Francisci Leuerae Romani Prodromus vniuersae astronomiae restitutae de anni solaris, & siderei, ac dierum magnitudine in omni aeuo, & de reliquis periodis, motibus, & circulationibus solaribus admirandis, adhuc incognitis, ac etiam sidereis, ab autho

발행: 1663년

분량: 464페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

231쪽

Fraticisci Leuerae Romani

dii motus Solis; idcirco dicta squalio centri prout augetur, vel minuitur in ili uer sis seculisdem per addenda,vel minuenda est iuxta exigentiam a longitudine Solis,. quae quaeratur nempe considerando exacti sitis, ct calculando augmentum , vel decrementum aequationis centri Solis,

quod interim in hoc, & illo interuallo Q. euloriim fit per motum Aposti Solis ab Epocha, seu Radice prima, nempha Radice annorum Christi Is 88. unde originem , & derivationem habet Epocha secunda, nempe illa anni primi a Christinatiuitate labentis , quia haee secunda

Epocha, seu Radix anni primi a Christinatiuitate assiimpia,non est cum prostha

phaeresi , seu aequatione centri Solis, tunc sibi debita, sed originem habet ab Epo-cha prima sumpta cum aequatione centridebita tune ipsi Epochae primo sumptae, videlicet Epochae annorum Christi is 88. vi lii pra dictum est; Et ideo quando via. tmir Epocha Christi sumpta eum aequatione tetri Solis debita dicto anno II 88. circiter, eo casu addenda sunt minuta 7 .& sec. 2 . debita longitudini mediae So. lis in punctis aequinoctiorum , quando quaeruntur tempora aequinoctiorum per supputationes; Addenda inquam sunt in supputationibus AEquinoctiorum a dicto anno primo Christi usq; ad annum I 88. eiusdem conficiendis, quia aequatio Centri de tempore Epochae Christi erat minor, & tantumdem aucta est a temporeis

Christi ad annum eiusdem 11 88. in dictis

punctis aequinoctiorum I Eademq; aduertenda in alijs augmentis, & decrementis eiusdem aequationis contri contingentibus per diuersa siccula in alijs quibuslibet punctis, locisq; & gradibus Zodiaci quaesitis a data Radice prima ; Itemque quod

differentia aequationis centri, quae additur in di quinoet ijs Vernali hus, subtrahitur in Autumnalibus, & quae additur in signis Borealibus, subtrahitur in A stralibus; de quando in aliquo Zodiaci lo. co in pnaecedentibus seculis decreuit, &in sequentibus aucta est aequatio centri, iunguntur simul dictum augmentum, &decrementum, quia extra o Y, & nidii serentia aequλtionis centri non est ob

diuersitate mors Cy, quae fit tantum a o Y ad O a o ad Ο Υ, ted est ob di uerit. talem distantiae eiusdem loei ab Apogaeo extra puncta Y, & a In supputatio nibus itaque sequentibus post Epocham Christi, notanda sunt illa scrupula squa.

tionis centri, in quibus aucta est aequatio centri a tempore quaesitae supputationis Solis usq; ad dictum annum I 88. circiter,addendo reperta dissercntiam minutorum aequationis centri, quando addendaevidi demendo, quando demenda est, ut vera longitudo Solis quaesita resultet. In supputationibus vero Solis praecede libu IEpocha Christi, addenda pariter sunt tot

mimila,quot requirit disirentia aequatio. nis centri a tempore supputationis, quae

queritur, in usq; ad Epocham Christi. qua usq; addictos annos i 388. post Christu,&demenda, ubi & quando demenda est, ut late in d. cap. 13. exeptis dilucidabimus.

Illico autem apparebit an recte administrata, nempe rite addita, vel subtracta fuerit, quaelibet differentia aequationis centri, ut supra reperta; si calculus eiusdem loci'; qui quς ritur fiat per Tabulas

annorum maximorum solari uin, ut infra in cap. I a.

Similia diceda sui de EpochaIulij Cesa. saris, ac de Vetustissima ingressus Apogeio in o Y an no 4r a .iante Christi aduen tu: in supputationibus enim omnibus post dictas Epoe has sequentibus, addenda est, vel subtrahenda lecuclum exigentiam,disserentia ρ quationis cetri Solis debita tem pori, & loco Solis, cuius supputatio quaeritur, usque ad dictos annos Is 88. post

Christum, unde dici et Epochae derivati nem habent, ut vera longitudo Solis i quibuslibet seculis sequentibus a dictis Epochis resultet; Ando enim in quovis loco Solis, qui quiratur sub Zodiaco, vel in seculis quibuslibet praeteritis, vel quibuscumque futuris, fiat exacta additio ,

aut ademptio, secundum exigentiam , ut diximus, differentiae aequationis centri

Solis a tempore datae Epochae , seu Radicis primae usque ad tempus loci Solis, qui quaeritur exquisite quoque proueniet Iocus ille Solis quaesitus, nimirum ubi verα

fuit Sol in retroactis illis secutis,in quibuS

232쪽

Astronomiae rem tuta Lib. I. a r 9

quaeritur, aut ubi erit in futuro illo seculo ubi quaeritur; alioquin sine exquisitissima

conlideratione di ctae differentiae aequationis centri inter dictum utrumque tempus minime proueniet unqua locus ullus Solis longe distans a qualibet Radice, seu Epocha prima , di quae litus per Epoclias

secundas, nempe per Tabulas medij motus Solis quorumcumq; Astronomorum, nec per aequationes centri debitas tcm

pori , ac motui Apogaei solaris dictae pri mar Radicis, etiamsi exactissinas foret Tabulae, tam dictorum mediorum motuum

Solis, quam prosthaphaereseon centri Solis ; sed enormiter erroneus esse posset dictus locus Solis quaesiitus ad duos usque circiter gradus, ut supra diximus: & dictus error in his supputationibus semper

tantus praecise erit, quanta erit differentia aeqtrationis centri inter utrumque datum tempus, neglecta videlicet, nec ad dira , nec adempta a dicto motu Solis ab

Epocha, seu Radice prima distantissimo, qui quaeritur: Et hoc ex causis, & rationibus,quas supra demonstrauimus in hoc eodem capitulo, & fiet norius in d. cap. II. in praxi, & exemplis. Immo altera imperiaetio , quae inest inthoe secundo modo indagandi loca vera Solis per motus aequales mediori appar tetiam ex eo, quia nulla Radix, seu Epo-cha prima, & consequenter neque Radices, seu Epochae secundae, per quas lia heri possint vera loca Solis ubicumqui sub Lodiaco; rite, & recte constitui, neq; firmari valent, quando in illae parte, seu gradu Zodiaci circiter, a quo Astronomide sumere,& constituere cupiunt aliquam

Radicem , seu Epocham primam ductam ab obseruationibus locorum Solis illa aetate factis ab ipsis, vel ab alijs Astrono

mis; tota, & integra aequatio centri Solis maxima non competit in puncti x aequi in noctiorum, vel solstitiorum illo aeuo tota

ctarum obseruationum aequinoctiorum ,

a quibus sundant dictam Epocham , seu

Radicem primam : Nisi inquam tota aequatio centri, nimirum tota insinualitas motus Solis non solum sit 4n tota distantia Solis ab Apogeo, sed etiaIrili, toto sinmicirculo Boreali, incipiendo a o Y , veIAustrali incipiendo a o , & non in pu te dicti semicirculi Zodiaci florealis, vclAustralis; Quod similiter hactenus nulli

Astronomorum notu fuit. in tantum enim rite,& recte costituta est Epocha, seu Radix prima mediorum motuum solarium a Tychone per obseruationes AEquinoctiorum ab ipso faetas de anno i 88. Sc.

quam ille colligit, & supputat in lib. r.

progymnasmatum pag. 36. in quanturus, tunc temporis tota fere aequatio centri, quae est graduum a. 3 'IS' . debebatur me

dio motui Solis, & obseruationibus Solis ibidem in punctis inoctiorum , ex quo Apogaeum Solis erat in quadrante circiter a dictis punctis aequinoctiorum, alioquin quando integra, totaque aquatio centri, vel non competit in illo aevo di.ctis punctis Equinoetiorum, unde desumitur quaelibet Radix, seu Epocha priama, sicuti non competebat dictis punctis A quinoctiorum de tempore Ptolemaei, nee Christi; vel quod idem est, non com.

petit dicto gradui, seu loco Solis,qui tunc

in AEquinoctijs obseruatur; his calibus dicta Radix, seu Epocha, nec exhibere, nec praestare potest vera loca Solis ubicumqsper Zodiacum. De tempore namq; Chri sti, ubi non debebatur tota aequatio cen. tri maxima, existete Sole inpiunctis AEqu, noctiorum , idcirco Radix, seu Erochata mediorum motuit Solis de tempore Chr sti sumpta secundum aequationem centri Solis tunc temporis debitam, Mehibere nec praestare valet vera loca Solis circa AEquinoctia Autumnalia, sed admodum erron a per quam plura minuta , & quiadem.tantumdem erronea, quantum eo

seculo bis est aequatio centri 'competens medio motui Solis in signis AustraIibus, licet caloca Solis praestare possit in I qui noctijs Vernalibusac signis Borealibus op positia, ut videre est ab exemplis a nobis datis in d. cap. II. in praxi, di usu Tabularum, ibi in supputationibus Κ.quinoctiorum Veris, & Autumni anni primi labe n. a natiuitate Christi Domini sumpta Radice, seu Epocha Christi cum medio motu Solis, & aequatione centri debita

in dictis annis primis Christi. Ratio a E c a tem

233쪽

aao Francisci Leuerae Romani

tem huius fallacis videlicet didiς erroneqsupputationis per Epochas , ut supra desumptas, est, quia quamuis mutatio aequationis centri in nihilo augere, aut minuere valeat anni magnitudinem,quia quantum crescit motus Solis in Perigaeo , tantumdem necessario decrescit in Apogaeo, ut late supra demonstrauimus in cap. 2.& . & f de Apogaeo solari; tamen quando

medius motus Solis, a cuius mutatione

tantum diuersificari posset anni magnitudo , determinatur, & sumitur ab Astronomis indifferenter pro Radice aliqua secundum aequationem centri Solis, eo seculo dubitam illi gradui, seu loco Solis

tunc obseruato , a quo desumitur dictata, Radix, quae aequatio centri illo aeuo in punctis Aquinoctiorum non sit integra , nec totalis, & maxima I eo casu quia medius motus datae Radicis quantum semper crescit in uno semicirculo Zodiaci, tantum quoque semper augetur , de crescit in altero semicirculo ei opposito, &d ista aequatio centri, tanquam non integra , vel excedit in semicirculo opposito, vel non sufficit: idcirco medius ille motus Solis inde terminatus a dicta aequation centri ibi tunc contingente, di debita ,

sed non integra, praestate minime potest vera loca Solis in opposito loco a dicito

medio motu , seu Radice sic constituta , , quia in opposito loco dictus medius motus Solis non decrescit, nec minuitur, veluti semper necessario minuitur, & demi.tur aequatio centri, si in opposito additur , vel additur si in opposito minui tur : sed ut diximus, aequaliter crescit, &ausetur, si in opposito crescit I vel aequaliter minuitur, si in oppofito minuitur, &dicta aequatio centri tanquam non inte-

ira, & maxima, vel excedit, vel non suncit in semicirculo illi opposito. Ratio vero exquisitet supputationis per Epochastam primas, quam secundas, quando tota , & integra aequatio centri Solis maxima, quae ut diximus est graduum 2.3LI 'circiter competit illi gradui, seu loco Solis , qui obseruatur in AEquinoctijs, & a

cuius obseruatione sumitur Radix, seu Epqcha quaecumque , est quia eo casu , quamuis medita motus Solis illius, & cu. iuslibet dati Radicis,tantum semper crescat, & augeatur, vel minuatur in uno somicirculo Lodiaci, quantum in altero se in micirculo ei opposito, nihilominus quia aequatio centri, ibi tunc debita in aequi. noclijs est integra tota,& maxima,& quatum lege Naturae esse debet pro toto medio motu Solis aequali in utroque semicirculo Zodiaci, hoc inquam casu non solum non excedit, nec deficit in semici culo opposito illi medio motui datae cuiuslibet Radieis , sed ubique suis eientis.

maest, ac proinde praestare cquisitissm valet vera loca Solis in opposito loco adicto medio motu, seu Radice sic consti. tuta , & ubicumque per Zodiacum, &quandocunque quaerantur quaelibet loca Solis in omni aeuo : Idcirco enim constitutio, de determinatio Epocharum, atque Radicum quarumlibet, requirit rotam,in, tegram , di maximam aequationem centri Solis,quia mcdius motus Solis,nihil aliud est,quam totus motus Solis verus inqqu

lis per Zodiacum redactus ad aequalitatem;&propterea necesse est, ut quando medius motus Solis aequalis sumitur pro Radice, icu Epocha aliqua,per qua indaganda sint vera loca Solis sub qualibet Zodiaci parte in quibuscumque leculis,

ut inquam,medius motus ille Solis pqua lis sum a tur , & determinetur a tota, de in tegra i quatione centri Solis,tunc in punctis Aquinocti Oium debita, non auten

ab aliqua eius parte, tunc in iis deni punctis debita, quia totus medius motus S lis aequalis , non est, ut diximus , pars tOtius veri motus Solis inaequalis per Ζ diacum, sed est totus motus Solis per Zodiacum verus inaequalis ad aequalitatem redactus; alioquin praestare non posset verum motum Solis apparentem inaequalem ubique per zodiacum , quando non esset sumptus dictus motus Solis medius equalis cum tota insqnalitate motus eiusdem Solis per Zodiacum in punctis AEqui.

noctiorum , vel Solstitiorum, sed cu parte dictae iniqualitatis ibide, ut visum est. Debet autem insqualitas tota motra

Solis nempe aequatio, seu prosthaphs resis centri Solis,esse verissiina ,& certiis ma experimentia comprobatissima, veluti estilla

234쪽

Astrono natae restitutae Lib. I. a a I

illa Tychonis grad. 3t. I t . circiter, di qua late diximus in cap. 7. de cccentricit.

Solis , ut per illius additionem , & subtractionem secundum exigentiam debitam , haberi possint ubicumque, & quaa.

documque vera loca Solis apparcntiata, smotusque eiusdem Solis inaequales veri, prout in Coelo sunt, quamuis quia Tycho Epochas suas deduxit ab obseruationibus AEquinoctiorum , ubi eo seculo deficiebata dictis punctis tota equatio centri Solis maxima per aliqua secunda scrupula ,&erat grad. a. 2'. 3I L possint aliqualem errorculum prae ita re per aliqua secunda in motibus, locisque veris Solis inquirendisper suas Epochas: Uerum quia in sentibilis ferme est dicta diuersitas a maxima &quatione centri, & praxis, & usus suarum Tabularum,& Epocharum praestat satis

exquisite loca Solis ab ipso , alijsque Α-sronomis insignibus obseruata his ueculis, ut videre est in lib. I. progymn. pag. 7 .78. ει ror. & Io3. &c. Idcircό negligi potest, vel affirmari pquationem centri Solis maximam esse intermediam inter grad. a. at. 3 'grad. 1. 3 . I fu ut censuit etiam Loniago montanus statuens eam grad. 2 . 68'. 1ib. r. Astronomiae Danice par. 2.pag. I 86.

eamque immutabilem pag. I 88. in ultima editione . Nos autem propter admodum perexiguam , & imperceptibilem , etiam in obseruationibus Solis , differentiam aliquot secundorum scrupulorum , quae est inter totam aeqliationem centri Solis cce Iessem veram, di inter illam,quae a Ty.chone descripta est in lib. I .progymn. pag. co .aliam Tabulam prostaphsreseon centri Solis supputare noluimus, nec recedet

a praedicta Tabula Tychonis , quia illa suis cientissima est in cunctis seculis pro

vero motu Solis semper exhibendo ad mi.

nutum usque.

Quemadmodum igitur est in uariabilis, atque immutabilis tota eccentricitas Solis a Terra, scilicet squalio centri, seu in Ξ.qualitas motus Solis, ut lath dictum est in Cap. 7.de eccentricitate Solis; ita immuta. hilis',&inuariabilis certissime est motus

Iis medius aequalis , quia ab inaequali motu eiusdem Solis reuera minimh diuiditur nisi sola ratione , sed cum eo unus& ide perpetuo existit, ac proinde quem

admodum immutabilis est unus eorum sita di alter, quia utei que unicus, Scidem est motus; Ideo ctiam si varius 8c diuersiis appareat motus Solis in diuersis seculis in ijsdem Zodiaci punctis AEquinoctiorum, & solstitiorum,aliorumque locorum Ecliptici; tamen scmper est idem motus medius competens maximet aequationi cε tri , & pariter est semper idem motus medius Solis competens minimae aequationi centri Solis; & similiter perpetuo idem est medius motus Solis debitus med e inter maximam , & minimam quationem Centri, ac proinde medius motus Solis de . bitus maximae aequationi centri in aequinocti s Ueris, sim per ultra signa est graduum 27 37'. 23 . circiter, quia maxima

aequatio addcnda medio motui Solis in dictis aequinoctijs vernalibus est grad. a a . 33 . circiter addenda . In semicirculo autem opposito,nempe in aequinoctiis Au. tumni semper ultra signa est graduum a. χ . 3 'circiter, quia dicta maxima aequatio centri in opposito, est totidem Fraduum , & minutorum, ac secundorum subtrahe n. da ; similiter medius motus Solis compe tens minimae aequationi centri Solis in

solstitij, aestiuis est ultra signa graduum

29. 48 . O . Circiter , quia minima squatio centri addenda,est minut. Ia'. circiter

In semicirculo autem apposito, scilicet in solstit ijs hyemalibus, est ultra signa pariter graduum o Ia . ci . circiter , quia dicta minima aequatio eentri in opposito est totidem minutorum subtrahenda, velutilatε videre est ab exemplis exhibitis i praxi, se usu Tabularum infra in cap. I 3.

ubi medii motus Solis, tam in aeqtunoctais quam in solstitijs, sumpti sunt cum dicta

maxima,& minima aequatione centri,que

perpetuo debetur, & competit supradictis gradibus, & minutis quorumlibet si gnorum Zodiaci; Quoniam his nostris seculis, ubi Apogium Solis est in priueipio circiter , contingit ut dicta maxima, &minima quatio centri Solis debeatur Alis Zodiaci signis, & Eclipticae punctis , ubi sunt aequinoctia, & solstitia, videlicet misnima aequatio centri in punctis solstitialibu , di mλxima aequatio centri in punctis

235쪽

ara Francisci Leuerae Romani.

Eclipticae ς quinoctialibus , quemadmodum in annis ante Christi aduentu Issa. circiter, ubi Apogsum solare erat in principio r,minima squalio centri debebatur tunc temporis in pumilis Eclipticae aequi. noctialibus , & maxima squalio centri i punctis solstitialibus,veluti supra dixi. Auimaduertendum prsterea est, quod quemadmodum pro adinveniendis per supputariones ex Tabulis medis motus Solis quibuslibet locis Solis apparentibus veris sub Lodiaco , atque aequino stijS, AEsolstitijs in eumnis seculis sequentibus post datam Radicem, seu Epocham Christi Do. mini, illa plenissimo inseruie , & pret stat

omnes medios motus Solis,& consequenter etiam apparentes veros eiusdemqua-do cum medio motu Solis dictet Epoclis Christi simul iunguntur medij motu S Solis sequentium.anuorum completorum , quisqvpruntur, ut mos est; Ita e comi erso pro adiuueniendis quibuscumque locis Solis apparentibus veris , atque aequinoctin , ta solstitiis prscedentibua dictam

Epocham Christi)in quibuslibet: Beulis

praeteritis , tunc tantum exhibere potest motuc sciIis medios , ac veros , quique run tar retrocedendo , quando subtrahatim abaea medius motus solis prςcedentium annorum coqa Notorum , qui quς-

pletorui iubtractionem ab ipsa Epochaeis Cisisti dein alue cloinde a tali residuo, seu noua Radice , modius motus Solis unius idiaimem minuta φ . 8'. 2oq..s locus Solis qui γε ritur,incidit in annis secundis , titerti s post bis lexulas,aut in ipfis annix his

annis primi si post bisExtiles , ut Ilia vid re eibin exemplix in sta in cappidi elon nisi fieredidi isti diei. 1ubtractio seudin. mi,n OKSy. 8, of . in dictis annis secundis, ω terti post Ηνsseranos;& in apsis' bissexti.

Stais, qui 'iueritur in dictis annis secum dirivet toniis pristbissimilleiaetvel in bissex, et lubiis.Si vetio fiere id ictu subtractio in arunm mixpost tauextiles , locus ille Sohlis defi fel perdicta minuta 3 92 8 - . Meo Solis quaesitoin alibus avni S prinus . ii apost bissextiles. Ratio autem hullis Suet sitat is est, quia Epocha Christi ineidit in

annum primum post bissextilem,nam mo. re Iuliano annus , qui proxime praecessit primum annum Christi , fuit bissextilis , ut neminem ferme non ignorare affirmat quoque Rein holdus in Tab. prut. Praece pio . & 3.& Tabulae mediorum motuurqSolis consuets,quibus utimur, initium s munt ab anno 1. post bissextilem . Si quis vero vii velit clara Epocha, seu Radice.vetustissima anni qr r. ante Christi aduentum pro adiuueniendis locis Sintis per tota Mundi durationem sequenti. bux ab ea , addendi sunt medici motui S

lis dictae Epochae , me dij motus Solis sequentium annota completorum,qui quae runtur, ut mos est;& post hac additionem,

si locus ille Solis , qui quaeritur fuerit ali cuius anni bissextilis , vel terti j post bitasetitilem, debet fieri subtractio unius diei,

dia longitudine Solis iam reperta , ut ita exemplis infra in d .cap. II. ne alioqui supputatio priberet motumSolis medium excedetem p rpetieiuna die locum illum, Solis,qui quς ritur in d.anno bissex tali, vel tertio post bissextile ia Si vero annus ille, in quo qus ritur aliquis loeus Solis, erit primus , vel secundus post bissextilemia, eo casu minime facienda est dicta subtra. etio unius diei nam si fiexet locus Solis qursitus deficeret una die exacte, ne

uersitatis est, quia his Epocha uetustissi. ma incidit in anno tertio post bissextile, di Tabulae mediolum motuum ,SOlim qui

bius. utimur, iuxta stilum constructae iunt,& initium sui nunt a primo anno post bissextilem, ut dixis ti . l. Si demum quisque uti velit Epochia Iulij Cssaris anni s. ante Christi aduen tum,pro inqui tendis loeis Solis. perpetuo sequentibus ab ea, addendi sunt.medio motui Solis dictae Epochae , medij motus

Solis sequentium annorum completorum,

qui quPruntur , ut mos est i & post hanc additionem nulla fit subitactio unius diei nisi quando quaeritur locus Sol ill in annis

bisPxtilibus taluum. Pro inquirendis ver

Iocis Solia praxedetibus ab eain quolibex

236쪽

Astronomiae restitutae Lib. I.

seeuto, tunc tantum prsstare potest momtus Solis medios , ac veros , qui quaerun tur retrocedendo , quando, sicut in Epo-cha Christi,subtrahatur ab ea inedius mO.tus Solis praecedentium annorum completorum , qui quςruntur, & post dictam tu

tractionem, dematur quoque a tali resi- duodeu noua Radice , medius motus Solis diurnus minutorum 9 . 8'. 2 ad. in qui.

buslibet annis tam bissextilibus 1 quam non bissextilibus quiratur quilibet locus Solis, qua in parte nempe in retrocedendo simplicior est hic Epocha lui ij Et saris,

quam Epocha Christi; cuius exempla sunt quoque in d. c. I 3. & ratio huius diuersitatis est, quia hge Emeha Iuli j Caesaiis incidit in annum bissextilem, & Tabulo ut dixi mediorum motuum Solis , quibus

utimur initium sumunt a primo anno post bissextilem . Pridictum autem Errorem unius diei in supputationibus locorum Solis , quando dictae regulae non obseruarentur , illico euidenter unusquisque cognoscere poterit a supputationibus eo. rumdem locorum Solis per Tabulas annorum madii motum solarium , de quibus infra plene in cap. I a. ubi plura loca Solis praeteritorum seculorum exhiben

tur. 3

Et haec quae hactenus in praesenti capitulo dicta sunt apprime procedunt in cun ctis supputationibusSolis iuxta stylum di rum, mensium, & anni veteris Iuliani c6ficiendis: propterea quando quis cupiat supputationes quascumque Solis in futuris se lis exarare iuxta stylum dierum, mensium , & anni Gregoriani, nimirum secundum dies mensium decurrentes post

Gregorianam reformationem , quae cele-hrata fuit die octobris completa annix 18a. a Christi Natiuitate,nempe exeunte die festo Sancti Francisci ; eo casu in Tabula mensium non est quaerendus m dius motus Solis diurnus competens dati

diei illius mensis , & anni communis, seu bissextilis, in quo calculus absolui solet stylo Iuliano, sed quia per Gregorianam

resermationem adempti sunt decem dies a mensibus, di annis Iulianis , ideo quaerendus est medius motus Solis diurnus, qui praee essit diebus exacte decem , a dato die illius mensis , di anni Gregoriavi

communis , siue bisseκtilis , in quo dicta supputatio Solis fieri desideratur, & cum illo medio motu Solis prosequendus est

calculus, & summa medii motus Solis,etia in horis,& minutis, & successue tota se putatio Solis integra , quae deiideratur,ut locus Solis, qui quaeritur,lia beatur exqui site in die mensis congruente reformationi Gregorianae , videlicet in die, di mense illius anni Gregoriant,ut in c. II an exem

plis in fine capituli docemus. Ex hactenus igitur deductis patet quam erroneus fuerit usus Epocharum priscarusine praefatis distinctionibus , & differen in

iijs, ac proinde sine recte adminittraeta s& plene cognita supputatione motuum Solarium distantissimorum , praeter alios errores in veritate mediorum motuum, ececcentricitatis Solis, & motus ac situs Apogaei solaris in alijs , atque alijs seculis , per quos necesse fuit semper aberrare ad gradus usque plures in locis Solis distantissimis, qui sitis a dictis eorum Epochis ,&Tabulis, vel fuerint Ptolemaei a Nabo.

nassaro, vel Reinholdi, aut aliorum prF- stantissimorum Artificum ab Olympiadi hus , ab Alexandro, a Iulio C: sare , & a Christi Natiuitate, atque aliunde ; In sc-culis enim iam diu praeteritis , nimirum per quatuor,aut quinque millia annorum di stantibus a nostris prssentibus, differunt medii motus Solis Longomontani,& Kep pleri per 3. gradus circiter magis,per quos medii motus solares in eorum Tabulis de . scripti, excedunt veritatem me dij motus Solis, quoniam maiorem anni magnitudinem esse censuerunt; &cum Tychonicis adhuc magis discrepant reliqui Astr nomi, Copemicus , & Ptolemaeus , quo

maiorem anni quantitatem putauerunt Exiguum enim eri a tum unius minuti tem.

portam anni magnitudine , quod in sensibile serme est, post mille annos importat mille minuta temporis, nempe horas I 6.& minuta o . di post duo millia anno rum importat diem unum, Sc hor.9.2o .per quae momenta aequinoctiorum , & loca Solis in Tabulis cum dicto errore unius minuti temporis in anni magnitudine co- sectis, variare necesse est enormiter a veris AEquinoctijs , & Solstitijs, alijsque i cis Solis desideratis. Et quamuis eximii

237쪽

χ et Francisci Leuetae Romani

Tychonis intentio fuerit uniuersalem mores Solis restitutionem: ante obitum defi-

mr , tamen morte praeum tus non potuit,

sed motus Solis Caelo suisque exquisitis

smis obseruationibus satis conuenientes per aliquot centena annorum posteritati relinquere existimauit, ut dixit pluries in lib. I. progvmnas pag. ε .& .dic.Verum neque per aliquot centena annorum pG-tuit id praestare, propter motum Apogaei solaris, annique magnitudinem nondum

ab ipso plene exploratam , aliasque suas

ambiguitates circa variationem eccentri

citatis Solis , & obliquitatis Ecliptica, ac proinde propter medios motus Solis plus

debito tardiotes , & consequent r numero minores, cxhibere, nec prε stare valen.

res vera loca Solis obseruata in vetu stis seculis, nec non etiam in praecedenti suo seculo , nequc loca Solis obseruanda tam in sequentibus seculis, quam in praelanti aetate,ut late diximus in cap. 3 de collationibus priscarum obseruationum cum m O.

dernis. Nos autem quia eam,quam Tycho, nec

alius potuit uniuersalem Solarium motuudoetianam , di studium complere, superni luminis ductu amplexi sumus , eademque Diuma ope perfecimus, propterea solares motus omnes, eorumque Radices, & Epochas, Tabulasque exquisitissimas , &exemplis locupletissimas elucubrauimus , ut plene inseruire va Icant in beneficium

uniuersi Posteritatis,& totius humani generis, pro inquirendis motibus, locisque Solis, punctisque AEquinoctiorum, di Sol.

stitiorum omnium in quibuslibet , tam

retro aeris, quam futuris seculis, & anno. rum millenarijs, atque in omni aevo,& pro initariabilitate perpetua annorum Ciuidiu, di pro verioribus locis Planetarum , propter veriores eorum a Sole distati as,alijsque insignibus utilitatibus plurimis pro cunctis ferme disciplinis , di artibus, doquibus plene dixi in capit. prssationis ubi

de nobilitate , & utilitate Astronomiae.

Hoc autem motuum solarium omnium

studium , di doctrinam prς clare demonstrauimus sex probationum generibus inuincibilibus. Primo per collatione prisca. rum obseruationum omnium Hipparchi, di Ptolemaei,di aliorum,cum modernis Ty-ehonis , aliorumque recentiorum Astro nomorum , ut in cap. 3. de collationibus priscarum obseruat. cum modCrni di modernarum cum recutioribus a pag. 99. ubilate visu est perarissimcticas demon stra tiones certissimas anni magar tudine isemper fuisse a duobus ab hinc millibusaan nis, & amplius, inter minutum 68. supra horas S. I dies 36 . Secundo per tardas ,

ae tardissimas reuersionςs, seu anaos triplices solares, Corumque nexum , di harmoniam , cum motu primo , alu de motibus seeundis, & inter se, ut late demon astrauimus in cap. q. a pag. I37. ubi dedo-etrina munerorum,figurariim, &c centuum motuum caelestium secundorum inuice, di cum primo,ab eoque derivantibus motibus, ubi visum est, anni magnitudinem esse dierum 36y.& hor. .qS . praeci se . Tertio per nece starias reuersiones avn

rum maci imorum solarium reuolutionu-que Solis ad eadem Eclinticae puncta, eademque loca Horizontalia, in seculis lege

naturs determina ita, scilicet post lingulos annos Iao. solares expletos, ut luculea tissime patet in d. cap. q. & in cap. Ia. dtas methodo adinveniendi tempora AEquinoctiorum, & solliitiorum, dc ex tabulis ibidem expansis annorum maximorum sola rium , nec non ingrcssuum bolis in AEqui-

noetialia,& solstitialia puncta ad annos usque Ian. Quarto per supputationes ex nostris Tabulis medii motus Solis exhibentes semper ad minutum usque ad mirabiliter , di ad stuporem, loca Solis a curatisii me obstruata a pluribus ex diis

Ais in Astronomia principibus Uiris ,

tam priscisis quam modernis , ac etiam recentioribus , nimirum tam in longo

praeteritis seculis , dc millenari, annorum, quam in pressenti seculo, ac aetate , ut dissertissime apparet infla in capit. 13. d praxi, & vsu Tabularum noli rarum, de exemplis dictorum locorum Solis obserinuatorum: quod est maximum vetitatis huius dominae experimentia,& Arithmitica demonstratio , suprcmum gradum certitudinis habens,& euidentiam. Enim vero si motus Apogasi solaris, S aequatio centri, & medius motus Solis verissimi,ae certissimi ad minutum usque non essent ,

sane lis Tabulae, de supputationes nostrae

238쪽

Astronomiae restitutae Lib. I. a et s

nunqualm praestare , ac exhibere valerent

ad minutum usque exacth dicta loca Solis ob Ibruata in diuersissimis seculis a diuersis Astronomis, & in diuersiis orbis terraiarum Regionibus: sed necessario illa lo.

ea Solis obseruata exhiberent enormiter erronea, non solum ad minuta plura, sed ad gradus etiam usq; plures, iuxta maiorem , vel minorem dictorum locorum Solis distantiam a praesentibus seculis , &ae tale, veluti erronee praestant, & exhibet supputationes omnes ex Tabulis hactenus exaratis a cunctis Astronomi S , tum priscis, tum modernis ,tum recentioribus, ex quo magis , vel minus desecerunt iris

medio motu Solis, & in motu Apogeti solaris, ct in squatione centri, & in rect ad uitia ist atrone eiusdem aequationis cen- . tri in supputationibus motuum Solarium distantillimorum, hactenus cunctis Astro. nomis. ignota , ob cuius notitiae deficientiam commenti l unt varias equationes er-l xoncas propter erroneas eorundem dubietates in squalitatis motuum omnium Solarium, nempe magnitudinis Anni, Eca centricitatis Solis, eiusque maxims declinationis ab Ecliptica, & similium, de quibus a nobis latissime dictum est in superioribus capitulis, & veluti de Hipparco, Ptolemaeo, Albatcgno, Alphonio, di Co- pernico dixit etiam Tycho in prolegomenis suarum Ephemeridum Solis, di

Lunae anni is98. & Is 99. dicatis Ini pei ratori Rodulpho II. quae manu scripta re periuntur in Bibliotheca Serenissime Re-

Sin. ae Suetiae , dum inquit, Vix ulli eorum, curricula Solis, o Lunae ea praecisione extrii carunt, issiculis plurimis , ne dicam oδμι. . bus , citra ullum dabium fatisfacerentat Ani est se quo vixerunt tempore, illa, qu.e exi obseruaris prodiderunt, omnι vitio caruerint,

, non dixeram, cte. Quintum demonstrai tionis genus est per plenissimum consen- , surri, & concordantiam supputation tu , i praedictarum, tam prascarum, quam mO- , de marum , & recentiorum obseruatio. , num Solis ex nostris Tabulis medii motus Solis cum supputationibus eorundem Io i corum Solis ex nostris Tabulis annorum maximorum solarium . itemque per ex i quisitissimam concordantiam supputatio.. num ex nostris Tabulis, tam medij motus Solis , quam annorum maximorum solarium,cum collationibus a nobis factis' supra ind. cap 3. obseruationum Solis pri.

1 carum selectiorum cum modernis , dc modernarum cum recentioribus, ut vide

re est ad satietatem in d. cap. I 3. in praxi, usu, dc exemplis,& in dicto cap. 3. Quod

est alterum non modo argumentum ce titsi inuin veritatis huius nostrae doctrinae

motuum solarium , sed manifestum, &inuincibile ex firmissimis dena onstrationi bus arithmeticis, experimentum in perpetuum semper eodem modo se habens; Nam si motus Apogaei solaris, & aequatio centri,& medius motus Solis,dc Amit m a. ximi solares, ut diximus, certissimi nonis

essent ad minutum usque , tum motus , tum temporis motus Solis in omni aevo,

cunctisque seculorum centenarijs,ac millenarijs, nunquam praestare possent dictae Tabulae nostrae, tum medij motus Solis, tum Annorum maximorum solarium, ad

minutum usque temporis, neque motus,

quScumque ex dictis qu sitis locis Solis

Obseruatis, aut simul, ut diximus, collatis, S inuicem per centenaria , ac plurima seculorum secula dist.urii Ismis, & di. uersiis mis, tum tempore , tum loco ; scd necessario dicta loca Solis exhiberent ad . modum inuicem difformia, ac discrepantia, non solum ad minuta plurima motus, sed ad gradus quoque multos motus , dcconssequenter non modo adi horas plures temporis, sed ad dies quoque plures, iuxta minorem, vel maiorem dictorum locorum Solis qupsi toruin distantiam a prς sentibus seculis , de ς tate, o modo dixi., exta denique demonstratio veritatis huius nostro doctrinae est per Annum Sidereum: cognito namque,ut late diximus in cap. 2. de anni magnitudine a pag sto. dc infra in c. I 7. de Stellis fixis, Anno Sidereo, Videlicet quantus fuerit,ec sit motus annuus stellarum fixarum , cognoscitur necessario quantus fuerit, de sit exactii si-

me anuus tropicus, quia demendo ab anno sidereo tempus competens vero motui fixarum Stellarum annuo, necessario ε manet, a C resultat annus tropicus verus, quemadmodum etiam cognito anno tropico, dc addito ei tempore annui motus fixarum, cognoscitur necessario annus si-

239쪽

a a 6 Francisci Leuerar Romani

de reus persectissmε.

Nemo autem putet,propter faciles deuiationes,& errores in motibus solaribus, qui hactenus contigerunt ob huius scien. tis dissicultatem, nos, ut diximus etiain inpr fatione pag. 28. veterum, modern rum , & recentiorum Astronomorum inuenta, & magnos conatus,ac documenta

aspernarit Etenim sine ipsorum adinventis, traditionibus , & obseruationibus, &praegrandi lumine, nunquam Ueritatis doctrinae motuum solariu demonstratio-nε in mediu afferre, & exhibere potuisse.

mus; & ideo ijsdem plurimum deberi honoris, & gratis,seper profitebimur,& que

ab ipsis tradita sunt se per celebrabimus. Methodus autem, & ratio supputandi ex infra scriptis nostris Tabulis medij motus , longitudines Solis veras per Zodiacum, lisc est facillima, & commode inseris

utens pro hac nostra state, ubi fieri non potest mutatio sesibilis in squatione cen

tri Solis per motum Apogei solaris. Col- Iecto enim simplici motu, tam Iongitudinis medip, quam Apogaei Solis ad quodlibet tempus quεsitum, ablatoque Apogaeo a dicta Iongitudine, remanet diis stantia Solis ab Apogso, per quam in Tabula aequationis centri, seu prosthaphaereseon solarium, aequatio centri congrues

quaeritur, auferenda a simpliei motu Solis ad semicirculu usque, addenda vero post semicirculum eiusdem, usque ad ipsius Complementum, veluti in fronte, & calce Tabulς aequationis centri Solis indicatur,&c. Quando vero quςratur motus, po

situsque Solis, non modo ad meridianum Romanum, sed etiam ad quemlibet meridianum euiuslibet Ciuitatis orbis terrarum, fieri quoq; facile potest reductio ad datum quemlibet meridianum per Mothodum, di rationem , de qua late dicemus infra in cap. II. ubi de aequatione temporis, ob differentiam meridianorum;& per has quoq; Methodos facile Ephemeridii supputatio fieri poteri-d quem

eumque meridianum.

Ratio vero supputandi ex ijsdem nostris Tabulis longitudines Solis veras per Zodiacum ad quaelibet tempora, ac secula , tam praeterita, quam futura, eadem

pariter existit, quae supra I & differentia in alio non est ab illa, nisi, post expletam

supputationem ad quelibet meridianum, primo in recta administratione, videlicet in additione, vel ademptione a iam ad inuenta longitudine Solis vera illius augmenti, vel decrementi squationis Centri, quod factum fuit per motum Apogsi Solis,ab eo tempore, ac seculo, in quo qum ritur motus , positusue ille Solis usque ad Epocham primam ut per hanc congruam prosthaphaeresim centri Solis, semper resultet vera logitudo Solis, que queritur in quocumq; seculo,ueluti supra in hoc cap. late docuimus,& plene quoq; demostratur cxcplis plurimis in c. r 3. ubi de praxi, c. Secundo in prosthaphaeresi teporis debita tempori quorumlibet priscorum, vel futurorum ingressuum solarium supputatorum , vel supputandorum per nostras

Tabulas, ob quamcumque differentiam morae solaris in semicirculo Boreali, vel Australi, quae reperietur a dato quolibet prisco,vel futuro seculo usque ad praesensi eculum,aut a prς senti usque ad priscum, vel futurum quodlibet seculum inter ingressius Solis apparentes veros in quodli. t Zodia ei punctum, & inter eosdem in. gressius Solis per nostras Tabulas supputatos, vel supputandos, nulla adhibita consideratione dictae differentiae morς Q. laris, di consequenter aequationis centri redacts ad tempus, ut supra debitae in his, aut illis seculotu seculis ob motum Apogaei solaris, ad hoc ut per dictam congruam prosilia phaeresim, nempe additionem, & subtractionem ubi opus est faciendam dicti temporis, videlicet diuersitatis mesae solaris, seu aequationis centri redactae ad tempus , ut se p. in cap. 6. a dictis temporibus ingressuum quorumcumqui larium per dictas nostras Tabulas supputatorum absque consideratione dictae digerentiae morae solaris, retulici in cun.ctis supputationibus solaribus , tum factis, tum faciendis per nostras Tnbulas,

aequatum, v rumq; tempus eorundem ingressuum solarium in quodlibet Zodiaei

punctum in omni aevo,iuxta moram sola rem competentem cuilibet dato euo in

semicirculo, tum Boreali, tum Australi, ut plene docuimus in hoc capitulo, & in

c.6. & exemplis illustrabimus in c. I 3. CAP. X.

240쪽

Astronomiae restitutae Lib. I. 227

De Epoetis, seu Radicibus Temporum insigestum.

seu firς, sunt Radices, &in ilia,sive tempora quedam illustria , ac cel

brata , unde annorum x ac mensium numerum

in praecedentia, vel f quentia secula computamus , ideo de celebrioribus Epochis hic sermo sit, quarum veritatem seditio examinavimus, vi sis Chronographorum, & Astronomorum Principum studijs,& supputationibus omnibus.

AN 'o 77s. labente ante Christi Domini aduentum in solstitio aestiuo inceperunt denuo , ut diximus in cap. I. de Anno Ciuili, Olympiades numerari a

Graecis , quarum unaquaeque annos quatuor solares continet, ut firmat Ioannes Lucidus in Tabula annalium temporum

ας, sui libri de emend. rem'&Rei nis iis in Tabulis Prutenicis post initiuCanonum pag. t r. &Scaliger in lib. . de emend. temp. ubi de initio olympiadum Iphiti pag.ao 8.& 2o9. edit. I. etenim cum secundum ipsum ab initio Olympiadum ad annum usque Christi I 382. praeterierint anni 1337. si ab his demantur dicti anni I 13a. remanet anni 77s .iniiij olym pia dum ante Christi aduentum. Postremo Salianus in Annalibus idem strenue probat ex plurimis,quq resultarent absurdis, si ab annis 773. ante Christi aduentu numerari non deberent Olympiades: Νam fassius, inquit, reperireor Asticanas de Ogiv diluuio, fusus E ebias de Agone οἱ min

ca , farius apud clementem Alexandrιnum Eratosenes de tatela L eurgi, nisi muιum. Olympod in hoc anno collocetur, Musas si 'rillus Alexandri,as , falsus Drastvsius. Italicarnaspiris, fusus Eusebius libito. de praepar- Euang. cap. 9. 9 Sotinus cap.2. O. Ad com. plementum itaque praedaborum annorum 77 1. Iulianorum ante Christi aduentum, tot menses defecerunt, quot numerantura die as. Decembris natiuitatis Chiasti,.bi solstitium hyemale, ad solstitium usq; aestiuum, nimirum menses circitα 6. ut Reinholdus ubi supra.

De Docha Rome conditae.

A no quarto 6. Olympiadis Romitus cppit aedificare Romam, & acies eius computari incipiunt anno primo T. olympiadis,postquam intersecerat Amulium Numitorem, de Remulum, ut refert Dionysius Halica in asseus; Et narrat Io, Lucidus in lib. 3. de emendationibus rem porum cap. s. ubi de ferreo seculo: pag. 33. fac. 2. & in opust. de vero die Passio nis Christi eap. 8. pag. IT7. Ec hoc ex aetius Scaliger in lib. . de emendat. temp. pag. aia. ubi de primis Palilibus Vrbis, nempe

Romam conditam , tam ante septimam

olympiadem, quatum est a Palilibus,sci. licet i die a1. Aprilis ad proximos dies

aestiuos ; Idem firmat Salianus in Annaliubus ς Hic autem annus fuit ante Christi Domini aduentum 7 2. ad cuius finem deficiebat quantum est a natiuitate Christi, nimirum a die a 3. Decembris, usque ad diem xx. Aprilis ubi codita fuit Roma.

INitium Epochς Nabonassari fuit an

no quinto sere expleto ab initio Romae conditae. Etenim cum Roma condita fuerit anno quarto Olympiadis 6. Initium Nabonassari fuit anno primo Olympiadis octaus, qui fuit annus ante Christi adueru

SEARCH

MENU NAVIGATION