장음표시 사용
201쪽
in eap. F. . 6 6. Eden linquo tardior fie rei mollis apparens verus. in sini circulo versus Apogaeum ob mutationem, ae di- aerstatem eccentristitoris, & Pqltati miscentri Solis, eo velocior fieret in semicir eulo opposito , nempe versus semperq, Sol reuerteretar, proue reue,titur post dies 363. & h. y. 8 . mini in idem punctum Zodiaci, a quo disce istrat anno precedenti, quanauis post plurimu secula ingressus Solis in semicirculo Boreuli fiant tardiores,eodemq; tempore im Aii stridi s
.micirculo tantumdem velociores, ut dm
Denique quemadmodum Sol reuersionem suam faciens singulis annis ad idem Zodiaci punctum,non redit in singulis atrunis ad idum punetum Horia ontis, seu hemispi rii cuiuslibet datae Regionis , vel Urbis, viii redierat, sire unde discesserae anno precedente, propior lasion m Solis diurnam , que a Primo mobili fit, seo re deae post sintula quadficania, ut disi it , cap. εἰ & lapc dicemus in cap. 3 . Edsulit neque redit ad idem Zodiaci,& Horia Outis punctum , nisi post Izo. annos, ut pari-
ter diximus in eap. .& dicemus in cap. 12.& I . ubi de reuolutionibus solatibus; Ita similiter Sol reiiersionem faciens singulis annis in perpetuum ad idem putastimi M-diaci post 363. dies, & hor. s. Φ8 . non TC-dit in quibuscumque seculis pncisis ad
eandem in equalitatem , nempe velocit
rem , &- tarditatem motus sui diurni i unomioque semicirrulo Zodia ei Boreau, Et Australi, sed redit post annos Ir8o tdiximus in cap. a.& F. 6. propter lationc, seu motum Apoggi, siue eccentricitatis so- Iaris tardissimam , effcientem piulatim , moram Solis in uno semicirculo Zodiaci maiorem,quam in altero pr dicto, ac pro inde paulatim diuersa tepora ingressuum
Solis in hod ι & illud Zodiaci punctum, sintra unam tamen, eandemque perpetu anni magnitudinem dierum 36I.&horis. η8 . videlicet intra unicain, & eandem perpetuo reuersionem Solis in idem Zo-
Qiaci punctam, a quo discesserat singulis
quibuscinq; annis praeteritis vetustissimis,& a quo discedet singuIis annis futuris in perpetuum put late docuimus in cap. 6. di infra in cap q.
De IbEquitate Eesipii , fieti maxima Solis Declinatione ab AEquinoctia.
b Cirmo Iecundum veteres , ω modernos: de immutabilitate
eiusdem I ast ussis Amonomorum omnium obseruationibus: ου G DEacijs, Y erroribus in assumenda Eclipticae obliquitate, cs' loco Solis apparente vero.
cae, siue Declinatio Solis maxima ab Aquinoctiali ad alterum usque punctorum tropicorum sin, & Τ, nee non Poloium Eclipti. cat a relis Mundi, quia ad plures usus, & imiestigationes insignes cst necessaria, ideo admodum in eius indag tione inuigilarunt Astrono i omnes in, cunctis seculis, inter quos usus, & inuesti . Gationes, est altitudo, seu eleuatio Polaris in singulis Urbibus terrarum Orbis,habita nimirum prius declinatione vera cisiuslibet puncti Eclipticae, ut docet etiam Clauius in c. a. coinm. sphpae Sacrobose hi apa . 278. Itemque Iocus apparens verus
Solis in Ecliptica, qui quaeritur in qu si-bet obseruatione solari: nec non ab eiusdem maximae declinationis Solis praecisa eognitione habetur declinatio exquisiti singulorum staduum cuiusque quadrantis Eclipticae,& Planetarum omnium, atque fixarum Stellarum latitudine ab Ecliptica habentium Borealem, seu Australε , Itemque ascensiones rectae quarumclimq;
202쪽
Astronomia rem tutat Lib: I. 18 0
Zodiaci partium , ut videre est apud Ty-ehonem in lib. t. progymn. a pag. 8a. perplures sequentes, dc Clauium ubi supra a
pag. 262. & consequenter habentur ascenissiones, & descensiones obliquae ad quamlibet Poli eleuationem , & demum arcus stuli diurni, &c. Inuenta autem est in diuersis seculis , dea numerosioribus Astronomis eadem sereriem per declinatio Solis maxima ab A quia noctiali graduum 23. 3o . circiter, & spo elatim post Alba regnum usque ad nostram aetatem , ac proinde si ab Aristarco Samio usque ad Hipparcum, nempe in annis IIo. circiter,alia discrepantia non est inter eorum obseruationes obliquitatis Eclipticae,
di maxime declinationis S nisi mimitor. 8
circiter, ex quo Aristarous anno 28o. ante
Christum inuenit ea in graduu 2q. 3c Hipparcus anno I 6I. ante Christum inuenit Camdem grad. 23. IV 2o'. &ab Hipparco deinde ad Ptolemaeum, qui eam obseruallit anno Igo. post Christum,videlicet post annos 3 oo. circiter ab Hipparco, graduum
Pariter 23. I . ao'. nullam mutationem
fecerit dicta obliquitas Eclipticae; Item ipsi ab Albategno usque ad nostram statemiscilicet in annis 8oo. alia differentia non datur inter Astronomos omnes obseruato res dictae obliquitatis, quam minut. . ci citer minus , ex quo Alba tegnus dictam declinationem maximam ad inuenit grad. α 3. Is . fc nostro seculo est grad. 23. 3I .
circ. Equidem dictae differentiolae, quae a duobus ab hinc millibus annis in hisce
obseruatoribus apparent, non mutationi
obliquitatis Eclipticae tribuendae sunt, veluti tisi ascripserunt Astronomi quam plures, sed impersectioni, & DIlaciae obser-
Nationum. Ptolemaeus cnim obliquitatem Eclipticae obseruauit Quadrante non Valde magno, ut legitur in lib. I. Almagesti Cap. I I. & eo magis, quia haec praesumpta mutatio obliquitatis ad regularem nulIam PCriodum reduci potest, quia irregularis lima inaequalitate decreuisset, de aucti fuisset in diuersis seculis modo per paucu
Ia minuta, modo per nullas minutias,modo perpauciora scrupula. Quamuis nonnulli Astronomorum propter has in minu-vijs diuersitates, inter obseruationes in diuersis seculis factaς, mutationem obliqui. talis Eclipticae amplexi sint, inter quos Copernitas in lib. 3. rc nolui. a cap. a. &eum eo Tycho libri. progym. pag. Io I. li. eet sebtilem Copernici speculationem no approbet,& sibi suam sententiam experiri
reseriaci, & Longomontanus lib. i. thcor. cap. a. & q. Astr. Dan cae, Lansbergius in stab. praecepta . Bullialdus lib. I. Astronom.
philox eap. I. Alphonsini autem quidquid senserint de obliquitato Eclipticae, eiusq;
mutatione, nullum verbum fit in eoium, Tabulis, tamen in quibusdam manu striptis ea obliquitas supponitur, quae secundum Alchmeonem inuenta fuit anno III ante Alphon sum quae est grad. 23. 3,' 3o f. ut reDrt Reinerius in Tab. Mediccis 2. edi. tis in praeceptis calcuat pag.29.
Quod autem obliquitas EcIipticae, seu declinatio maxima Solis ab aequinomal
etiam in annis ante Christum circiter 3oo de tempore nimirum Eratosthenis,ac pro. inde etiam ante Aristarcum Samium, fuerit grad. 23. dc minutorii 3o'. circiter, sicuti
hac nostra aetate ostendit subtilis Riectolus in lib. 3. Alma gesti sui cap. a I pap. t 638e 164. fallaciae radicem in Era tosthetiis
obseruatione latitantem erudi id patefaciens: Idemque confirmat cum G assendo
in vita Perretichi in dicta pag. io . per obseritationem Pitheae Massiliensis de tem pore Alexandri Fla ni anno ante Christit
3 aq. dc rursus ex obseruatione per Strabonem deducta, qui storuit tempore Tiberis,& Neronis, ostendens tunc etiam obliquitatem Eclipticae misse graduum 23.3o 3I'. circiter, alijsque solidis argumentis , concludens obliquitatis Eclipticae immutabilitatem in eunctis seculis cum Ptolemaeo lib. i. Alma gesti cap.ri. de clim Alba . tegno cap. q. dc cum Tliebit apud Mauro-licu in Colmographia pag. 88.dc cum Κει plero in Rodulphinis in cap. 12. dc 34. de
speciatim in d. cap. ia. ubi inquit 1. OblιqaLtatem Ecliptica olim fuisse maiorem , res non tantum est dubia , sed validis argumentis evi A veterum obseruationibus a me conis usa ,
cr procul dubio planesulsa; & dcmum cum Reinerio in Tab. Mediceis vlt. cditis cap. 7.
7. pag- F. alijsique quos ipse Riectolus resert ubi sit pra.
203쪽
Illud autem argumentum , quo ductus est Copernicus, eiusque sectatores ad mutationem quoque obliquitatis Eclipticae
cxiltaurandum, nimirum propter Ma Suam connexionem, quam habet obliquitas Eclipticae cum mutatione eccentricitatis So.
lis , & in qualitate anni tropici , & motu annuo fixarum, seu ux ait praecestionis Z quinoctiorum, ex quo sicut ante Christum anno 66. circiter fuit secundum Commi-
cum maxima eccenti icitas Solis a terraia ,
di aequatio maxima centri Solis, & anni
magnitudo maxima,& motus fixarum,aut
aequinoctialium punctoru lentissimus, seu minimus: ita maxima quoque fuit obliquitas Eclipticae: de sicut diminuta est Eccentricitas inter PtoIemaeum , & Alba te-gnum,& deinde inter Al bategnum,& Co- pernicumula etiam obliquitas proporti
naliter cum illa. Hoc inquam argumentum contra eosdem pari modo retorquetur ; nam sicuti experientia duce , detecta est falsa,& prorsus imaginaria mutatio eccentricitatis S a terra, & inaequalitas anni tropici, ac motus fixarum, seu praeceiasionis AEquinoctiorum; ita consequenter falsa,& prorsus imaginaria existit mutatio obliquitatis Eclipticae, praeterquam quod
Longo montanus in lib. I. theoric. Astron. Danicae cap. a. de Sole pag. I78. a firmat, a mutatione Eccentricitatis in Sole, quam frustra opinatur Copernicus, minime dependere alterationem obliquitatis Eclipticae , nec a mutatione obliquitatis, mutationem Eccentricitatis, quia hi duo motus a principio, di causa admodum diuersa
proueniunt; alterum enim eorum, videlicet Eccentricitas, prouenit a distantia So. lis a terra, alterum a distantia Solis ab E- qtii noctiali, seu primo puncto Arietis, unque ad primum punctum Cancri, secunda
ordinem signorum in longitudinem Zodia ei, & ideo alter non potest alterum variare. Et hinc etiam insipiens apparet opinio illa Fraeastorij, ouam reijcit etia Clauius in comment. sphcrae Sacroboschi c. 4.
pag. 43 . quod propter distantiam Solis a
terra in Perigaeo minorem , quam in Apogaeo, esse semper deberet minor declinatio
Solis ab AEquinoctiali, existente Sole in ridi maior in O; nam quantitas declinatio. nis Solis ab AEquinoctiali,seu a primo pumeto Y , & a non est per distantiam Solis 1
terra, videlicet secundum eius a terra retamotionem in altum, di profundum, sud est per distantiam Solis ab IEQ uinoctiali,nem.
pe a primo puncto Y versus primum puα-hum secundum ordinem signorum Z diaci in longum per ipsum Zodiacum: Per remotionem enim , & distantiam Solis a terra in altum, di profundum ab ea, siue concipiatur Sol Zodiaco , seu Eclipticae proximus, veluti proximiores ipso sunt Planetae superiores, di stellae fixae; siue remotissimus esse concipiatur, sicut ipso reis motior est Luna: nihilominus sub daici quolibet gradu Zodiaci secundum longitudinem existit, pari modo , quo sub dato quolibet Zodiaci gradu, existunt quoque Stellae fixae, ac Sol, quamuis ab Ecliptica, quae sub Primo mobili concipitur, sint reis motissimae , prout etiam quaelibet elongatio Planetarum, & Stellarum in latum ab
Ecliptica in nihilo euariat earumdem lon. gitudinem,sub eadem Ecliptica: secus a u. tem per remotionem,& elongationcm Solis, prout etiam reliquorum Planetarum,& Stellarum, ab aequinoctiali,seu a Primo puncto Y secundum longitudinem Zodiaci, usque ad GD, nam paruula quaelibeς distantia Planetarum pcr minuta, vel gradum , euariae sensibiliter distantiam, sea declinationem eorum ab aequinoctiali, seu a primo puncto Y di est . Similiter retoriquetur aliud argumetum Tychonicorum, di speciatim Longomontani, nimirum quod variatio latitudinis fixarum Stellarum indicet variabilem esse Zodiaci obliquitatem : nam ideo imaginaria est dierata, variatio latitudinis fixarum, quia inuari bilis est obliquitas Eclipticae. Quod autem latitudo Stellarum fixarum sit immutabilis dicemus insta ubi de Stellis fixis.
Et quia causam harum anomaliarum,& inaequalitatum, ac mutationum ecce
tricitatis Solis, obliq uitatis Eclipticae, &anni solaris, & motus fixarum , seu punctorum aequinoctialium, seu praeccssionis aequinocitiorum, plures Astronomi reserui ad trepidationem , seu librationem primae sphqrae in mundi latera, id est per lentum accessum, & recessum ad Polos mundi factum
204쪽
Astremo miae restitutae Lib. I. I9r
ctum k motu nonae, vel x. spherat,prout x. vel x i. sphqram dari existimant; Coponicus vero lib. I. r Ol. cap. D. & lib. 3. cap. 3. & sectatores, ad librationem telluris , scilicet aequatoris terrestris, & polorum eius, qua inclinetur conuertibiliter
ad planum Eclipticae caelestis; am se mo-
us annuus , inquit, axis terrestris quaestis exacti conueniret cum motu centri in longaturidinem , nulla Vpareres a inoctiarum ρ
respo ; si quia inter se disserunt, sed disserentia inaequali , necesse est aequinoma inaequali
motu praecedere loca sellarum ; eadem modo inaequatis inclinatio axis aqua uris terrestris ad Eetiplicam causem versus Polos Eclipticae permutat Obtiquitatem avarentem Ectiplica. Ideo is Potis aquaioris terre is i telisendi sunt bini, ac reciprori motus , pendentibus li
brationabas stes, in medio sncitat ores, circa
extrema tardissimi : unas , quo Poli praedictissum, est deorsem librentur: alteriquo tra uersm in longitudinem deflectant, cyprimus Obliquitati; anomaliam absoluat annis Aegr-'js 3 34. diebus Io. alter anomatiam ρω- cessionis aequinoctiorum peragat tempore dupla breuiore, scilicet annis IIII. di bus I. ita ut dum ina obliquitatis re tutiosi , tis aequi-ctiorum libratio tota ab luasur, cr bina illae
Itbrationes concurrentes inuicem efficiant , ut
poli Terra tandem limas quiniam corolla ιο- torta similes describant, em.
Propterea si has librationes, trepidatio
nes , motus , mutationes , & anomalias paulo examinare velimus, inuentemus eas
physice , & secundum naturam dari no
posse, tam in Caelestibus,quam in temestri Mole: nam praeter ea, quae modo diximus in cap. Eccentricitate, contra mutationem Eceeutricitatis Solis a Terra, tam
parua disserentia reperitur inditieris Q. culoru interuallis inter obseruatores Obliquitatis MIipticae,seu Declina tionis maxima: Solix ab aequinoctiali, quemadmodum etiam tam parua differentia inter eosdem tu motu fixarum annuo , prout quoque in Anni magnitudine,ae Eceentri. citate Solis,ut non possit alicui vero,& naturali motui ascribi,nisi ut dixit Bulbaldus
in lib.s. Astron. philoL cap. 3. Maxima temeritati, o audacia, qua 'omrmur nimis calo sotellectui manifigmentaliscimus. At conuenientius dixisset,ignauiae Principiorum physicorum,di naturalis philosophie:
nibusi; ut dixit Aristotcla S lib. i. de anima
habeant omnia ita inuicem colligatam &coni x in , ut simul conspirent m vilitatem, S perseditionem, S hac raticine bene
se habeant curidia: Equidem huiusino dilibratiQnes, trepidationes, di anomali rmotuu in .hoc corpore Vniuersi per insimo admittere, aliud non est, nisi introducere in eo impersectionem , solutionem continui,& desectum, vel materiar, vel sermae, vel natura: Archetypar,& in consonantiam lationum, ut diximus etiam tu capi tuto praecedenti, quia cum totuin, ut dictum est, fer a tur consoli antibus lation bus, nullaque latio sit perscctιor, Mum circularis, quoniam ab eo in pucto ad idem
punctum redue, virice tantum C si a natur
de itinata ; oc qira tuo breuissima est ina circularis, tanto capac isima omnium cavius areas liti exigui , Spauculorum mnuc rum motu S, librariones, di trepidationes cordorum, ut minime circula rei per Uniueisum, sunt quoque minimc consonantes cum circularibus veris , α naturalibus motibus eorundem, ac reliquorum corpo rum per Vniuersum, ecriunq; causa nulla
physica datur, neque rationabilis vlius finis, ut dixit Honor. Tholus in lib. sensi Theol. in genarali in tutione pag.62. dc 63.
At hic mundus ex tota materia est, ut pro bat Aristot. lib. r. de CaJoa tex.9S. absur,
dum enim est primo defecisse quiddam, ac
non tantam potuisse producere viateri qm, quanta requirebatur, ut ait idem Tholus
ubi suprM Cum itaque, ut dicit Arist. lib. I. de Caelo tex. 3 2. Vivm rs coirilitor Deus,& Natura nil ut operetur frustra, & ita ,sinoi uam si sine vi Io intento fine operata esset Natura esciens, quidquid secit, parauisset infinita corpora caelastia , di spirarras, & circulationes, easquc nulla ratione copuiae re sciuisset, uisi unus finis Dinitium
possibilium corporum, di sphaerarum' cale
205쪽
i 9 a Francisci Leuerae Romani
stium repressicit infinitate earum , ijsdem que ordinem praescripsisset, ipsasque feci ciet in unum quid reliciter conspirare,nemispe in unicam formam, & corpus, illudque perscctissimum , & arctissime colligatum cum suis partibus, & continuum, ut dixit
Aristoteles in lib. I. Metheor. sum. I. cap. a.&propterea dictas librationes, & trepidationes minimh dari posse mani stum satis est: immo cum persectissimum sit uniuersum Caelum, ideo Aristot. in lib. . M
taph. text. I7. inquit. Semper agit Sol, ct Stella, ct totum Calum, neque timendum , neqMandoque et, quod metuunt qaidam Naturales a non enam fatigantur cum hoc sciunt, quod motus eis non es circa contνadictionis rotentiam, quemadmodum corruptibilistis,ita ut laboriosa eiωρ motas continuatio Substantia namque materia, & potentia existens , non actu, causa est, ut corruptibilia labo- rent cum mouentur, ac proinde quod hu- . iusmodi inaequalitates motus dentur per accidens , aut ab externa aliqua causa, ut erronee putauit Longomotanus cum Ty-tchone in lib. t. progi mn. pag. 2 6. Sed hqcrepugnant Naturae cflemum,nam ιn fabri.ca caelesti, nihil casu, orsrtuito datur,ut probat Aristot. lib. 2. physic. a teX.43. ad q6. contra Empedoclem cum incorruptibilia, ct immutabilia, ct sempiternas i corpora iI-ιa , or magniturines caleses , ut dixit in lib.
tam causam externam , di per accidens, explicans deinde ili lib. I. Astron. Danici pag. aa oz vltimo impressie, erronee attri. hult cum Copernico motui. πάι ut di-eemus in lib. de immobilitate Terrae. Quod vero es testium spherarum vel n
ni vel x. vel vltimi Cali, h illae dentur librationes , trepidationes, restrictiones, &Iiationes, ae mutationes a loco sibi lege Naturae praescripto, maniis stu in est etiam , quia ut late docet Arist. lib. 1. do
Caelo a tex.set .ad lo . extra circumierentiam extremam cotvoris Universi, quod edntiriuum est, nempe extra circumserenis etians tinentis supremi omnium corporum, & sphaerarum cae lollium, nihil est Ioci ς quia loeus est terminus primus continentis*immobilis,atque ideo immutabilis, tibi ii .e idem Arist. late in Issi. . phys. eam r. 7.& Io. & extra hunc Caesi gyrum nullus est
motus,ac proinde nullum tempus, seu n merus motus, neque Vacuum, n que ulla
spatia imaginaria , quae impleri possint, de
continere hanc crescentem, & sese sine ratione ampliantem obliquitatem Eclipticae, ac punetorum aequinoctialium , neque huiusmodi lentus accessus, & recessus Polorum x. vel xi. sphaerae per paucuIa minuta ad Polos Mundi, di alias huiusmodi
motuum exiguas a nomalias, quas somni
runt Astronoini philosophiae naturalis imi uni, & simplices Geometrae, atque Arithmetici, quorum scopus fuit obseruationes
suas cum obseruationibus aliorum pride- cessorum quoquomodo concordare, nequaquam autem medullitus inuestigare
veritatem rei secundum possibilitatem Na
Similiter, quod nulla detur inclinatio
axis AEquatoris terrestris ad Eclipticam eaelestem versus Polos Eclipticae, quae petr- mutet obliquitatem apparentem Eclipticae, di puniatorum aequinoctialium librationem et sciat, seu anomaliam pricessionis aequinoctiorum, ut opinatus est Copetanicus ubi supra, patet etiam ex eo, qui quemadmodum motus secundorum mobilium omnium ab occidere in Orientem est virtute Polorum Eclipticae celestis peris petuo immutabilium, & costantissimorum in loco sibi a Natura prςscripto; ita magis esse debet motus Primi mobilis ab oriente in Occidentem, virtute Polorum mundi pariter perpetuo immutabilium.in loco sibi a Natura priscripto:&quemadmodum dantur Poli Ecliptita caelestis, scili
cet viae Planetarum , di Astiorum in celis
ki, & immobilissimi; ita magis Poli munis di, & aequator, seu AEquinoctialis circulus 4n eodem Cplo, ibidemque fixi, & immutabilissimi , ex quo nobilior, di persectior
est motus primus, quam secundus, ac pro. inde meretur, di ipse in Caelo magis esse quam in Terra , ut late dicemus in lib. de immobilitate Terret. Ex quoniam obliquitas Eclipticς nihil est aliud, quam declinatio, seu distantia maxima viae Solis ab aequinoctiali, seu medio mundi, & tanta
vi cessario est declinatio Solis ab aequin otiali,
206쪽
Astronomiae restitutae Lib. I. r'3
ctiali , quanta est distantia polorum Giptis et a polis mundi; si igitur immutabiles, di fixi perpetuo sunt, & in eadem distantia semper, tam Pesi Eclipticae, quam Poli Mundi, ut vidimus, ita consequenter immutabilis , & firma, ac in eadem distantia ab aequinoctiali semper erit maxima decli. natio Solis ab ipse aequinoctialiac sic obliquitas Eclipticae. PNterea si in Terra, veluti opinatus e stidem Copernicus, darentur duo motus librationis, unus, quo Poli equatoris terrestris surium, di deorsum librarenturi & al ter, quo transversim in longitudinem deflecterent ,& primus essiceret anomaliam obliquitatisin alter anomaliam priccsonis etquinoctiorvin r eo easu unum idem que coruus , nempe Terra, pluribus mota. bus eodem tempore moueri necesse esseri
quod in Natura minime dari posse notitamum est Philosophis: nam licet uno eodemque tempore ferri ab alio, demoueri ex se possibile sit unumquodque corpus desii natura mobile, tamen reo eodemquo tempore sola virtute propria moueri motibus diuersis, nempe lurium, vel deorsum, di transversim in longum, impossibile este pus ullum; Quae libramenta, trepita tiones , motu ' ue tum Terrς, tum Octauae sphine deridet etiam aeutissimus Scaliger
in lib. .pag. 29oώεcl. I .pag.489.de emendis temp. in a. editione. Insuper, cum inter hos motus Terrae, quos comminiscitur Copernicus, renovet etiam antiquam opinionem motus eius.
dem Terrae annui, qui Soli ve attribuendus est; aliusque tardissimis, atque ing- qualis eiusdem Teme, qui Stellis fixis tribuendus est, tam Solem in centro Mundi, quam Stellas fixas in circumferentia ser- me Vniuersi immobiles statuens, hi quoq; motus tamquam conficti concidunt, quista si Terra moueretur sub Eeliptica cflesti motu tardissimo fixarum, eoque in quali, nempe non semper singulis annis sec. 3o',uem ei statuit in motu medio, stantibus
xis Stellis perpetuo immobilibus, imponsibile esse ide Teret eorpus singulis annis Per motum pariter suum, & minim8 Solis, reperiri modo sub signo Υ, modo sub V, modo sub ra eiusdem Eclipticae caelestis, quia exploratissimum est, unum, di idem,
corpus naturaliter esse non posse uno e demq; tempore in pluribus locis. Insuper si Poli aequatoris terrestris sursum,& deorsum librarentur lentissimo motu plurium seculorum, &sic modo augerent obliquitatem Eclipticς, modo minuerent. impos sibile esset, ut idem terrestre corpus singulis annis motu suo annuo in contrarium. o motum iret sursum, & deorsum, ab Apo-Mo ad Perigeum, videlicet modo vici nius Soli immobili, modo distantius ab eodem singulis annis, quando in contrarium librarentur, tunc tentissimo motu dicti Poli aequatoris terrestris, videlicet
tardissimo motu sursum , quando Terra deorsum,& vicinius Soli, motu annuo mO. ueretur, vel tardisiimo motu deorsum , , quando eadem Terra sursum, & longi quius a Sole annuo motu moveretur. Immo quemadmodum Terra in tantum discatur a Coperniceis moueri per motum annuum,ac etiam diurnum,uice Solis,quia
motus iste annuus, & diurnus sensibilis est,& quia Sol iu eentro Mundi immobilis perustit, ita Terra in tantum moueri posse dieendum est, dicto lentissimo motu, quia motus iste lentissimus sensibilis est, &quia C lum stellarum fixarum immobile manet. Ideo quemadmodum Terra
singulis mensibus ab uno signo Zodiaci Primi mobilis ingreditur sub altero permotum suum annuum , ita eadem Terrae ,
singulis duobus millibus circiter annis ab uno signo Zodiaci Primi mobilis ingreditur sub altero; Sed iste ingressus lentissimus Terrς necessario euaderet contrarius,&oppositus illi loco ,& silui Zodiaci Primi mobilis, ubi Terra motu annuo in singulis I 2. mensibus re peritur, & impossibile est,ut unum,& idem corpus in pluribus,& diuersis, ac oppositis locis, uno eodemque tempore reperiatur; Idcirco ridiculum fit huiusmodi figmentum de pluriabus motibus in positibus Terrs,sub Zodiaei caelestis diversis, ac etiam inter se oppositis signis,& locis,uno eodemq; tempore. re . Dinussis aliis absurdis, circa hos commentitios motus terrestres,inter quae esset, quod etiam Luntdadus esset idem motus annuus per Zodiacum, sicuti datur Terrae,
quoniam secundum systema Copernici, Luna in eadem sphetra in paruo Epicyclo B b c On-
207쪽
eonstituitnt circulans cum Terra erga Sotalem, tanqtiam erga centrum I minime autem singulis mentibus per totum Zodia cum progredi posset, & eo magis motus annuus Lunae dandus seret, quia propior esset Martio quam Terra ipsa. Insisper data mutatione obliquitatis Eclipticae perii. brationε praedictam polorum terrestrium,
vel caelestium , darentur etiam mutationes
altitudinis, Poli in qualibet Ciuitate Orbis terrarum , ibidern q; sensibilis inaequalitas lucis, & umbrae, quq mequalitas lucis,& umbrae , di mutatio Heuationum pola
rium, hactenus a mundo condito visa non est,ut etia late Rieciol. in l.9. Almag. c. In x pag. 368. contra Ferrariensem,di cum coΚircher in Itineta estatico pag. 32 . Neque saluatἴtur Plisnomena Solacia,ascribendo ea Terri, mpε motus Apogaei S per Zodiacu; Nec mora S circularis maxima, diminima, modo in Regionibus Orbis terraedio realibus, modo in Australibus, de qua dixi in c. o. &9. Nec reuersio hae in idecuiusuis Horiaontis puctum singulis annis Ec dict.3 o.&l . s. c. 33'. Nec reuersio Oviaico textu in idem Zodiaci, & euiusuis Horizontis punctum singulis annis tac. ut dixi in c. . &c. I a. & Iq. praeter alia plura absurda in Astronomia , de quibus plene
in tractatu de Immobilitate territ.
Ex hactenus igitur deductis, tum obseris uationibus praestantioribus, tum physicis rationibus, immutabilitas Eclipticae, seu maximς declinationis Solis, ab equinoctiali, & consequenter fixa , & constantissima permansio in uno eodemque loco caelesti semper Polorum Eclipticae, ac Polorum Mundi, eademque perpetuo inuicem distantia certissima est. Dato autem, sed non conccsso, quod varia estat obliquitas Eclipticae in diuersis seculis, etiamsi niti
ratio minutorum 2ψ . tantum in totum fieret, ut putauit Copernicus, tamen in anni
magnitudine periodoque, motus Solis per Zodiacum, nullam inςqualitatem conferre valeret: nam licet mutaretur locus Polorum Mundi per accessum eorum ad Polos Zodiaci , tamen in nihilo mutaretur
Eclipticae magnitudo, & circulatio Solis
consequenter sub ea . Immo nec quando
Ecliptica diceretur recedere a loco suo, &accedere ad Polos Mundi, minime quoque mutaretur circu Iatio Solis sub ex ,.quia etiamsi mutaretur locus Eesiptieae,aron mutaretur magnitudo ipsius , ac proinde Solis motus, ac periodus sub ea idcin esset in eade Eclipticae magnitudine: tum quia sicut mutatio loci, ae situs Polorum Mundi, quam opinatur Copem idus, nunquam immutauit magnitudinem diei , ita mutatio situs, & loci Polorum Eclipticae , nemph viae, seu itineris solaris, immutare non posset magnitudine anni. Item quemadmodum mutabilis non est modiis, nec periodus motus vllius Planetarum , ita neque mutabilis est locus, unde est principium morus, & periodus motus eorun dem Planetarum: de quemadmodum nun quam mutatus est motus, nee periodus motus vllius Planetarum; ita neqde mutatus. est, neq; mutabitur unquana locus unde est, & erit principium motuS, de periOdus motus eorundem Planetarum; Immo. biliter enim mouentur corpora caelestia
omnia, quia semper in codem loco re uoluuntur, ut docuit Arist. lib. 8. physic.
text. 76. Cum autem uniuersus Mundus sit corpus unum, ac proinde continuum s& perfectissimum, eius Iongitudo, latitudo, & magnitudo, & eontinuitas,lege naturae est inseparabilis a suis partibus: &propterea si fieret reeessus Polorum Mundi, vel Polorum Eclipticae a suis ab aeterno praefinitis locis, & sedibus, daretur solutio huius Continui, & huius perfectionis
infirmitas, ac tremor vertiginis, S separatio quaedam , ac disiunctio partium huius corporis mundant,absque ulla necessitate,& ratione, & frustra: quod est contra physica, & metaphysica omnia documenta , ut supra diximus. quae confirmauit idem Aristot. in lib. I. metheor. cap.2. cum
dixit, Haec corpora omnia simus Heare ab inuicem locis, modumque etiam hunc inf-rsorem , ex necessitate quodammodo esse coni nuum superioνibus lationibus , ita is omnis eius virtus inde gubernetur .
In hac autem Eclipticae obliquitate,seu declinatione maxima Solis ab aequinoctiali, cum Tychone standum procul dubio esse videtur, quam cum alijs recentio
ribus; nimirum, quod obliquitas Eclipticae suerit, sit, & erit semper graduum a 3. 3I . 3o'. quia in cunctis seculis haec cliam ferme
208쪽
Astronomiae restituta: Lib. I. i 9 s
serme reperta fuit , ut ostensum est. Et quamuis Keplerus ubique, & plurimu varius,& inconstans, in Rodulphinis cap.34.
vitiosam esse senserit obliquitatem Ecli. pticae a Tuchone assumptam , quia in soLstitiis aestiuis Tycho usus sit parallaxi SO-
Iis minutorum I. 33 . quam addendo vita altitudini Solis meridianae graduum 7. 33 af .fecit veram altitudinem graduum 37. 37 . & ab hac demendo altitudinem aequatoris Uraniburgo conuenientem gra duum 3 Io . dixit obliquitatem Ecli. pticae esse graduum 13. 3IL 3o . & non habuerit rationem Solis Apogaei, cuius
apogaeitatis Solis causa, in solstitio aestiuo , hoc seculo putat ibi maiorem Soli
deberi parallaxim, eamque unius minuti.
Ideo obliquitate Ecliptics statuit ibidem
hic Kepleri assertio nullius est momenti: nam eo ipse quod Tycho ratione existentiae Solis in Apoggo , ae proinde maximae distantis ipsius a Terra , minuit diametro Solis min. r. hoc nihil est aliud, quam habuisse rationem apoggitatis Solis in dicta obseruatione obliquitatis Eclipticet , quae
non fit nisi in solstitio istiuo, ubi hoc aeuo est in Apoggo.
Rursas,cum maxima declinatio Solis ab aequinoctiali, seu Eclipticae obliquitas de finiri nequeat ex obseruatione, nisi altit do Solis in solstitijs estiuis capta corrigatur tum per parallarim, tum per assumptionem veret diametri Solis tune apparentis , potuit fortasse contingere in Tychonis obseruationibus, ut illa secunda
scrupula, quae Tycho ascripsit parallaxi Solis, ascribenda essent diametro solari , ibidem tune forte per eadem scrupula secunda maiori, quam censuerit Tycho in Apoglo ἱ aut e conuerso ea scrupula secunda, quς ascripsit fortasse diametro Solis, astribenda essent parallaxi, quia diameter Solis sequi videtur parallaximos nempe diuersitatem aspectus Solis, sicut
umbra corpus, &sic resultauerit eadem
Eclipticae obliquitas ι Exploratissimum enim est, quam dissicillimum sit statue diametrum Solis apparentem, cum idem Tycho per plurimas obseruationes suas altitudinis marginum Solis, ut restri idem Keplerus in astronomia optica pag. 3ΑΙ.& 1eq. variam diametrum Solis reperierit,
tum circa squinoctia minutorum 29 . 3Oll.
3o . o . tum circa solstitium qstiuum minutorum 29'. 3ς. & in alijs obseruationibus inter minuta 28. o & 3I Die vero I. Decebris ter mutatis canalibus eam inuenisse minutorum 3 I Et tandem in appendice lib. I. progymnas. pag. 822. statuitur ex Tychone, variationem diametri solaris intra unum scrupulum manere, ita ut in Peririo maior no sit minut.3I. Quod negotium, inquiunt, obseraando nequit, nisi summa diligentia, o peculiari ratione distingui. 8e hqc diuersitas fit propter vaporeS, qui in Horigontibus eleuantur diuersimode, ut dirimus in cap. 3. & infra dicemus.
Propterea cum versemur in re controuersa
a recentioribus, & fa Ilacisis visus admodum exposita, & de sui natura incerta, ii cet exigua sit, cum non agatur nisi de disia serentia unius minuti circiter in motu Solis apparenti vero diurno exquisite obseruando , & exhibendo ; rationabilius est nihil esse innovandum contra doctrinam parallaxium hactenus a Ptolemaeo ad hoc usq; seculum ab omnibus Astronomis receptam : & eo magis, quia scimus Tycho. nem, ut legitur in lib. I. progymn. pag. I S. usum fuisse organis, k instrumentis,labore, diligentia , & imptibus inaestimabilibus ad Solis,& Stellarum altitudines scrupulosissime perscrutandas,& ideo obliqui. tatem EcIipticae,ut ait ibidem pag. Io.pluribus instrumentis, magna adhibita dilugentia ad inuenit esse partium 23. 3I . sint. ua etiam in Solis emendando motu in-ubitanter se usum esse afirmat, minimhadmirans eiusdem Eclipticae obliquitatem superiori aetate a Regio-Montano, Vernero, & Copernico non recth adinventam ex desectu instrumentorum , & modi in ea obseruanda absq; refractionibus. Similiter,quamuis Ricciolus adhaerens Keplero per nonnullas etiam obseruationes Dicothomyae Iunaris, statuat adhuc aliquanto minorem Eclipticae obliquitatem, quam Tycho , & Keplerus, videlicet
grad. a 3.3o . tamen eisdem ex causis,& rationibus , quas diximus, recegendum deo
209쪽
facili non est aπythone, licet agatur dore parui momenti, nempe de habendo semper exquisito loco Solis apparenti vero per Zossiacum, ad minutum usque , Iu certitudo enim, di fallaeta visus, quae in obseruationibus huiusinossi Dicothom ia-rIim lunarium existit, nullam facit eis fidem mereri, praeterquam quod cum angulus differentiae inter veramin visa Lunt quadratum cum Sole, sit trium graduum , di consequenter horarum sex circiter, secundum Aristarchsi, & secundum Longo- montanum horarum quinque fere, di se- cuduin Keplerum horae saltem unius cum quadrante: Tota autem parallaxis Solis
lit tantummodo trium minutorum firme
insensibilium in dicto angulo ditarentiae; Equidem inter has discrepantias Misono.
morum circa veram, & visam quadratu ram Lunae eum Sole, certa cognitio veritatis parallaxis Solis haberi non potest . Et propicrca ab Astronomis priscis, x mo. dernis hactenus recepta parallaxis Solis emcdio tolli non debet per paucas, fallacecque & convcrsas obseruationes Dic th mi; lunaris ; litimo si Mars secundum omnes fere Astronomos parallaxim sensibilem liabct unius minuti sere, & secundum Keplerum in suae spliaerae , seu regionis Apogco, di summitate tanto distantiori aTcrra, quantum summitas, & fastigium , atque Apogarum in sphqra, ac regione solaci Existit terrae vicinius , & cuius Martis motus cst duplo serme tardior motu Solis , propter duplo maiorem distanciam sphaers Martis a Terra, quam spherae Solis, cur Sol in Apogaeo unius circito minuti parallaxim habere non debet ΘQuod autem Mars in Perigidio fiat duplo vicinior Terrae 'tram sit Sol, hoc gratis dicitur a R ieciolo lib. 7. Almagesti cap T. pag. 7 O. non recordatus eorum, qui dixit in lib.3. eiusdem Almagesti cap. T. pag. io S. Qv d hic opas essera Astrea i sus alia , ac pennis , non
nem puncti habeat ad Stellas fixas, seu ad
octauam Sp ram,inuaen latio in puncta non habet ad Sph atri Solis, quae uacci censetur inter octauam Sphaeram: ., Ter
ram : & propterea Plocius Lycius Gadochus, qui scripsis de Sphaera, de Ariola bio, &c. in lib. a. c. 23. docet sumen tam esse parallaxim in Sola, ex quo mortus centri,puamq; rationem non haheat Miata ad sphqram Solis , veluti Hipparco,MPtolemgo ipsi placuit. Quod autem o liquitas Eclipticae a Tychone adinventa sit verissima, eluces etiam eric , quia scum diameter Solis in Apogaeo secundum Tychonem, veluti etiam secundum Aristarchum, Archimcidem, ει Scithenmissis min. Io . & parallaxis Solis pariter in Ap .gto, secundum Tychonem sit nun utor. I
33'. sub altitudine meridiana Solis graduum 37. 33. sane fi dematur dicta parallaκis 1 dicta obliquitate Eclipricae, remanet sine parallaxi obliquitas Eia eicae grad. a 3. 3o . Si vero eidem obliqvitati Eclipticae simplici , sine parali axi, adda tur diota diameter Solis, quae iii poetae. est secundum Tychonem, & ubique iucundum Aristarcitu, Archimedem,&Sciis-ge ,minutor. 3o' ut diximus,fit cibi 'Di Eclipticae, seu declinatio vera Scit is graeis duum et . exachiuliue u omni aere , latiuis p terito, quam iutam, nulla ha ra ra tione diuersitatis aspectus a fumifieie is rae , nempe paralicis solaris: eui numero graduu 24.declinationis, se a din.intre Solis maximae ab AEquinoctia Ii, ratro ha --nica, quae est inter numerum dictam si
duam 26. ac numerum horarum 2 cmas
libet integrae dici arridere ridetus, di non solum diatae harmoniae, di concentus, sed etiam quia idem nomerim graduum a est Is . pars totius cireuli Lodiaci, quae ty. pars , seu numerus totius circuli Lodiaci tsi multiplicetur perreniam partem e rara dem 1 .graduum,nimirum per numerum 8.quia Soli proprie competit numerus temnarius in circulo Zodiaci, ut divi in cap. prouenit ex dicta multiplicatione numea rus Iao. qui est Annus Uaκimus solatis, nempe reuersonis tardissimae earunxit reuolutionum solatium annuarum , prout erat in Anno maximo solari antecedente tridem ratio harmonica suader, ut di me let
210쪽
Astrono tritae restitutae Lin . . I9
ter Solis apparens indifferenter ab Apogaeo,dc Perigaeo sumptauit 3o . minui .exa.ctissime, ut sensit etia Thales Milesius, sicut diximus in c.q. & ut quemadmodum magnitudo unius gradus Zodia ei est minut. 6 I. ita magnitudo Diametri solatiis sit Io. minut. & sic per medietatε exacte minor, adeo ut tunc proprie dicatur Solem corporaliter esse in unoquoque gradu Z diaci, quando centrum Solis est in centro dicti gradus, ut hinc inde desint I s .minu. ta , nempe semidiameter Solis, nimirum cum Sol reperitur in 7o . minuto uniuscuiusque gradus Zodiaci cum i s .minuto sui corporis, ut dicemus in cap. 9. dei-thodo supputandi locum Solis apparentem verunti Creavit enitia Altissimus Opifex duo luminaria tantae magnitudinis, &Naolis 1 ut persecte implerent ambo unum Zodiaci gradum,ut dicemus in captae Luna, iusque motibus.
Et quamuis pro ingressibus Solis in psi. elisa quinoetiali tuis , de solstitialibus, ite.
que pro congrcssibus cuconiunctionibus Solis cum Luna, & alijs Planet: s, prout
etiam aliorum Planetarum inuic tu, con
sideretur ab Astronomis coniunctio centralis, & ingressius centri Solis in diatis puctis squinoctialibus, & solstitialibus, non
autem cum primum limbus Solis inserior attingit dicta puncta aequinoctialia , vel circumferentiam corporis alterius Planetae, etenim Sol cum limbo, seu marium inferiori, veluti etiam quilibet Planete , , Per motum suum naturalem ab occidente in Orie niem,i ngrcsti tu r in pun cta eq u i , noctialia, ct solstitialia , dc anplicat con iunctioni planetarum, succcssiud vero cacentro centraliter iungitur,cum limbo autem superiori separatur a dictis puncti saca dicta conuinctione planetarum centrali,
ab eaque incipit di ita re quantum importat eius semidiametera ita ut si Sol sit cum Iimbo suo inferiori in grad. o Y adhae di
citur distare per i s .minuta circiter a Pun cto squinoctiali, ac proinde sex holas cir. citer deficere, ut ibi adueniat centraliter:
quando vero est in grad. o Y, cum limbo suo superiori, tune dicitur separari a dicto Puneto Squinoctiali Υ; ae proinde distare ab illo in minutis, & consequenter sex horis circi tar remotum esu ponitum Solisa dicto primo puncto aequin0dtrali Υ. Muc-
admodum etiam de con uinctione. ciuslcm
Solis cum Planetis dicendum cst, ut in dicto cap.9. sequunti de methodo suppuran, di incum Solis apparentem verum, dice mus: Nihilominus pro obliquitate Eclipticae, nempe pro maxima Solis deest natione ab qquin tiali, veluti etiam pro aliatitudinibus Poli Borei in qualibet Rcgio ne ., di Urbe Orbis Terrarum , non multat ratio roboris,& etficaciae central itatis, que
locum habet in ingi essibus Solis in punctis aequinoctialibus, & solstitialibus, di
congressibus eiusdem , ac Lunae cum Planetis; suificii cnim simplex, de vera distan. tia totius corporis Solis ab AEquinoctiali in obliquitate Ecliptita , seu maxima de clinatione sua ab AEquinoeii alii quemadmodum etiam in altitudinibus Poli Borea
desvinendis, veluti practicauit docti se imus Ptolemsus in obliquitate Eclipticae, di in altitudine Poli Borei, in Urbibus, & C1uitatibus, quas in sua Geograpbia descripsit, negligendo in his inuesta gatio altius
additionem sei nidiamctra solatis , S usce altitudinis ine ricii mi contra Solis , adhi- udo altitudinem mei idianana- superioris limbi Solis; Q sit quid dicat Ricciolus
in li 3. o. sui Alma gestica P. II. Pae.3s D. r prehcndens etiam Gein uia Fiisium,& Vil-lebrordum Sitellium , , alium qui M aginus est, ut declarat in lib. Seiusdem Alma- gesti sui cap.q. pag. s. num. 6. n fine. Licet enim rccentioles, vi Tyclio tam altitudinem Poli BOrci in quacumque Urbe, di Eclipticae obliquitatem affirmant cum centro Solis , non cutis limbo supremri, illas ideo ita affumiuit, vi usus carum sit utilior, didescruire possit ad inuestigationem ingressuum centrii Solis in puncti aequinoctialia, & sol Bitialia, cstcraq; Ecli. pticae loca, in qilibiis consideratur, &pω-
fertur: aduentus centra Solis ibid , non iautem limbi sit perimis Solis.
Igitur recentiores aberrare concludendum est in obliquitate Eesipticς siue Solis
maxima declinatione ab AEquinoctiali,qui parallax in Solis negligunt; Itemque cum his illi, qui diametrum Solis apparente sin maxima, taedia, dc inhuma dii antia