장음표시 사용
81쪽
co XSTITΓTIONES debitam, item missionem a in possessionem rei petito adversario assignandam causa custodio patietur ita videlicet ut anno transacto actor Vsrus et perpetuus possessor per lapsum temporis spatium essiciatur Lito Vero contestata super actione reali, si do causa non liquot, rei petito possessio petitori vera et perpetua assignetur. Ceterum si do causa sit liquidum b), prout in personalibus cautum est, judex ad decisionem causo, prout viderit de juro procedat.
Sive mali sivo personali action conventus et contumax reputatus, Si infra legitima tempora possessionem rerum seudalium ob suam contumaciam assignatam recuperaro voluerit, tantum minus nomino fructuum a possessore requirat quantum pro servitio quod curio nostro de re possessa debetur possessor exsolvit. Ad lim enim ut servitiorum nostrorum
exactio non frustretur, ab illis laudorum servilia debita volumus exigi qui lauda ipsa quolibet titulo delinem noscuntur. Illud nihilominus presenti conjungimus sanctioni quod possessionem citatus et contumax nullo modo recuperet assignatam, nisi prius augustali vel augustalibus debitis pro contumacia jam contracta curio nostre solutis. Et si quid doliis baiulus citato dimiserit, do proprio suo curio nostro componat Q. J
a In eod. 4624 A diverse concipitur GLeontumar fuerit, predictam penam tertie partis mobilium vel augustalis unius euris nostra debitam rosea Rem missionem, ete. In eod. 4625 predietam penam augurialis uniua, era. b In alii sal de eausa non liquidum vel non liquet, perperam. Hollac De eontumae eonvento reali aeu personali actione Mellus in graeco ieeontumace re perante possessionem bonorum se alium. di Quae Ue uneis ineluduntur, apud codirem 624 Acin prae denti constitutione Inseruntur post verbum essetatur, ante Lila vero.
82쪽
De eontemptu termini eonstituti a).
Contingit interdum actorem simul et reum in civilibus causis, recepto ab eis termino vel per curiam sibi dato, ad judicium non venire qua fit ut eorum dispendium judicii processum impediat et honori et auctoritati judiciali illudat. Igitur manifestius dosinimus utrumque, scilicet actorem et reum, in decima parte mole litis spro equalibus portionibusJ esse mulciandos, si vel expresso consensu sino licentia curio terminum prorogaverint vel non veniendo tantummodo desides arguantur.
De metionibus inhibitis et do olentibus a lite discedere b).
Sponte volentibus a lito diseodoro pacta etiam vel transactiones intro post citationem emissam ante litem contestatam, tantum in civili judicio. absque ullius contumacie pena licentiam partibus non negamus post contestationem vero litis habitam, sine licentia et jure curio expressius hoc partibus inhibemus. Quod si hoc sacer in fraudem juris nostri tentaverint ejus tertiam quod pro transactione actori exsolvit conventus, absque diminutione aliqua fisco nostro componat. Si autem reus aliquid actori pro predicta occasione dederit, o nihil aut minus sodedisse in dispendium curi mentiatur, in ejusdem inficiationis penam duplum tertio supradicto quam consessus dare debuisset, exsolvat. Quo omnia diligentor per ossiciales nostros inquiri volumus, ut sicut cuilibet jus suum invi latum servamus, sic in jure nostro desectum perpeti non possimus.
a Gractes: De poena imporiis aetori e re sn J eonvenientibur In quibusdam: Detractu seu traciatu termini, minus reete. In allis: De partibu prorogantibus terminum tibi datum aDdis. In eod. 4624 Aci De aetore e re non eo arentibu/ in judicio et de eontemptu serminiistatuti. b Gracte additur antiquis e tralationem.
83쪽
De priuilegiis emum qui euati eaetra civitatem non ueniebante de priuilegiorum irritatione a).
Privi logia quibusdam locis a nobis vel predecessoribus nostris indulla necnon consuetudines in locis ipsis obtentas, veluti Messano, Neapolit, Averso, Salerni vel aliis quibuscumque, perque citati a curia nostra vel a justiciariis regionum super causis quo ad eorum jurisdictionem spectar noscuntur Se hactenus tuebantur, ne extra loca ipsa tenerentur exire ad justitiam faciendam ac propterea citationibus spretis ponam contumacie ovitabant, o sic licentius maloficia committebant, prosenti constitutiono irrita et inania esse censemus. Sed omni omnino discretion submota, quicunque et undecunque fuerit a judice competente citatus, si contumax sit in civilibus vel in criminalibus causis, penis subjaceat nostris constitutionibus introductis.
De eonitimaria alicujus universitatis.
Dubitationem jurisperitorum non tam benigna quam necessaria legum interpretatione tollentes, statuimus si quando universitas aliqua regni nostri personaliter o civiliter conventa et citata contumax apparuerit, nec inveniatur commune ejus aliquid quod propter ipsius contumaciam ab adversario valeat possideri vel super quo definitiva sententia valeat executioni mandari, singulos de universitate prodicta ad collectam com pollendos esso jubemus, qui in collecta ipsa conserant pro modo facul
a Graeee te abolitione priuitigiorum quibus nonnulli ad non prodeundum, ι
84쪽
REGMI SICILIAE. 73 talum suarum ut sic ex eo quod ex collecta ipsa redactum in commune fuerit, interlocutorio vo definitive sontentio satis fiat Circa penam etiam contumacie curi nostro debitam hanc formam in universitatibus volumus observari ut contumacia ab univorsitato contracta, pro dinumeratione
cujuslibet lacularis dimidium augustalis nostro curio debeatur; ita videliret ut si millo ocularia ipsa universitas habeat, quingentos augustales pro pena contumacie universitas tola fisco nostro persolvat )J. Quo quantitas inter habitatores loci ipsius pro modo facultatum proportiona- litor dividetur M, sicut in collectis aliis hactenus fieri consuevit. Quod etiam in criminalibus causis locum habere censemus, tam circa contumacie penam quam etiam circa definitivas sententias proserendas in causis ex quibus condemnatis pecuniaria pona ex earum qualitatibus vel ex nostro judicio Pirrogatur.
a Graece aliter, dum ordinem suum sequatur debeatur. Si vero universitasso in lari defluuitur, inter habitatores hei pro modo, eis. Dunde uncis nelusa postea in textum irrepsisse Vide supra quid notaverimus superit. XXVIII, p. 3s, not. . EXPLIclT LIBER PRIMUS. IV. io
85쪽
De pena contumaeis in eriminalibus ausis M.
Grandis utilitas et necomitas evidens nos inducunt ut accusationum ordinem priscis legibus institutum, maleficiorum crescent nequitia, in eadem parto potissimo corrigamus, qua malefactores interdum contemptuso contumacie vitium vel penam patratis sceleribus aggregantes, sine temporis prefinition vagari in ipsorum etiam plerumque dispendium et aliorum injuriam permittebant, defensionem eisdem nullius temporis spatio recludontes quo fiebat ut ipsi purgare suam innocentiam non
curarent et accusatores arguero eorum nocentiam non valerent. ac
igitur edictali lege nostri nominis titulo presignata prosequimur contumacos, et qualiter contra ipsos in judiciis criminaliter et capitaliter accusatos, qui sui copiam in juro non faciunt, procedatur, manifestissime declaramus Eos namque in primis tertia parto bonorum mobilium, sicut in nostris constitutionibus est expressum, mulctandos esso jubemus quam sacri erarii nostri compendiis aggregamus J. Bona reliqua juxta antiquam formam, que contra absentes requisitos est prodita, volumus annotari; que anni circulo a die annotationis b) elapso, cum per annotantis litteras publico innotuerit, fisci nostri commoditatibus acquirantur, si non habeat liberos annotatus. Ipsos deniquo per magistrum justitiarium et justitiarios quibus do contumacia eorum contracta e liquebit, anniri mandamus et divulgari publico foro bannitos. annum etiam et causam banni pro qua bannitus aliquis fuerit o diem annitionis etiam in presentia magistri justitiarii et judicum curio nostro in actis volumus contineri; Si
a Gractes: De bannitis. b Alias et in Palat. citationis. e In eod. 4625 ceris.
86쪽
REGX SICILIAE. 75 quando per magnam curiam nostram citatus et contumax annitionis penam incurrit. Humanitatem tamen antiquis legibus annotato servatam a nostra celsitudine volumus non negari, ut eis scilicet infra annum predictum redeuntibus bona recuperaro liocat annotata, tertia tantum parto mobilium in omnem eventum apud nostram curiam remanento, ut impunitam soro contumax suam contumaciam non teletur.
tra universitas ac sala et mulieres conjugate in eriminalibus causis possint ordinare procuratorem f.
Generalia jura condentes, tam in causis quo contra Singulares personas quam in his quo contra universitates moventur interdum nostre celsitudinis studium excitamus. In criminalibus igitur causis et capitalibus ac-eusationibus quas contra universitates locorum a privatis personis vel ab universi latibus contra universi tales alias vel privatas personas moveri contingit, altercationem jurisperitorum in perpetuum decidentes, Indicos b quemadmodum in civilibus causis permittimus et precipimus etiam ordinari, juris civilis rigore in perpetuum quiescente quod in publicis judiciis procuratorem frustra intervenire debere proscripserat; nam dissicultate et impossibilitato quadam interveniento, dum universitas tota per se sine ingenti periculo convenire vel conveniri non possit, de necessitate oportebat inferri quod maleficia contra ipsam vel ab ipsa commissa impunita manerent : quod nec honori nostro noc subjectorum nostrorum commodis dignoscitur expedire. Hujus etiam nostre humanitatis gratiam ad mulieres conjugatas extendimus ut in criminalibus et capitalibus e causis per maritos et alios quos voluerint procuratores legitimos et sussi-sa Graeee in unaeerritates in aetionibus suis au defensionibus rundisol ordinare
b Ita in graeeo et in eod. 4625, lae Unditum, quod admisit Carcanus. se In eodlee 4625 additur e militur; male.
87쪽
76 co XSTITLTIO XEScienter instructos, si hoc elegerint, valeant in judiciis comparere; sive ipso accusent suam aut suorum injuriam prosequentos, sive ab aliis accusentur Sontentia tamen in criminalibus tam in presenti quam in casu proscripto a contra ipsas principales personas effectum debitum sortiatur.
De forbannitis e forisdicatis.
Penam eorum qui in contumacia penoverant dignis dispendiis prosequi cupientes, statuimus si quis infra annum a dio banni editi num randum coram magistro justitiario vel justitiario qui eum anniverat minime comparuerit vel etiam coram successore ejusdem bonis suis ut prescriptum est infiscatis, post ipsius anni decursum per annitorem eumdem sorjudicari debebit, nulla omnino licentia postea remanente se super principali causa criminis defendendi sed perinde habeatur ac si consessus de crimino de quo accusatus fuerit, esset per definitivam sententiam condemnatus sic sorjudicatus habebitur, prout in aliquibus nostri imperii partibus nuncupatur, quasi oris omnem adilum judicii constitutus. In tantum bysibi judicii limina procludentur quod se contumacem etiam suisse negare non possit, qui nec per Se tanto temporo comparuit nec per alium retendentem legitimam causam suo absentie et probantem extitit excusatus. Nulla sibi appellationis seu supplicationis remedia sorjudicatus superesse cognoscat, quoad omnia sere pro mortuo habeatur et hostis publicus reputetur, sic ut ab omnibus offendatur impuno adeo ut si ipsum occiderit aliquis, nullam proinde calumniam, reatur, Sed premium a gralia serenitatis nostro expectet videlicet ut si
occiderit aut ceperit annitum vel soriudicatum se , si quidem ipse hannitus aut sonudicatus fuerit qui annitum aut sorjudicatum predictis
a Graee Sententia autem tam in eriminalibus eausis quam in praesenιπια- ete. b In edius inιerim; corrigimus ex graeeo et ex eod. 4625.
88쪽
modis ossenderit a aut detexerit latitantem, annitionis vel Briudicationis penam quam incurrerat in promium suo fido et probitatis evitet. Secus autem, si sorjudicatus hannitum tantum ceperit : quo casu, quia eum qui minori vinculo tenebatur ossenderit, majorem ponam, sorjudicationis sententiam scilicet, non evitet. Sed in casu presenti pro comito quem ceperit aliquis qui sorjudicatus vel annitus non fuerit centum augustales; pro barone, quinquaginta pro milite simplici, vigintiquinqus proburgensi, duodecim pro rustico, sex b), do liberalitato nostri culminis consequetur offensionis vel occisionis otiam ut dictum est, capienti licentia non negata. De licentia namquo legis oranditur qui subterfugiendo judicium legis precepta contempserit; quod si orto motus clementia qui sorjudicatum cepori orander vel occidere noluerit eumdem, sed ipsius mortem judici cujus audientiam penam sugiendo promeruit, reservare voluerit, justitiario qui ipsum banniverat et sorjudicaverat assignet eumdem. Quod si alii justiliario vel etiam magistro justitiario assignatus fuerit, vel si ipse magister justitiarius aut justitiarius eum ceperit, remittatur ad eum justitiarium sub fida custodia puniendus, qui in ipsumbannitionis et soriudicationis sententiam promulgavit. Forjudicari autem
bannitus debebit per justitiarium qui bannitionis et sorjudicationis penam edixit J vel si ad ipsum justitiarium x locorum sorte distantia non
possit facilius haberi recursus, auctoritatem istam nostre preeminentiureservamus ut a nobis vel ab eo cui vices nostras imple absentiam sorte nostram gerendas commiserimus, sui judicationis possit sententia impetrari H, ut tamen ad ordinarium, ut dictum est, recursus primitus habeaturJ simili pena annitionis aut sorjudicationis in recepta res aut occultatores eorum squi tales occultasse dicantur procul dubioJ imminento, si reos hujusmodi exhibero non curaverint requisiti. Quod si universilas aliqua hoc socerit, nostro judicio reservetur ut ex qualitatibus pers
89쪽
Clementi imperialis vestigiis inhorentes, presentis legis auctoritate hanniae concedimus potestatem infra duos menses a dio hannitionis continuo numerandos absque alicujus ossension libere et auctoritate propria magistro justitiario vel justitiario qui eum anniverat se conspectui presentare omnibus regni nostri fidelibus xpressius inhibentes quod infra predictum bytompus in persona vel robus ipsum ossendero non presumant; quod qui contra secerit, pro qualitato delicti perinde puniatur ac si quemlibet alium qui subjectus banno non esset per injuriam omlandisset. Post predictum vero temporis spatium, liceat anniae intra reliquam partem anni denunciar cuicumque ossiciali nostre curio et ossicium quodcumque gerenti, cujus opportunitatem majorem habere poluerit et cui magis legerit nunciaro, quod paratum se osserat accusatori suo in judicio respondero per cujus osticialis litteras hec omnia curio nostre vel justiciario qui cum bannitum annierat nuncientur, sub expensis tamen banniti predicti; et sic postea per magistrum justitiarium vel justitiarios litteris securitatis obtentis ac ei qui predicta sibi denunciaverit destinatis, receptis prius sub corta forma e)J do facienda justitia dejussoribus idoneis a bannito per ossicialem predictum, qui
nunciaverat omnia Supradicta, quorum nomina et dejussionis sorma per eumdem magistrum justiciarium vel justitiarios d rescribentur, vel in dosectu fideiussorum sub fida custodia annitus prelatus secure
a Mellus tamen in antiq. codd. : Γι bannuo siem irim duos menses redire e re justiciario as,ignare. Graeeo D eametaι tempore bannui cod. 4624 Aci De bannuo quando justitiario erraemiat. b In eod. 4625 additur bimestre. e Ste eod. 4625 pro pena quod apud Careant extat. M Ap. Careani justitiae perperam Graece fi τοῖς Moi δααὐτανς.
90쪽
redeat ad justitiam faciendam dum tamen antequam ejus defensio asmillatur, accusatori satisfaciat in expensis et damnis omnibus eidem a vitio contumacie ejus inflictis, sacramento accusatorisDiptius cum taxatione judicis declarandis.
De eaehibendis η malefactoribus e suspectis.
cordi nobis est per universas partes et singulas regni nostri viros bono opinionis agnoscere et non ignorare notatos Ideoque omnibus justitiariis nostris per diversas provincias constitutis presentis constitutionis nostro programmato nunciamus, eisdem sub interminatione gratie nostro firmiter injungentes ut quoties ipsos contigerit aliquos ob ipsorum contumaciam banniri sacere, hanniti nomen anu cognomen banni editi causam, formam et tempus curi nostro per eorum illoras, notarii manu scriptas ac iudicis squi ei assederit subscriptione notatas necnon sigillorum suorum impression munitas, mora qualibet et occasione ce santibus, debeant nunciam. Eodem e etiam observando quoties aliquos in eorum contumacia perdurantes sorjudicaverint, juxta nuper edito nostro constitutionis lenorem; quod si sorte de anno annitos infra legitima tempora duxerint extrahendos, hoc ipsum per eorum litteras sub forma preseripla consectas nostro curi nuncietur; simili forma per omnia observanda, si quando per definitivas sententias infami naacula notaverint aliquos aut ipso jure vel pono macula pronunciaverint Messe notatos. Nos etiam magistro justiciario magno curio nostro firmiter
a Ste eod. 4625; p. Careant esudem. b Apud Asmetum De noti*andu quod propius graeeo aeredit περὶ του νωρ etissatri In eod 4624 Aci De seribendu bannitis per justiciarium. 6 In eod. 4625 Eadem. H Si eum Mehia pluralem admittimus, dum verbum ad susticiarios reseratur.