장음표시 사용
71쪽
fim que modum die mutoe aqua baptismi hasbes eu plicem effectu videtieet imprimere eli aracterem.&eoserte gram: sedet tum ad impressionem e haracteris habet hoe aqua baptismi ex solo opere operatos assicit . n. ad hoc φ aliquis reripiat characterem baptizetur in forma ecclestae.': φ suscipiat in se hoe opus operatu quod
est baptismus: sed ad hoe q, suscipiat piam, si ei
adultus. non suffieit m baptizetur, sed requiri equod amoueat oem fictionem , 5e aecedat voluntarius,5: deuotus. Et si dicatur φ paruuli noriit habere hmoi deuotionem, Aetn suscipiunt
am in baptismo.Dicemus P hoe est ex diuisna dispensatione, quς vult quod sicut paruuli
in alio peccauersit, quia in Adam, ita posset eis per alios subuenire, ut per fidem patentum. Ad umendu tsi nos dixit Idist, ignis ex opere Operato de ex ipsa te habet quod eatefaciat, de aqua baptismi ex opere operato,vel ex ipsa re habet quod characterem imprimat i sed noe non est eodem modo, quia ignis hoe habet ex naturali
origine.& ut est agens naturale: aqua vero basprismi hoe habet ex diuina dispensatione, re ut
est instrumentum diuinae naturae. I euertamur
ergo ad pro post tu, N: dieamus arillaque fiunt spiritualiter ex solo opere operato, non solum disseillime destruuntur.sed et nJ pnt tolli, strutest ipse e haracter sue sit baptismi sue confirmationis. siue ordinis. quia in his tribus sacramentis eharacter imprimit i sed si illud spirituale nosiat solum ex opere opera;o. sed requiratur ibi voluntas operanti t. di suscipientis, non dicimus quod no pol sit tolli,nec dicimus ' difficillime destiuatur se icimus in facillime perditur: napotest quis valde de laetii qξam mere. Talia et adem sicut eo ni ruuntur . se destruiaut: na neuteonuertendo se ad Deum tanti ad lumen luminis, verὰ illuminatur de habet giam: sic se aurextendo ab illo lumine, verὰ obtenebrati': perdit piam: immo talia isellius destruunt deoni tuatur ppter nostram malitiam , iuxta illud Matth. . Lata porta, se spatiosa est via, quς ducit ad perditionemia angusta porta 6 arcta via, quae ducit ad vitam. Quod si volumus diffleuitatem. de Aellitatem in talibus ad spirituale eoniugium
adaptare,ut patet ex eapitulis antedictis semper se se habet,qsi omnia eontrario modo laeta ea currunt ad deliruendum , quae requirunt ad eo struendu hmoi eoiugium est dei ructa loquendo de eoiugio quI tu ad ea quae sunt Iurisdictionis, non quantu ad ea quae sunt Ordinis. Hoeergo dictum est quitu ad posse destrui: sed quatum ad Deile. vel difficile destrui. dici pol g, taliter potes accipi tale eoiugium, semst lacilius destiuetur a construatur 5: taliter pol accipi 'in aliquibus, Ne quatum ad aliqua facilior esteo structio et destructio. In aliquo aute etia simpliciter est econuerso t nam ni accipiatur taIe consiugium ut est meritorium,semst Deillime destruitur,quia semper potest quis lacilius ydere grasA tiam,sine qua nullum p& esse metitum: sed stae a. . . cipiatur tale e5iugium ut est auctoritatiuia, Aeri habet iurisdictionem,nue hoe fiat meritorie stauen5,ia aliquibuς quantum ad aliqua lacilior .ia
est constructio et destructio, qd patet quia Epiptit eofirmari per Metropolitano , in non piat renuntiare, nist ex speciali consensu Pape ergo in talibus quantu ad hoe Deilior est edstructio
a destrumo: qa ideo est, quia ripa se ordinas
uitis a te vellet aliter ordinare, aliter esset. Sed
in eo niugio papali prout est sponsus Eceles aere habet iurisdictione in totam Gesessa , se cilior
est destructio u eonstructio Nam ad hoc quod quis prεficiatur in Papa, requiritur eonsensus eligentiu , de electi : sed ad hoe qudd desinat esse
a papa, sufficit sola renuntiatio eius. Nam inuitis Cardinalibus, Ae elero. posset etiam ei ς renuntiare, ut posuimus exemptu de Cyriaeo. Igitur n5 l . . solum ex iis quae addueuntur ad causam formalem,' materialem, sed etia ex his quae respici ut eausim effieiente. possumus hoe ostendere , 5eprobare quod Papa renuntiare poti Quati volumus h idem ostendere ira parte causae fianalis. qudd lacilius probatur. Nam illud, quod
ad hune finem. videlicet ppter bonum publicae constitutum est. eontra bonu publieum militaqre non debet sed ille qui tactus est eaput eces nae,ppter bonu publieum lactus eli: st ergo est
insutficiens ad regendaeeelestam, Ne renunti re non posset,eontra bonum publicum milit e rei. Qui s. n. ei set tantae dementiae, quod dicet et
Papam rςnuntiare non posse, quicquid de eo esset,aut quiequid de eo edtingeret. v uta st fieret Diuus ,st esset ita debilis di impotens corpos re, quia nihil de suo officio exereere pol tit. Pergo ste teneret ecfecta impedita, I: suod renita .ra nate non posset Aduertedum tame quod esse sufficiens,vel insuffieiens ad regendum stue ad quxeunt talia. st referantur ad renuntiatione, piis facere ad meritum vel ad demeritum, quia renuitando potest quis mereri vel demereri: tasmen quitum ad valere de iure vel non valere, quieunm sit ille, qui renuntiat,& qneunt renasti at,st hoe laciat cora eollegio Cardinaliam vel
etiam eo ram Clero, renuntiatum erit, re destnet
D esse Papa, dato quod illi eontradieant. Nam ex Nor superabundanti est, qudd fiat statura qu6d Paspa renuntiare possit, vel assentiat Glerus. vel φassentiat eligentesi hoe. n. pfit laeere ad quanta elaritatem luris ipfis in renitentibus, dei auitis. potest Papa renuntiare. 5e psit desinere esse Papa.quod ut supra diximus in Cyriacus fecit. Eo num in est talia itatuere, de laudibile est in talisbus assensum eollegii Cardinalium aduenire,vetalia ardua cum maiori maturitate fiant .cle utili tas publica plenius inde eueniat, Ze eon mentia si inplicium. qui nesciunt de tam arduis iudieare, 'magis quiescat. β: hula veritati magis eon se tiat: multa. n. de se vera sunt, de de iure fieri pru,
quε propter nos homines, qui male nati sumus
72쪽
r A P AE. 33 ad taedum, e multum iss apponimus Inigno A me, quia nomina synon Ima ut ait non vlltans inutia.indigent quod elucidentur,& P per quq dam ad dira meta in notitiam publieam veniant. His iram praelibatis, posta per quatuor generaeausarii declarauimus quod Papa renatiare potest, volumus hoc idem quinta via declara readducedo auctoritates Doctora Iuris, ad de hae
materia deereuerunt. Nam eaαγ. q. .in. e. No
autem, ubi agitur. quod eum Aug. Valerio Episcopo adhue vivente factus esset eps Hipponesis, quod ei non successit,sed potius ace essit. Glasa ordinaria q5nem mouet in propria serma, Vtrum Papa renuntiare possit,ae determinat P enuntiare possit assignans pro rone, qm Mareellinus renuntiauit, Ne et Clemens. Et Hug.dia
formae mouet. quaerens, An papa posset hodie seipsum deponere. vel abrenuntiare,& intrare
Monasteri u . Rndeis eredit quod ne addit inin expediret, Ne quod aliis peccaret.Quae verba addita nihil ficiunt ad posse renuntiare, vel noposse, sed ad mereri,vel demereri: quia si erederet hoe expedire ecfessae. 5: ne ageret,mereresst vero erederet no expedire, demereretur: sueta me ecclesiae expediat, siue non expediat, ipse
potest renuntiare, sed videat quo animo id saaciat, ne renuntiando peccet. Idem ct Hug. u. F. q. r . . Non aute, hanc qonem mouet in prospria sorma. dicens, Sed quid de renuntiationetur in doctrina demonstrativa. Propter qa philosophus eum voluit declarare, qualiter habeatur scienda de rebus. dieens quod habet fi mdistientia. eognoscendo causas, principia Λ: eles menta,arbitrari debemus qudd ista non aecepit noni E. Ne quod nec pro eodem accipit ea las. principia, ae elementa: sed, ut Comentator ait per causas intelligit eam finalem , quς anto nomatice dr eausa, quia est eausa eausa ru. Nam finis est eausa omnium, quia forma est ca mateariae, eum materia fit pa formam: 5e effieiens est causa formae eum efficiens introducit formam: di finis est eausa efficietis, eum finis moueat ascim,de lactat efficientem. Dicemus ergo quod quia finis est eausa ipssus efficientis, efficiens vero est eausa formaeae sorma materis .ideo finis est ea causarum, ea Pp per eausas intelligit eam finalem per principia intelligit eam eis eientem. per elementa intelligit eas intrinsecas, quς sunt materia, 5e forma: eognitio ergo res ex suis cauns est: eo ergo modo, quo piat res assignari ea ala materialis, formalis, efficiens, de finalis, ste res habet per illas eausas eognosci se declarari. Stacut ergo procedebamus, sed procedebamus a se.& ex his quae sunt colana res, qn pbauimus per ea quae reduci pnt ad chra sormale, materiale efficiente de finale, quod Papa renuntiare potest, ita quod limi quatuor eausae sui quatuor Papae nunquid pol renuntiare, quia vult transt bona verba ad probandum propositum: superer, vel senex Et si addidimus in Ne quintum bonum verbum, videre ad religionem, vel quia est ςgeri respondet quod vum, idest s potest renuntias
re, assignans pro ea uis, quia Marcellinus reuutiauit. ut habetur distin. at . Nune aute. Et Cleamens etiam renuntiauit , sicut habetur in gestis
Cap. ultimum. In quo imponitur1inis bula libro, uel huic operi, quod mirrulari uolumus de Res
intitulari volumus de Renuntiatione Papae
ritatem. Nam prima ad Cor. t . Sed in Ecclessa volo quinc3 veraba sensu meo loqui ut alios instruam , si decem millia verboru lingua. Hse autem quin verba.de abus loquit Aposstolus, adaptare possumus ad quini modos pshandi, quos in praecedenti cap. adduximus P
papa renuntiare poti vult. n. pnilosophus in. t. phylleor um quod tune arbitramur cognosces re unumquodqr, eum causas primas, Oe prima
principia cognoscimus uso ad elementa. Quae is Comentatore non sint aecipienda synoni licet auctoritates doctorum. Nam qo propo, ea de renuntiatione Papae potest dici 1 heolos gica, de pol dici iuristatis , pst quod licet apud Dcηι εν eas philolaphos debilissimus locus esse dicatur ab floritam humaauctoritate, quia ips philosophi no innitui ut naiqirmar: anis roni:immo di eunt philosophi esse impedis di ina uero ramentum ad scientiam eredere testimonio semo b Imifora. sorum, ut ideo eredat quis ste esse, quia ste dixit a Aristotelestiad n videat rones eius, quare dicat se esse, plus eredit runt,et Aristoteli. In scientia in Theologiς, 5: in scientia Iuris multum vaν lent auctoritateς. Nam de laeta pagina dicit August. a. super Geii. ad literam, qudd maior est quippe scripturae huius auctoritas, et omnis huvolumus finem impos D mani ingenii rapacitas. Et iuristae .leges re auctonere, assumemus aucto ritates doctorum pro rone accipiunt. Vn haeedieunt de legibus de haee dicerent de auctoritatibus Doestorum iuris. quod dicerent philososphi deronibus. Diceret. n. quicunq; philososphus, quoid vere daret quod aliquid diceret. de ronem assignare nesciret: ne etiam diceret les gilla,quod verecundaret, si aliquid diceret, e legem assignare nesciret Hoc idem ergo censens dum est de auctoritatibus d storum iuris, quiah Mi doctores nihil dicunt, quod non innitatatur legibus.Resumamus ergo sermonem nrm,
di diramus quod ad ini ructione .idest ad sciaratione aliorum sensu Pauli, idest clare t de imi iluere sevi volebat elare ide intelligit loqui
73쪽
DE RENUNT. IATIONE Paulus in ere testa quae est una, D unita . idest ad .vnitatem edesectae, ne fieret scissesa in eeilena. de ne aliqui vellet sibi praeficere aliud caputo ad probandum 'ostendendum esse verum. Aelepit imum sponsulti Gesectae sanctillimum Pario Bonifacium Papam octauit. diximus quintverba.quia quin in modis.videlicet per quatuor
xenera causarum i de per auem ritates doctoru1uris , probauimus, quod Papa Cclestinus rea nuntiare potuit: quo probato. consequent est
quod ipse la verus di legitimus sponsus Eeel
nae: quae quinqr verba praeualent decem milliabus verborum lingua. Diximus autem, quod
uae loquimur in Ecclesia debere loqui sentia auli. idest intelligibiliter. Mut loquebat Pava illis. Nam intelligibile potest diei dupliciter, primo ex parte rei de qua loquitur δε sie quicuum
dicit verum loquitur intelligibiliter: Ne quicunm loquitur falsum , loquitur non intelligibiliter: nam lalsum non intelligitur . quia non est . pro Au. 8 3. ξηα pter quod Augustinus 83. quaestionum. q. 3 3. 3 3. ait. Quisquis vllam rem aliter,u ea res est, intelligit fallitur: Ne omnis qui fallitur, id in quo falliatur, non intellistit. Propter quod sequit quod nullum falsumst intelligibile . Alio autem modicitur quis loqui intelligibiliter. non solum ex parte rei de qua loquitur ' loquitur verum sed etiam ex parte modi sim quem loquit ars veritatem illam proponat sar. , non obscure. Quantum autem ad primum modum semper Paulus loquebatur intelli biliter A semper nox debeamus loqui intelligibiliter: pila semper debemus dicere veritatem: sed quantum ad secundu mos
dum, ut virum veritatem illam proponamusesar ἐ. 5e faciliteri vel obscure, de difficulter. r linquitur iudicio prudentis. Nam Paulus in suis epistolis loeutus est cion faciliter .sed habuit grauem stilum, Ac tartem ad intelligendum.Quod
ideo secit, ne sanctum daretur canibus . idest ne sua sancta verba exponeretur morsibus hos reticorum , vel morsibus Pseudoapostolotii sed in suo sermone loquebatur ita elare δε sine dimittate ut pseudoapostoli eum inde eo temneren , Ne reputarent eum idiotam. Ideo a. επ. v. e. dicitur. a. Corin . to. Epit olς inquiunt γgraues sunt& tartes, suppla ad intelligendum: pr sentia autem corporis infirma. e sermo eoatemptibilis. cebant enim alii de Paulo tutipis
semet ait qucta epistolae sue erant graues, Ac fortes ad intelligendum, sed sermo situs erat itammunis, de planus ut dieeretur ab allis esse contemptibilis. Revertamur ereo ad aure ritatem propontam. 5edicamus quod nos debemus loqui in ecclesia non extra ecclesiam, quia debes mus loqui ad eccleste unitatem. Debemus loqui verba. idest verum boantia. quia debemus tosqui veritatem. Dicitur enim verbum.quasvearum boans, quia noli rum diatum si debet aps
probari oportet quod contineat veritatem. Et
ista verba, si volumus aliquid probare re aliquo tundere. possunt esse quin . quatuoris iuxta quatuor genera causarum , die quinto per auactoritates. Die untur etiam huiusmodi qui iverba esse dicta sensu Pauli quantum ad intellia bilitatem: ut exinde aduersa rit euidentius confundantur. Et dieiantur esse huiusmodi verba ut alios instruamus quantu ad prosectum di utilitatem.quia hic est prosectus β utilitas doctrianae, ut alii inde instructionem sulcipiant. Ex his autem omnibus concludamus, quod quicunm asserunt Dominum Bonifacium Papam viii. esse sponsum Eceleste. ps non loquuntur exotra ee testam, sed in ecclessa , quia quae loquvno tur, sunt ad ecclesiae viritatem Nam eeelesia fisa dicis . rata est per illam tunicam Christi ineonsutile, que erat desuper contexta per totum qi K non fuit selisa. sed indiuisa remansti. Fecerunt enim milites de vestibus Christi quatuor partes:tuniacam putem illam ineonsutilem noluerunt stina Io. y ridere, quia, ut exponit Augustinuet, quadripariista vellit Domini nostri Iesu Christi quadripaetitam significauit eius echlesiam . quatuor. s partibus diffusam δε in eisdem coneorditer distributam: tunica vero illa sortita, omnium partium significat unitatem. Non enim easualiter. sed diuina prouidentia factam est, quod tunica illa noscinderetur. vi cognostant quina grauissimae Peccant. qui volunt scindere sanctam Eecle. verba istasiam matrem nastram. Secundo ea que loquis p 'mur, dicuntur esse verba, idest verum boant Flui Atia, quia di euntur continere veritatem. Et si lyra
non possumus loqui omnia quino verba, quia larte nescimus per omnia quatuor genera eau tum 6 in
sarum discurrere . Ae nescimus quintum vera st M. V I bum addere. quia nescimus sumetenter aucto 3 ritayes ad propos tum enarrare r ea tantum Rot i, quae diximus dicuntur esse verba . idest verum vade '
boantia, quia dicuntur continere veritatem, ut dis coῖn Oscat quim graui is me peccat, qui non in τοῦ b. Eeelesta, sed extra Ecclesam .vel quod pei ut est ea, contra EGestam asserunt falsttatem. Tertio hu nano. aiusmodi verba dicuntur ei se prolata sensu Pauli quantum ad intelligibilitatein , quia non des mus rationes ponere intricatas, ut possimus' personas fimplices inuoluere i nam quamuis apud intelligentes de rationibus illis nulla fit difficultas, fimplices tamen pollent per ea; descipi Minuolui. Quarto Ae ultimo sunt huiussmodi verba proponenda, ut alios instruamus, 'de ad aliorum utilita tem δε ad eces est x quiri castionem . non ad animarum argumentum , de
ad Ee lenae destructionem. Nam quanta utili tas prouenire habet ex capite ad membra quantum etiana nocumentum, de quam pericol sum est impingere in eaput Ecclesiae. Deus nos instruit, eum ait . Estote ergo prudentes sicut Mam serpentec Vbi Hieronymus ait. quod serpen tu aliutia ponitur ia exemplum, quia toto corpore occultat caput: exponit enim totum corpus periculo pro custodia capitis. Et quia eas put
74쪽
lν AP AE. put nostrum est Chtistus . euius Virarius est Summus Pontifex Dominus Bonifatius, Ideo
eontra impugnantes ipsum no solum corpus, sed Ne vires nostras, se animam nostram debemus exponere. Et in hoe terminetur hie liber,
in quo agitur de Renuntiatione Papae. Laus
εst inde Domino 'IESU Christo, qui eum Patre, Ne Spiritu Sancto est unus Deus. benedictus in secula seculorum, Amen.
Archiepiscopi Bituricensis,hr Aquitaniae Primatis, ordinis fratrum Eremitarum s. gustini, de Charactere libellus,nunc primum, vera Μ. Fabiam Genumsis,m lucem editus, OCrassone eulusta Clerici minus lassicienter in subdiaeonum promoti, tria in praesent tractatu principaliter inuestigabimus. a Quid sit Character, di in quibus sacramentis imprimatur. a Cum in quolibet ordine imprimatui Character, in quo puncto illius ordinis imprimatur.3 Utrum, Clerim ad ordinem subdiaconatus ordinato fine minoribus ordinibus i se qui incepit ordinari ordine subdiaconatus, & non stetit usi ad finem dictae ordinationis, imprimat Character, ut ex hoc teneatur ad perpetuam continentiam s
Quaesito prima. Ropter primam quae δstionem est sciendum, quod nomine charas cteris non potest inteis ligi aliquid eorporale, quia tune esset quid vis sibile: nullam autem videmus visbilem mutastionem factam inrecio
piente sacramentum ,in quo imprimitur character; propter quod cogimur ponere,characterem esse aliquid spirituale. Dicemus enim ,qd stmali tempore antichristi,dicentur recipere cha
. s. racterem bestiet ut habetur in Apocalypst ubi' dicitur Et factum est vulnus saeuum,& pessimuin omnes, vel sut habent quidam textus) in homines,qui habebant characterem bestis usa solum de characterae eorporali,vel de vulnere solum corporali non potest intelligit eum per inmali is meter eo oralia non mereamur,nec demereari i mere mur, nist prout ex spualibus procedunt. Sicut 'm deme rigo qui sunt Diaboli se qui eirea finem mundi erunt ex parie Antichristi dicut ut habere chas racterem, di imaginem bestixisse qui se tenent ex parte Christi, dicuntur habere charactestem 5e imaginem Christi. Apostolus tamen' et r. xl. ad Corinthios eomparat imaginem Christi ad imaginem Adae, dicens, Sicut portauimus imaginem terreni, portemus di imaginem este ius.Tamen qualitercunt sumatur imago, vel character per oppostum ad Christum semper est imago, de character corruptionis spiritu sis: 6: qualitercunm sumantur taIia per adhςstonem ad christum . semper sumuntur per modii gratiae spiritualis, aeeipiendo gratiam large Pquoeunt dono spirituali. Revertamur ergo ad propositum,& dicamus quod character nominat aliquod fgnum spirituale in Anima, in quo anima hominis, habentis eharacterem, dis stinguitur ab anima non habente. Viso, quod character est quid spirituale distinctiuum, volumus declarare quale si tale fignum. Vtrum scilicet solis bonis c6ueniat, vel solis malis,vel possit conuenire viris .Constat aut qd non possit uenire solis malis, cu non recipiant characterem, nisi fini recipientes sacra Ecelestς, in ubus imprimit character: sacra autem Ecesessae quae cum sint illa quantum est de se,bona sunt 3e ad bona salutis animaru nostrarum ordinata sunt. Cum ergo mali deuienta salute.sgna ista spiritualia, quae dicunt characteres, per se couentutbonis,per accidens aut e conueniunt malis : qaeum character sit signum indelebile, 6e quadiu sumus in via peccare possimus, characteres nosolum habent esse in hominibus bonis, sed etiain malis: sed in bonis sunt per se, bc in malis per
aecidens. Et quia ex naturalibus sumus apti nasti cognoscere alia , 5e potentiae naturales anims sunt cUmunes bonis Ae malis .eharacteres erunt
qu dam potentiae spuales animae, quς piat esse cdmunes bonis Ne malis.Et fi liaee ratio fit nimis logica, de non sufficiat ad ed ludendum sed ex quibusdam probabilibus procedat; tsi si eosdezemus sacramenta, in quibus imprimitur character sumest eoncludete eharacterem esse quandam potentia spualem . Na iuxta triplicem mos
75쪽
DE CHARACTERE.dum potentiae, repertum ineorporalibus, per A sed Episcopi, in oblatione facta ab Archidiaco quae oportet nos in spiritualia ascendere, in triabus Gera metis imprimitur character. Videmus enim in his eorporalibus triplicem potentia, vis desieet recipiendi.& haee est potentia materiae, materia enim est in poteria ad diuersas formas. Alia voci est potentia resistendi, ut no recipiant de facili peregrinas impressiones. Tertia est potentia agendi ,secundu quam dicimus ealida habere potentia calefaciendi. Sic etiam in tribus saeramentis imprimitur character: nam in baptismo imprimitur character, idest, spiritualis postentia reeipiendi spiritualia dona: nam sine basptismo in re, vel sine baptismo in voto squa natum est de lege eomuniὶ non fit receptio spuasno d e re eorporali, stue fit una. siue plures, non imprimitur ibi character: sed in oblatione facta
ab episeopo imprimit ibi e haracter. Sed dices, s aliqn in uno es eodem ordine plura corpiralia offeruntur ab Episcopo i de tamen in uno Ne eodem ordine no imprimitur nist unus cha aracter. Ad quod dici debet, qlsi in uno & eosdem ordine, uni Ne eidem ordinato Eps plura corporalia confert be tribuit , videndum est qd inter illa eorporalia si excellentius quantu administerium Eueharistiae,ad quod oes ordines ordinantur: quia eo, in illo puncto, quo in ordinatione verba proferuntur ab Episcopo, aliqd corporale tradete imprimitur in ala ordinalium donorum, vel bonom. Dicimus quantu B ti character. Et vidisturramus per nngulos est de lege comuni, quia Deus, qui non alligatuit virtutem suam lacramentis, pol in utero maC48. . . tris hominem sanctificare, iuxta illud Ieremiae, Ptiusqua te formarem in utero, noui te, Ac antequam exires de vulva sanctificaui te. Et seut in haptismo imprimitur spualis potentia recipiens di se in eonfirmatione recipitur spiritualis posentia rest stendi. Ideo forma eonfirmationis est.
fgno te signo erucis , confirmo te chrismate se, Iutis fit.n talis confirmatio in fronte, ut no erua scentes audacter eonfiteamur nomen Chrissili εe audacter resitamus Diabolo: Λ: ne ut fiteorporaliter in fronte, se fit spiritualiter in ani,
ordines, dicemus primu ordinem esse Ostiario t. Orti ex rarum, qui de manu Episcopi accipiunt elaues,de mi, M. manu vers Archidiaconi ostia ecclesiae, Λ: fusnes campanarum. In illis ergo rebus eorporalibus, quas accipiut ab Archidiaeono, videlicet, in funibus eampana ru, de in ostiis ecclestae, non imprimitur characteri sed eum aeeipiunt claues
ab Episeopo dicente. s Sie agite quas reddituri Deo rationem pro his rebus, quς his elauibus recluduntur imprimitur character Ostiarios rum. Post hunc ordine eli ordo Lectorum in aquo non est nict una eollatio, videt ieet. libri, in quo leguntur lectiones, facta ab Episeopo disma qu dam spiritualis potentia ad resistendum cete, Aecipite, Ne estote verbi dei relatores etcςti diabolo. Fit etiam ibi mentio de eruce, 6c de eo In quo nulla potest esse dubitatio, quando. 6e
firmatione salutis, ut ex hoe fignificetur, quod ἔ-- τ'
ibi spualiter eonfertur potentia res stendi Sabolo. In sacramento aute ordinis consertur potestia agendi spiritualia,quia tri in prosequendo patebit in quolibet ordine confertur aliqua potentia spualis, per quam agi potest aliquis spualis actus. Patet ergo , quod in ipsa prima Fne quaerebatur, videlicet,quid si character, quia est quoddam signu distinctiuum, in quo distinguuntur habentes istam spualem potentiam inon habentibus. Patet etiam in quibus saeras mentis huiusmodi character imprimatur, quia iuxta triplicem modum potentiae superius praetaxatae, in primitur in tribus,videlicet, in sacro
baptismi,confirmationis,ci sacri ordinis.
i spontam sinis vi ille punctus,
g in quo imprimitur character ini quolibet ordine scienda est, Pi in quocunq; ordine fit quaedam
oblatio rei visibilis Ac eorporalis, ad cuius conatactum , una eum verbis dictis ab Episeopo, fit impresso in Anima euiusdam potetiae spiritualis. Cum autem hmGi oblatio rei corporalis alis
quado fiat ab Archidiacono, aliquado ab Episscopo, quia Archidiaconi non est ordinare, in quo puncto character, idest, spiritualis post etia huius ordinis imprimaturi quia fit talis impresso in ipsa traditione libri, dieete Episcopo
uerba superius posita. Post ordinem autem leoctorum est ordo Exorcistam, in quo etiam no 3 potest esse dubium, quando, di in quo puncto fiat impressio e haracteris: quia eum non tradatur ibi nis una res eorporalis, fidelicet, Iiber,inquo sunt exorcismi, in traditione illius libri, dicente Go Accipite, Ne eomendate memoriae,5: habete potestatem imponendi manus super energumenum,stue baptizatum , sue ea techus me num imprimitur character istius ordinis. Aduertedum autem, qudd ad instruenda nos.
D quod e haracter sit potentia spiritualis, in quia bustuno ordinibus fit specialis mentio de potestate sicut in hoe ordine Exorei starum, qui specialiter eli contra Dςmones, ad abiicienda eos de corporibus obsevis. Omnes. n.obsessi eorporaliter a Dς monibus diei possunt Energumes ni, quas interius laborantes est. n. Energia. id equod interior actio, iuxta illud Hieronymi in
Prologo Bibliae. Habet nescio sid latentis ener Ai
scriptam , habet quandam latentem operatiosnem: quia magis mouebit discipulum vox vivat magistro prolata, si mortua in libro seripta. Et quia D mones per latentem operatione vexant corpora nra, ideo se vexati dicuntur energument,
76쪽
DE CHARACTERE.3rgument, ides .interius laborantes. Aduertendu Aetiam, quod quando Exorcistae accipiunt potestatem ad abiiciendum Daemones de corporiobus obsessis quia intra ecclestam dicuntur esse non solum baptizari. sed etiam eatechumen Li.
tw.s in fide instruati. 5e quia nihil ad ecclesa de his qforis seno ideo cum datur eis talis potestas ima ponendi manus super Energumenos, specialia ter addit, Sive baptizatos, siue catechumenos,
ut ex hoe specialiter detur stelligi, quod qui noest baptizatus.nee eat chumenus, esselextra Ees4 esesam iudicatur. Polt exorcistas autem sunt Acolyti quorum officia est ceto ferarium consferre,& luminaria accendere, Λ: vinum 5e aqua
ad Eucharistiam ministrare. In ordine ergo Aacolytorum, est dare duo corporalia, ab Epila acopo tradita: qa Eps primo tradit Aeolytis eraroferarium eum eereo. dicens, Aecipite eeroses rarium eugi cereo ete. Secundo tradit eis vreeolum vacuum, dicens, Aecipite vreeolum ad suggerendum vinum. 5: aqua etcqt. Propter qa merito quςtitur, quo eum duo sint ossicia Aeotytho tu, videlicet, seruire deceroserario eu cereo, N: de urceolo, Ne eum virum istarct accipiat ab Episcopo, in quo istorum imprimatur e has racter. Sed ad hoe plana est solutior quia seruis re de vreeolo ad suggerenda vinum de aqua in Eucharistia sanguinis Christi, inediatius se hasbet ad Aerm Eucharistiae. ad quod aliquo mos do ordinantur oes ordines, ideo in datione urceoli, eum verbis,quae tune debet dicere Epis ecopus, imprimitur character in Aeolythis. Cosequens est ergo agere de Subdiaconatu, Ppterque ordinem oes hae quaestiones sunt ortae aemo :5e videndum est, quando imprimat chas racter in Subdiaeono. Sciendu ergo, quod sex tradantur Subdiaconis. tria videlicet, ab Archidiacono,dc tria ab Episcopo. Ab archidiaeono
enim traduntur Ureeolus eum aqua, Bacile, ae
Martyrologium. Ab Episcopo vero primo Patena vacua Λ: Calix vacuuς eum verbis ad hoc
ordinatis quae sunt haee, Videte euius minis earium vobis traditur et cς . Postea ab eodem Episcopo traditur Manipulus. e tertio T unicella: vel se du ordinarium Romanae cui , primo Tun ieella. Ne postea Manipulus. In nullo aut e Pillorum, quae Subdiaconus aecipit ab Archidiaconoam primitur character, quod tripliciter eo stare potest. Primo, quia ut superius tangebat Arehidiaconi non est ordinate . sed Episcopi. Seeundor, q uia Archidiaconus omnia illa triasmul tradit: Λ: tamen traditio illius rei.secunda quam imprimit character, ab eo . euius est hoe iacere.fit separatim ab aliismam Episcopus prismo tradit solum calicem eum patena. de postea separatim tradit alia. Tertio, quia non oportet. qudd Archidiaconus dieat aliqua verba in traaditione illorum. Est enim in talibus h e regula obseruada , quod qn imprimitur character, semper tradatur aliquid eo orate, quod se habet ut eIementum. ut puta in Baptismo, aqua: in Cofirmatione. ehrisma.': ne de aliis: N: qu6d semet dicantur ibi aliqua verba quia ex his duobus fit sacramentum, iuxta illud Augustini super Ioa ταλε o.
nem, Aecedens verbum ad elementum .fit sacramentum. Videndum ergo est de his, quae consferuntur ab Episcopo, in quo imprimatur etiara ter. Sed su bene eonsderent praedicta non habet dubium quod quaeritur. Nam eum tria trandantur ab Episcopo, videlicet.patena si mescum calice vaeaa, manipulus,' tunicella, costaequ6d in traditione illius imprimitur e haracter. qi magis ex propinquo deseruit Eueharistiae, ad quam aliquo modo ordinatur oes ordines, Aepotissime ordines saer inter quos quantum ad modernos Ordo subdiaconatus computas turis: quia ea lix eum patena magis ex propin squo deseruit Eueharistiae, in ordine subdiaeos natus in traditione patens te calicis, una cum
prolatione verborum ad hoc ordinatoria, ima primitur e haracter. His itam peractis. videnda
est de ordine Diaeonatus, in quo ab Episeopo Di ς ε .siuatuor corporaliter fiunt: primd enim solus
piseopus imponit manum super capita eoru : secund6. dat eis stolam:tertiodalmatici. quar/to euangelium, dicens. Aecipite potestatem legendi Euagelium in eeciem Dei. Vel secunda Ordinarium Romanae curiς primor dat eis lis
brum Euangelii eum verbis ad hoc ordinatis, de postea tradit dat madeam. Videndum est erago, in quo istorum imprimatur character. Actquod dici debet, quod in traditione libri euangelii cum verbis ad hoc ordinatiς, videlicet, Ac .cipite potestatem et t.imprimitur character. Quod tripliciter declarari potest. Primo, ex e
quod quilibet e haracter est quςdam spiritualis
potestas. Gu ergo in traditione libri Euagelli,5e non in aliis fiat metio de potestate,in traditione dicti librie haracter imprimitur. Seeundo, quia in euangelio traditur forma eoficiendi eorpus Ae sanguinem Chrilii, ut ex hoe in traditione libri euangelii imprimatur character. 5: potestas ad serui edum altari eo modo . quo debet seruire Diaeon ut in quo altari Gficitur eorpus
5e sanguis Christi. Tertio, quia ipsus diaconi Diuoi m. dicitur et se triplex ossicium, videlieet, Ministra plix liciam.
re ad altare,Baptizare, Δ: Praedicare. Sed ex eo
quod Diaeono datur potestas legedi Euangelium, dat fibi potestas praedicandi, se ministrandi ad altare. Et quia per pr dicatione euangelii in primitiua Eeesessa homines eo uertebantur,cte deinde baptizabantur, ideo baptizare dicitur ad eius officium pertinere. Et quia omnia illatria in traditiobe libri euangeliei includuntur, rationabiliter eoneluditur, qudd in traditione talis libri, e talis potestasis, in .ordine Diaconatus imprimatur character. Restat ergo ultimo videre. qn imprimat character in ordine sacer Murti . dotali. Sed eum multa fiant in eollatione talis ordinis, non oportet fingula enarrare. Sed ea
77쪽
DE CRAR AC TERRehara aer lacerdotalis sit potestas eonficiendi eorpus Christi ut tale sacrificiu offeratur deo et oblatio talis sacrificii fiat in eelebratione M illa in ulli dubium ess e debet. quod, quando Ponti
sex accipit patenam cum oblatis. ω calicem eum vino de aqua,Ne dat euilibet sacerdoti .dicens, Aeripe potestatem offerendi sacrificium Deo, Missam. celebrandi etes. in tali traditione una eum prolatione dictorum Verborum .imprimatur character sacerdotalis in sacerdote. Quaestio tertia. Is ita transeums, restat videre de tertia quaestione, Utrum ille Clerieus ad ordine subdiaeonatus minus sufficienter ordinatus acceperit characterem,qui imprimitur in tali ordine, & ex hoc teneatur ad perpetua continentiam ut d e eperosbi non liceat a ubere, nee eum aliqua coniugalem copulam habere. Verum quia ex factis Ius oritur, necesse est, volentem iudicare de aliubus
esse instructum quoad facta N: quoad iura. Ait p. enim pss primo Rhetoricoru, Quod oportet iudicem esse medium inter leges 5: partes, Δ: ab utris discere Λ: doceri. Nam i partibus debet discere quid factum, bc quid non fictum: a legibus vero quid iustum, re quid non iustum.Propter quod in talibus dat bonia documentum, videlicet, quod, quantum possibile est, omnia determinanda sint legibus,5 quam paucissima comittenda Iudicibus 5: assignat ad hoe rationes plures, de quibus ad praesens supersedem us. Et licet nesciamus leges 5e iura assueti tam e sumus ad eas rationes, quaς sancti Doctores,ae ad eas, quas lapientes Philosophi tradunt i quibus rationibus leges Ac iura inniti debent. Primo ergoa partibus . vel a parte accipiemus, quid factu,&quid non factum:&postea a rationibus, qd
iudicandum, Δρ tenendum, vel non tenendum.
Cum igitur agatur hie de soro conscientiς, ubilis sero eo cir sine testibus creditur eonfitensi; Δ: eofiteat pars,tiae sine tellia sue ille clericus minus suffieienter in subdiae
tas est tenti num ordinatus, quod fuit ascriptus ad ordine credaur. subdiaconatus abim prioru ordinum receptione, eonfitetur etiam quod di si inceperit ordinari subdiaconus . non tamen stetit us ad finem diere ordinarioli. Orient hie duae difficultates, una, utrum ex hoc quodnd acceperat priores ordins, 5e no fuerat faetias ostiarius, lector exorcisti. c acolytus, potuerit fieri Subdiaconus.
Sed hoe deleuito luitur, quias et set vera opinio dicentium , quod in omnibus quatuor primis ordinibus non imprimitur nisi unus charas cter talum, quia in primo ordine imprimit e haractet ille imperis, , in secundo mans perfecte di se suecessive uso ad ultimum ordinem.in quo praefactus ch racter habet esse omnino
perseete, pollit esse dabium quod dicitur. Sed A haee opinio stare non potest.quia in primitiuaeeelecta fiebant ordines per saltum Ne accipiebat quis posteriorem ordine absis acceptione prioris; quod fieri non potuisset,s ista opinio vera esset. Propter quod comuniter tenetur, qa qui Iibet ordo habeat suum e haracterem distincta ab alio. Ideo promotio per saltum fieri potest licet valde peccaret ille, qui modo hoe Deeret. PGeauit ergo ille elericus accipiendo ordinem subdiaconatus abso prioribus ordinibus. Hoetamen non obstante, potuit ei imprimi charas cter, qui imprimitur Subdiacono. Soluta ergo prima difficultate.restat soluere secundam, quq est, utrum ex hoe qudd ipse clericus non stetitus 3 ad ordinationis finem, susceperit characte B rem, Λ: ex hoe sit factus inhabilis ad contrahesdum. Ad quod diei pol. , in aliquibus ordinibus imprimitur character in principio illius ot
dinationiς, in qua recipit ordo talis, ut in Ostiariis statim eum offerunt faues eIerico ordinando, eum prolatione verboru Episcopi, Ste adate etcs. Ille huiusmodi elericus accipit e haraeterem ostiarii, N: ellat Ostiatius, si tune recederet. Peccarettame, si hoc faceret, quia debet ordines recipere secundum statuta. Ac ordinatio anem Eeesessae. In aliquibus vero: ordinibus imprimitur e haraeter non in principio,sed in processis, ut Aeolyti primo accipiunt ceroferaria cum cereo,dicente Episcopo sua verba, sed ibi e non imprimitur character: postea accipiunt urceolum ad suggerendum vinum 5e aquam in
Eucharistiam sanguinis Christi, cte in traditioneratis vreeoli eum prςfatis verbis ab Episcopo plat imprimitur character. In aliquibus vero ordinibus e haraeter imprimitur in fine, vel quas in fine ordinationis,ut in diacono,& sacerdote, ut potest per habita esse manifestum.Cum ergo in ordine subdiaconatus in principio ordinationis imprimatur character, quia in principi Herieus se ordinandus accipit de manu Episcopi patenam de calicem vacuum, dicente Episcopo, Videte euius ministerium vobis tradit etcgr. In qua traditione 5e verborum prolatione ima primitur charaeter in subdiaeono. Sunt enim verba illa quantum ad formam dicti ordinis o M lixe, Videte euius ministerium vobis tradituriis Ac ideo st usque nune fuistis tardi ad ecclesia, is amodo debetis esse assidui; si usti: nue somno is lenti, amodo vigiles: st usq; nune ebriost, amore do sobrii. svsonue inhonesti, amodo casti.
is Ideo vos admoneo, ut tales vos exhibeatis, Pis deo placere pol stis. Ordinarium tamen Romanae ecclestae plura verba immisceti sed ista videntur sufficere ad formam .se ad accipienda characterem. Et quia non videtur probabile, Pille cleri eas ordinandus no acceperit patenam de calicem, quq primo offeruntur, Λ: non steterit tantum quod pr fata verba audierit,quq primo dicuntur, ideo probabile credendum est, Pipsest subdiaconus, di acceperit characterem.
78쪽
de sit ad perpetuam cotinentiam obligatus i ma Axime eum in verbis illis dieatur, Si uso nune inhonesti amodo ea stit in quibus saltem interpretatiue intelligitur, Quemlibet subdiaconum votum continentiae emisisse. Et quod dictus cleriaeus ait P in dicta ordinatione acceperit librum. Dicendum es , quod n6 recordatur,eum in ors diratione subdiaconi non olferatur liber i sed primum quod offers, est ealix vacuus cum patena vacua. Tamen quia in confessione creditur confitenti, quaeredum est a se ordinato, utrum tantum steterit in illa ordinatione, o acceperit ab Episcopo aliquid se audierit Episcopum proserctem verba Fm acceptione illam . Quod si nihil eorporaliter acceperit ab Epo, nihil spiritualiter recepit in anima: quia ubi non est eorporalis acceptio,ibi no est spiritualis impressio. BVel st aceepit aliquid ab episcopo. Ne post aceraptionem nJ expectauit verborum prolatione. sed statim recessit, non fuit ibi effectus sacramenti: quia sine re corporali,et sne verbali prolatione. non fit effectus sacri. quia verbo accedese ad elementu, fit sacrm; subtrahe. n. verbum, quid est aqua nisi aquas Sed si acceperit aliquid ab Episcopo quia primum, qd offert eps est calix cum patena et expectauit verba ab epo prola/ta, quae modica sunt, et cito proferuntur, qa in tali oblatione unicum verboru platione chas racter imprimitur . et est ibi effectus saeramenti, dicendum est, elerieum illum suscepisse charaa eterem, et effectum sacramenti .pp quod oblis gatur ad perpetuam continentia. Suscipiens ergo ille elerieus sacri effectum dr minus sufficies ter ordinatus,non quantu ad sacri necessitate, sed quatum ad sacramenti sole nitatem,ssa non expectauit totam ordinationem sed recessit anste ordinationis complementum. Vel dicitur minus sufficienter ordinatus, non quantum ad saeramenti susceptiovem , sed quantum ad sacramenti executionem . quia satis potest probabiliter teneri, pse recedens et fugiens ante eompletionem ordinationis illius ordinis, quem volebat suscipere, quod impediatur ab executione officii, nisi per eum, qui dispensare potest, cum eo dispensetur. Sic ergo dicendum est, si volamus sentctore p hac parte, quod Clericus fuerit ordinatus, et Psusceperit charactere, et maneat obligatusdu perpetuam continentia. Sed si quis vellet dare sententiam pro altera parte, sciremus ad hoc via inuenire. Sed subticeamus ad psis, imponentes dictis finem , et dicentes P
LECTORI. Cam o ria bibliothea quadam raperissemus Aegidi, Romani de coηt4φοηibas reram immobilium, quae a Regibus o Principib us Eeti sitis si ri solent, Tractatam utilissimum in hane usi di m ineuntiumr quanta posuimus industria , Lbore serat.n.
79쪽
D. ΑΕ G ID II CO L U MN A E A iudicium Nepotestate .prout ipse Rex pol in eis
Romam, Archiepiscopi Bituricensis, ἐν
Quomodo Reges , Principes passunt posscsu
nes, blana Regni peculiaria Eccle iss elargiri, Nune primum in luccm edit uia i
Prima pars. Ettebat in dubium, cum' comuniter Reges & Pri eipes in sua eo ronati dei praestare eonsueuerint turm de non alienandisi possessionibus, nec ima mobilibut bonis ad sua
Itonam spe tantibus , An huic iuramento Obs stu. st dehmoibonis aliqua ipsis Ecclesiis lata an tum quia Ne si hoc stmpli minime fieri possst postii ipsum tale luim fuisset exhibitu, Vtria
iudicium 5e iustitia exercere: Λ: hoc secudo modo, multo plura dicitur Rex habere stoque do regulariter q habeat primo modo: nam nosequitur. quod ubicum quis habet dominia utile, quod habeat ibi dominium potestat iud. P pose
si tibi iudicium di iustitia exercere. Homines. n. regni licet habeam suas vineas, suos agros, Aesuas domoς,de quibus habent suos fructus Aesua emolumenta in si eontingat aliquem larefacere non poterunt in propriis vineis,agris , 5e domibus iudicium se iustitia exercere. Tertio
modo dieitur Rex habere bona regni quanta ad patrociniii Ne defenstone. 5c ste, nihil est in regno quod no st Regis; quia omnibus bonis regni debet rex suum patrociniu exhibere, Ac addesensione bonoru omniu obligari. Sed dices,st hoc no eli habere, sed haberi: na habere alia
qua est quod illa sint obligata sibi i haberi verdil, ipse sit obligatus aliis Igit quia haberi ad pastrocinium re defensione, ut quia rebus regni teneatur Rex defenso ne de patrocinium ex hiberes ut urin magis est esse obligatu rebus a res esse obligatas sibi: unde e Apostoluc ad Rom. dis capcit de piatibus terrenis i l ministri Dei sunt . in
hoc ipsum seruientes: potestates. n.terrenῆ sunt
ministri Dei di seruiunt his quibus prς sunt, in hoc ipsum .videlicet patriam defende dot Ac glosa ibidem dicit de talibus potestatibus,' sunt ministri Dei seruientes nobis dum patriam desens in in aliquo casu particulari puta pro suis exces c dunt: ergos in hoc seruiui nobis patria desensibus ut quia foresecerunt ecclestς pro emendatione illius excessus possint Eces estae reco pensare in possessionibus se immobilibus bonis: hoe enim 3nnexum qoni propostg.tribuit ampliostem probabilitatem , ut haec largitio possit effes Ru mancipari. Sed ipsaqo absolute proponta suam veritatem continet, o Reges Ne Principes piit Ee testis bona fimoi elargiri. Ad euidentia aut omnium prςdictora dicemus, quod nemo dat quod non habet: ideo cum de Datione los quemur, videndum qui dare possint, &quς, Δ:qualiter dare possint. Item videnda est quae, Nequaliter habeant, bc quot modiς illa habeant,videndo, magis habentur,il habeant. Habere igitaliqua ad patrocinia Ae deseristone magis est naberi, a habere, quia hoe facere vivi) magis est miniitrare, et ministrari. Sciendu igit,l quicumne seruit, cosequens est psbi viceverta seruiat: de quicunt ste habetur,edsequens est, i re ipse viceversa habeat. Unde Λ: Apost ad Rom. si Capprius dixisset: Ideo . n.' tributa prς statis, postea subdit, Ministri. n. Dei sunt an hoc ipsum seruietes. Propter hoe Reges seruiunt his, qui sunt in regno, patriam defendendo, quia incolς regni sibi prς stant tributa. 5: econtrario, quia homisnes regni prς stant tributa Regibus, ideo vice ex hoe possimus cJesudere,quomodo valeant. O versa Reges eis seruiunt, patria defendedo. Vnde qualiter, illa dare. Propter quod sciendum, op 5: Glo. ibi de dicit,l potet ates terrenc sunt serReges se Principes bona regni tripliciter here
dicuntur primo quantu ad fructum 5e utilitate: secundo, quantu ad iudiciu Ac potestat ei tertior, quantu ad patrocinium di defenso ne prout ianuit Hugo de sacramentis lib. a. parte. 4 . cap. . Quantum aut ad primu modum findi bonum utile regni, multa habent Reges, quq non sunt regni regulariter sed in casuli fit n. milites Ne baron est Ac etiam populares vineas, agros. Ne ponsessiones.de quibut hiat utilitatem Ae fructa: multa enim sunt in regno de qbus regulariter Rex nullum habeteensum nee fluctum. in casu aut . sicut apparebito poterit hce here. Secudo modo dicuntur bona regni esse Regis quantu ad utente; nobis, dum patriam defendiat Ne in hoe ipso.i propter hoc ipsum. s. propter tributa seruiunt. Quaecula. n. Rex habet ad defensono, oportet, P in necessitate habeat omnia illa ad subuentione. Res in ecclesς sunt in hoe ea suspaliter excipicdae, quia no tanta est necessitas, s debeat Princeps ad caput ecclesiaru recurrere, cu non possit propria auctoritate bona eraesestarii accipere. Res aut Ac omnia bona , quae
sunt in Regno, quibus Rex debet desenstonebc patrocinia, in casu necessitatis debent esse Regi subuentio de obsequium : N: hoc modo omania sunt Principis, ut patet se Hugone de sacris
lib. a. p. 7.par. a. quia si Possessiones regni nua
80쪽
qua ste elongari piat a regia potestate, quin ipsa A nia,Omnia auxilia, per que quiς pol iuuari ad re
Potestas eis debeat patrocinium. Ne possessiones potestati regiq in necessitate obsequium. Habere ergo ad detennonem est in necessitate habe, re ad subuetionem. Itam si hoc modo potestas regia hi a rebus, consequens est, Paeres a Reagia potestate habeantur.
Secunda para. Ostu declarauimus quot modis eges se Prinei pes diar habere ea quq sunt in Regno. qa ex hoe svi apparebit euidentius poterigimen humanς vii q. Rector. n. ciuitatis . cuius
est politiam regere, debet de omnibus his ordinare, ut patet ex. i Politie. Est aute aduertedu,
P. Cum Deus ab initio constituerit homine et reliquerit eum in manu consilii sui: bestis autehabeant suffcienter instinctus naturales ad coagnoscendu quae sunt sibi prosima in regimine vitae , po qa aliquae bestis ex naturali instinctu cognoscunt herbas medicinales, quae sunt sbi necessariae ad iuvamentu corporis; homo relioctus est in voluntate consilii sui ut ex suo ingranio inquirat quae sibi expedi ut ad regime vuς. Et quia unus ho non pJt cum pprio ingenio
l mus descendere ad solutionem B oia pquirere, nee p5t sibi in vita lassicere , ideoqonis propositae, videlicet Quo Reges Ac Ptin aliqui studem circa medicina. ut de hoe euilibete ipes ei rea bona regni. vel circa bona pertinentia ad eoronam, pnt liberalitatis opa exercere.
Sed volumus, anteii hoc fiat, declarare, Quid est regnum.& euius causa inueta fuerit Cottas regni: quia ex hoe solutio qonis propositae clarius apparebit. Videbitur nim sorte quis rona abiliter dubitare,q, no fuerit necessaria coitas clauitatis. Sed prster coitatem domus, quae constat ex plὶbus partibus,ex viro videlicet se uxos re,o: ex liberis,& seruilibus4 prq ter coitate vici, quae constat ex pluribus domibuς, fuerit ne cellaria eoitas ei uitatis, potest de facili declarati satisfaciant, alii ci rea ear petatiuam arte, Ne se de aliis artibus: quae omnia debent esse ordinata ut in civitate ea omnia reperiane, quae sunt necesssaria homini in tota vita. Sed qa et pollant multae ciuitates, vel multς gentes insurgere contra ciuitate aliqua , 5: impugnare illa mi ideo bona fuit, ' civitates, castra,fc villae se congregarent adinvicem, & facerent conssderatione, ut sein uice iuuarento defenderent, N: edtra alios unanimiter copugnarent. Pr ter ergo necessaria vitae, quae reperiunt in ciuitate, expediebat coistas regni ratione defensionis 5: eo pugnationis.
om nee in bona domo, nee in bono vico pnt - Et quia ubi multitudo,ibi cos ullo,oportuit eo reperiri omnia necessaria ad humanam virami tali regni quae consistit in eon deratione mul
ppea necesse fuit coitatem construere,quae eonnat ex multis vicis in qua reperirctur necessaria
p. . in vita toraudeo Plis in. t. Politicora describes ciuitatem dicit, 'Ciuitas est eoitas persecta invita tota. Na st bona sit ciuitas,debent in ea perfecte reperiri omnia qbus potindigere humasna vita quocum ipe. uersiteatur quide humana vita per varias humoru proportiones, quia quidam lisit humores ςquatos.& sunt sani: quidam an quatos, Ne sui infirmi. Diuersificatur et per varias coplexiones, quia in quibusda ab una dat sanguis, e sunt sanguineidn quibusda abundat cholera. 5c sunt cholericii Ne ne de eo plexionibus aliis. Diuersificatur insuper per varias grates, quia quida sunt in state pueritie, quida adolescentis Λ ne de statibus aliis. Ipsa et varietas
temporu δε aliaru conditionu facit varietatem in humano regimine vi s omnia fice ad continuanda vita. 5c ad eomode vivendui aliis &altit eamus. Non. n.eade copetunt sanis de qgris, nee flegmaticis 6: cholericis . nee copetunt iuuenibus Ac senibus eade: fle utra hyeme an crate.
Cu igit tot sint diuersitates in regimine humasnqviiq.6: nihil sit necessariu in limGi regimine, qd non reperiatur in ciuitate si Ciuitas si bona, psectara bene ordinata: necessariu fuit pa hse. P praeter ectitatem domus flevita inuenta fuerit
circa eoitas alia videlicet ciuitatis. Ideo dr. t . Politico. op inuctor eivitatis maximoru bonorum causa ruit: debent. n .in ciuitate esse ora artes, oia inges
taru ciuitatum, ae multarum villatu, Ne multorii
castroru praeficere aliquem in Regem ad euius imperium singuli se iuuarent, ut singuli patrocinium exhiberet. Inde dictam est,t omnia sunt Principis seu omnia sunt Regis citam ad patrociniam & defensione, quia coitas regni ratione patrocinii 3e defensionis inuenta fuit. Debet ergo Rex omnibus, quae sunt in regno, patrocis nium &desensione: te omnia bona regni in ne eessitate modo quo diximus. debet obsequiu Ne subuentione sut supra patuit per Hugonem
ipsi Regi prςstare Et quia semp quod est per se
est potius eo qd est per aliud cum quaeritur de regimine regio, de de actionibus regis, re quaei debent Reges liberaliter dare quali se debeant V regere, quoue modo debeant se habere potissimὲ recurrendu est ad regni patrociniit se defensionem, ratione cuius, regni coitas est inuenta.
Tertia pars. Ita, quo tribus modis Reges Ne Principes habere diar bona que sunt in Regno in ostenta, quα
fuit necessitas inueniendi ebitatem regni: volumus in hoe capitulo declarare .cν salua unitate regni quantu ad tertium modum findi, videlicet,
Iantu ad patrocinium βρ desenstone, non piat eges a se elongare possessi oti di bona immo
