Hieronymi Elueri, ... Deambulationes vernae; quibus ruralis philosophia ad vnguem discutitur ..

411쪽

cut pedetent flua relegans restigii, candente iam matrum, o qui mane nouum illustrauerat, meridiem accedentesolis radio, mipot- , quam extingui flammavtitium,quis certati atu sementis alter si ιιraco quo ille cupide merinitur. Hic omnem malarum cupianum calorem noxium aufeTri flagitat. senique quod νηum poeta Satyricus sine iericulo posit dricet, iis corpore sana mentemsanam hian istis θεrum, bro, his unis horas suaue expendit he hsiis: De miseria occupati urbici, ac se licitate solitahit rusticantis,cuna prandii in-itat tempus ; eundem autorem insuper audia mus. Vehit, inquit,pranditissemus, obruatus unisus sib lingenti ct ruinam minis ante aula componitur ,puluinaribus obrutus ultusque, reboant pariis lenta clamoribus,circumstant canes aulici , inure*ue domestici, urtatim adulatorum circumfusi acies obsequitur , ct c.rrsorum turbas miliarium,tans Urepitu mensam infruit, verritur putre solumi, O surdo puluere cunctaxo nplentsir: volat atriis ingentum a ro in uvi, O jocula c. tuis gemmis expressa ,sia , num frica restitur;

Urop. N s, terra tapetibus, dum simorum nuda intifim ι' ι si: emit. instructa acie datur tandem lituost Coquina duces aula ducibus concutstfrani ,1 et si res ur exoritur,convehuntur terra marιque tofi-

qcsta epati , ct vinapriscis calcata consulibus ardentrusilis in auro nostra Graiaque rindemia , pno inscypho Gnosos O Merone , Vesuvius Falernusque miscentur, urrentinique colles is Calabri. Nec satis est,nisi Bacchus Ausonius vel Hyblao melle, pelta asiucco medicatus arundinis baccisique nigrantibus odoratus, natura arte mutaueriti Parte alia pvir diues

412쪽

polucres inaudita puluere pretioso oblita veteris patria quadam, voce testantes originem nomenque iamselumae praside retinentes. mant ipsis edentibus pendasemcida, Ur omne coquorum passa ludibrium,qua si quis sta de licet esuriens cernat, quam foede, quantoquinunt coagulata lenocinio Oispectaculo satur asedat. Ita mixta νidebit inuicemque certantia nostra exteris, Imarina reserestribus, nigra candidis, acria dulcibus,bistapennatis,mansuetaferocibus, ct quas ouidianum chaos illud antiquum renouatum, atque in angustiassit coactum, non Ρlum, co rpore in uno diu νnaparopside.

Frigida pugnabiant calidis, liumentia siccis, Mollia cum duris ; sine pondere habentia

pondus. Sub hac tanta tisiluvie diuersaram simul seaduersarum

rerumsub tot croceis atque atris,liuentibinquepulmen lusu stectum non immerito venenumsedulu3 praegustator explorat, quin o aduersius caecia insidias,aliud remodii genus inuentum est.Inter vina dapessae liuida serpentum cornua prominent, aureis insitaseleuerarbusculis, o quasi voluptaria ex arte contra mortem in erim

res ipsa mors excubat. Ille autem Met obducta fronte, grauibus oculis vercilio umbrose , rugosanare ,genisque pallentibus, agre visitas labia diglutinins, vix caputatiostens Julgoribusique oe odoriibiis attonitus, ubisit; nescit; vestertina tumens crapula, ct matutini hebili confusus euentu futurisque in sagaciis. intentus, qu pertat, aut quid agat sudat,olet,ructat,oscita singula morsitas, uniuersias diens. Solitarius rusticas vero rei paucis,pes νηλpel nullo famulo colent*,besterno sebrius

413쪽

miti re magis, uam suaprasenna exornat,p ro tumultu

pura vetabus: cuilumllectare,non astrum, terram amat

castara, non purpuram, fidicen gratus ct identi consurgentique dulci in santin est binia mo ct gratiam actio. Vissicin si resposcat,pime a , coquus is vernn , quicqMd is apposuit, hic aquammitate is modestia preciosium facit,caeum omneperegrinus tuu auriistoris'. adueatum,omnem ροι- Ligurum atque Picentum coμιibus expressum dicia. Eafrons est , isique animus urentis, sic in Deum inque homines gratus, communibus inem pri siue latu pibus, non tantum,νt Maroneis illesieni culus RNum opes aquat animo M transcendit. Nulli 3nuus inuidet, nullum Odusorte contentussiua, Mortuna uriis inaccessis, nihil metuit, nihil pit, cit no*arvpemnoctilibusscit pila tamina paucasuscere. um mas per que diuitisι,nilutare ummum imperium,nil timere,iatum agitati tranquissiuauum,placidaue noctes, Misos diei ct secura conuiuia, it liber, heder intrepidae, nullia'ruit aut cauet insidiaεsit mσrtem siuam non inutilem, nulli damnosem vitam,nes multu interesse arbitratur qua diu sed quam bene riuat, nec ubi,aut quais moriatur magni existimat,sed qualiter,in id pnum siummo disinteius, νι beneactam vita fasula pulchrasiu--Nunc, mi Iuli Porphyri, eiusdem a

ctoris , 'Nupati urbici miseriam 3c solitarii tosticantis sinito prandio,felicitate oculis animo que

414쪽

que peicipessi itursensim dies mussit horae,aeia prandio mo est: turbat illum familiaris exercitin hoste sque collaterales semina mensarum, O hominum νψσ-rumque collisto,ctebriorum lacis tecta mugiunt, O que rimoniissamescentum.habetenim non vltimum hoc malum mensa diuitum, iηqui si aest, iWMMcfames, hic nausea, temptricin quam: auia quidem insuauu Odor, inamoenae colori, iter incertum, solum mnesalsamentis Uis late Oli dumouentumque,trim O pino lubricum, umo nubilum, O dumis horridum, ct astergine tepidum, O adipe tabidum, sibin albicans, orsanguinerutilam, denique piperbo utar Ambrosei, non coquinam. , sed carnificinam dica . Et licet, vi maioribus pia sit, a parando prandium , quasi parandum dictum ' . - , quod bellatores Opraedium paret, nonparari tamen

aliquid ,sedfleri, νereque praetium ibigestum putes esse

non prandium. Ita dux sauciud ac tremens, ita mero per cuin omnes nutantesque abeunt, mensa pro acie fuerit,

pro blando se fallaci hosteroluptas, cubiliapros usibris,

confitentiapro inferno. At huis nostro diuersa omnia, angelorum aulaconui

aiis,quam hominum, aptior, odor colorque optimin,in aiax morum testisique modestia, mensa pacisica, luxus aεtumustus nescia, gula domitrix, expers immunditia. Hi gaudia habitent, νnde voluptri surda exulet, νbi' 'feginasobriario cubile castum squietum, conficientis paradisiis. Surgit ille igitur vel ebrius , Periindignus, i-μ tranquιsivi sebrim ρ iae δε morbo dabius as pa virens, se frugalitatis sibi consti- , omniumque qRibus humanum corpuι siubiacet, securus 3 ille vel ira dibitur , νιι ludit , h.ς νtrumque declinans Disa Panaae

415쪽

irativi agit. Tota dehinc isti dies inter Iuxuriam somnumque oe curas anxias ct dura negocia dilabitur ; huic inter laudes Dei is necessariam quietem, ct honesta solatia nihil aut modicum perit. De miseria postea occupati urbici Ac stelicitate solitarii rusticandis

cum abeunte sole vesper accedit, pauca etiam haec ex nostro aut hore attexemus: Cogitur ille it rum abeunte iambole tecto egredi,urbem lustrare,caenum terere, concursere ob uti sudare,laborare,anhelare, aestuare, cumque in omnes seseformas fraudum verterit, omnes laqueos ingeniique nodos explicuerit,sero tandem

supin rediens, ct multu de artificio suo questin, bonafamapuraque confluentis,nihil omnino auri forte aliquid, plurimum sceleris atque odiit domum refert. e vel apriacumsonum,uel herbosam ripam, pel ὰquo eum Imus adiit gaudens diem illum sine dedecore transiuisse, se lucis ante terminum, aduersusse μὰ noctis pericula doloseque o insidias ac rabiem leonino more rugientis aduersari pigium sobrietatem, atque Orationis ct fidei clypeum, aduersussomnia pollutionemque se nocturna Phantasimata, excubare miselitam clementiam sui creatorur lora atque in manus eius commendat Spiritum. De misero occupato ; & felici solitario cum redeunte nocte coenandum est,ita autor ille seri bere non desinit : Ecce redit nox, ille redit ad crapulam, pompa ingens, ante retroque longum agmen: viui homi, nisfunus putes,pracedunt funeralia se tibia,flec quid δε-st exequiis, ct sumptuo imum cadauer,perfusum caris odoribus , rursus inter puluinarii sepelitur adhuc tundum, adhuc stirans,inde grauem caenam indigestosver- addens prandio, Poetura lucinauseam parat, O alteri prandi

416쪽

373 prandio pracludit iter. Istere e canasse persi det sibi,

petita canat, vi Platonicum illud ipsa reprobet: nullo modo mihi placer, inquit, bis in die turum fieri. De misella occupati urbici ac sis licitate rurantis solitarii. haec sequentia denique asscribam us: Posthac multum domiti habitu corporis o animi

cupitum vadunt, ille plenus curis,plemo epulis, plenim mero lenus metu , plenin invidia, deiectus, repulsius fu- perbia elatus, maerore contractis ira tumidus, impar Hbi impos animi, obsessus satellitibu3, obseruatus aemulis, . pulsatin clamoribus sollicitatus literis, interpellatus nunciis, si'stensius fama, rumoribus territus ,stupefactus auguriis, elusus mendaciis,fessus querimoniis, O ne noctu quidem litibus immunis, par vita daemonibus, odiosius praeterea vicinis .grauis ciuibus, vel formidatus, vel irrisisse is 1'ectus ommbus, fidus nulli,diu insomnis,purpureo inuoluiturgrabato,omne que libidinum Jecies expertus , ct adfruendum praesentibus, se ilicitato in faelici

corpusiculo ad absientes vago animo transemisso, via tandem victus somnum oculis admittitsed vigilant curae, vigilat mens anxia quamvrit ignis, ct immortalis consci-εntia vermis rodit. Tum diurna negocia, deceptos clientes,

oppressospauperes, pulsios finibus agricolu stupratas virgines , circum-scriptospupillos istoliatas viduas, afflictos necatosique innoxios, cumque his omnibus vltricesscelerumfurias videt; speque ita dormiens exclamat , sive conqueritur,ctsape metu siubitosomηus abrumpitur. se iautem plenum honesta gaudio, plenus sanctaste ,plenusa

morepio, plenus costientia integritate curatate, hominum, Dei metu, nocituri cibi, ct inutilium vacuus curarum, solus, tacitus, tranquillsts, angelos missimus, Deo Aa 3 chartis,

417쪽

e,arvi ,sormidabitu nemini,cunctis amabilis. Cubicula omno non impudicitiu idoneum ingressus, dulcem se imperturbatam excipit quietem, of quid consevi-tμι videt ,purunque*mliet gilantu operibiu suntsomnia dormientis , ct bac etiam vita arte felicior, meliores aspicit visiones, neque solum latiori animo ,sed saniore etiam corpore membro que ministeris prostiore utitur. Constat enim animi virtutes praecipueqse modo fliam , sanitati multum conferre corporea se frequenter , quiplus corporisermunto, obesse. Viden, mi Iuli Porphyri, rusticantis & solitarii vitae excellentiam & honestatem ; nunqiuid cum Petrarcha, Antonio de Gueuara, caeterisque viris hae Vitam commendantibus solitariam vitam occupata vita longe esse sceiciorem, exoptabiliorem sanctiorem dixeris postquam unius occupati, uniusque otiosi hominis unum des em tibi depinxelim. Nec immerito in dilicior urbicocorum, quam ruralium hominum conditio videri debet: quippe alieni Mutus isti ut Petrarcha scribit arbitrio reguntur, se quida re istos verteat in aliena fronte addiscunt. Omnia istis alienaseunt, alienum limen, alienum tectum, alienus flammu, alienus cibus quod est maximum, alienσ mens, aliena frons, non suo iudiciossent, ese rident; sed abiectis propriis alienos induunt lectui, denique alienum tractant, alie--m cogitant alieno vivunt; contra ruralium is solitariorum hominum rita sancta simplex, incoirupta, pura Melicissilia vere dici potest, pii etiam supra

Quare haud inique Petrarcha seribit: Soli-

418쪽

, inquit, equidemsancta, si lix lacorrepta, xeque plurissima rerum est omnium humanarum e cui etenim sese ostendit in f tuis, cuise comat inter vepres quem prater pisices hamo, quem prater feras'volucres visco fallat, aut laqueo ' quem cantu qηem gestu mul ceat 3 quem coloribus desecutὶ Cui purpuram explicet cm oleum. vindicet, cui verborum flori 'ta contexat cui demum sese approbet , cui placere studeat, prater il lam , cui in intimassalitudines penetranti, seolitarium nihil est 3 neminem illa uult fuere, nihil simulat aut disi utit , nihil ornat, nihil palliat, nihi Vit. ta prorsius aut incompta es : Spectaculis enim caret orplauseribus veneficis animarum , vita rerumque omnium , Deum unicum testem habet , nec vulgo coeta Omendaci, fled confitentia proprie deflecredit. Huc refer illud Lypsit, quod ex ipsius. Epistola quadam excerpsimus : agrum , inquit ille , bene cultum , meliorem esse urbe aio , ad 'sapientiam , ad Murra, ad voluptatem, De sapientia λ non negabis, quin illic aptior ad eam imus νbi ώsboriam ct magis sui iuris. Tulis autem in apris est. Oppida riseer ari r non efigies , quin una tumuirin , p cella a turbas Circumstrepent enim te subita res hάminesqueone cium tibi non seium tua χ eratis facient ;seda- '

occupatos. ID ad θοψοnem re trahet , ad θ-rum : ad nuptim alius is ad remplum. In ipsa νia clamores alibi eir lites et pugno nonnastibi er arma. O mox iudex, lictor, carcer. Domum ipsam tuam

419쪽

pum ymerum in secretum venisse te censi,aut penetrale. Irrumpent,eccesalutatores, inuiseres, ct amicorum nomine quidam fabulas,imo epulas, captantes. Hos nullum I mensubmonet, nullum velum; θper omnes rimas iu-

, notant importuna illa musca. Inter ista ct inter istos, quis libris liber locus 3 quu cogitationibus Zsine quibus an vlla legitima ad sapientiam exercitio aut via sit, haud cerno. Et tamen facte felicem aut sortem: otium aliquod in ipsa urbe diu lutitatus tibi pindice ego id liberum remum,aut aptum animo vegetando, Spernit enim natura sua includi caelestis ille ignis,staerem amat ac iam pos. Vigenerosasservi caueat domat aut frangitsc alta mentes urbicus ille carcer. Equum ad cursium apertus oliber circus prouocat:animum adstudia, vagans vacansque aura. DIuamjllam viridem ridetὶ hic carmen auetaret hymnum Deo pangere. Horti illam purpuram Z hic cum libelrusuis decumbere. Ag illud murmur ξ ad eam altiori cogitatione abiici. Et nocte ipsa aut subeam, pi ctum istudparensque caelum eum capiet: ct interiose

Ias errantes,aut iner*ntes, a curis terr quς erro, mento

scandet super illas. Adde quod bic altum licurumque o itium: nemo, qui appellet,aut interpellet: O amicissima semper studiis, solitudo ct quies. Vides igitur qua in hac

parte ager ante urbem habeati nec ν ea Columella riptum: Vitam rustisam proximam se quasi consanguineam Sapientia 41 r. Quid nunc ad pilam me vocas ct ad mores: bonasti, utrubi, te quoque iudice,illa innocentior, o hi puriores Z Veritas tibi exprimet quod in agris. Ο -- culospaulister conjice in magna illa ct commerciis crebra oppida ; mentior,nisi ambigas, coetus illic bominum, an μη ges vitiorum. Adfertent eosm qui uesuas culpas:

420쪽

377 sulpas: quas mixti pu aut , is velut contagio tradunt1nuisem,casiuntque morbos animorum. Quin pt flumina per se dulcia, cum in mare venerint, salasicunt: sic homines haud mali , ex agris in urbem redacti, tactu inqxinantur ex mixtione. Illic enim ambitio, avaritia, libido proprie habitant: crsons ommum vitiorum, de pudere,cui non negabis, ex crebro illo inter se a lectu occursuque. Itaqueprudentes olim legislatores o qui semina iecere boni'atuscire suos plurimum ab urbe orconuentibus abductos, habere voluerunt in agris, quos ad probitatem,m orsiam,robur gymnasium consueuerect palaestram. Romulas ille aeterni auctor imperii , in duas

classes cum ciuem diuisisset, seruos ac Liberos: istis duo tantum studiat militia 2 agri dedit illis artes reliquas,

qua ad Mersuturam ct ad lucrum. Ita enim est. Merca- rura,ct quicquid artium ad opes duci ducit ad vitta, nec

animum solum emollit 9 et eminat pere Sallustio dissum ed corpus. Quis vires ct viros νηqvam in oppidis

quaesiuit, aut inuenit Z adeo retus illud verum in omni gente ct auo est , optisum militem legi ex agi u. Parthi olim bello potentes; et pars in agris. Schytased in tuguris oberrantes. Germa*nse pri quam urbes colui solent. Turca hodie; sid minimum dediti in amoenitatibus oppidorum. Quin illud ipsium Geniserorum agmen iure terror orbis, non ex agris siolum sed paene dicam haris collectum, se mapalibus pastorum. Nam Romanos tibi quid

ingeram Z Curios o Fabriciρs serentes, occantes: - Ouin tins arantes, ct Dictaturam induetes:Gr uno rembo , non milites solum ab arris , sied duces. De Moribus ergo vides, quis inquam etiam hodie prisci in tetrique quarendisint, vestigia reperias in agris, ubi quis q ut

A a s que