Tractatus de matrimonio, et censuris. Authore R.P. Gaspare Hurtado, Mondeiarensi e Societate Iesu, ..

321쪽

Hιm conditio numquam se copuiandi seu nu/quam reddendi , aut numquam petendι,

irritet matrimoniumλ

SAncius lib. s. disp. i Sotus in . distini

29 quaest.2 art. 3. Couar. 2. p. de matri cap. s. g. I.&Henriq. lib. II .cap. . partem a firmativam tuentur; quia conditio se protieuites est contra substantiam matrimonij

illud irritat, ut dicitur in cap. final de coaditionibus sed conditio numquam se op landi, seu semper seruandi castitatem,est eutandi prolem , quia non se copulando, seu se uando castitatem, impeditur proles;ergo haconditio est contra substantiam matrimon illud irritat. Et confirmatur, quia substa tia matrimoni consistit in mutuo iure plendi, in mutua obligatione reddendi: s dicta conditio nequit consistere cum iure pirendi, cum obligatione reddendi; quia ea conditione oritur de obligatio reddendi, priuario iuris ad petendum imo etiam ori potest positiva obligatio non petendi, Mno reddendi, si id etiam dicta conditione contrahetes intendant: ergo dicta conditio est cortra substantiam matrimonij, illud irrita Vaetque vero . part disput. 21. Cap. Rebel. quaest. Io sect. 3.AEgid disput. 24 dul4. plures alij partem negativam tradunt. Emerito, quia dicta conditio non est contrinateriam substantialem proximam matrimonil

322쪽

monii , sed est compossibilis cum illaci ergo

non est contra substantiam matrimonii ii que illud irritat Consequentia patet Pantecedens autemprobatur,quia materia substantialis,circa quam contractus matrimonii pro xim essentialiter versatur, consistit in m tuo dominio corporum , in ordine ad senti oniugalem, in mutua obligatione radi- eali ad eundem eum his autem non est incompossibilis prae licta conditio de pactis,

quia quamuis ex hac conditione, seu pactione obligatio radicalis ibi reddendum imp diatur,di etiam ius remotum, seu dominium ad petendqm, ita Lea oriri etiam possit, sitiua obligatio hon petendi, ton redde di: haec tamen non sunt incompossibilia cumdlicto dominio S cum dicta obligationei dicati, quia dominium istud potest esse, perseuerare , quamuis impeditum ad exeundum in actum nempe in petitionem debiti: aut quod idem est, potest esse,& perseuerare cum priuatione iuris proximi ad petendum, dicta obtigatio radicalis ad reddisdum potest esse ac perseuerare, quamuis impedita ad exeundum in actum, nempe in redditionem debiti; aut, quod idem qst, potest esse, &ie

seuerare cuna priuatione oolligationis proximae ad reddendum simo dici um dominium

potest esse, perseuerare cum positiva oblitatione proximan petendi,&dicta radici is obligatio reddendi cum positiva obligatione proxima non reddendi, ut patet in iam

coniugibus, qui post matrimonium iactum paciscun

323쪽

3o Dissut VII de matrim.

paciscuntur de non petendo non reddedo, in quibus ver manet mutuum dorrnium , seu ius radicale, mutua radica

obligatio, absque iure proximo ad petendui& absque obligatione proxima ad reddendimo cum obligatione positiva non petendi, non reddendi, si id etiam suo pacto intend: Ergo dicta conditio, sed pactio,& modus repugnat materiae substantiali proximae mirim ij, cosistenti in dicto mutuo domini&indici a mutua obligatione radicati,quaruis repugnet expeditioni, tam dicti dominquam dictae mutuae obligationis radicalis usum coniugalem, seu tam iuri proximo petendum , quam obligati ina proximae reddendum, quae quando pacto non impeditur, oriuntur necessario ex dicto dominio ex dicta obligatione radicati. Hoc autem , quod dicimus posse contigere in matrimonio,nempe dominium inicpora ad usum coniugalem in obligatione radicalem ad eundem manere absque expectione ad eum usum seu absque iure prox in adpetendum, absque obligatione proxix ad reddendum , imo cum positiva obligatine ad non perendum, Mad non reddendui etiam potest contingere rhaliis rebus, qudominus qui alteri locaret omnem opera sui mancipij, quamuis retineret dominiuin mancipium , seu ius radicate in ordine operas illius,& in ipso mancipio perseuerar obligatio radicalis nihilominus in domi1 maneret dominium impeditum, seu non

324쪽

neret ius proximum , sed hoc esset in conductore absque dominio,& in mancipio non esset obligatio proxima obedietuli domino, sed conductori quamuis in eo esset obliniistioradicalis corresponde dominio dominirimo in domino posset manere obligatio posithia non occupandi mancipiues in mancipio non obedlandi ilicsi de eo comaenirentdoini, nus,& conductor, aut mancipiu,& dominus. Quod si respondeas, quod quamuis dicta conditio non repugnet dominio in corpora iam transsato. repugnat tamen dominio trisserendo, seu dominio in fieri,& in transferri, sicut impedimentum dirimens antecedens matrimonium, illud irritat . quando,

trimonio iamfacto superruenit, noti distatuit illud Contra responsionem est, quod quam- .uis quando est aliquis defectus in causa effi- 'enti, aqua effeAus tantum pendet inde non sit conseruari, impedia; ne fiat in ehus,4 effectum iam positum non destruat; quia is supponimus h effectus tantum dependet a causa in fieri, non in conseruari , Mob id impedin tum dirimens, quia est desectus iii causa inciente,nempe in con

trahentibus, eos inhabilitans ad matrimonium M ab eis matrimonium tantum de--

pendet in fieri non inae seruiui, irritat matrimonium emendum, .non dissoluitiam factum Dat quando in aliquo est defectus repugnans essentiae rei, si defectus ille repugnat Gntiae in fieri , etiam repugnabit etilentiae is secto esse in si non repugnat essen-

325쪽

tiae in D esse , non repugnaesi essentiae iii fieri, cum essentia rei eadem si uando fit,Ecquando est in facto esse. Qipa lago praedictaeonditio, si esset defectus, non in defectus in ausi essiciente, sed quia repi gnaret essens

tiae & substantiae matrimonii, Sc ei non

pugnat in facto esse quia non est incompossibilis cinaedicto dominio iis, transiato, Meum dicta obligatione radioli lata inducta, etiam non repugnabit transati an dominii, neque induruoni dictae obligationis sad calis: 37 Ad rationes ergo aduersiriorum resp-demus, conditionem illam Hi olim euites,id est , si te obliges ad cam euitandam, tantiimine contra substantiaminatrimonii, quando est ad euitandam molem medio illicito non vero ad eam euitandam licite, non solum negatiue, ut in casu praesentis dissicultatis, sed etiam positive medio licito,ut saneuinis misi sone tempore necessitatis quia lota obligatio ad illicite vitandam prolem , est incom-rossibilis cum obligatione radicati, orta ex matrimoni'. quia Quit lieiteseuitare presem non petendo in aliis mediis licitis, quamuis posti uis, Metiam non reddendo , quando Iicite fieri potest, non est contra obligationem

'rtam excontineti matrimini j, in ipsis , qui

Euitat,& consequeoter, nequecontra dominium ortum in altero;ita etiam priuatio iuris

risi sinit ad ' tendum, iriuario obligati ni prorum ad reddendum , imo postilia obligatio, siue iustitiae , avocontract

326쪽

peraddito cotractui matrimoni j sue religio- his , orta ex 'oto ad non petendum, adimit aeddenduin ad alia media licita, quibus proles impeditur , non est incompossibilis cum obligatione radicati, orta ex matrimonio es si ut prolati vitare illicite , est contra obibgationen ortam ex anatrimonio, ita etiani obligatio ad eam illicite vitandam ,est incompossibilis cum obligatione radicali , orta exmitrimonio. -

Vnde ad confirmationes negandu est, ex sdicta conditione oriri aliquid incompossibile cum mutuo dominio ad petendum, cum nutu obliginone ad terilandum ii quibus emisistit interia substantialis diloximi -- tractus matrimonis; quia ex illa conditione tantam oritur priuatio iuris proximi adi tendum. M priuatio obligationis 'oximae ad reddendum, Mad sumnum etiam positiua obligatio proxima ad non petendum, isdnon redd dum , quae non sum inco vi sibiles cum dicto domimis , quod est ius re motum ad petendum 4 cum dim obligati in radiciu ad redderidum , t explica'

itum est.

QDd si positiva obligatio pro a non s

tetendi, mon reddendi, orta ex contractu, e conuentione, quamuis sit iustitiae,non est

erit positiua obligatio non petendi, non reddudi orta ex voto;quia est oblig tio dive serationis , Tme reliψmus,M mmmmin

327쪽

orta ex matrimonio , utpote iustitiae in rinde si matrimonium factum sub conditi c& pacto non petendi, non reddendi. quo oritur obligatio iustitiae non petendi iron reddendi, non est irritum, multo mi erit irritum factum sub conditione , vovendi castitatem , ex quo oritur oblig: iustitiae vovendi castitatem.

DIFFICULTA X. Vt in conditio impossibilis habendas pr

non adiecta'

Conueniunt octores , quod quai

contrahentes ita serio apponunt Coitionem impossibilem,ut nolint cotrahere,

si dependenter a subsistentia illius, ut quardicitur contraho tecum si coelum digito tetignu tetigeri , tunc vere, cin foro consciennon contrahunt matrimonium muta cortio illa , utpote in apossibilis, nequit substire, quia absque consensu contrahentium, tunc deficeret ex desectu subsistentiae contionis, quem Ecclesia non potest supplere, iquit contrahi, ac proinde tunc dicta condives in foro interiori conscientia habida est pro adiecta, seu apposita. Est ergo difficultas, quomodo Pontifex cap. n. de conditionibus appositis statu conditionem impossibilem adiecta matrimnio, habendam esse pro non adiecta; quia

328쪽

pontifex essicere nequit absque consensu co- trahentium, qui vere deficit, quando contrahitur sub conditione impossibili: aut manet validum quoad praesumptionem , quod non videtur posse Pontificem piaesumere, ubi ap- ,

positio conditionis impossibilis est signum

ita manifestum dissensus.

Omissis variis expositionibus dicti decreti,quae videri possint apud Sanc. lib. s. disp. 3. Sanesus. existimamus, ut optime gid disp. 9. num. H-. 1. decretum Pontificis intelligendum este quoad fibrum exterius, praesumptione; quia quando oppositum non constat,praesumit c6ditionem impossibilem non fuisse serio appositam, sed tantum iocoseci ac proinde matrimonium fuisse validum praesumit, 4rnbnpraesumit absque congruentia riui quando oppositum non constat,praesum t contrahentes in re aded graui,& sancta nolle nugari,&suum actum irritum reddere. Hoc autem de A cretum locum habet,siue ignoretur a contrahentibus,sive non,& siue conditio impossibillis apposita,sit impossibilis ex natura rei, siue ex iure positivo,& siue conditio sit de futuro, . siue non;quia in omnibus his casibus eadem

est congruentia,& ratio id praesumendi. Vnde quando aliunde non constat,contra

hentes serio apposuisse conditionem impossibilem, reiicietur ab Ecclesia, cogentur abisse, procedere ut coniuges,si alteruter ad ipsam recurrat,& tunc ipsi,ut in hoc licite procedant, tenebuntur vere contrahere,quod no

329쪽

denti coniectura constat, conditionem in1-

possibilem fulsi e serio a tam , non eieini ab fcclesia id autem Distit prudenter coniici , ii contrahentes , quando contrain hunt, id exprimant, aut si inter ipsos tu, gna dis pararas seruanduin est, quod quamuis in dubiis, 1 coiuluio impossibili fuerit seri h a p, sita praesumatur in foro exteriori filii . emeaepositam, uiuiontinus in bra interi

i i-vposita,&ac si malimonium fuerio nullum 'vi consequenterion potetum vo

contrahant sib conditione, nempe, si naui

monia sub conditione ἱmpossibili ante eo DI eultas prcicedit de conditione irrei, quae non ' contra substant, ii maia

--w,qua est contraύs stantiam matrimoram vidimus, habendam esse pro adiecta 'arruare matrimonim ' dis lauitatem moxonum,iunt D r tores, simus contrahentes ita serio appoianum matrimonio dictam conditionem tu

330쪽

eis, in sero conscientia, matrimoniiunante euentum conditionis tantum esse vallis dum sub ea conditione, tu illa non existente, omnino euanesceres, quia absque consensu contrahentium , qui uno eliceretur dependenter ineac ditione. Ecquem Ecesina iii matrimonio supplere non potest , contrahi nequitaliter, quam comi alientes intendunt,

consequenter in soro eo Henta Ela rἡipsadictana conditionem habendari esse bro

Decretum aut Pontificis: in cap. sin. iiii ditioni decimii turico nitare ouus pem, matrimonio adiectam dilabendam esse pro non adiectit,ac petoinde mytrimonium e tunc absoluth: : Hoc, etiam ante euerriiiiiiiiis, iis quamuis non impleatur,tantoni intelligitur quoad forum externum, quoad praesumptionem, sicut diximus de conditione possimn &di: matrimonio suba eontracto: ius quando oppostumaton tanta , praesumitioratifex, conditionem turpem, iri cuius impletione: committendum est pece

de matrimonium, cui fuit apposita,suisse ab