunt animal rationale si dicatur,sic:proceditur ultra concludendo: ergo asinus est animal rationale.Si discatur, T non:ergoboi 'on es' ammat rationale, deceptio haec prouenit, qttia ad niterio gationes plus res datur una responsio. Non enim debet dari una responsio: sed plures dicendo,s homo est animal rationale,re asinus non . Similiter haec Putasne tu es hos more asinust Similiter fisc, Putasne Sthiops est ab Secundus. hus homo de sic de similibus. Secundus modus, quando interrogantur plura de uno vel econtra i plurali numero, vilisc, Putasne, mel resel sunt dulcia si dicatur non: ergo concluditur mel non est dulce, Si dicatur gi sic: concluditur ergo. φ set est dulce: simi liter haec demonstrato uno sedente Oc altero stante, Putasne isti sedenti similiter demonstrato homineia dc asino, Putasne isti sunt hominesset de similibus eo ς non est danda responsio una: sed plures. Qui austem cathegoricς semper volunt ostendere non dans do distinitiones vel plures responsiones de facili pasralogizantur, ut innuit Phylosophus in secundo Ele onctu. . chorum. Fallacia,secundum plures interrogatamnes, ut unam est fallacia extra di tionem ab alijs dis ot dum stincta: huius probatio patet, sicut prςcedens. At tertium. tendendum est autem secundum. D. S.in litera, Pquando prsdicantur plura de uno ex quibus fit unuper se,tunc est enunciatio una,cum dicitur homo est animal rationale:sed quando ponuntur plura ex quibus fit unum per accidens: tune enunciatio est plus

modi. In contrarium est. D. s. in litera. Dicendu, Det, modi huius fallacis possunt sumi dupliciter. Vno Solutio.

inod O,ratione interrogatorum. Alio modo, ratiosne modi interrogandi. Primo modo, possunt assis gnari tres modi, videlicet secundum triplice pradum Interrogationis plures, ut argumentum dubii voluit.

Secundo modo, assignantur tantum duo modi susperius adducti, ex quo patet responsio ad dubium oead rationes eius. Ad primum dicendum, . realister eadem est fallacia secundum plures propositiosne ut unam,re secundum plures interrogationes ut

unam,ut dicit Rodolphus Britonus: tamen magis debet denominari fallacia secundum plures interrogartiones ii secundum plures interrogationes propter causam apparentiae huius sallaciae superius adduciff. Ad secundum dicendum, negando consequens, Solutiora. quia licet interrogatio secundum se considerata sit

ex parte vocis: non tamen, si consideretur per respesctum ad interrogata. Attendendum tamen est, cyEpidius iterum latrat in hac materia contra .D. S. vis Egidius. delicet in primo Elcchorum. Dicit enim, cp quidam ponunt causam apparentiae huius fallaciae ex parte modi interroga nili propter quam unitatem Interros

gatio plures apparet una. Sed ut ipsc dicit: hoc stare non potest, quia aliter ista esset fallacia in dictione re si

non extra dictionem. Vnde concludit,ssi conueniestia rerum interrogatarum aest causa apparentiae hus ius fallaciae,oc non unitas ex parte modi interrogamdi. Haec ills. Sed si diligenter considerare voluerit sententiam . D. S. videbit, τ prsdicta repugnantia Cintra Egiprocedit ex falso itellectu opinionis. D. S. Ipse enim non vult, τ modus interrogandi secundum vocem absolute sumptam sit causa apparentiae: sed inquans tum sub uno modo, interrogandi plura qusruntur, dicit unitatem talem esse causam apparentiς quod rationa hiliter d citur. Tum primo: quia si plura inters

rogantur secundum plures modi interrogandi, nulla erit deceptio,ut si qucratur, Putasne Sortes sit, re aisnus sit homo Illa interrogatio plura non apparet una . Vnde interrogatus, non mouetur aliqua apparrentia ad dandum unam responsionem. Tum lectis

do: quia Phylosophus in L lenchis, ut aduersarius ibidem confirmans assignat duos modos huius fallascis ex modo interrogandi re non ex ipsis interrogas tis: unde signum est, quod secundum Phylosophum causa apparentis huius fallacis sumitur ex parte mos

di interrogandi re non ex parte rerum interrogatas rum: quia aliter ubi est maior conuenientia rerum interrogatarum absque conuenientia modi interrogas di, esset maior causa apparetis cuius oppositum iam

probatum est. Nec sequitur ratio sua, videlicet iresisti fallacia in dictione, ut ex dictis patet: quia talis causa apparentiae non sumitur ex parte vocis, sed ex parte rei sub voce. Et huic sententiae. D.S. adhaeret Rodolphus Britonus, quael verissima est, cum a senseio discipulo Christi oc Apostolorum Petra re Pauli

tradita sit in tractatu Fallaciarum, videlicet a beato Thoma de Aquino Doctore Sancto ordinis fratrii pr dicatorum: qui cum Angelis nune triumphat in

coelis Deo sic volente, cui laus re gloria sit in kcula

186쪽

cIncipit Tabula questionum 1 agisti Dominiet de Fladii a super Fallaciis sancti Tnoius Aunatis.c virum de syllogismo sophistico sit scientia. , tru diffinitio disputationis sit disso sum cies. Σvitum disputatio conuenienter diuidatur in dispus rationem democtrativam, dialecticam, sophisticam, retentativam. 3

virum diiunitio mets& eius diuisio sint bene assignatς. 4 utrum dissinitio loci sophistici,stile fallacis in textu sit bene assignata. svirum diiunitiones specierum meis sint bene assis gnars in textu. 6Vtrum tantum sint sex sallaciae in dictione. 1 tv necesse si unum nomen plura fgnificare. 8Vtrum fallacia sequi uocationis si fallacia in dictio

virum fallacia amphibologiae,sit sallacia in dictio, ne ab aliis disincta. invitum fallacia compositionis, sit fallacia i diistione ab alii, distincta. a Vtrum fallacia diuisioni, sit fallacia in dimone ab

alii, distinctu G.

Vtrum accentus causet unam sallaciam ab alii, diistinctam. Vtrum se dum figuram dictionis, matur una sal laeta specialis distincta ab aliis. 1 Vtrum quando mutatur suppositio,causetur falla cla figure dictionis. Vtrum mutido quale quid, in hoc aliquid, committatur fallacia figurae dictionis. is Vtrum fallacia accidetis sit fallacia extra dictionem ab aliis distincta. Vtrum secundum quid Ac simpliciter sumatur una sallacia extra dictionem ab alijs disincta. is Vltum sallacia ignorantiae Elencha,st fallacia extradictionem ab aliis distincta. io Vtrum se dum petitionem principii sumatur una fallacia extra dictionem ab aliis distincta. ΣοVtrum sit aliqua fallacia consequentis extra dictionem ab aliis distincta. MVtrum secundum non causam, ut causam,sumatur sallacia extra diistionem ab alii, distincta. Σ ΣVtrum secundum plures interrogationes, ut unam sequatur una fallacia extra dictionem ab aliis diistinista. 2s

Venetiis apud haeredes Do. Lucae Antonii Iuniae Anno a Virgineo partu Millesimo quingete simo quadragesimo octavo, pridie nonas Aprilis.

Series cartarum.

Omnes quaterniones praeter IIII ternionem.

SEARCH

MENU NAVIGATION