Lex talionis 12. tabularum cardinali Baronio ab Isaaco Casaubono dicta retaliante Heriberto Rosuueydo Vltraiectino Societatis Iesu theologo

141쪽

Prudent. in Apoth. c, res or. dial. lib. 3.

victori. I. de Persetvvandat.

's L. TALION suum nomen adistam militiam non dederunt, propter honorem tamen excessentissmi Imporatoris v ALENT.

Nec Crucis tantum haec virtus, dum in fronte efformatur, quin & virtus eius etiam signo iam pr terito am evanido perseuerat, fructu suo exuberat, emolumento suo non caret. Testis Iuliani armiger apud Prudemtium in Apotheosi, qui ab Episcopo Chrismatis Crucisque signo frontem ante inseria plus,post nctandis Iuliani sacrificiis adstans, turbauit totum sacrificij apparatum, Zoroastraeos susurros inefficaces reddidit. Sic Iudaeus apud Gregorium iam ante Crucis fiagno munitus, antequam daemonaccederet, eo tamen daemonis impetum cohibuit. Sic Armogastis martyris frons Crucis Christi

ante trophaeo insignita, contra omnes ne uicas chordas,contra funeS omnes cannabi- . nos victrix euasit.

CASAvBoNvS. In superiore loco Epiphani j corrigenda est obiter menda , quae multis viris eruditis imposuit. Sic enim editum est p. 62. Κονrκ Συκυe M' train mc Aeta is p ta et M Cornarius homo doctissimus vertit: Iuxta Dyriam verosemina quaedam libera in balneo erat Et vir eruditissiamus atque probissimus, deqtie si idiis Gemgraphicis optime meritus, Abrahamus o telluS,

142쪽

telius, coniiciebat ex his verbis, id esse loci

alicuius nomen circa Gadara. Atqui The mae crant Gadaris,non in loco prope Gada-ra. Epiphanius,-lc-tic Tetri Minosis . Scribe igitur, Κατα συακ - β. sint sic. Hoc sorte fortuna erat mu lier in balneo. Sic loquitur etiam Euangeli

Ros vuE Y D v s. Hic crisin tuam, quam crudimetas hic suggeris, non possum non probaresmaxime,cum ei Vaticanus Epipha-nij codex ms. suffiagetur . Sed rectetae tibi cum Comario di-η- est femina libera ' Num vertendum fuit, femina nobiliae, vel matrona in ignis Ita enim hic accipiendum videtur . UAmpa Fud Patres Graecos superioris aetatis , niti fallunt scholia,s se accipitur pro matrona ingenua, nobilique matrefamilias. Sic apud Palla- pallad. hiadium in historia Lausiaca de illustri Mastor Lausi mana femina, seniore Melania, quam P laestinae Consularis, quod Dei Confessoribus in carcere costitutis vitae commoda suba ministrauerat, ipsam quoque in carcerem coniecerat, o γοων τlia emetiyc. Vbi etsi Heruetus interpres verterit, ignorans eius libertatem, rectilis tamen eo quidem loco verteris, eius nobilitatem.atque

ita ibi intelligendum Graecus ms. codex G et Augu-

143쪽

Augustanus monet,qui scholion hoc margiani adscriptum habetat,mnc etiae eius nobilitatem. Sic apud Chrysost. Homilia I.

dem nune quoque , cum charisimus dominus meus Arabius ad me scripsisset, admiratin sumie nihil ad me litterarum misisse: idi c.m domina mea ipsius uxor valde te amet. Ita quidem Billius vertit, videturque legisse Ao- pctet loco dipta,cui nuperi scholiasti Amglicani accedunt. c d cum mss. Graeca prae ferant , Vertendum videtur, ici .um domina mea ipsius nobilitaue valde te amet. Ita se honori ce tunc compellabant, o n EA Aiadi,tua nobilitas,ut ibidem Olympiada alloquens ait, ydii ethoomc , tua dignita .

Idem Chi sostomus epistola xi v.ad Olympiadem de nobilissimi viri Ruffini coniuge

144쪽

domini mei Ruffini vocor. Atque in eum sen sum apud Epiphanium accipien- . dum existimo. Immerito vero Ortelium reprehendis, quod locum illum seu Thermas dixerit esse ''ope Gadara. Tu fuisse vis Gadaro et plane contra naturam. QuiS enim umquam in monte vidit Thermas atqui Gadarae in monte erant. Erant igitUr Thermae illae prope Gadara ciuitatem, ad montis videlicet radices. Hieronymus: Gadara urn-Hieron. do Iordanem contra mih lim or Tiberiadem, iserum rivbx, ad orientem iaeta M in monte, ad cuius radidices aqua cauisa erumni, balneis desuper aedificatis. Epiphanius ergo cum Thermas ait fuisse non praecise ciuitatem in monte sitam intelligit, sed simul agrum monti subiectum.Ita capiendus quoque Eu, napius. Thermae istur siue non tuere in ipsa ciuitate Gadara,quae in mole posita erat,sed ad montis radicem in agro Gadareno; quin modo Strabo eo GTaglaebae, in aSro Gad reno,ait fuisse aquam pecoribus noxiam.Un

145쪽

cora pilos, ungues es cornua amittunt. CAs AvBosus.Baronius qui Thermas Gadarenas, in quibus lauabant sanitatis Set. voluptatis caussa viri AL feminae delicatiores, confundit cum aqua lacustri, quae in aliqu1 parte agri Gadarent habebatur, ne pecoriabus quidem sine periculo praesentis noxae potabilis, diligentiam suam naris emunctae hominibus facilius probabit, quam iudicij sim

ceritatem.

Ros vuEYDus. Tu vero esse natam c lumniandi licentiam,qua nimium quatitum . ardes , facilius, etiam mucosis hominibus probabis, quam quem prae te ferre in omnia hus vis animi candorem. Non existim uit Baronius, lacus rem illam agri Gadarent aquam eamdem esse cum celebratissimis itilis Thermis; non hoc existimauit, ut illi calumniose imponis, Sed postquam de Theramis illis egit, obiter quoque adducit Strabonis locum illum de aqua lacustri,non Ther-m3' cum ea componens , sed potius oppo-

Aaron. ad nens.Ita erum est:Mminit S Strabo de aquis darenis in hunc modum: In agro etiam Ga-5vai.l.1 g. dareno est aqua quadampyma ex lacu , qua degusata ecora pilos, Ungues s cornua amisi , tunt. Non hic Strabonem ait meminisse Thermarum Gadarenarum, non ait The

mas illas easdem esse cum aquis Gadarenis,

146쪽

cis potius Thermis illis Epiphanio Ac Euna

pio celebratis a praestantia, pessimas in eo dem agro Gadareno a Strabone memoratas aquas opponiti

Quod viri quidam eruditi ex hoc fores

Barong loco, mente eius non satis percepta, existimarunt balnea ista in aquam lac strem conuersa, Deo vitia quae in balneis istis committebanrur vindicante, omnino frustra videtur. Imposuit ipsis memoria, cum tempore Epiphanil adhuc balnea ista exstarent, qui tamen longe Strabone est po- 'rior. Aliae igitur hae aquae agri Gadarenta balnearibus aquis.

Leucius haereticis non est auseor hbri liuius de MARIAE. Non um casasioni hac in re error, ignorantia, fraus. Libri catacriani apud Spartianum qui

147쪽

oppido insulsum de Natiuitate sanctae M .. Nae,quem superiorum saeculorum imperitia maximo illi viro attribuit. RosvvEYDus. Recte tu quoque iudicasti, cum Bamnij viri utique iudiciosi auctoritati accedis.CAs AvBo Nus. Sed dissimulatum ab eo nollem,summum virum Erasmum,multo ante ipsum de illo partu supposititio veram sententiam pronuntiasse. Erasmiiudicium secuti sunt Melchior Canus, Statua Senensis,atque hac vice Baronius. RosvvEvDus. Ego vero dissimulatum a te Velim,pronum illum,quo in auist res suspectae fidei animus tuus fertur, ast elum. Quasi vero Melchior Canus acerri mi iudici, vir,Sixtus Senensis accuratus scri Forum censor, Caesar Baronius imperit rum, vel teipso saepius adstipulante, fabul rum explosor ine 'Erasmi scholiis aduertere

non potuerint, huic libello deesse aliquid stylo dc genio Hieronymi. Vnus quidem

Canusi. i r Canus Erasmiani in hac re iudicij meminit, quein tamen nimis licentiosum censorem esse in aliis, eodem libro Ac capite monet./ Pertendit ipse,& merito pertendit, nulla. mendacia viros sanctos Ambrosium , Cyprianum,Hieronymum,Augustinum, Gre-sorium referre voluisse. Qua in re Era mus, inquira

148쪽

inquit, Roterodamus alij que iuniores qui dam, saepe ac licenter errarunt. Quid enim liberius, licentius, immoderatius dici po-,, xuit , quam Hieronymum asserentem Matia ',, thari Euangelium Hebraicum describendi sibi copiam fuisse, in eo virum grauissimum sanetistimumque mentiri Quae nunc su sero,ut cum eo in Annalibus Baronij perueneris, quam parum hic Erasmi, quam mu tum Cani iussicio tribuere debeas, memineris. Et sane si tanta te Erasimo, quanta Baronio instillandi prurigo tenuisset; potuisses ex eodem Cano materiam sumere, quod tene- Canut Iliubras , quas super uniuersam terram facias scribit Euangelista, eas ipse super Iudaeam tantum fusas intelligit; falsaeque intelligentiae caussam ponit,neque veram;neque ii vera esset,satis idoneam. Et Sixtus Senensis non Erasini rationibus fixi. sen. motus scriptum hoc Hieronymo abiudicat, ,, sed quas ipse sibi videtur inuenisse: His, ait, rebus de ortu siue stirpe Mariae,item de ims, tantia Saluatoris j inepti quidam auctorii ,, rem asserere cupientes, prisationes addide-,, runt sub nomine Chromath & Heliodori Episcoporum ad Hieronymum, S Hiero- nymi ad ipsos confictas,quq utrumque opus,, testarentur a Hieronymo in gratiam eo. . rumdem Episcoporum ex Hebraico Ma

149쪽

Baron. in Apparat.

iliari volumilie transsatum, Mab haereticorum falsationibus expurgatum. Sed cum in vhis libris eaedem nunc exstent aniles fabulae, quas Irenaeus in primo aduersus Valentini norum haereses, & Epiphanius primo Pana-rij, sectione tertia, ex iis voluminibus refellunt, palam apparet impostorum deceptio. Gelasius dist. xv. inter libros ab Ecclesia damnatos utrumque abiicit. Haec quidem Sixtus. Cuius tamen rationibus Christo

phorus a Castro iam responderat , nihil talo haberi in hoc de B. Mariae Natiuitate tr elatu , quale Epiphanium & Irenaeum Simitus vult deprehendisse. De alio illos libro

agere,uti de Gelasium:quae tu dissimulas ni Castrium laidio traducendi intentus. Baronius quoque ex historica ratione, quam in scripto reperit, scriptum hoc rei cit: Nec innitimur, inquit, icriptioni, quae hactenus Hieronymi nomine ad Chrom tium S: Heliodorum scripta, vulgata est.

Nam licet in ea complura veritate constantia conscripta reperiantur, quae a dictis au-ctoribus sibi vendicent auctoritatem fi-

dem: tamen non tantum eam Hieronymimon esse dixerimus, sed auctoris plane ut ignoti, sic prorsus imperiti, qui in ea con- denda & conscribenda non liquit aperta vi- tare mcdacia,dum ait illis temporibus, qui-

150쪽

D bus ea acciderunt, fuisse Issachar summum D Pontificem: com clarius ipsa luce habeatur notum,tunc temporis post Hyrcanum An D nelo ab Herode traditum Pontificium,inde Aristobulo, & iterum Ananelo, Iesu Fabetira post eum,inde Simoni, Anano postea,ac d mum ceteris, quos per successionem Ioseat phus singulatim recenset: inter quoS Vsque Ioseph. ad cladem Ierosolymorum per Titum ill tam, nullus eius nominis reperitur institutus de b ll. iu. Pontifex. Non igitur necesse fuit Baronio latc. triae Erasimum hic citare de partu hoc suppositi- si tio, cum isse Baronius nouo argumeto, nec apud Erasmum lecto, scriptum hoc reiiciat. CASAvBONvS. At vide quam altas radices fabularum dc mendach amor in multorum animis egerit. Librum enim palam impium, ausiis non ita pridem defendere, contra horum virorum iustissimam censuram, Christophorus de Castro Iesulta Hiaspanus . O temporal o mores t audere aliquem in hac luce litterarum scriptum tueri,

quod primo constat pseudographum esse; deinde a pestilentissimo haeretico profectum et postremo nugarum & impietatum esse plenum.

R o S vv E Y D v S. Ego vero iustius exclamem, O temporato morest audere aliquem

in hac luce litterarum, ae scripto illi iniuriamo