장음표시 사용
41쪽
loquimur de simo ponti Me ut per hib ta est A solui Decima aute erat . quia post legitimam camanifestam . id ς ital expeditis, patet Q cum arguitur φ fieri non potea quod si riplex pontia
sex non stu si nplex pontifex, erga malio m D sis fieri non potest quod summus pontifex nossi summul pontifex, patet quod non et irratus, immo est minus: na licet bubalus sit mi or musve, in quantu ad intrare per soram e bubalus est minor mure,qa minus pol intrare se foram e bubalus il mus: de mus magis pol intrare per soram eiu bubalus Siere in proposto quis et se summum poti ficem sit longe quid maius, u eae stmplicem pontificem, in quantum ad indissolubilitatem non est maius. immo minus: magis enim
sunt indissolubilii ea quae sunt ordinis quς nullo modo tolli possunt , Μ minus sunt indillatu, Bbilia ea quς sunt iurisdictionis quq tolli possunt
vel dest aere esse possunt; Et quia summas ponti sex supra simplicem pontifice ii non dicit quae sunt ordinis, sed quae sunt iurisdictionis, magis est in dissolubilis stii plex pontificatus prout diacit ea quae sunt ordinis,u simus pontificatas qsuper ea. quς sunt ordinis, solam dicit quq sunt iurisdictionis. Caput. xl- In quo agitur de quini; alijs ration ibus,
uidelicet de ratione. 6. .8 9. to . quam odosint
intelligendae or ab inuicem distinguenti.
Voniam rationes ad ea firmationem nullus prς latus poteli absolui nista suo superiori, papa non habet superiore nisi deum .ergo non pote .h dest aere esse papa. Adauertendam ergo. eum di P papa non ei paapa nisi per legem diuinan non per legem alicia sibi eotradicere, nee deabent idem dicere, quia si sibi contradicunt noerunt ad ostendendam partem: st aute idem dis
O,quae est unius de eiusdem inutilis repetitio. Exinde ut Marae se manis festae appareant solutiones nothrota aduersas riorum, qua uis pro maiori parte semper videas tur habete idem fundamentu, volumus laborasre ut eas distinguamus in suum fundamentumdem ut euilibet roni. Solutis igitur primis qn pronibus, volumus in hoc capitulo de quin* sea ius creaturς,6c quia per huiusmodi legem diutinam subiecit se legi sponse ideo a solo deo polliberati a tali lege N: a tali subiectione δε ab hoes, non sit sponsus eceseax. D ei potest i quaearitur a se dicentibus, quid intelligunt per lege diuinam. 5: quo loquunt de lege diuina Vtra
loquantur de ea sicut loquitur Dionyss. in . . e.
de e lesti Hierar. qui ait, quod diuino legali oradine, hae e ponitur lex: per prima, secunda redaei in deum. Vult n.ibi Dionys. ς, deus hanc legem itatuit P secunda reducantur in deu p pruma. t.' inferiora reducantur in deu per superiora. Ordinauit deus ecfecta, Ae quosdam posuit primo ς.5c quosdam secundos. de quo ordine tractat Apostolus primo Corinth. t a. ubi ait,
ruod posuit deus in eces est a primo Apostolos,
esido prophetas tertio doctores,& ne de aliis. Ad prophetas. n. 5e ad doctores spectat alios docere: ad Apollolos aut e re praelatos spectat alios regere de guberna rei de in huiusmodi re/bus gubernare N: habere curam de aliis est sui
premum rideo Apostoli vel illi qui gerunt cura Apostolorum cuiusmodi sunt prς fati quorumeth alios regere 6c gubernare, tenet primum lodem partem nec debet C eum: rie inter Apostolos omnino tenet supre/mum locum Romanus pontifex, qui est saccessor Petri qui erat princeps Apostolorui a d qa ς
principaliter designandii.&s omnes Apta stoli habuerunt claues, speetaliter in dictum sitit Petro, Tibi dabo claues regni e lora. Vnd 2 sustilla verba Matthaei. i c. Tibi dabo claues regni e lotii dicit glosast specialiter hanc potestate
Petro concessit, ut ad unitate nos inuitaret: se
subdit,sideo Petrum principem apollo lora constituit, ut e desecta unum principalem h abearet Christi vicarium ad quem diuersa mebra eees estς recurrerent. si forte inter se dissentirent. Et st quς ras, qui sunt illi in ecclesta qui gerunt vieti Apostolorum. Dicemus P Cardinales,' isi aquentibus ronibus agere Ae ostendere quo sunt D Episcopi alii etia qui non sunt Cardinales geintelligendae Ae ab inuicem distinguendς. Tras runt vices Apostolorsi aliter tia 5: aliter: qa apo k ξ ' 'stoli 5e Christo astiterunt Ne per diuersas partes mundi fuerunt dispera . quia unus apostolus aecepit in sortem p rq dicationiς suae hane partem orbis, cle aliis aliam part S orbis. Cardinales itaq; qui aisi unt papq gerunt vices apostolorum Put Apostoli Chri tho a latebanti Episcopi vero
habentes curam secunda diuersas partes orbis gerunt vices Apostolorum prout apostoli per diuersas partes orbis fuerunt spars. Supremum
ergo locum in ecclesta tenent geretes vices apostolorum, quora omnium princeps est R. oma
nus pontifex. Post apo stolos vero: sunt prophetae 5: donares 5: primo sunt prophete, qui euectabimus itam in hoc eapite de rone. 6. 8 ,'. et i o. quo sint ab inuicem distinguendae: Ne postea insequenti opitulo eas per ordinem di talite
mus. Erat autem sexta ratio P papatus erat per
Iegem diuinam ergo non nisi per deum dissol. ui potest: ex quo. n. papa subiecit se legi sponsa. a solo deo potest absolui ab huiusmodi lege.
Septima autem r5 erat, quia papatus est quodadam votu: sed nemo potest seipsum absoluere,
solus ergo deuς potest absoluere pap i φ no sit
papa. Octava quidem erat, quia nullas pote: seipsum absoluere. N a. a vero erat, quia paspa obligauit se deo, ideo a nullo alio potest abs
42쪽
diuina inspiratione habuerunt rerum eognitionem: Ne postea sunt doctores, qui per doctrina possunt de hae notitia aliquid participare. Cuergo arguitur quod per legem diuinam habet eue papatus quia deus hane legem indidit reabus inferiora reducantur in deum per suprariora. ': ipse deus secundu hanc legem ordinasuit ecclestam M.t quod in ea primo ponit Aposstolos. re Petra de quelibet alium successore eostituit principem Apostolorum , propter P per Iegem diuinam habet esse papatus. Si vult haeeratio se fundare in lege diuina per qua inferio ara per superiora regiatur, Ne quia lioeella deo ideo solus deus poteli eam infringere. Respondebimus volentibus sic arguere, quod hane legem formaliter no potest creatura infringere,
quia deus per seipsum hae legem indidit ' inantiora per superiora regantur,ut patet per Augustinum . . de Trinitate. c. . Sed materialiter potest creatura ad hane legem aliquid operari,
quia φ huic personae competat locus superior de qu6d si papa, vel si huic competat locus immediate: post ipsum & φ fit Patriarcha,vel quomodolibet aliter ad hoc cooperatur creatura, quia cooperantur ad hoc homines, per quonielectionem, ci assensum electi .hie pracficitur in
papam: sic etia vel per electione vel per institu tionem praeficitur aliquis in Patriarcha. Quod ergo papa existens papa non sit super omnes, hoc est impossibile, quia hoc esset cotra legem diuinam: sed quia ille homo assentiedo electio cni de se factae sit papa, vel renunciando destnat esse papa, ad hoc cooperatur erratura, dc ideo opere creaturae potest hoe fieri 6c tolli. Simile
autem videmus in naturalibus: totam . creaturarum uniuersias non posset dicere st, aer naturaliter non esset super aquam, immo ita est natura
Ie aeri esse super aqua qudd de plumbo posset
taliter vas cd cauum fieri ql nataret sup aquam propter aerem que cotineret. Natura ergo nopotest facere contra hanc legem formaliter, potest in ad hane legem cooperari materialiter, quia potest ita codensare materiam aeris qu6d fiet aqua: Ne ita rarefacere aqua qu6d fiet aer: potest ergo natura facere φ illud quod erat materia superioris sit materia inferioris. 5e ecduerso. LSed quia scut si habet materia ex opere naturqad suscipiendum sormalem persectionem, ne sthabent homines ut opere humano suscipiat melenasticam praelationei 5: ideo scut opere nasturq materia rei superioris fit materia rei inferioris,& econuerso,ita quia materialiter loquedo in regimine rerum naturalium quod erat inserius fit superius Ac ecouerso.Sie in regimine hominis opere humano homo ille, qui tenebat locum superiorem, potest tenere loeum insericiarem. 5c e Guerso. Itam qui volunt hane legem sisndare supra ipsam legem diuinam, no faciuntianem nouam a rationibus superius dictis : pro
tulis. Dicamus n. de lege diuina sicut dicebamus de opere diuinoi dicebamus quidem qudd ea quae se fiunt opere diuino , qudd ad ea fienda
non cooperatur creatura nee potest cooperari creatura, per nullam creatura tolli possunt : de
ideo quia ad productione intelligentiam siue
angelorum non eo operatur creatura nec potcooperari, per nulla creatura tolli possuntiquianon est data talis potentia creaturae qudd pos/st eooperari deo in opere creationis . Utru aut potuerit creaturae talis potentia conferri no est praesentis speculationis. Sussiciat aute nune scire qu6d talis potentia non est collata creaturae. Exinde ergo est qu6d tota creatura non posset B destruere unam spualem subam, nec ipsa spualis substantia posset destruere se ipsim : animae. n. damnate quaerent morte di non inuenient. Dicent. n.da nati secundum sniam mi, Lucς. a 3. Montes cadite super nos,& colles operite nos. Vniuersa ergo creatura non potest destruere
unam spiritualem substantiam, quia ad productionem eius nihil cooperatur creatura.Sed eo modo, quo creatura operatur ad productione
spiritualis substantiae, potest tolli operae creaturae. Nam Iicet creatura non cooperatur ad productionem spirituatis substantiae secundum se, operatur in ad productionem eluet quia sit in
hoc corpore,sicut ponebatur excplum de anima rationali. Et quia ronalis ala opere creaturq- est in hoe corpore, ideo opere creaturae potest
tolli ab ho e corpore. Sic etia dicebamus de papatu: i potestas. n. papalis est in ecclesia a deo. &ideo no potest unqua tolli potestas papalis Finse , quin semper limoi potestas' fit in eoelena,
quae nu qui morit sed licet creatura no coopes
rei ad ipsam piate papale sim se, quia huiusmodi potestas fim se est adeo, fit tamen opere creatum, quia fit opere humano,qadd papalis pol testas sit in hoe homine. Ideo ex opere humano fieri potest, quod talis potestas des nat esse in hoe homine: quomodo aut opere humano
quis prςficiatur in papam, N: dentiat esse papa, supra di iussus dicebatur. ergo dicedsi est de
opere humano, quonia illud, quod se est ope est e diuino qudd ad illud nee operatur nec opes rari potest creatura . no potest tolli opere creatuis: dicetur 5: de lege diuina, quia illud, quod se eit per legem diuinam , quod ad illud nihil
operatur creatura, forte non posset tolli opere creaturq. Ad legd ergo illam. sormaliter, quddinferiora rite Ae deiure regantur per superiora, nihil eooperatur creatura: sed qua uis ad hmoi
legem non cooperetur creatura , cooperat iamaterialiter: quia quod hoe si materia superioris 3e hoe inferioris in naturalibus lacit ereatus ra quia potest hoc natura facere qum materia, quae est sub sorma corporis sustioris et digni ris. possit fieri sub sorma eo oris inferiorix degrassioris, cie econuerso: 5: quod facit natura in
43쪽
DE RENUNTIATIONE naturalibus, possunt homines sacere in motali Abus: quia opere hum no fieri potest, ut persona quae erat subiectam dignitati; in seriori; possit fieri subie tum dig.litatis superioris, Ac econuerso. Si ergo as papatum nihil eooperaretur homines. Ac nihil ibi cooperaretur colentas eligentium 6c consensus electi. non posset ope humano desinere esse: eo ergo modo. P ope hasmano fit,pot ex opere humano tolli. His ita . praelibatis, dicemus. φ st haec sexta ratio intelliogatur eo modo quo dictum est, erit eadem euronibus superius dictis, N: habet eandem solustionem cum illis, ut est per habita manifestum. Verum quia , ut diximus, qua uis quast omnes
rones factae videant habere unum fundamentum, nos in,ut diximus. ad hoc laboramus, ut ndemus suum fundametum cuilibet roni. Distingui ergo piat hae quin p rones a quibusdam rastionibus antedictis, ut rones illae innitant hula fundamento,quod illud quod fit a deo no pol
dissolui ope creature: Ne rones antedias diuersmode innitantur huic fundamem, prout nos diuersificauimus rones illas in eapitulis antediactis, Ac eas dissoriimus in eisdem rapitulis, ut es per habita declaratum. Sed hae qui am rationeς in hoe capitulo postix,huie tanda meto innitatur,t eum quis ligatus vel obligatu; ad aliqua non potest ab illis seipsum dii luere. Dice*usitam quod quin m modis, quantum ad piis spectat,quis pol obligari ad aliqua. Primo. per macipationem vel per seruitutem, qua contraxit. CSecundo per votum, quod emisit. Tertio, pereulpam, quam voluntarie incurrit. Quarto, periuramenta. quod prs stirit. Quinto, per onus, cui se lapposuit. Mancipatione aute 5: seruit
te, qua quis contrahit innititur ratio sexta: nam
ille quisit Praelatus,se eiscitur sponsiis ecclessae, mancipatur diuinis obsequiis,& quoda speetali modo in quadam seruitute redigit, ut subiiciat se legi sponsae,5e ut curam habeat desponsi, siue de ecclesta sta comissa, flue sit edesina tota de uniuersalis quq comissa est Pape .stue sit Gelesta particularis quae comissa est huie vel illi Praelato. Huic ergo fundamento innititur rastio sexta, ut quia Papa subiecit se legi sponsae, et quia seipsum macipauit 5: in seruitute redegit, ovi esset Ecclesis sposus: A: cum lex diuina videatur hoe velle, quod non possit quis se serua se ciens a seruitute illa pro libito voluntatis suae se
amouere, non poterit tui videt)papa suo renatiare papatui: primo ergo fundamento, quans tum est ex parte macipationis vel seruitutis, qua quis contrahit, innuit ratio sexta. Sed secundo fundamento, quod est ex parte voti. quod quis emisit, pol inniti ratio septimar dicebat enim inrone illa, quo nullus pol tollere votum alicuhis,nec pol ipsam a suo voto absoluere. nisi ille, qui est supra votii: ideo, quia papatus est quod
dam votum niaximu super Omnia vota, eo qd
Papa Deo vovet de seipso, quo curam hebit uniuersaliter totius diuini gregis, solus deus potest papam ab hoe voto absoluere. Sed tertiolandamento ex parte culpae, qua quis voluntarier in eurrit .innitit ratio Octaua: pbi enim ex rastione octaua argui a siniti ex parte eulpae . qui quis voluntarie suscepit. Arguat ergo ste, Nula
lux potest stbi ipsi coiteri, Ne nulluet pol seipsum
a culpa absoluere, quant sicunt illam culpam voluntarie incurrerit: ergo nullus pol seipsum subtraherei prςlatione. quantiacuis Praelatio snem illam voluntarie susceperit. Sicut ergo pereulpam fit quis debitor dei ita per prς lationem laeptam fit quis debitor dei, aliter iii re aliter, quia per culpam fit quis debitor dei,quantu ad p nam sibi debitam: sed per prςlationem fit m debitor dei, quantum ad animam curam sibi comissam, qa de animabus sibi comis Ili reddet prς latus ante tribunal Christi in die iudicii ronem. Sic ergo quis factus debitor per culpam no potest sibi ipsi confiteri, nee pol seipsum absoluere: ergo quis factas debitor per curam anima arum susceptam non poterit per seipsum renuntiare, nec poterit seipsum deponere . Quarto
quipem sundamento, prout quis se obligauit per iuramentum , quod prς stitit, pol inniti Gnona,quq ait, qudd Papalis obligatio no videstur posse tolli nist per maiorem potellatem nulla autem est maior potestas si papalis, nisi potes stas diuina, ergo Nee.Si igitur isti nonae rationi,
quς de obliga toe loquit,volumus dare ppriuianda metum . oportet. qudd demus sibi fundamentum de obligatione iuramento firmata : qasi vellemus sibi dare sandamentum de obligastione per mancipauonem vel per seruitute, e
tracta et set he e ratio nona eadem eum ratione
sextat si vero vellemus fibi dare fundamentum de obligatione per votum commissa, esset eadecum ratione septima. Vtergo huie rationi nonae demus proprium fundamentu, dicemus, Pintelligatur de obligatione per iuramenta praestita: ut dicamus, quod papa in susceptione paopatus non solum vovet de promittit se debitam euram habere de toto grege, sed hunc votum de hane promissionem quast quodam iurameato firmati de quia se obligatus est periuramentum praestitum ad suscipiendam curam de gresse s bieommisso, non potest seipsum a talio baligatione absoluere. Fundamanto autem quinato, quantum ad onus, eui se subposuit. inniti,
tur ratio decima. quae ait, qudd Nulla dignitasee lesiastica post legitimam eofirmationem potest tolli nis per esus superiorem: β: quia papatu; no habet superiorem nis deum, per solum deum poterit tolli papatus. Videtur enim haec rauci inniti huie fundamento, quia ex quo pa pa consensti suscipere h uiusmodi onus, cu suuς consensus fit sua confirmatio, ex ipso eonsensu est legitime eonfirmatus, de habet supra se huiusmodi onus, ut curam de toto grege dominico habeat i non ergo potest se absoluere ab
44쪽
huiusmodi onere.eum past susceptione n litius Aoneris intelligatur et se legitime confirm ituς. cap. xli. in tofluitur ratio Ul .arguens, quod
lata papa est papa per legem itumam, serpetia
iam consensit, , iam se subiecit legi sponse,
ideo renuntiare non potest. Oi qua in capitulo pricedenti praefatas quintrationes distinximus.&euilibet rationi suum Pptium sundamentu desdimus i in hoe capitulo sextam ratione soluere lvolumus, quae innititur fundam cto huic, quod,
quia papa est obligatus deo, non pol seipsam
deponere, nec potest seipsum absoluere, ut haeratione soluta. soluantur ropes aliae, quae idem
accipiunt fundamentum. Dicebatur quidem supra, quod oes dictae rones innituntur huic fundamento, ν obligatus ad aliqua non pol tapa sum dissolverei iuxta ergo qii in m modos oblis Rationis superius traditos. ut diximus, sumi psit eis quinq; rationes, videlicet, ratio sexta, septisma, nona. 6: decima. Sed sexta ratio satis specificat suum fundamentum legitur enim de lege diuina per qua quis subditur legi sponsae: ille aut qui est sponsus ecclestae, dedicatur,re mancipat Columis obsequiis ergo illa ratio loquitur de obligatione per mancipationem . Et etia ratio sespuma satis specificat suu fundamentu, quia loqtur de obligatione per votum. Et eua ratio decima satis specificat fundamentum fusi, quia loquitur de dignitate ecclestastica post legitima consfirmationem, perquam acquiritur iurisdictio. ideo loquitur de obligatione per assumptam iurisdictione. Sed rones octaua, e nona non specificant fundamentu suum. Dicit. n. ratio octaua
quod nullus pol seipsum absoluere, sed no specificat de qua absolutione loquatur. Sic etiam Acratio nona generaliter loquitur de obligatiosne. Dicit. n.l papalis obligatio no pol tolli.sed, eum papalis obligatio pol sumi multis modis. Dno specificat de qua obligatione loquatur.Nos vero . vi utrim rationi praefatae daremus ppria
fundamentum, adaptauimus ronem octava ad
obligationem per culpa commillam, de tonem nonam ad obligatione per iuramentu firmata. His ita praelibatis, volumus. ut dicebamus, in hoc rapitulo soluere ronem sextam. Arguit. n.
illa ratio, a, papa per legem diuinam est papa, de est spJsus ecclestaei videtur. n.esse lex diuina,st ex quo quis consentit φ sit sponsus ecclesς,ν ipse sit subiectus legi sponsς, in quod ipse mati patur obsequiis sponsae, ut ipse si seruus sera uorsi des,& q, tota intensio sua sit, g, intedat obsequia sponsae. i. tota obsequia Ecclestae eat holice, ut dicat eum Apost Ilo, Instantia mea quo 3. Carrub.tidiana, sollicitula omnium ecclea ira. Sollicistabatur. n.quotidie apostolus circa ea quae lallabant, Ne circa ea quae poterant insurgere de quibuscunm et testis; vel ad haee potissime initas bat. e laborabat apostolus, ut sollicitationem circa omnes ecclestas haberet. Papa ergo ne mancipatus se dedicatus,ne in seruitutem redactus, ut sit sponsus ecclesae, Ne ut intendat circa
Obsequia ecclestae, non videtur . s, possit ab ista seruitute seipsum absoluere. Sciendu ergo, P.ut supra tetigimus, EIS; potest dici sponsus eccleastae tripliciteri vel quantu ad potentia, quia poeticere opera spiritualis eo niugiii vel quantu ad usum potentiq,quia facit hmdi opera: vel qinatum ad i urisdietionem. quia rite cle debite facithmoi opera. Quantu est ad ipsam potentiam. certum est,st Eps dedicatur, re mancipatur diauinis obsequiis, a qua dedi eatione se mancipas
tione non psit absolui. Inde autem es , t quiliabet character Ne persectio characteris quid i delebile dicit, quia in impress5e euiustibet chas racteris, Ne et perfectionis eiusde emeitur quis seruus Christi, ut extite sipregeneratus spiritualiter. Y habeat spirituale esse, Ne sit aseriptus innumero fidelium , se ex tune denominaturaehristo, euius seruus factus est. 5e voeatur Christianus. In charactere vero, q imprimitur in c5firmatione, essicitur quis ulteriori modo seruus
Christi, ut non solum ut ehristianus, di habeat spirituale esse, sed etiam ut possit spiritualiter reatere,& audacter nomen Christi eofiteri. Petillos autem septem ordines emitur quis ulteriori modo seruus Christi, quia dedicatur Ne manscipatur diuinis obsequiis, ut possit non solu spiritualiter res stere, sed etiam possit spiritualia ministrare.& ei rea spiritualia se exercere. In ordis ne quidem esiali, ubi imprimitur persectio chas racteris, perfecte quis dedicatur obsequiis ecclesiae, ut ex tune dicatur sp6sus ecclesiae , se possit agere opera spiritualis coniugii. Quantum era
go ad hane potentiam, quq sundatur in charactere, vel in persectione characteris, per quam episcopus pol agere opera spiritualis eo niugiit 5e etiam quantu ad usum istius potentiae. in dissolubile est coniugium inter elan se ecclestam : flequantum ad hoc dicitur esse dedicatus vel mancipatus Ecclestae obsequiis. Sed quantum ad iurisdictionem non est indissolubile limoi eoniugium: immo. st bene aduertimus, non est ibi des dicatio quantu ad susceptionem iurisdictionisi quia datur talis iurisdictio abso eo φ im primae ibi character ut perfectio e haracteris Nam electus in papam . si assentiae electiohi, dato quddnon sit sacerdos. 5e dato quoid non habeat etiaracterem sacerdotalem. nee persectionem illius charactetis. plenam iurisdictione habebit. Caergo arguitur, P per legem diuinam est Papa subiectus legi sponsae. Dicimus. dedicatus inefium, bc factus sponsus ecclesae diu diuinam le
45쪽
DE REMUNTIATIONE Remi semper erit sponsus ecclest e quantum ad Adedicationem: sed non oportet, quod sit sempsponsus ecesectae quantu ad iurisdictione. Esset enim iniqua illa lex diuina .st papa viden ς se in suffieientem ad exercendu iurisdictione sibi eo, millam in deus si itui II et legem vel ordinallet. φnon polIet illi iurisdictioni cedere. la langueretur sub ipso ed mune bonu. Igitur u lice id inanitatur obligationi per mancipatione; Ae si h xemancipatio accipiatur Frn ipsam dedicationem.&sim persectione characteris, cerni est . quod talis mancipatio no pol tolli . sed si eapiatur hu, iusmodi mancipatio quantu ad iurisdictionem, quae non innititur rei indelebili, quia nee innis titur characteri, nec persectioni characteris, tolli poterita urisdictio igitur poterit tolli, di pote nrit desinere in aliquo quae non innititur rei insis delebili,eum no innitat nec characteti nec pse etioni characteris. Et si dicatur, ς, ipse in hoe eonsensit,vel votum csimini vel iuramentu prestitit. st, esset si ibiectuς legi sponsae .ctem haberet eura de unitiersali ecclesia, Ne qudd ellet seruuet seruoru dei: oia talia intelligeda sunt udiu vult tale omii retinere, et vult esse sub limoi onere: diu. n. vult hoc di quadiu vult here hmoi ius risdictione . tandiu obligabitur ad talem turam habenda sed si velit renuntiare , 5e velit onus deponere, cessabit obligatio, A: remanebit eo niugium quantu ad ea quae sunt ordinis, no quitum ad ea quς sunt iurisdictionis: tolletur onus eiurisdictionis. 5e remanebit honor episcopalis. Erit quidem episcopali dignitate praeditus, nutatius tame ecclesiae erit episcopus, quod Fm iura Deirsi MN t fieri potest ut patet in Decretali illa inter corpoep tr D - talia.Quod ergo dicebatur de promissione vel
verba im M, Voto seu de iuramento, quia sequentes rationesi ho .eri s x 2 hoe specialiter tangunt, ideo qmnia haec in suis locis clarius dit Ioluem usi sufficiat aut nune scis re, quae est illa lex sponsae, quae est perpetua, Aequae non perpetua. Ex his autem patere pol, Ppraefata ratio non concluditinam cum papatus
non solum dieat ea quae sunt ordinis, sed etiam ea quae sunt iurisdictionis. quia tue quilibet episcopus esset papa, eum quilibet eps habeat omnia quae sunt ordinis,st papa renuntiet, non vlaterius erit papar nam quantumcunm summus Dpontifex fim diuinam legem se subiecit legi sposae tamen per diuinam legem no oportet eum
perpetuari sub lege sponsae quanta ad ea quae sunt iurisdictionis. Non ergo eo ne ludit ratio. qudd st renuntiet, P remaneat summus pontis sex, sed solum qi remaneat pontifex id est φ remaneat episcopali dignitate praeditu si nullam tam e habebit iurisdictionem, nec erit alicuius ecclesς eps, sed dicetur sponsus ecilestae, quia sim formam Ae ritu ecclesiae pol ea quς sunt ordinis ferre. Si quis in vellet appellare simum ponstifice quelibet epali dignitate prωitum .vel quelibet co secratu in eptra . M eosecratio eth ppetua, et nuc cosecratus in es mi est iter si eosecrandus, no discordaret a nobisquanta ad mete N: citum .
ad intentionem, sed qtu ad verba: non . n. negamus .P papae cedenti no remaneant omnia quq
prius habebat quantu ad ea quae sunt ordinis, sed diei mus, in non remanent sibi que sunt iustisdictionis. Uerii quii intellectus hominis non quiescit, se aduersarii noliri sorte libenter eum proprio baculo nos verberarent, dicent Quare possunt tolli quae sunt iurisdictionis, non aitem quae sunt ordinis'nonne istud est fundam
tum nostrum generale, P per eadem contrari modo facta, res construitur Ae destruituri sicut ergo per idem contrapio laeta, ut per assensum
papae electioni de se facts . de per eius assensum ut renunciet suo iuri, fit papa, Ne desinit esse papa: ergo a similli,s aliqua fiant. potissime ea quae sunt ordinis. Sed de hoe, in capitulo. t 6 . in solatione illius rarionis, qudd nulla dignitas ecclesnastica post legitimam edfirmationem tolli potest idiffustus intendimus pertractare.
Cop. XIll. in quassuitur ratio septima arguens, qvod per uotum, quod papa comisit de cura ba; benda de grege Dominico, non potest renuntia; re, nec scisum deponere.
Oluta ratione sexta, quae fundabat super obligatiosne papali,5c specialiter sundabatur super lege diuina, Per qua papa obligatur Aesubditur legi sponsae, volumus soluere alias sequentes quatuor rationes,quq quamuis aliter de aliter procedant, ex papali tamen obligatione unum accipiunt fundamentum. Et primo solvemus ronem septimam devoto, quae se arguebat:
Quod nullus potest soluere votum alicuius, nisi ille, qui est supra votum: sed papatus, ut dico, est quoddam votum maximum, quia super omnia vota, quia papa de facto, ut aiunt vovet ipsideo , P euram habebit uniuersaliter gregis sui totius, id est uniuersalis ecesessae. e qusu de ipsssreddet deo in die iudicii ronei solius ergo deus potest papam ab hoc voto solveremon ergo, ut concludunt, pol papa renuntiare. Voluntitam illi .' papa de necessitate habebit cura gregis sibi eomiis, ut non possit deponere assumsptum onus. Distinguemus ergo de necessitate, dicentes, i duplex est necessias .consequentiq.5: consequentis. Aliud est enim qu6d ipsa eo nosequentia fit necessaria re aliud, qu6d partes cosequentiς, cuiusmodi sunt Antecedens Ne Consequens, sint neceiIariae Ilia est. n. consequPtia necessaria, qudd si currit, mouetur:&φ quadiueurrit, mouetur: partes tamen istius conlequentiae non sunt necessariae quia nec est necessaria,
quod quis curratriaec eli necessarium quod moueatur. Sic hee est consequentia necessaria,' si est papa, tenetur habere curam de grege suo: parte
46쪽
partes tamen istius eonsequentiae non sunt nes Aee striae . quia potest cedere papa tui, eui ceden sdo, non tenebitur eunt illam habere, ad qua uobligabatur. dum erat papa, Λ: antequa cedraret Sed dices .ipse comist votum , Ppter quod oportet, qudd sit quid p petitu . Dicemus ergo, P in voto. β: in iuramento, di in eqteris talibus, ditio bona te debita. etiam non apposita. in/telligitur, quia votum non eli aliud. nisi quaedaspontanea promissio facta de his, que sunt dei, di I. 33. ut ait Magister. .sententia ru. Si ergo papa commisi vom. vel fecit promissionem , quod cura
haberet uniuersalem sui gregis. subintelligena dum est quassia erit papa. vel quadiu hmoi oificium retinebit. Sicut de illi, qui fiunt Rectores ciuitatis. iurant tenere statuta illarum ciuitatu, Ne .seruare in bono statui sed omnia hae e intellige 'da sunt, quandiu durat eoru offitium . Quod si tamen expresse emitteret votum, P quadiu viueret,& quoca 3 easu eontingente. ipse habebit curam uniuersalis ecclestae, Ac retinebit sbi offocium, Ac nullo modo renuntiabit potestati paspali, esset votum illicitum: quia st aecideret ubi
grauis infirmitas. ita ut alienaretur a mente, ut
non posset deseces estam debite gubernare, vel aliqua alia huiusmodi constat,q, bene faceret,
s renuntiareti&contra bonucdmune ageret,
si papale olficium retineret. Si quis enim prosmittit virginitatem, vel promittit obedientiam, quia haec. eo modo quo seruanda sunt, no possunt militare contra bonum publicum, ideo ta cita vota possunt esse perpetua: sed emittens vos tum, quod habebit curam de uniuersali bono, de de tam uniuersali bono, neut est tota uniuerstilis ecclessa ,st videat se insufficientem, Ae mani sine eernat bonum publicum sub ipso languere, malefaceret, si tale votum seruaret, se illicis tum fuisset tale votum emittere, per quod exponeretur periculo eomune bonu. Ideo Cain a a. latkilia T. q. . e. Si publicis. dicitur, quod TollerabiliusE. .can. a. est stultae promissionis vota reiicere, quam per inutilium promis larum eustodiam, exhorrenadam criminum adimplere mensuram. Quid autem magis horrendum, quam periculo exponere, Ne male gubernare totam uniuersalem ecelestam Eadem etiam causa de quaestione seribitur quod ait Indorus, In male promissis rescinde fidem, in turpi voto muta decretum . Et
quia quod fit sapienti eonsilio, dicendum est, quod debito modo sti sectum, st papa vovet se
talem euram habere, intestigendum est, quandiu tale officium retinebit: vesaliter non esset rectum votum: le idem
esset iudicium de huiusmos di voto scut de aliis
v. xi III. Vbi soluitur ratio octaua a uens,
quia nullus potestseipsum absoluere . ideo papamn potest fissum renuntiare.
cap. luere ronem octauam, quc etiam erat fundata super oblisatione papali, ubi dicit . quod non videtur quod alius
possit seipsum absolueare: N: ex hoe volunt eos
cludere, quod papa res nunciare non potest. Sed queremus a ste arguetibus, de qua absolutione loquuntur: quia n loquuntur de absolutione facta ex eo i quis re bus mancipatur diuinis, quod fit, eum quis suscipit characterem aut perfectionem characteris et sed tune esset haee ratio eadem eum ratione sexta. Si aute hoe intelligatur de absolutione, prout quis se obligauit per votum, esset eadem caratione septima: Ie ut no oporteat nos per Omania discurrere, dicemus oe non poterimus huicroni dare proprium standamentu, nisi inte iligatur de absolutione, prout quis ligatus est 2 peccatum, stue per culpam. Arguatur ergo ne . Si
papa potest seipsum deponere, Λ: pol seipsum
ab oluere a papatu . videretur, quod potest seipsum absoluere a eulpa , 5e pollit sibii pst conqteri. Sicut ergo in foro pς nitentiali alius est qui absoluit, Ac alius est qui absoluitur, ita si idem non agit in seipsum: ita videt quod in omni Doro,& in omni absolutioncalius fit absoluens, 5e . alius qui absoluitur, ut idem seipsum no potest absoluere. Ad hane autem obiectionem possumus tripliciter responderet primo quidem in cUsderamus quid est culpa. 5e quid est peccatum, quia culpa 5: peccatum non sunt effectus, sed
defectus. Secundo possumus praefatam ratione
dissoluere, s consderamus quomodo fit ab Malutio a culpa,quia fit per sacramentum ps nitentiae.Tertio,hoc idem possumus, si aduertimus. quare tenemur. 5c quare obligamur ad illud sacramentum. Propter primu sciendu, cp Fm Augustinum lib. t a. de Ciuitate dei, Peccatum no Cap. D habet eausam effetentem , sed deficientem. Et quia neut loquimur de causa.ita loqui debemus de eo quod habet esse per illa causam: seut peeratum non habet causam etficientem . sed des cietem, ne ipsum peccatum nec est effectuς, sed desectus. Absolui ergo a culpa vel a peccato, non est absolui ab effectu, sed desectui propter uod ste absolui non est deficere sed proficere: le. n. qui absoluitur a desectu, tollitur ab eo φnon sit deficiens. Ae tribuitur ei quod fit proiiaciens ne ergo absolui non est descendere, sed ascendere. Sed ille, qui se deponit a papatu, norit seipsum inferiorem: quia cathedra Praelatos
47쪽
oi linit. I. Super illa evi ea forma
DE REMvNTIATIONErum tenet supremum to eum in ecclesia Deli fle Ain et protos Romanus Pontifex. Loquendo ergo de almudine status, multum descendit qui
papatum renuntiat Cum ergo in absolutionea culpa quis ascendat in hac absolutione que deascendat, quis esset tantae ruditatis, diceret, Si
quis non potest y seipsum ascendere, quod nopossit per seipsum descendere. Non ergo valet, si quis non potest seipsum absoluere a culpa, mnon possit seipsum deponere a papatii. Quod sisse arguentes volunt inniti huic funda meto, quod nullus pol seipsum absoluere, quia nutalus pol in seipsum agere, eo P agens de actum movens Λ: motum sint distincta loco Λ: subiescios loquendo de accidente Ne passione, quς in
istis corporalibus reperiunt, prout unum coro spus agit in aliud vel mouet aliud plana esset huiusmodi solutio, &modici est ponderis qd
dicitur. Ria detur quidem, in non fit isti absolutio per modum actionis, sed per modum cessionis: N: quia quilibet potest cedere iuri suo, ppterea n papa solum cedat iuri suo,de renuntiet iuri suo. se deponita papa tu licet hoc non si in aliis Praelatis qui sunt suis superioribus obligasti. 5e ab eis confirmati. Ideo papa pol renuntias re, Ac potest se deponere, ut hare omnia sunt superius diffusius pertractata. Secudo, possumus hane obiectionem solvereis constderamus nieramentum ps nitentiae , per quod fit absolutio
a eulpar omnia. n. quae fiunt per sacramenta ecaclesiae, oportet, quod fiant eo modo, quo requirunt sacramentat nam potestatem eceellentiae cellaea saeramenta Christus sibi reseruauit Ie nulli hoe eoneessit.Vnde Ne Magister quarto senatentiarum, loques de potestate baptismi sue de
potestate sacramentorum ait, Aliquam potestatem sibi Christus reseruauit. Quod Magister
exponit de potestate eccellentiae, qua dicunt eos stere in tribus. Primo, quia merito passionis Christi habuerunt emeaeiam saeramentat ideo
dicit Glos ad Roms. Quod ex latere Xpi profluxerunt sacramenta echle . Secuda potestas excellentiς est, quo Christus poterat dare effectum sacramenti fine saeramento .Tertia quideerat, quia in nomine Christi eo ferebatur saetificium, ideo dicebat Apostolus Nunquid Pau. Dius crucifixus est pro nobis, aut in nomine Pauli baptizati estis Paulus. n. non erat crucifixus peis, quia a passione Pauli non habebant effictisciam sacramenta inee in nomine Pauli baptitati erant,quia in nomine Pauli non eonferebantur sacramenta: I: baptizati non debebant dieere sacramentum hiradi ee Pauli nem Cephς.ssaue Petri 'quia nec Paulus, nec Petrus fuerunt institutores sacramentorum, quod possint fine
sacramento dare effectum sacramenti. Cum ergo absolutio a eulpa respitiebat sacramentumps nitentiae, Λ: hoe Christus sibi reseruauit .a, nullus possit stile sacramento dare effectum pq nitentiae, quicunm vult absolui a culpa, oportet quo d hoe fiat per saeramentum paenstentiae,s: oportet qucld ne absolutus subdat se alii vel in
re vel in voto, prout requirithm sit sacram ctu.
Sed cessio Papae non respicit nisi solam iurisdictione. cui renuntiando dicitur renuntiare Papatui. Non ergo est smile de his, quae respiciat sacramenta ecclesiae: β: de his, quae non respuetunt Iimcti sacramentat sed solu respiciunt Ius aliquod aequisitu, cui pol quis cedere, quando placet; sed videat, visu pra diximus, quo animo , cedat, quia pol cedendo mereri, dipsit cededo 'peccare. Tertio, possumus praefatae rationi res spondere s eonsderamus quantii tenemur, Δ quantu obligamur, ut confiteamur aliis. Na ad hoe obligamur ex madato Domini, qui Lucae cap. I. dixit leprosis, per quos intelligunt peccatore ς, quod ostenderent se sacerdotibus. Et Iacobi. s. dr, Confitemini ergo alterutrum peccata vestra. Si ergo volumus facere simile de absolutionea eulpa. Ac de absolutione a Papatu, dicemus i homo seipsum quodam odo absoluita culpa, quia in sola contrictione dimittuntur peccata, A: contritio nihil est aliud st dolor de peccato. Ergo per idem aliter Ae aliter factu homo peccat, de absoluimr a peccato nam si assentiat prauae delectationi, δ: delectetur in rebus pessimis, incurrit peceatum ;st assentiat dolori.&doleat de eo nimii sis, absoluitur a peccato. Uesrumtamen istud dolere, de istud conteti no est a nobis, sed a Deor quia omnia opa nostra operatus est ons, ipse. n. est qui operatur in nobis εμ. p. c., velle de perficere pro bona voluntate Sie etiam Philipp. Gξ.6: in proposito, si iste,qui non est sufficiens ad
gubernanda ecclesiam, renuntiet omnino, auatumare debemus.-instinctu diuino hoe si ila quod diuino opere I, Oe perficiatur. Ergo si volumus accipere simile de a bsolutioe a eulpa, dea Papatu, dicemus a rdes pro nobis. non contra nos ma eo quo adiutores dei sumus, per idecdtrario modo factu i ut assentiendo electioni de assentiedo dolori incurrimus pam, Ne absolo thuimus a peccato, de per id e contrario modo fas ctum possumus habere grauam,'e perdere gratiam sic Ne in Papatu, per idem contrario mos ido factum, ut quod iste assentiat electioni,se asa a sentiat renuntiationi, 6 renuntiet, erit papa, N: destnet Me papa. Sed dices, quare ergo tenes mur alteri cofiteri, ut per alterum absolutione habeamus t Dicemus, qudd hoe est ex mandasto Diali absolutionem in possumus consequi ct anteil eonfiteamur iuxta illud P sit Dixi, Confitebor aduersum me iniustitiam mea Domino, a
Actu remisisti impietatem peceati mei. Et quado Ps L 3 3.
Dominus mandauit Ieprosis, ut ostenderent se L c.cap. s. sacerdotibus, dum irent mundati sunt. Mandauit ergo dominus. qudd ostenderemus nos sacerdotibus.& s consequeremur absolutionem per alium:& quia hoe mandauit, tenemur hoc ficere. Si autem hoc non mandant,in sola eostridone dimitterentur peccata re ex eodem con
48쪽
uario modo LM essemus obligati deo tauior peccati eommissi, Ac essemus absoluti ratione commonis At doloris lascepsi. Sed eum deus aurizam triandauerit, P papa non renutinaret, Aee se habentibus conditionibus, non potuerithoe mandare , quia fuisset iniquum mandat ut
ideo licet absolutio pς nitentiae debeat fieri per
aliutra ratione mandati diuini. absolutio tamen a papatu, eo quod non interuenerit mandatu domini eu ra . non oportet φ fiat per alium .sed
per asseniam, Ne descensum: vel per asseniam Aerenuntiationem fiet papa, di desinet esse. Cap. xv in φω soluitur ratio nona arguens, cpquia nuΤus potest absolui ab obligatione, quam
ora fecit, ηvs per suum superiorem, ideo paparum pridi selfum deponere.
nam, quae etiam iandaturia per obligatione papali.
m papalis obligatio novis detur posse tolli,nis p ma ιiorem potestatem il sit potestas papalis sed nulla potestas creata maior est a papalis, ergo qui semel est papa, semper erit papa. nisi adeo tollatur sibi papalis potestas. Dici ergo potest, quodn ne arguentes volant loqui de eo qd tollit ab
aliquo violenter,vel loqui volunt de amotione prout quis iudicatur 5: amouetur a Mo maiori, prout videntur sonare verba rationis prς fatae teum papa non habeat maiorem nia deum, fies hune modum a solo deo poterit iudicari. Naelectio papalis licet fiat a Cardinalibus, eiectio tame seu amotio est tantu diuino iudicio reserauata, fim quod habetur dist. ν cap. Sitrastus.
Vbi dicitur. φ electio summoru stontifieum a Cardinalibus. Λ: religiosis Clericis debet fieri:
eiectio vero eorum est diuino iudicio reseruauta. Et dist. eadem, cap. Eiectionem . Eiectionem vero summorum Pontifi eum sibi dominus reo seruauit, licet electionem eorum bonis saeredotibus,& spiritualibus populis eocessisset: sed omnia hς intelligenda iam de eiectione, vel amotione inuoluntaria quia inuite non p& deponi ab aliquo, nis p haeres tanm; nam fim antiqua iura. etiam inferiores Praelatinct poterant desponi inuite. Ideo Ca. r. q. t . e. scut vir. dicitur.
quod s quis senectute, vel infirmitate grauatus sesceptum officium ministrare non valet. si alia sibi tabstitui petierit, rationabiliter fieri potest. Et ibidem subditur, leo .i .episcopo petitione stripto dante, quod vult eedere.cedendum est, idest eo needendum est, quod eedat. Et subduSummus Pontifex. Aliter id facere no valemus. Dicit ergo Papa. qa nee pro infirmitate, nee planectute potest esim deponere, nis ipse peties A rit depositione, eum tame per infirmitatem potest quis demens fieri, de per nimiam senectute potest quis omnino esse ineptus ad pastorale officium exercendum sed dicit Papa se hoe non posse, quia forte non poterat fim scripta iura, poterat tame de plenitudine potestatis, quς est sepra iura, N: per qua conduntur iura. Si ergo in insutoribus Prς latis non est hoe ste in distrarenter agendum, ut inuite remoueantur, dices
mus, quod in summo Pontifice, qui nullum habet superiorem, nullo modo est hoe facienda, de nullo modo potest nisi a solo deo inviti rea moueri. Veru quia ratio plus concludit,quia Ioquit de amotione de absolutione obligationis rquia non videt φ cum quis est obligatus. 5: mas ximen est obligatus deo, quod possit absolui abhmdi obligatione, nisalao iuperiori, vel adeo qui est sepet oes. Ideo dies pol de qua obligati de hie loqtur i di s loquit de obligatione sacta per mancipatione, sicut quis obligatus se inseruitute redactus, Ac mancipatus diuinis rebus rpatet, P de hae obligatione loquebatur ro se ta.Si aute de obligatione per votum, loquebac de tali obligatione ratio septima: A: ut no oporteat nos per omnia discurrere, patet. φ st volus lumus hie rationi dare propriu fundamentit, dicemus, quod lixe ratio landat se se per oblis gatione lacta per iuramentu, ut diramus, quda differentia est inter iuramentum, Ne votum: quia ori . rvotum est spontanea pmissio facta Deo de his, C quae iam Dei: sed iurare est Deum in testem in Iurat uatis uocare. Tunc ergo concurrit utru*. quado aspromittit aliquid se factum. Ne promissione illa
iuramento confirmat, N: inuocat deum testem.
qudd ipse obseruabit promissionem illa. Sic forte volunt dicere aduersarii nostri, quod eat quis assentit Papatui votum emittit. 5: promissione facit, qu6d euram habebit uss gregis sibi eo missi di quod de his reddet Deo in die iudicii ratiosnem: 5e ad hoe votum, vel ad hane promissios nem seruandam inuocat Deum testem, vel cum iuramento eonfirmat. Ideo arguunt, Cum istast tanta obligatio, quomodo potest ni a per suspetiorem tolli: Ac eum papa non habeat se pestiorem ni st deum a solo deo poterit ab hae obso ligatione absolui eui voto 5: iurameto est obligatus. Sed hane rationem nonam de obligatione per iuramentum solvem us scut soluimus rationem septimam de obligatione per votum.
Nam non solu in voto sed et in iuramento e5ditio bona re debita no apposta intelligitvnpaqd n Papa vovet here eura de uniuersali grege, 6: illud iura meto firmat. oportet aer hoe intellia gatur caditi tale officiu retinebit qa si vellet se se obligare.&vellet hoe per turm firmare,& hmoi votu N: iuramentu vellemus intelligere simplJr, obligaret se ad impossibile. quia et vivens pol scdemens fieris, non possit eura here de grege: vel obligaret se ad aliud iniquu. 5: iniustu qa nassumptus in Papam processu mis e gnoiceret
49쪽
DE REMvNTIATIONE in sufficientiam suam, iniquus 5: iniustus esset, stvellet Iimoi officium retinere. cu manifeste eos
gnosteret, P mm posset praefatum officium debite exercere Ellat ergo iuramentum illud illicitum N per consequens non esset obseruandu .
Nam libro Iudicu legitur.quod Iephte occidit
filiam suam per iuramentit,quod emisit votum enim voverat Domino diccs. Si tradidero filios Ammon in manus meas: quicunq: primus Hesrit egressus de laribus domus meae, mihi. oc currerit reuertenti cum pace a filiis Aminon, euholoeaustum offeram domino. De quo iuras
mento ait Magister in iustoriis, cp Ieplite fuit in
vovendo stultus, N: in soluendo impius. Et das uid c ut habet. i . Regia. as. iurauit, quod de omnibu quae pertinebant ad Nabal, nsi relinques ret usq; mane mingentem ad parietem. Impie autem iurauit: bc pie secit,s, iuramentum no soluens, effusionem sanguinis non impleuit. Debemus igitur iuramento dare bo nos comites,quia debemus ei dare omnes illas conditiones , sine quibus pnt impie Ae iniuster iuramenta seruari. Et quia implere iniuste seruaretur iuramentu,s quocunq; casu interueniente, 6c quacunq; costientia urgente, vellet quis dum viveret habes re curam uniuersalis Ecclesis, oportet .st qua vota,vel iuramenta facit Papa de sabendo euram uniuersalis gregis,l huiusmodi iuram cta de vota habeant comitem, Ne intelligenda sint tu haeconditione. φ ipse haec faciet, eum habebit ta. lem curam, di quandiu papale officili retinebit.
cap. XVI. In quo soluitur ratio decima arguens,
quoil sita dignitas ecclesiastica post confirmastionem legitimam non potest tolli, nisi per suum
superiorim, ideo papa renuntiara ncm potest.
Vxta ordinem superius praetaxatum volumus in hoc. ι 6. cap. soluere decimam rationem, quae et
fundata est super obligatione papali.Sed, ut patet, hseratio decima satis suum specificat fundamentu de qua obligatione loquatur: loquitur. n. non de obligastione ordinis assumpti, per quem quis dedicat diuinis rebus Ac diuinis obsequiis, sed de obligatione suscepis lurisdictionis per quam quis obsiuatur ad habendam euram de animabus sbi
missis. Ait. n. praefata ratio, in nulla dignitas
ecclesiastica post legitimam conrmationem potest tolli,nis per eius superiorem t 5e quia papa non habet superiorem nisi deu. ideo ab hae obligatione a solo deo absolui poterit. Verum qain. t a. p. diximus, quod volebamuς reddere
rationem 5e causam, Quare tolli piat quae sunt iurisdi tionis, Ac no quae sunt ordinis. ideo hocea pitulum diuidemus in duas partes t in prima enim parte lucide declarabitur quod diet i est, in secunda vero dissolvemus pillatam decima rationem mam ex declaratione prssata hae e rastio decima.quae fundat se supra iurisdictione suscepta, de plures aliae rationes elatius dissoluenatur. Aduertendum ergo, quod, ut supra tetigismus, aliquando quicquid no est expressum, vel expresse concessum .est potentis superiori reseruatum; aliquando vero quicquid non est prohibitum est concessum Dicebamus quide, quod, quando id de quo agitur est supra naturam negotii, supra tonditione rei. Ac supra actionem agentis, in talibus solum illa fieri possunt i quae sunt concessa vel quae sunt per superiorem potentiam ordinata. In tal bus quidem non valet,s post uni agere, P contrario modo se habetia possint deliruere: quia stetit non piat ex sua natura agere, sed piat, quia tolleratum est eis ex sueriori potentia, ita in contrario modo se hauentia non poterunt per seipsa destr uere, nisi hoe eis express e per superiorem potentiam eo feratur. Ideo ponebatur exemptu de Metropolitano, on valebat spoterat electione episcopi confirmare posset eius cessionem reciperei ga statuere qualiter debeat fier lectio Pr platorum, qualiter confirmatio, qualiter cessio, Aealia huiusmodi ordinare,quq respiciunt uniuersalem Ecclesiam, quae tota eces a regenda est per praelatos, ad solum illum haee omnia pertianent, qui prς est uniuersali Ecclesiae cuiusmodi est Rom. Poti sex Propter quod, ut dicebatur, in omnibus talibus, quςcunm non sunt expresse concessa , sunt prohibita, vel sunt superiori potentig reseruata. Et quia coeessit Rom. Pontit Metropolitanus pollit electum Gm confirmare, non autem concessi, φ posset eius cessionem suscipere . ideo illud potest Se non aliud. Ex his autem habemus viam ad assigna dam rastionem 5c causam, Quare quae sunt iurisdietio inis piat tolli, non autem quς sunt ordinis. Namst unus homo si sub alio,& q, populus& multitudo aliqua fit sub aliquo capite. hoe est quas
naturale i istud non excedit naturam negotii, nee es supra conditionem rerum, nee supra actionem agentium. Ideo in talibus eo modo quo habent fieri, eo modo possunt dissolui, coditionibus contrarie se habentibus: nec oporat et, quod tot concurrant ad destrucdum, quot ad construendum . Attamen qua do in talibus omnia, quae concurrunt ad construendum, esicurrunt etiam ad destruendu , nullus dubitare
debet. illud esse destructum. Sed dices. Ad hoc φ aliquis sit episcopus alicuius Ecclesx. concurrunt tria .s assensus eligentium . assensus electi,fi: eofirmatio Metropolitani: dato tam est omnia ista. quae concurrunt ad constructa dum. cotrario modo se habentia concurrerent ad deo struedum . non ppter hoc fieret, quod ille non
esset Episcopus. Cui obiectioni respondebismus, quod ad hoc quod aliquis stl eps alicuius
ecclesiae, eoncurrunt quatuor, videlicet, praefasta tria,& quarto concurrit ibitordinatio Papae.
50쪽
p A p AE. quodae ordinet Metropolitano quod electum
m polst confirmare. Si ergo ad celsone concurreret et ii illud quartu, g, s ordinalset Papast Metropolitanus pollit recipere epi cessione, postit in manibus Metropolitani eps cedere. Revertamur ergo ad propositum 5c dicamus, quod no est supra naturam negotii, nec supra conditionem rerum, quod homines hominisbus praeseruntu Limmo es naturale, quod qui sunt potentiores in intellectu, ': magis vigent industria, illi presint. Et ideo videmus, quod homines naturaliter praesunt bestiis, viri feminis, senes pueris. Quod totum ideo est . quia hi magis vigent industria naturali eo. n. ipso φ deus
maiorem industriam dedit hominibus a bestiis.&eons militer loquedo maiore industriam desdit viris a seminis,se adultis a pueris, si dicuntur prsesse, de hi subesse. Qudd autem mulieres dipueri non ita vigeant industria scut viti, pater. cap. 3.l quia . t. Politicorum scribitur, quod mulier hasbet consilia inualidum, puer aut imperfectum: inter adultos etiam aliquibus dedit Deus malos rem industriam, ualiis.Ex hoe ergo voluit, in
non solum homines belliis, viri seminis , adustipueris praeelsent, sed ξ t voluit quod A: ips adulti aliquem super se prςficerent, quia ut dicit in
in .a Proverbiis, intelligens, gubernacula possideabit. ult. n. sapiens Salomon, quod intelligens tiam sim fit aptus ad alios gubernassu. Sed quauis sic requirit natura negotii, quod scicies melius pericula praeuidere, aliis praeficiant , ut sub eoru gubernaculo multitudo saluetur, oportet tamen qudd hoc compleat per eonsensum hominum. Et sicut Π consensum holum zficitiir 5eeoptet, ut quis aliis praeficiat,se per eosensum hominu contrario modo factu fieri p6t. q, Praefectus cedat, vel quod etiam deponatur. Haee ergo, quia non sunt supra exigentiam remi, nee supra nat una negotii, fieri de tolli possunt. Hoeitam modo se habet in his, quae sunt iurisdictionis, ut non oporteat ipsa perpetua esse. Sed iati μηι his, quae sunt ordinis, di in omnibus. in quibus re is eurna imprimitur cliaracter vel persectio characteris, pollini tolli. non oportet,st possunt fieri, quod possint tolli,
quia haee valde excedunt conditiones rerum, naturam negotioru . de actiones causarum fiunt
enim pr dicta per hς e corporalia 5e per verba sensibilia. Vnde hae aquae qudd animam mundec& qucid in ea e haracterem imprimat baptis malemi V nde hs e ehrismati Ae verbis. quae dicutur in confirmatione, quod imprimant charas cterem eonfirmationis in animat Et unde fixe his, quae fiunt in ordinibus. φ possint eharaeteres imprimere in animabus suscipientibus ordines sEt unde haec his quae fiunt in consecratione Episcopi, quo possint imprimere persectionem characterist Pateren debet euilibet intueti, P quaecunq; sunt ordinis. 6e quqeunm respiciunt characterem.& persectionem charactestis cum talia fiant p res naturales di se verba sensibilia) q, talia sunt supra actionem talium causarum, Ac supra naturam talium rerum: ideo in talibus qui equid no est collatum est superiori potentiae reseruatu, di quicqd non es expresse coacessum est prohibitum: cotulit. n . deus h uic rei corporali ut elemento aquae . quod n accedat
verbum ad illud tale elementum. qudd fiat lascramentum, Ne qu6d fit ibi verus baptismus , de vere imprimat in ala character baptismalis Cotulit ergo deus aliabus rebus sesibilibus. quod possint hae e facere, sed non videmus quod contulit aliquibus rebus sens bilibus, quod possinthmoi e haracterem tollere. Ideo dicit Augusti Super Ioan . nus, N: habetur in quarto sementarum, dis h. . Trall. go. Accedit verbum ad elementu, Ac fit sacramensium. Et subditur deinde. Unde est hae e nata virtus aquς, ut corpus tangat, cor abluat. Non.α
poteth noe habere aqua ex sui natura, sed hoc habet ex verbis. ex quibus est forma baptismi, et ex virtute sibi diuinitus eollata. Nam dicimus, quod ideo C hristus baptizari voluit, ut tactu
suae mudiis me earnis vim generativa coferret
aquis. Propter quod Augustuoquens de baptismo Christi in quota sermone de Epiphania, De tempore.
dicit, Saluator noller baptizari voluit, non ut Serm. 6.sbi munditiam aequireret,sed ut nobis fluenta mundaret. Et subdit. Ex quo ille in aquis mergitur, ex eo omnia peccata abluit aqua. indu ergo aqua abluat peccata, Λ: quo pol si facere effectus istos spirituales ut quὼd polst characterem imprimere in anima, non habet ex natura
sua ,sed ex virtute sibi a Christo collata . Et qadictum est de charactere baptismali. etiam intelligendum est de charactere de persectione characteris quantu ad ea quae sunt ordinis,quia verba sens bilia Ac alia quae fiunt in his, quq sunt ordinis, non possunt ex sui natura imprimere characterem nee perfectionem characteris. Et qahoe excedit naturam illarum rerum,ideo quies
quid non est eis collatum,est potentiae superiosti reseruatu: Λ: quicquid non est ibi concessum, est prohibitum. Et quia, ut tetigimus, rebus corporalibus eollatum est, ut possint imprimere ea, quae sunt ordinis: no aut est eis collatum quo possint ea tollere: ideo ea quae sunt ordinis possunt dari. Ac possunt incipere esse . sed non posssunt desinere esse. Sed ea quae sunt iurisdictio,
nis non sunt supra exigetiam rerum, nee supra actiones causarum . nec supra actiones horum rpossum autem esse supra actionem illius hominis, vel illius hominis: vi puta cofirmare ipsum electu mi vel suscipere celsonem electi cofirmat est supra electionem huius hominis,ut pitta supra actionem Metropolitani, quia nihil potest in talibus .nisi quatenus est sibi concessum a Roma. Pont. Propter qu6d n utrum est sibi coeasum,utrum potestin neutrum neutrum potestis unum 5: non aliud unu N: non aliud potest.
Hse ita . quae sunt iurisdictionis, ut diximus, possunt esse supra conditionem huius homia
