장음표시 사용
11쪽
Etenim,uti Exempla hactenus allata quae non totum exhauriunt eorum,quae allegare possem, penu liquido ostendunt , complura esse Corpora & quidem nonnulla, quae probabilitatem non magnam prae se serebant) istius cile, de qua loquimur,indolis; sic nonnulla me inducunt ut credam, multo plura esle, eodem . tento praedita. prinia, enim, perpauci, si ulli, quos quidem Ego novi curiositate illa ducti fuerunt, ut accuratis sincerisque Bilancibus quales quidem istiusinodi Experiamenta poscunt uterentur , ad examinandas Evaporationes Corporum Inanim borum;quas si deinceps adhibuerint, vix dubito, iuri inulta sint comperturi, quae a nobis proposita confirmarunt, inventurique, corpora quaedam de quibus ne dum constat balitus ab iis exspirari , ipsos depromere, & complura alia multa emittere copiosiores, qu in quis existimaverit. Non enim quis facile credidis vatum suerat domi, eratque satis leve , ut commode appenderetur per. longum temporis spatium Pilanci , quae AEquilibrium suum octava unius . grani parte ut memini in amittebat , minori temporis spatio quam unius minuti horae tot emisisse halitus , ut lances inanis ita , idque tempore brberno , verte'
Velum posito quod proximὸ expendo Experimenta peracta suisse Bilanciabus perexactis, quamvis sequatur,n corpus expostunt evadat levius, aliquid inde exspirati ; non sequitur tamen, si nulla percipiatur ex iri strumento diminutio ponderis , nihil corporei ex illo emigrare. Nolim hic urgere , non modo a ple iisque Chymicis , sed a doctis hujus temporis Medicis affirmari , quando vel Vbicum Antimonii, vel Crocres Meta Porum, Vinum Emeticis ves catharticis parebculis imbuunt, id ab iis praestari sine ullo ponderis sui decremento; quia Bilaia ces in ossicini, Pharmacopocorum, & minus curata , ponderandis rebus adhiberi ab iis , qui in Staticis non sunt ve sati, Glita, eo me adigunt non uidem ut Traditionem, quae forsan vera est,negem sed ut aegre quicquam O larvationibus supersi ruam, quae ut iis innitamur,perquam accurate sunt rc gendae: Proinitaque id potius notabo , licet Magnes cxistimetur continuo percopi sis Effluviis Magneticis circumdari quae dici possunt ejus Atin sphaera non tamen observatum a quoquam suille, eum ponderis sui quicquam , tot corpusculorum reccilla , a uicie. Verum,cum,admi a de Magnetismis Hypothesi Cari satia, Argumentum ab hoc Exemplo ductum non Geb soret validum, ac secus; Exemplum subjungatri multo magis extra Exceptionem positum : Novi quippe, Te mihi concelli irum, Odores ad distantiam non diffundi absque corporeis ex
odora substantia Emanationibus, de tamen , quamvis bonae notae Ambra gri ea, continiab, etiam ab externo calore non excitata,spatiosa cingatur Atmo-sphaera, . Te in sequentium Dissertationum uia causam mirandi inventurum,aded exiguamine ejus dissipationem.
Si dicas, Progressu temporis asparere posse Decrementum ponderis in Co roribus quae in paucis horis diebus u nullum tale erodunt; Objectio haec, licet u
12쪽
eoncessa, Doctcinam nostram haud labefactat, cum sussciat iis quae diximus,st tuminari s. si ev ctum a nobis fuerit, quorundam corporum Eviuvia adcb polleelle subtilia , ut ccirpus sua avolatione levius non reddant in ejusmodi Experia mentis staticis, q uae non imilitate , &, ut sic dicam , praefracte protrahuntur. A
que i pia liaec Objectio facit ut aaiiciam, este poste , nihilo , quod nobis, constet.
obitante, Corporum in Experimentis Staticis diu protractis D taurinium aliquanto majus, suansaccuratae Bilances nobis detegere queant: Etenim quom
do certi elle postumus, ipsa Pondera, plerumque Orichalcea quod est Metallum valde ab insigniori initate alienum non posse temporis Tractu aliquantum sui Ponderis decrementum pati , aeque ac Corpora , iis mediantibus librata Z Nec quisquam, opilior,hactbnus exploravi an non Vitrum, ipsumve Aurum progressu temporis aliquam ponderis sui jacturam faciat; quam si facerent, haud pronum foret i psam dignoscere, nisi Corpora adessent perfectὰ fixa, quorum comparatione juvari melius possemus, qu m si ea conseramus cum ponderibus orichalceis, similibusve, quae, minus fixacsim sint,majorein sui, tuam Aurum re Vitrum, dimi
Tertium de postremum, lilod hic considero, , complures dati posse modos
alios, raeter eos qui nobis ex Statica suggeruntur , solidorum Corporum Uuvia Percipiendi, adeoque ostendendi, minus tuto inscrri ex eo, quod Operatio eorum lion est constatis vel manifesta , ideo Corpora ejusmodi nunquam Esiluvia ulla emittere adeoque inepta esse , quae interventu suo in ullum aliud Corpus agant, quantumvis illud ad recipiendam ipsorum Actionem habile fuerit. Atque hoc ipsum c0 magis a Te notari velim,quoniam praecipuum meum etsi non unicum, in hisce Notis institutum est ut nosti alii iam occuliarum illustrare Doctrianam ; cometuribus vero earum elucidandis poterit conducere, si constet, parti laria quaedMn Corpora emittere I uvia, et: iam si id nec conti b,nec uni tormiter praestent, de licet forte etiam non digi scantur ulla omnliab emittere, si eodem cum aliis corporibus exspirabilibus modo examinentur , sed solummodb reduci ebpollini, urpeculiati ea versandi ratione ipsa emittant, vel emisisse dignoscant ut determinata quadam in aliud quoddam Corpus singulum, vel parvum numeria
Forsan non existimabas, antequam legeres quod mon retuli de Vitro, pos Ie ECorpore, tam vehementem ignem passo , eviuscula & brevi unius scusti ad ali cum afflictione, tales halitus obtineri, qui non mossi, seriant nares, sed offendant. Nec sacile crederemus, ni id aitereret Expetientia, Adamantem, qui jure aestim tur corpus omnium durissimum, levi frictione et, redigi, ut Electrica raucia emittat. Quin imo, ut nonnihil eam Paragraphi ultimi partem, quae omnium maxime id requirere videtur, confirmem, subilatam, aliquando penes me suisse Adamantem, piso non multb grandiorem, qui nunquam passis suerat polituram cauiuamve, cujus vim Electricain adeo facile erxi excitare, ut si modb digitis meis eam abstergerem, virtus ipsius se proderet ; atque si, quamprimum ex loci lis meis eum deposueram, pilum ei applicarem, lapide etiam, ne ulla ratione sei,ctio fieret , digitis meis intacto , pilum illud ad distamiam aliquam attraheretur,
13쪽
ει quandoque unam post alterum , inprimis ab uno latere Lapidis euius superficies ex aliquot Planis triangularibus constabat;) Et qua lavis haec Adamantis excitatio oriri dant at videbatur 1 calore, quem in loculis meis acquisiverat , non tamen reperi, istum calorem, etsi videretur non alterari , eundem in eo effectum
semper edere,licet facta a digito meo ejus absterso nunquam non quantum quidem memini) ipsum excitaret. Simile quid incerti sempet observabam in alio quodam Adamante meo, multb, quam prior, notabiliori, probeque i lito; atque i tubitio quodam , quem etiamnum penes me habeo , qui quandoque insignei nexerebat vim Electricam absque frictione, quando solummodb Annulum , quem ornabat, in digito meo gestabam; & quandoque virtutem illam operandi scilicet absque frictione videbatur amisiisse, idque ali Pando paucorum minutoruui spatio, me plane nescio, quaenam esset subitae adeb mutationis caula. At immo tandum mihi diutius non est hisce particularibus, de quibus alibi nonnulla dissoro: Proinde notare pergo, vix mentem nostram subiturum suille, quando Perdotaliqua, vel Fera venatione agitata pede forte solum feriet, in loco illo, ubi veli,
gium suit quamvis civisibiliter) impressum, complurium horarum spatio G
roreorum Effluxuum scaturiginem permanere, nisi id indicarent canes venatici & agaces, quorum nares post tantum temporis intervallum dignoscere ejusmodi Emanationes pollunt, quamvis non modi, alia genera Animalium , sed & alia genera Canum id percipere nequeant.
Vidi lapidem p nes Academicum quendam, nihi notum, quem, si oculis fuisset
habenda fides, A atem judicassem, non Hamatitem, adeoque non credidi item aptum ad Medica Eilluvia, vchementi Haemorrhagiae sistendae accommodata communicandum, nisi,qui eum gcstabat, morbo illi finisset obnoxius, seque ipsum alios hoc lapide cervici appenso pluries curasset; quem si deponcret ut quandoque, ς pcrimenti gratia, factitabat temperamentum ejus pcrquam sanguineum t cui geminum raro vidi J ipsum paucorum dierum spatio in reci ivas conjecit. ae alio loco apud Te de veris quorundam Lapidum virtutibus fuereor qui'pe ne pleraeque, ipsis tribui solitae; sint salsael disserui, confirmare nonnihil ea r terunt, quae modo in medium attuli; me interim ad finem prope ante, hoc solum moni o, vix quenquam cogitaturum sutilc,ponderosum adeb ac solidum Corpus, quale est Ar Ine ,Atmosphaera ambiri , si rarum fuisset sollite Ferrum, neque id ipsi prope admoveri contigisset. Atque hac Instantia finem hisce I Et pinponam, quoniam ea hanc mihi Con-sderationem figgeret, quod cum solida Corpora Atmosphaeris continuis circui dari possint nec tamen id fieri indicent, nin operatione sua in unum solummota Corpus, vel in pauca quae de eo participant, exerta; cumque lana dentur fui vidiamus J admotam divelli modi quorum beneficio corpora dignosci exspirabilia queant; qu , inquam, vero non sit absimile, plura usque de usque inveniri Co
pora polle L etiam ex solidis & duris i quae E etia emittant,prout plures Porrbinodi idipssem detegendi vel casu ves industria innotescent.
14쪽
Iva supponamus Icum tomisim veteribus & neotericis , omnia corpora sensibilia componi ex corpusculis non insensilibus in do, sed indivisibilibus; live existi mei nus cum Cartesianis incisi e s ut nonnulli illius Sectatorcs nos docent J cum Aristotele, lateriam, Quantitatis ad instar, este indcfinite, si non infinite, divisibilem: atis erit utrique dogmati consonum, Guvia corporum ex particulis per am mi iuris constate. Etenim si opinionem amplexemur Aristotelis vel Cari ii, obex Ponendus non est Materiae in fragmenta usque & usque minora sub ivisioni. Et quanquam Epicurea hypothesis interminatam ejusmodi Materiae divisionem non adi reat, sed eam terminari vclit certis corpusculis solidis, quae ob ulteriorem suam indivisibilitatem nuncupantur , harum tamen hyperas illae injuriam sibi fieri jure credunt, accusati quia pulvisculos in radit, lacibus volitantes , pro Atomis habeant; quandoquidem, ex horum Philoi photum sententia, istorum pulveris granorum unum,tunc duntaxat visibile qui do in Solis radiis motitat, ex perplurimis componitur atomis , multasque earundem myriades sua mole excedit. Hoc ipsum in suis ad Diogenem Laertiam Noti, probabile reddit Doctissimus G endim, exemplum asserens exilis Acari , quod licet vix distincte. oculo nudo dignoscatur, nisi quando movetur, bene tamen Engyscopii beneficio animal completum apparet, partibus omnibus necessariis instructum. Quod ipsum facile aclmitto , cum ipse saepius in Casei acaris perdiastincte conspexerim villos eorum pedibus adnatos. Possemque priori exemplo jungere , quod alibi commemoravi de quadam animalculorum familia , acaris in caseo multo minorum, quae subinde in aceto conspiciuntur. Verum quae iam dicta sunt, praesenti instituto meo suiscerint, quo ostensum duntaxat eo, miram illa: n , quam Minceps E aviis aescribam, exilitatem, a receptis Physicorum
15쪽
Theoriis non abludere. Alioqui enim in hac Exercitatione Probationes, quas iamedium afferam, non a Priori, sed a Poneriori simi desuinendae. Atque Experimet ta & Observationes, quas hanc in rem adhibcbo, praecipue erunt illae, quae adci pitum subjectorum unum poterunt referri. Ea sunt; I. Mira Corporum quorundam Extensibilitas, dum eorumparies tactum ucQciunt. II. Multitudo visibilium corpusculorum, qua possunt ab exigua Materia 'stitui cula suppeditari. III. Exiguit, Pororum,quos corporum nonnulurum Uuvia lubingrediunmrin IV. Exiguκm molis ponderisve decrementum , quod pati corpuε potes magnam
V. Magna Spatii quam ita , qua repleri quoad sensum potes 7parva Materia ra-r a la dis resave quantitate. velum enimvero, licet distinctis his Articulis distincta designaverim Capit non tamen ex sectare te velim Instantias sollicitE dispositas, sed eo , ordine conc-snatas quo mini subibant, cum permitti id fas sit in scripto,cui non Trailaias, scd Doram Hormam destinavi.
I Nter complura, quae crassa satis sunt ut Tactus nostri objecta fiant.inanibusque I nostiis versentur dantiat nonnulla,quae juvamento nobis esse possunt ad mira in minutis,quibus constant, partibus exilitatem concipiendam.
Non recordor eorum,quae Cardanu , & post eum lcriptor alius, de Tenuitat . Subtilitate ad quam redaci potest Autum, tradidere. Idc ue nec plane a
sensum praebens nec negans iis, quae alii hac de re dixerunt , solummόdb huc. transcribam hac occasione, quod alibi 'ex mea ipsus Observatione commemoravi ; Ciet . Argentum, cujus ductilitas tractabilirasque multum cedunt iisdem qualitatibus in Auro, suillo mea cura in filum adeb exile edit trin, ut nos idip uim longa & accurata mensuri , non sine molestia, demetient s, comperimus. octo illius ulnas nostrates ne uno quidena grano integro in biiance agillinia contraponderasse , nosque potui ille granum aliud lanci illi, cui incumbebat. adii cete, lance tamen illi agillima necdum inaniscitὸ praeponderante. Unde insere bimus, singulum hujus iiii granum in pedes 27. sive in pollices 3r . sese exporrexille. Cumque experientia constet, set ni-pol licem A licum polle per i lineas diagonales in ioo. partes dividi, sat magnas ut facilὰ possint, etiam in mechani eos usus, dignosci; sequitur, hujus in filum edisti argenti granum unum dividi ius 8 . partes possie, quarum unaquaque adhuc verὸ metallinuin , utut exilem brevemque, lindrum constituit, quem rursum ex multis adhuc minutioribus particulis constare intelligendum. Quanquam euini procur re non possiem filumes reum a leb exile ac erat mota memoratum filiam Argenteum; comperiebam
16쪽
omen, portionem illius aliquam, quae penes me erat,satis suis Id ex lem , ut unum ejus granum in i pedam tangitudinem abiverit: unde consequitur , unam ui
clam ad integrum milliare , io passibus geometricis quorum singuli faciunt pedes con itans , atque in supcr ad reto pedes, extendi posse. Ac si fas jam fuerit supponere, filum illud suille id quod fieri potui de est probabile, ulterius edi
ctum ad eandem cum lupra dicto filo Argenteo exilitatem , longe notabilior erit initantia: Hoc quippe casu, istorum Cylindrulorum, quorum 6q8oo requiruntur ad unum constituendum granum, unumquodque habebit Aream superficialem, quae,excepta basi , obducta erit tegmine Aureo,quod ab eo non Mentali duim taxat operatione,sed &Chymica fortassis separari potcst. Memini quippe, me ex valde exili filo Aureo,quanquam nullium adeb exile,ac erat hoc Argenteum, comi saxo nibi possem,pluries quam semel uriositatis ergiana extraxisse Argentum, ut pelliculae Aureae, tum erastin liquore eas tumes aciente, solidorum Auri fit
rum speciem prae se ferrent;quanquam subducto liquore, apparebant ut erant e apsu oblongae & perquam tenues duplicesque metalli illius membranae, quae, si praesto lutilet exile satis instrumentum,discindi potitillent & dilatari, ulteriorum-q e divisionum & subdivisionum capaces fieri. Acili clam porri , quemlibet ex dictis cylindrulis argenteis non modb instructum cise debere sua Ar. oli, sed & Soliditate: Nec tamen causa mihi erat dubia tandi perquam suille possibile I si seritus studiosusque adcb suillet alti sex ac erat
in votis ut eadem metalli quantitas in longitudinem inultd majorem educeretur; quandoquidem Animalis etiam substantia capax est, quae in exilitatem reducatur longe eam in filo nostro excedentem; dummodo vera sit observatio, a pe sonis fide dignis,atque in capiendorum Experimentorum methodo sat accuratis, mihi tradita,quam in praesentis argumenti confirmationem juxta ac illustiati nem nunc subjungam.
Fcumina quaedam ingeni0 a , mihi not docti cujusdam Medici uxor, alendis
bombycibus delectata , curiosica te aliquando lucebatur , unam in thecis illis Ovalibus quas nent Bombyces, non ut vulgo creditur, ex ano,sed ex ore,unde diateriain meismet digitis educere quandoque libuit, in on ne illud flum seiu cum,unde constabat,extrahendi ; quod, mirante admodum marito aeque ac ipsa, qui uterque id mihi enarrarunt, ultra 3oo ulnarum nostrarium longitudinem diametiendo exporrigebatur: nec tamennis grana duo cum dimidio ponderabat:
Vnde tinumquodque Serici granum cylindricum , leto saltem ulnas longum jure poterit aestimari. Memini insimer,alium me adhibuisse modii,quo mediante possct,quis exteti sbilitatis Auci beneficio,partium iii corporisus Solidis c iguitatem concipere. Accipiebaicas lusa Auri soli a sex, quae singulatim dimetiebamur adminiculoxegulae , ad peragenda experimenta curiosiora studio sabrefactie , reperici, musque , habere ea majorem in dimensionibus suis aqualitatem, vetisque Quadratis proprius accedere, quam quis exspectaret Latua quadrati,in eorum quolibet, exacte satis conficiebat tres pollicc s cum c vel V, 3 qui numerus ad se ctionem decimalem reductus, nempe 3 atque seipso multiplica: is producit
o pro Area sive contento supersci li uniuscujusque solij quadratio Atque
17쪽
hic numerus multiplicatus per 6 numerum soliorum, sicit O pollice,
quadratos , pro Area sex taliorum : Haec in exacta bilance appensa omnia simul sumpta i gran. conficiebant. Atque ita unum taliari hujus Auri granum ad plus quam so pollices extendebatur: id quod nonnisi quinta parte differebat ait mili quodam Experimento, quod fecisse me,multis abhinc retio annis in exactabi lance recordor; potestque discrimen tantillum acceptum ferri Auri tunsorum labori & diligentiae,qui non aequali lamper vi &leritia , nec in auro aequaliter
Iam si in memoriam nobis revocemus id quod pauid ante dicebam de actuali pollicis unius in i partes sensibillas divisibilitate , supponamusque , pollicem sic diuisum cuique lateri quadrati pollicis auri soliati modi, dicti applicati , ma nifestum est, per subtiles lineas parallelas inter omnia puncta opposita ductas,
unum Auri granum divisibile ei te oportere in somno quadratula , valde minuta quidem, oculo tamen acutum videnti dignoscibilia. Et si pollicem in partes ducet nas divisum supponamus , uti modo dicebam Letiun Dille in resula' i adhibita, tunc , juxta modum nuper recitatum, numerus Quadratorum , n quae franum singillum dividi et se capax,ad duas Ombinb milliones as uiget. Alius i super modus est,mihi usurpatus, ut ostenderem, extetisbilitatem proindeque di visibilitatem Auti, probabiliter multo et Ie micabiliorem, quam per Expetimenta
Hunc in finem adibam celebrem quendam Metallorum purg torem , quocrim
dare, si filum est et oro deaurandum; alii levius ut ,sex grana rem confectu . Atque in eandem sententiam responsum mihi fuit perito Filorum ductore. Meminique, roganti mihi Purgatorem, ut ostenderet milii irratiam Argenteam, . prout eam priu b deaurabat , ipsum mihi ostendi se eximium pellulum Cylindri cum, in quo Bliatum Aucum,quo superscies ejus erat obducta,de longe non vi Qcbatur Papyri Venera crassitiem aequare ; hoc tamen me comparante cum illo deaurato, quod & videre rogabam, Fidum hoc satius meliusque, quam illud, deauratum apparebat forte quia Aurum, per varia seramina trajectuin, a lateribus ipsorum non extandebatur modb , sed & polituram capiebat , unde nitidiorem , quam Iia non polita quae massam illam deaurabant , speciem
Proinde, ii supponamus , fili deaurati nuper dicti unciam unam deauratam ille Auri soliati granis sex, proclive erit colligere, hac ratione unam Ausi unciam , deaurando istius exilitatis filo , ad 9o circiter vel aco milliasia exporrectuin tri. At si porrb jam ponamus , ut nuper fecimus, exile illud illum Argei teum,de quo Capitu hujus initio locuti sumus suis: deauratum; ibanquam largiaremur illi ob eximiam ejus exilitatem non ut priori sex Auri soliati grana, sed otis, pro Argenti uncia; fatendam it, cavum cylindrum sive vaginam Auri, nonnisi octo gratia Pendentem, caetendi adeb Pollic, it ad sexagecuplam cjus Quam Obducit,
18쪽
obducit, pondere quantitatem fili Argentei se exporrigat: Dixi sexage emplani quia toties continetur 8 in q8o, numero gravorum in una uncia content
rum; J proindeque com unum fili sim granum compertum fuerit ar pedum h bere longitudinent, una uncia Auri ad 7776- pcdcs,hoc est,ad lys milliatia de plus quam dimidium exporrigetur. Et si supponamus adhuc ulterilis. perficialem hunc cavumve Auri cylindrum juxta omnem suam longitudinem finda,inque tam exiles ac fieri potest lemniscos scindi,negandum equidem non fuerit in stupendam posse Aurum longitudinem extendi. Ac opus non fuerit suppositione hac ultima, at stupcndum reddatur quod praecessi :quod tamen,lscὀt sit stupendum & videatur incredibile, possibile nequaquam est judicandum,cum non excedat illud,quod ex suppositis observationiabusque supra traditis evidenter consequitur.
Postea quae dicta sint de exiguitate corporum Tan ibilint . praehr rem non
fuerit,quasdam instantias subjungere decorum exilitate, quae adhuc P isibilia manent.At comitaec corpuscula singulatim nimis parva sint, ut eorum ulli ulla communis naensura applicetur, stimanda nobis est eorum parvitas ex namero illorum, in quae parva portio parvumque fragmentum materiae actu dividi potest, horum multitudine,i uppeditata a tam exili quantitate materiae, satis superque t stante,unumquodque eorum scorsim sumptum mire exiguum esIe. Inter In lira illas, ubi corporum parvitas deduci ex eo potest quod imm diatum est objectum Hiius, ali cnum non fiterit observare Evaporationcm Aquae, quae licet notorie consistat ex particulis crassis, si illae cum plurium aliorum liquorum spirituosis odoriserisque conferantur, quales sunt Spiritus Vini, Elici tialia olea Aromatum,&c. ut tamen ostenderem, parvam ejus quantitavin posuin insignem manifeste visibilium corpusculorum quantitatem dispergi, excogit bam & aliquoties experiebar eius in vapores rarefactionem, tali id beneficio, in qua quando postrema vice Experimentum capiebam, non gravabar Eventum consignare, ut sequitur. Immiseramus t Eoi lia unciam Aquae communis, eaque seculo carbonibus instructo imposita , observabamus tempus , quando vaporum fluxus primum conspicicbatur. Erat hoc fluentum insigni temporis spatio satis impetuolum, testante strepitu quem excitabat, qui multum augebatur , applicato ei ad convenientem distantiam torre , cujus ignem perquam vehementer ex Mabat. Dur
bat duxus ille per horae circiter quadrantem c is minuta S. amplius Udeinde verbventus per intervalla dispungebatur duobus tribusve minutis pilus quam cest rei penitus. Atque ob figuram e obpila, quaeaabrefacta c4m ei set in alios in primis usus, non adeb quadrabat huic magna vaporum portio in superiori ejus Parte condensabatur, indeque itillatim decidebat; quas guttas si supposueris inven:i etiam frima eruri ita , nec statum ci .ca finem intermi sse , ex conjuctur c inca
19쪽
mea potuisset ille sine interruptione per i8 vel 2o minuta dureasse ora, quod' applicante me mensuram vapori,qui conspicuc satis in forma fere conica prodibat, ubi videbatur diametro ette pollicari & amplius, ab ε oli pilae orificio circiter
viginti pollices distabat; de 3 vel 6 pollices ultra eam distantiam icet ita dispe
Eeretur,ut diametro constaret pollicum quatuor vel quinque, attamen non unia
tormes quidem,sed cohaerentes adhuc nubes in ea quippe forma in qua vapores apparebant, manifestae & conspicuae erant. Dispecta hunc in modum Rarefactione Aqua dum in Vapores convertitur , in medium nunc afferamus Rarefactionem Materiae Ignita dum in Flammam veribtur: Quam in rem aliquot hic proponere pollem Experimenda tam nostra quam aliorum , de stupenda corporum quorundam Inflammabilium Expansione dum actu in flammam abibant. Verum si illa omnia hoc loco commemorarem , tabmium sorte surriperem alia scripto. Vnde unicam duntaxat Instantiam hic Tibi considerandam proponam,camque expertu facilem , prout eam in AdGersariis
Accenso saepius Spiritu Vini, nec non oleo, in Lampadibus vitreis, quae incertos usucita erant sabrefactae, ut liquoris superficies formam semper circul Iem obtineret ; observatu erat obvium , quantillum subsideret liquor dum per si mi quadrantem circiter horae absumebatur. Si tamen consideremus oculum inerme: u praevio usu posse,ut saepe tentavi, motus dignosse e Penduli adeo cel riter vibrati ut singulum horae minutum dixi derct in partcs et o , proindeque si iniquadrantem horae in partes i8oc;si etiam revolvamus , in quot partes temporis a Pendula insumpti, Vibrationes taldae satis quae discernan ur ab oculo, queant subdividi; si denique expendamus , Oleum sine intermi: sione praedam fieri Flammae , particulasque ejus continuum materiae lucentis praebere fluxum, quae mira celeritate jugiter avolat; fas omnino nobis fuerit concipere, partes il- las Flammae, in quam oleum vertitur, stupendae esse exilitatis; quoniam, licet tarde nigris quam ut oculo percipias consumatur Oleum , extra dubium tamen
est, continuum fieri ducrementum profunditatis olei ; cujus superficies physicae continub & successive attenuantur inque flammam abeunt. Multoque fortius stringi argumentum posset in grati a Subtilitatis corpusculorum Flammae , si supposuerimus, communis olei loco flammam ali i materia tantb magis compacta durabilique, ac est instaminabilis illa substantia ex Metallino quodam eorpore consccta,cujus durabilitatem alibi commemoravi, postquam parandi ejus
Appenso curate in agili bilance dimidio grano pulCeris rarii bonae n ae, in Ion bamus illud frusto imbricis , quod cooperiebamus vase vitreo alibi
escripto saepiusque commemorato, in quod lamina cuprea erat instructum ad sim .perius orificium tegendum. Tum accenso pulvere pyrio observabamus, fumum ejus opacasse di ad 1.nsum replevisse totam vitia cavitatem , etiamsi basis ejus
essit octo pollicum, altitudo perpendicularis plus quam pollicum viginti , desgura cjus longe capacior quam n elset conica et Atque sumua hic, nequaquam
intrae In chartis ruibus am ἐν IIamnia
20쪽
intra vasis cancellos coercitus, per duo tritae prorumpebat intei allula,vasis inter orificium de laminam ipsi incumbentem studio relicta. Operculum hoc tunc tollebamus , ob ervaturi scilicet quaindiu sumus ascendere pergeret, id quod duralle teperiebamus per horae circiter semi-quadrantem , ac durante sere medio temporis illius spatio trium scilicet minutorum priorum , in co itincrater ascendens sumias videbatur, in loco ubi prodibat, ejus dein cile diametri cum orificio quod pertransibat, Ascendebatque interdum ad pedis, interdum ad dimidiar ulnae, quandoque ad duorum pedum & amplius altitudinem , priusquam disperget elut
Iam verb si reputemus , rotundi hujus otificii cavitatem diametrum habuisse bipollicarem; quot, quaeso, visibilium corpusculorum myriades facile cogitabimus orificio tam amplo , tempore praedicto, proruisse , cum ea scinvicem continui, foras propulisse censenda sint Inque tot visibiles sumi particulas fatendum nobis fuerit dimidium illud pulveris granum suille disiectum , praeter illas c pias, quae, in flammam actualem versae, supponi probabiliter pollunt comminutiom: in illam pallae , quae eas visum iugere coegerit. Et quanquam adeo vanam
non aggrediar operam , ut exilium harum particularum numeri computum ineam , attamen, ut quadantenus ingentem carum multitudinem aestimaremus,
considerare libuit, quanta esset inter spatia, quae conspiciebantur fumo repleta, di pulveris in fumum illum soluti dimensiones , proportio. Quare vitro aqua communi impleto, deprehendimus, plus quam viginti duas illius liquoris pilatas eo contineri; atque mensuraruin Illarum una ponderata, invenimus , pondus ejustam prope ad libram integram sedecim unciaiam ) accedere , totius aquae computatio ad 16 oos minimum P grana, adeoque ad 3rosso dimidia grana aD surgeret. Cui si adiiciamus, pulverem hunc prompte aquae fundum petere, cum
ex nitro & sulphure , quae sex ejus partes e septem constituunt, ) ipsa sit in spe te gravior, & probabiliter duplo ponderosior non enim ita proclive est exacto idipsum definire; )coniicere quodammodo poterimus, spatium, ad quod sumus se porrigebat, quinquagies millies oo J excessisse illud,quod pulverem continebat non- accensum idque quamvis sumus, vase coercitus, eo ipso impediretur, quo minus se eousque dii funderet, ac probabile videbatur ex ipsius ellasione suturum sutile. His Instautiis, ab Inanimatis corporibus petitis, subiiciam unam ex Anim itum familia quaesitam. Com igitur non sine ratione mirati fuerint homines, corpus tam exile ac est Acarus casearius , qui oculo nudo saepe non dignoscitur nisi moveatur, nec tum sorte semper, in apparere Microscopii beneficio Animal partibus omnibus necessariis instructum; cdm, inquam, meriti, exinde colligamus , corpuscula tantilli animalculi partes constituentia, ipsa perquam esse munuta ; putem Ego, poste hoc Argumentum consideratione sequenti multum pro
Illi scilicet, qui ducti suere curiositate, ova incubata de die In diem aperie
di, non potuere non observasse, quim exiguam, respectu iliolis totius ovi, pro-
Portionem habeat pullat, cum id, quod tacellentissimus Harcaeus appellat PsM-