장음표시 사용
341쪽
qui tamen ita dicere solebat, se id fore videre, quod factum est: sed hoc malle, quam at matum ad patriae moenia accedere. aliter Thrasibulus, &sortasse melius . sedc siceita quaedam illa Mutii ratio atque sententia, est illa etiam Philippi: &, cita sit necesse, set uirc tempori:& non amittere tempus, cum sit datum. sed in hoc ipso habent tamen ii dam fasces molestiam sit enim nobis amicus quod incertum est: scd si,deseret trium phum. non accipere ne periculosum sit, an accipere inuidiosum ad bonos i O rem in quis difficilem & inexplicabilem. Atqui explicanda est: qui enim fieri potesti acnc me existimaris ad manendum esse propensiorem, quod plura in ea parte verba secerim: potest fieri quod fit in multis quaestionibus v res verbosior haec suerit, illa vereor. Qua ob rem ut maxima de re aequo animo deliberati, immihi des consilium vclim.nauis stuin Caicta est parata nobis,& Brundusii. Sed ecce nuntii, scribente me haec ipsa noctu in Caleno, ecce literae, Caesarem ad Corfinium, Domitium Corfinii cum firmo exercitu 2 pugnare cupiciate . non puto etiam hoc Cneum nostrum comissurum, ut Domitium relinquat: etsi Brundusium Scipionem cum cohortibus duabus praemiserat, legionem a Fausto constriptam, in Siciliam sibi placere a Consule duci scripserat ad Contules. sciturpe Domitium erit deserere implorantem eius auxilium Est quaedam spes mihi qui dem non magna, sed in his locis firma, Afranium in Pireneo cum Trebonio pugnae
pulsum Trebonium, etiam Fabiuranuum transilis cum cohortibus: summum allicae Afranium cum magnis copiis aduentare. id si est, in Italia fortasse manebitur . fgoau tem, cum esset incertum iter Caesaris, quod vel ad Capuam,vel ad Luceriam iturus putabatur, Leptam ad Pompeiu misi & literas:ipse, ne quo inciderem, reuerti Formias.Hac te scire volui scripsique sedatiore animo quam proxime scripseram, nullum meum illi dicium interponens, sed exquirens tuum. Vale.
Dio NYs Ius quidem tuus potius, quam noster, cuius ego cum satis cognoscin mores tuo tamen potius stabam iudicio,quam meo, ne tuum quidem testimonium quoici saepe apud me dederas vcritus superbum se praebuit in fortuna, qua putauit nostiam fore: cuius sortunae nos,quantum humano consilio effici poterit, motum ratione quadam gubernabimus. cui qui nostcr honos,quod obsequium, quae ctiam ad caeteros contempti cuiusdam hominis cὁmendatio defuit ruinaeum iudicium reprehendi a Quiato fratre, vulgoque ab omnibus mallem, quam illii non efferre laudibus Ciceronesque nostros meo potius labore subdoceri,quam me alium iis magistru quaerere. Ad quem is ego quas literas dii immortales miseramρ quantum honoris Iagnificantes ρ quantum amorisρ Dicaearchum mehercule, aut Aristoxenum diceres accersi, no vnum omnium loquacissimum,& minime aptum ad docendum. sed est memoria bona: me dicet esse meliore quibus literis ita respondit, ut ego nemini,cuius causam non reciperem. semper enim, si potero, si ante suscepta causa non impediar. nunquam reo cuiquam tam humili tam sordido, tam nocenti tam alieno, tam praecise negaui,quam hic mihi: plane sine ulla exceptione praecidit. nihil cognoui ingratius . in quo vitio nihil mali no in- est: sed de hoc nimis multa. Ego nauem paraui: tuas literas tamen expecto ut sciam quid respondeant consultationi meae. Sulmone C. Attium Pelignum aperui se Antonio portas, cum esciat cohortes quinque: Lucretium inde effugisse scis: Ciacum. ire Brundusium desertum. consectares est. Vale.
c v M ante lucem v m. Calend. ad te literas dedissem vesperi ad nos eode die venit ipse Dionysius authoritate tua permotus ut suspicor.quid enim putem aliud/etsi solacu, cum aliquid furiose fecit, poenitere: nuqua aute certior suit qua in in hoc negotio: naquod ad te non scripseram, postea audiui, a tertio miliario tum eum isse m 'π'ΚAE PECCINE CHE Gin. multa inqua mala cudixisse suo capiti utarit sed meam mansuetudinem. Conieceram in fasciculum una cum tua venientem adit '
342쪽
lum epistolam hanc ad me referri volo, nec ullam ob aliam causam pollicem seruum a pedibus meum Roma m misi. ebautem ad te scripsi, ut si tibi sorte reddita esset, mihi 7 curares reserendam, ne in illius manus peruenirct. Noui siquid esse scripsissem. pendeo animi expectatione Corfiniensi in qua de salute Reipub.ὸecernitur. Tu fasciculum, qui est M. Curio inscriptus, velim cures ad cum perserendum: Tironemque C rio commendes, ut ei, ut petii siquid opus erit in sumptum croget. Vale.
onsi GNATA iam epistola, quam de nocte daturus eram, sicut dcdi nam eam v speri scripseram C. Sosius Prael. in Formianum venit ad M. Lepidii vicinum nostrum, cuius Quaestor fuit: Pompeii literarum ad Consulem exemplum attulit. Literae mihi a L. Domitio adu ii l. Calend. Martii allatae sunt: earum exciraptu infra scripsi. nunc, ut ego non sciebam sua sponte intelligere, scio quanti Reipub. intersit onmeis copias in unum locum primo quoque tempore conuenire.sed tu, si tibi videbitur, dabis operam,quam primum ad nos vcnias. praesidii Capuae, quantum constitueris esse satis relinquas. Vale. Deinde supposuit exemplum epistolae Domitii, quod ego ad te pridiemis cram. Dii immortales,qui me horror persedit: quam sum solicitus,quidnasuturum sit. hoc tamen spero, magnum nomen imperatoris sore,magnum in aductu terrorem: ' spero etiam quoniam adhuc nihil nobis obsuit, nihil mutasse, nec tegentia hoc, quod cum sortiter & diligenter, tum etiam mehercule: modo enim audiui quartanam a te discesse. moriar,n magis gaudere si id mihi accidisset. Piliae dic,non esse aequum,eam diutius habcre, nec id esse vestrae concordiae. Tironem nostrum ab altera relictum au. dio Sed eum video in sumptum ab aliis mutuatum . ego autem Curium nostrum, si is quid opus eisci, rogaram . malo Tironis vcrecundiam in culpa esse, quam illiberalit tem Curii. Vale.
v N v M ct m restat amico nostro ad omne dedecus, ut Domitio non subueniat. at nemo dubitat quin subsideto venturus sit: ego non puto. deseret igitur talem ciuem, de eos, quos una scis esse, cita habeat prasertim & ipse cohortes x xac ρ nisi me omnia fal-hint deseret. incredibiliter pertimuit. nihil spectat. nisi fugam: cui tu suideo enim quid sentias) me comitem putas debere esse. Ego vero quem fugiam habeo: quem sequar, non habeo: quod enim tu meum laudas, & memorandum dicis, malle quod dixerim me cum Pompeio vinci,quam cum istis vincere ego vero malo, sed cum illo Pompeio, qui tum erat, aut qui mihi csse videbatur: cum hoc vcro, qui ante fugit, quam scit autio quem fugiat, aut quo qui nostra tradidit,qui patriam reliquit, Italiam relinquit:si malui, contigit, victus sum. quod superest, nec ista videre possum, quae nunquam timui ne vi-dcrem : nec mehercule istum, propter quem mihi non modo meis,sed memetipso carendum est. Ad Philotimum scripsi de viatico,sive a Moneta, nemo enim soluit: siue ab Oppiis tuis contubernalibus. caetera apposita tibi mandabo. Vale.
O' REM turpem,& ea re miseram: sic enim sentio,id demum, aut potius id solum csse miserum quod turpe sit. aluerat Caesarei cundem repente timere coeperat: conditionem pacis nullam probarat: nihil ad bellum pararat:Vrbem reliquerat: Picenum amiserat culpa: in Apuliam se compegerat: ibat in Graeciana: omneS nos απροσ*ω
τις, expertes sui tanti, tam inusitati consilii relinquebat. Ecce subito litera: Domitii ad illum,iplius ad Consules. fulsisse mihi videbatur o, μειν ad oculos eius,&exclamasse ille vir qui essc debuit, α ς τὸωθ' οἶ- r Osυ τεκταν Θων. εἴ μετέμου. at ille, dicens, pergit Brundusium. Domitium autem aiunt re audita,&eos qui unaetant, se tradidisse O rem lugubrem .itaque intemcludor dolore, quo ad te plura non scribam. tuas literas expecto. Vale.
343쪽
ΕΡisTOLAM meam quod peruulgatam scribis esse,non sero moleste: quinetiam ipse multis dedi describendam : ea enim & acciderunt iam, & impendent,ut testatim esse velim, de pace quid senserim. cum autem ad eam hortarer, eum praesertim homi-ncm,non videbar ullo modo sicilius moturus, quam si id, ad quod cum hortarer, conuenire eius sapientiae dicerem. eam si admirabilem dixi dum eum ad salute patriae hortabar, non sum veritus, ne viderer alliantari, cui tali in re libenter me ad pe es abieci
sem. Qua autem est. Aliquid impertias temporis: non est de pace, sed de meipso Rude meo officio, ut aliquid cogitet. nam quod testificor, me expertem belli suisse, etsi ii re perspectum est, tamen eo scripsi quo in suadendo plus authoritatis habere: eodem que pertinet, quod causam cius probo. Sed quid haec nunc ρ utinam aliquid prosectum esset: nae ego istas literas in concione recitari velim: siquidem ille ipse ad eundem sta bens in publico proposuit epistolam illam in qua est, Pro tuis rcbus gestis amplit mis: amplioribusne quam suis, quam Africani ita tempus scrcbat: siquiaem etiam vos duo tales ad quintum miliarium. quid nunc ipsum unde se recipienti, quid ageti, qui iacturor quanto autem serocius ille causae suae considcr cum vos, cona vestri similes non modo frequentes, sed laeto vultu gratulantes viderit e num igitur peccamus e minime vos quidem : sed tamen sagna conturbantur, quibus voluntas a simulatione distinguiti posset. quae vero s. c. videor sed apertius, quam proposueram. Ego Arpini volo ceti prid.Calcia d. deinde circum villulas nostras errare, quas visurum me postea desperaui. tua consilia, & tamen pro temporibus non incauta, mihi valde probantur.
Lepido quidem nam sere quod gratissimum illi est) nunquam placuit
ex Italia exire Tullo multo minus: crebro enim illius literae ab aliis ad nos commeast: sed me illorum sententiae minus moucbant, minus multa dederant illi Reipub pignora. tua me hercule authoritas vehementer mouet: affert enim & reliqui temporis recuperadi rationem S praesentis tuendi. Sed obsecro te,quid hoc miserius quam alterum plausus in foediis ma causa quaerere, alterum offensiones in optima 3 alterum existimari conseruatorem thimicorum, alterum desertorem amicorum &mehercule quanuis amemus Ciacum nostrum, ut facimus, & debemus: tamen hoc, quod talibus viris num subuenit, laudare non possum: nam siue timuit,quid ignauius e siue, ut quidam putant, meliorem suam causam illorum caede fore putauit, quid iniustius sed haec omittamus: augemus enim dolorem rctractando. v i. Calend.vesperi Balbus minor ad me venit, occulta via currens ad Lentulum C o s. missu Caesaris,cum literis, cum mandatis, cuni promissione prouinciae, Romam ut redeat. cui persuaderi posse non arbitror, nisi erit conuetus. idem agebat nihil malle Caesarem, quam ut Pompeium assequeretur. id credo:vt rc diret in gratiam, id non credo: & metuo ne omnis haec clementia ad unam illam crudelitatem colligatur. Balbus quidem maior ad me scribit, nihil malle Caesarem, quina principe Pompeio sine metu viuere. tu puto haec credis Sed cum haec scribebam v. Calend. Pompeius iam Brundusium poterat venisic: expeditus enim antccesserat legiones Luceria. sed hoc et horribili vigilantia, celeritate, diligentia est. Plane, is quid futurum sit, nescio. Vale. .
D ION Y S I V s cum ad. ine praeter opinionem meam venisset, locutus sum cum e0
liberalillime aempora exposui: rogaui ut diceret quid haberet in animo:me nihil ab ipso inuito contendere. respondit, se . quod in numis haberet, nescire quo loci esset: alio non soluere: aliorum diem nodum esse. dixit etiam alia quaedam de seruulis suisquare nobiscum esse no posset. more gessi. dimissi a me ut magistrum Ciceronis non libentes: ut homine ingratum, non inuitus. Volui te scire quid ego de eius facto iudicar . Vale.
Qv SD me magno animi motu perturbatu putas,sum equide. sed non tam magno, iu
344쪽
quam tibi fortasse videor leuatur enim omnis cura, cum aut consistit consisu, aut costitando nihil explicatur. lamentari aute licet: illud tamen totos dies. sed vereor ne, nihil cum proficiam , etiam dedecori sim studiis ac literis nostris. Consumo igitur omne lepus,considerans quanta vis sit illius viri quem nostris libris satis diligenter ut tibi quidem videmud expressimus.tenesne igitur, moderatorem illum Reip. quo referre velix, mus omniam ana sic quinto ut opinor, in libro loquitur Scipio. v τ enim gubernatoriit cursus secundus, medico salus. imperatori victoria: sic huic moderatori Reipub. beata ci i uium vita proposita est, ut opibus firma, copiis locuples, gloria ampla, virtute honestati sit: huius enim operis maximi inter homines, atque optimi illum esse effectorem volo. I Hoc Cneus noster cum antea nunquam, tum in hac causa minime cogitauit. dominatio quaesita ab utroque est : non id actu beata & honesta ciuitas ut esset. nec vero ille Urbe reliquit, quod ea tueri non posset mec Italiam quod ea pelleretur:sed hoc a primo cogitauit,Omne is terras omnia maria mouere, Reges barbaros incitare, getes seras armatas in Italia adduccre, exercitus coficere maximos. Genus illud Sullani regni iapri .dem appetitur, multis qui una sunt cupictibus. An censes,nihil inter eos coueniremul lam pactionem fieri potuisseρ hodie potest. sed neutri σκοπις est ille, ut nos beati simus. Vterque regnare vult. Haec a te inuitatus breuiter exposui: voluisti enim me quid de his malis sentire, ostendere. igitur noster Attice, non ariolans, ut illa, cui nemo credidit, sed coiectura prospiciens, Iamque mari magno. non multo inqua secusis possum vaticinari: tara maloru impcndet ἰλιας . Atque hoc nostra grauior est causa, qui domi sumus quam illorii una qui transierunt: quod illi quidc alteria metuunt, nos utru-que. Cur igitur inquis, remansimus Vel tibi paruimus, vel non occurrimus, vel hoc suit rectius. conculcari inqua miseram Italiam videbis proxima aestate ab utriusque mancipiis ex omni genere collectis. nec tam proscriptio pertimescenda, quae Luceriae multis sermonibus denuntiata est, quam uniuersae interitus:tantas in conflige do utriusque vi res Video suturas. Habes coniectura meam. tu autem consolationis fortasse aliquid expectasti: nihil inuenio: nihil fieri potest miserius, nihil perditius, nihil foedius. Quod quaeris, quid Caesar ad me scripserit: quod saepe, gratissimu sibi esse, quod quierim: oramque, in eo ut perseuerem. Balbus minor haec eadem mandata. iter autem eius erat adi3 Lentulum C o s. cum literis Caesaris, praemiorumque promissis, s Roma rc uertisset. verum cum habeo rationem dierum, ante puto transmiisurum, quam potucrit coueniri.
Epistolarum Pompeii duarum, quas ad me misit, negligentiam, meamque in rc scribendo diligetiam volui tibi notam esse. earum exepta ad te misi. Caesaris hic per Apuliam ad Brundusium cursus quid efficiat, expecto : utinam aliquid simile Parthicis rebus. simul aliquid audiero, scribam ad te. tu ad me velim bonorum sermones. Romae frequentes esse dicuntur. scio equidem te in publicum non prodire: sed tamen audire te multa necesse est. Memini tibi librum afferri, a Demetrio Magnete ad te missum,om G. cum mihi velim mittas. vides quam causam meditcr. Vale.
CN. POMPEt v S PROCOS. M. CICERONI I M P. s.
' FAR Ius ad me venit ad I m. Id. Febr. is nuntiat L. Domitium cum suis cohortibus XI,&cohortibus x iii i. quas Vibullius adduxit ad me iter habere: habuisse in animo proficisci Corfinio,&ad v. Id. Febr. C. Hirrum cum v. cohortibus subsequi. Censeo ad nos Luceriam venias: nam te hic tutissime puto fore. Vale.
Α D X v. Cal. Mart. Formiis accepi tuas literas, ex quibus ea, quae in agro Piceno gesta erant, cognoui commodiora esse multo, quam ut erat nobis niitiatum : Vibulliique vi tutem, industriamque libenter agnoui. Nos adhuc in ea ora, ubi praepositi sumus, ita suimus, ut nauem paratam haberemuς:ea enim audiebamus,& ea verebamur,ut quodcunque tu consilium praecepisses, id nobis persequendum putaremus. Nunc, quoniam authoritate & consilio tuo in spe firmiore sumus, si teneri posse putas Tarracinam,
345쪽
ti oram maritima in ea manebo:etsi praesidia in oppidis nulla sunt: nemo enim nositi j ordinis in his locis est praeter M. Eppiu, quem ego Minturnis esse volui, vigilantem ita
minem &industrium. L. Torquatum vir u sortem,& cum authoritate, Formiis non habemus:ad te prosectum arbitramur. ego omnino vi proxime tibi placuerat, pila veni eo ipso die quo tu Theano Sidicino es prosectus: volueras enim me cum M. Considio Pro prael. illa negotia tueri. Cum eo venissem vidi T. Ampium delectum habere diligentissime,ab eo accipere Libonem summa item diligentia,&in illa colonia aut oti
tale. Fui Capuae, quoad C O s s. iterum, ut erat dictum, a Cos s. Veni Capuam ad Non.
Febr. cum suissem triduum, recepi me Formias. Nunc quod tuum consilium, aut qua ratio belli hi ignoro : si tenedam hanc oram putas,quae opportunitatem & dignitatem habet,& egregios ciues,&, ut arbitror, teneri potest, opus est esse,qui praesit. sin omnia in νVnum locum contrahenda sunt: non dubito quin ad te statim veniam:quo mihi nihil optatius est: Idque tecum, quo die ab Urbe discessiimus, locutus sum. Ego, sicui adhuc videor segnior suisse, dum ne tibi videar, non laboro. & tamen si, Ut video, bellum gerendum est, colido me omnibus facile satisfacturum. M. Tullium meum necessarium ad te mili cui tu si tibi videretur, ad meliteras dares. Vale.
CN. POMPEIVS PROCOS. M. CICERONI IMP. s.
T v A s literas libenter legi: recognoui enim tuam pristinam virtutem etiam in salute communi. Consules ad eum exercitum,quem in Apulia habui, venerunt. magnopere te hortor pro tuo singulari perpetuoque studio in Rempub. ut te ad nos conlatas, ut communi consilio Rcipub. afflictae opem atque auxilium seramus. Censeo via Appiis iter facias,& celeriter Brundusium venias. Cura ut valeas.
M. CICERO CN. POMPElo PROCOS. s.
c v' M ad te literas misissem quae tibi Canusii redditae sunt, suspicionem nullam habebam, te Reip. causa mare transituru, eramque in spe magna, sere, ut in Italia possicinus aut concordia constituere, qua mihi nihil utilius videbatur aut Rem p. summa cum ebgnitate descia dere: interim nondum meis literis ad te perlatis, ex iis madatis, quae Dialio ad Cosules dederas, certior tui consilii factus,no expectaui dum mihi a te litera redderentur, confestimque cum Quinto fratre,& cum liberis nostris iter ad te in Apuliam sacere coepi. Cum Theanum Sidicinum venissem C. Messius familiaris tuus mihi dixit alisque complures, Caesarem iter habere Capuam, & eo ipso die mansurum esse Ecμμniae. sane sum commotus: quod, si ita esset, non modo iter meum interclusum, scd me ipsum planc exceptum putabam. itaque tum Cales procelli, ut ibi potissimum consisterem, dum certum nobis ab Esprnia de eo, quod audieram, reser retur. At mihi, cum Calibus essem, affertur literarum tuarum exemplum, quas tu ad Lentulum cos. missiles. hae sic scriptae erant, literas tibi a L. Domitio ad x ii l. Cal. Mart. allatas esse, earumque exe plum subscripseras: magnique interesse Reip. scripseras, omne is copias primo quinque tempore in unum locum conuenire,&vt, praesidii quod satis esset Capuae relinqueres. His ergo literis lectis, in eadem opinione sui qua reliqui omnes tecum omnibus copiis ad Corfinium esse venturum: quo mihi, cum Caesar ad oppidum castra haberet tutum iter esse non arbitrabar. Cum res in summa expectatione esset utrunque simul ad dimus, &quae Corfinii acta essent, &te iter Brundusium facere coepisse. Cumque nec is mihi. nec fiatri meo dubium esset, quin Brundusium contenderemus, a multis, qui e Samnio, Apuliaque veniebant,admoniti sumus ut caueremus ne exciperemur a Caelare, quod is in eadem loca quae nos petebamus, profectus, celerius etia, quam nos posse'mus,eb quό intenderat venturus eiset. quod cum ita ei set, nec mihi. nec fratri meo, nec cuiquam amicorum placuit committere ut temeritas nostra non sol sen nobis sed cui Reip. noceret: cum praesertim non dubitaremus quin, si etia tutum nobis iter sui sic tatamen iam cosequi non possemus. interim accepimus tuas literas, Canusio ad x. Olend. Martii datas, quibus nos hortaris, ut celerius Brundusium veniamus. quas cibu
346쪽
accepissemus ad is a Calend. Mart non dubitabamus, quin tu iam Brundusium peruenisses: nobisque itet illud omnino interclusum videbatur. neque minus nos esse capto quam qui Corfinium venissent: neque enim eos solos arbitrabamur capi,qui in armatorum manus incidissent, sed eos nihilo minus, qui regionibus exclusi, intra praesidia atque intra arma alicna venissent. quod cum ita sit, maxime velle primum tecum semper fuisse: quod quidem tibi ossederam, cum a me Capuam reiiciebam: quod seci non vitandi oneris causa sed quod videbam teneri illam urbem sine exercitu non posse accidere autem mihi nolebam quod doleo viris sortissimis accidisse. quoniam autem, tecum ut essem non contigit utinam tui consalii certior factus cssem: nam suspicione a sequi non potui, quia omnia prius arbitratus sum sere, quam ut haec Reipub. causa in
Italia non posset duce te consistere. Neque vero nunc consilium tuum reprehendo, d37 fortunam Reip. lugeo. ncc,si ego quid tu sis secutus,non perspicio, iccirco minus exustimo te nihil nisi summa ratione, secisse. Mea quae semper fuerit sententia, primum de pace vel iniqua conditione retine da, deinde de Urbe nam de Italia quidem nihil mihi unquam ostenderasin meminisse te arbitror. sed mihi non sumo,ut meum consilium valere debuerit: secutus sum tuum neque id Reipub. causa, de qua despcraui, quae & nunc alicta est, nec excitari sine ciuili perniciosissimo bello potest: sed te quaerebam: tecumcise cupiebam: neque eius res facultatem, siqua erit, praetermittam. Ego me in hac omni causa facile intelligeba pugnandi cupidis hominibus non satisfacere: primum enim
prae me tuli, me nihil malle, quam pacem: non quin eadem timcrem, quae illi: sed ea bello ciuili leuiora ducebam. Inde suscepto bello, cum pacis conditiones ad te afferri, a teque ad ea honorifice & large responderi viderem: duxi meam rationem, quam tibi, facile me probaturum pro tuo in me beneficio arbitrabar. Memineram me esse unum, qui pro meis maximis in Rempub. meritis supplicia miserrima &crudelissima pertulissem: me esse unum qui si offendissem cius animum cui tum, cum iam in armis essemus, Consulatus tamen alter δἰ triumphus amplissimus deserebatur, subiicerer eisdem praeliis, ut mea persena semper ad improborum ciuium impetus aliquid videretur habere populare . Atque haec non ego prius sum suspicatus, quam mihi palam denuntiata lanimeque ea tam pertimui, si subeuno essent, quam declinanda putaui, si honesti vitare possem. Quoniam breuem illius temporis,dum in spe pax fuit, rationem nostram vides: reliqui facultatem res ademit. Iis autem quibus non satisfacio, facile respodeo: neque enim ego amicior C. Caesari unquam sui, quam illi: neque illi amiciores Reip. quam ego. Hoc intcr me & illos interest,quod cum &illi ciues optimi sint,& ego ab ista 33 laude non absim ego conditionibus, quod idem te intellexeram velle: illi armis disceptari maluerunt.quae quoniam ratio vicit, perficiam profecto, ut neque Respub. ciuis a
me animum, neque tu amici desidercs. Vale.
Miui molestior lippitudo erat etiam, quam anto suerat: dictare tamen hanc epistolam malui, quam Gallo Fabio amantissimo utriusque nostrum nihil ad te literarum dare: nam pridie quid c,quoquo modo potueratri, scripseram ipse cas literas, quarum vaticinationem salsam esse cupio. Huius autem epistolae non solum ea causa est, ut nequis a me dies intermittatur quin dem ad te literas, sed etiam haec iustior, ut a te impetrarem, ut sumeres aliquid teporis, quo quia tibi perexiguo opus est, explicari mihi tuum o consilium plane volo, ut penitus intelligam. Omnia sunt integra nobis. nihil praetermissum est, quod non habeat sapientem excusationem, non modo probabilem: nam certe neque tum peccaui,cum imparatam Capuam,non solum ignauiae delectus. sed etiam perfidiae suspicionem sugiens accipere nolui: neque, cum post conditiones pacis per L. sarem & Fabium allatas caui ne animum eius offenderem,cui Pompeius iam armatus armato Consulatu mariumphumque deserret. Nec vero haec extrema quis quam potest iure reprehendere, quod mare non traserim:id enim,etsi erat deliberatio-
347쪽
le deceat,dc ubi me plurimum prodesse Reipub. lentias: ecquae pacincasenona deli de retur: an in bellatore sint omnia. Atque cgo qui omnia oscio metior,recordor tamcntua consilia: quibus si paruit sena tristitiam illorum temporum non subiissem.menii iquid mihi tum suaseris per Theophanem, per Culeonem adque saepe ingemissicias sit
recordatus. quare nunc salte ad illos calculos reuertamur, quos tum abiecimus, ut adateris nabcbis autem per quos pollisin quid Lentulus noller, quid Vomitius agat quida cturus sal: quemadmodum nunc se gerant, num quem accusent, num cui Iuccenscit: quid dico, num cuit num Pompeio. omnino culpam omnem popeius in Domitium conscrt: quod ipsius literis cognosci potest, quarum exemplum ad te mitto. Haec is ut videbis:&, quod ad te ante scripsi, Demetrii Magnetis librum, quem ad te misit, de coa cordia,velim mihi mittas. Vale.
ad castra iacie da, quod meas x i x & suas x ii. cohorteis tribus in oppidis distributas haberet snam partim Albae, partim Sulmone collocauit) nequc si vellet, expedire pollet ηNuc scitote me esse in summa solicitudine: na & tot, & taleis viros pcriculo obsidionis liberare cupio: neque subsidio ire possum,quod his duabus legionibus no puto effec0-
mittendum ut illuc ducantur . ex quibus tamen non amplius x iiii. cohorteis contrahere potui quas Brundusium misi: neque Canusium sine praesidio dum abessem putaui esse dimittendum. Dellio mandaram,quod maiores copias sperabam nos habituros, ut, si vobis videretur, alteruter vestrum ad me veniret, alter in Siciliam cum ea copia, quam Capuae, & circum Capuam comparastis, &cum iis militibus, quos Faustus lcgit proficisceretur, Domitius cum x ii. si iis cohortibus eodem ad iugeretur, reliquae copia omnes Brundusium cogeretur, & inde nauibus Dyrrhachium transportaretur. Nunqcum hoc icpore nihilo magis ego,quam vos, subsidio Domitio ire possim, seu permo teis explicare, non est nobis committe lum, ut has x iiii. cohorte is, quas dubio animo habeo, hostis accedere, aut in itinere me consequi possit. Quam ob rem placitu est mihi etiam video C. Marcello & caeteris nostri ordinis qui hic sunt ut Brudusium duce cinhanc copiam, quam ego habeo mccum. Vos hortor, ut quodcunque ilitum contra here poteritis, contrabatis, & eodem veniatis quam primum . arma, qua ad me nati suneratis, iis censeo armetis milites,quos vobiscuhabetis. quae arma superabunt, ea ii Brundusium iumentis deportaritis, vehementer Rei p. profueritis. de hac re vellem noseos certiores faceretis. Ego ad P. Lupum &C. Coponium Praeir. misi, ut se nobisςoniungc- rent,&, militum quod haberent,ad nos deducerent. Valete.
ni Rost te ad me nihil scribere,& potius ab aliis, quam a te de Repub. ccri remas fieri. Nos disiecta manu pares aduersariis esse non possumus. Contractis nostris copiis, spero nos & Reip. & communi siluti prodesse posse. Qinimobrem cum constituitis, ut Vibullius mihi scripserat, ad v. Id. Febr. Corfinio proficisci cum exercitu,&ad me ve'nire, miror quid cause suerit quare consilium mutaris: nam illa causa, quam mihi Vi'
348쪽
bullius scribit, leuis est,te propterea moratum esse, quod audicris Caesarem Firmo progressum in castrum Truentinum venise:quaiatdenim magis appropinquare aduersarius coepit, eὁ tibi celerius agendum erat, ut te mecum coniungercs, prius quam Caesar aut tuum iter impedire aut me abs te excludere posset. Quam ob rem etiam te rogo &hortor, id quod non destiti superioribus lite risi te petere, ut primo quoque die Luceria
si aduenires, ante quam copiae, quas instituit Caesar contrahere, in unum locum coactae nos a nobis distrahat. Sed si erunt, qui te impediat,ut illas suas seruent: aequum est me a te impetrate,ut cohortes quae ex Piceno & Canacrino venerunt,quae sortunas suas reliquerunt, ad me missum facias.' Vale.
CN. POMPEI Vs PRO Cos. L. DOMITIO PRO Cos. s.
hi TER As abs te M. Calenius ad me attulit ad x iii l. Calend. Mart. in quibus literis . scribis, tibi in animo esse obseruare Caesarem, &, si secundum marc ad me ire coepisset, confestim in Samnium ad me veturum: sin autem ille circum istaec loca commorare tur,te ei, si propius accessisset, resistere velle .le animo magno & sorti ista rem agere e istimo: sed diligentius nobis est videndum, ne distracti pares esse aduersario non possianus, cum ille magnas copias habeat, & maiores breui habiturus sit. non enim pro tua 'r prudelia debes illud solum animaduertere, quot in praesentia cohortes cotra te habeat Caesar, sed quantas breui tempore equitii & peditum copias contracturus sit. cui reitcstimonio sunt literae quas Bussenius ad me misit, in quibus scribit, id quod ab aliis quoque mihi scribitur, praesidia Curionem, quae in Umbria & Tuscis erant, contrahere,& ad Caesarc iter facere. quae si copiae in unum locum fuerint coactae, ut pars exercitus ad Albam mittatur, pars ad te accedat,ut non pugnet,sed locis suis repugnet: haerebis, neque solus cum ista copia tantam multitudine sustinere poteris,ut frumentatum cas. Quam ob rem te magnopere hortor, ut quam primum cum omni copia huc venias. Consulcs constituerunt idem facere. Ego Metustilio ad te mandata dedi, prouidendum csse, ne duae legiones sine Picentinis cohortibus in conspectum Caesaris committeretur. quam 3 ob rem nolito commoueri, si audieris me regredi, si sorte Caesar ad me veniet. cauendum enim puto esse, ne implicatus haeream: nam neque castra propter anni tempus,& militum animos facere possum: neque ex omnibus oppidis cotrahere copias expedit, ne receptum amittam. itaque non amplius x II ii. cohortes Luceriam cCcgi. Consiles praesidia omnia deducturi sunt, aut in Siciliam ituri. nam aut exercitum firmum habere oportet, quo confidamus perrumpere nos posse: aut regiones eiusmodi obtinere,e quibus repugnemus: id quod neutrum nobis hoc tempore contingit, quod & magnam partem Italiae Caesar occii pauit, & nos no habemus exercitum tam amplum,ncque tam magnum, quam ille. itaque nobis prouidendum est, Vt summam Rcip. ratio nem habeamus. Etia atquc etiam te hortor , ut cum omni copia quam primum ad me Venias. possimus etiam nunc Rempub. erigere, si communi consilio negotium admi- 3 nistrabimus: si distrahemur, infirmi erimus. mihi hoc costitutum est. His literis scriptis, Sica te mihi literas attulit,&mandata. Quod me hortare ut istuc vcniam: id me facere non arbitror posse, quod non magnopere his legionibus confido. Vale. i
LITE R AE mihi a te redditae sunt ad x iii. Calend. Mart. in quibus scribis, Caesa rem apud Corfinium castra posuis. quod putaui S pra monui, fit, ut nec in praesentia committere tecum praelium velit, & omnibus copiis coductis te implicet, ne ad me iter expeditum tibi st,atque istas copias coniungere optimorum ciuium possis cum his legionibus, de quarum voluntate dubitamus: quo etiam magis tuis literis sum commotus : neque enim eorum militum, quos mecum habeo, voluntati satis confido, ut de omnibus sortunis Reipub. dimicem: neque etiam, qui ex delectibus coscripti sunt aso Consulibus, couenerunt.Quare da operam si ulla ratione cita nunc efficere potes, ut te explices,huc quamprimum venias antei,quam omnes copiae aduersarioru conueniant. Y.iii.
349쪽
neque enim celeriter ex delectibus huc homines couenire possunt: &, si conuenirent, quantum iis committendum si,quod inter se noti sunt,contra veteranas legiones non . te praeterit. Vale.
Lip Pi Tu Di Nis meae signum tibi sit librarii manus,& eadem causa breuitatis cisi nunc quidem,quod scribere, nihil erat. Omnis expectatio nostra erat in nunciis 2 ust
dulinis si nactus hic esset Circum nostrum spes dubia pacis: sin ille ante transmisisse exitiosa belli metus. Sed videsne in quem hominem inciderit Respubi quam acuti squam vigilantem e quam paratum si mehercule neminem occiderit, nec cuiqua quio si quam ademerit, ab iis,qui eum maxime timuerat, maxime diligetur. multum mecum municipales homines loquuntur, multu rusticani. nihil prorsus aliud curant nisi agros nisi villulas, nisi numulos suos. Et vide, quam conuersa res est. illum, quo antea confesbant, metuunt: hunc amant quem timebant. Id quantis nostris peccatis, vitiisque cut nerit, no possum sine molcstia cogitare. quae autem impendere putarem,scripteram aite,&iam tuas litcras expectabam. Vale.
NON dubito quin tibi odiose lint epistolae quotidianae, cum praesertim neque noua de re aliqua certiorem te faciam, neque nouam denique iam reperiam scribendi ullam sentetiam . sed si dedita opera cum causa nulla esset tabellarios ad te cum inanibus epi stolis mitterem, faccrem inepte: eutibus vero, domesticis praesertim, ut nihil ad te dem stiterarum, facere non possum.&simul crede mihi requiesco paululum in his miseriis cum quas tecum loquor: cum vero tuas epistolas lego, multo etia magis. Omnino intelligo, nullum fuisse lepus post has fugas & sermidines, quod magis debuerit mutum esse a literis, propterea quod neque Romae quicquam auditur noui nec in his locis, ura Brundusio absunt propius, quam tu, biduum aut triduum. Brudusii autem omnccc tamen vertitur huius primi temporis: qua quidem expectatione torqueor. sed omnia ante nos sciemus: eodem enim die video Caesarem a Corfinio post meridiem prosc-ctum esse, quo Canusio mane Pompeium .co modo autem ambulat Caesar,& iis dianis militum celeritatem incitas ut timeam, ne citius ad Brundusium, quam opus sit acces serit. Diccs, Quid igitur proscis,qui anticipes eius rei molestiam, quam triduo sciturusss3 Nihil equidem: sed ut supra dixi tecum perlibetcr loquor, & limul scito labare incanconsilium illud. quod satis iam fixum videbatur. non mihi satis idonei sunt authores ii, qui a te probantur. quod enim unquam eorum in Rcpub. sorte sectum extitit/aut quis ab iis ullam rem laude dignam desiderate nec mehercule laudandos existimo qui transmare belli parandi causa prosecti sunt squanquam haec serenda non cratin video enim, quantum id bellum,&quam pestiferum futurum sit. sed me mouet unus vir, cuius su sientis comes: Rempub. recuperantis socius videor esse debere. Totiesne igitur sentcntiam mutas8 Ego tecum, tanquam mecum, loquor. quis autem est,tanta quidem de re,
quin uarie secum ipse disputetὶ simul & elicere cupio sententiam tuam: s manet, ut semior sim : s mutata est, ut tibi assentiar. Omnino ad id, de quo dubito, pertinci me scire quid Domitius acturus sit, quid noster Lentulus. Dc Domitio varia audimus, modos esse in Tiburti aut Lepidi, quό cum Lepidus accessisset ad Urbem, quod item salsum video eise:ait enim Lepidus, eum nescio quo penetrasse itineribus: occultandi sui caula, an maris apisccndi, ne id quidem scit: ignorat enim de filio. addit illud sane molestum
pecuniam Domitio satis grande quam is Coseni habuerit, non e ste redditam. De Len- tuto autem nihil audimus. haec velim exquiras, ad meque perscribas. Vale.
A D v. Non. Mart. epistolas mihi tuas AEgypta reddidit, unam veterem iii l. Caled.
quam te scribis dedisse Pinario, quem non vidimus, in qua expectas quidnam praemissius agat Vibullius, qui omnino non est visus a Caesare. in altera epistola video te cite
350쪽
,, ita esse, & quemadmodum redeuntem excipiam Caesarem, quem omnino vitare cogi . t &aut Hemonis sugam tendis, commutationemque vitae tuae: quod tibi puto cise faciendum :& ignoras Domitius cum facibusne sar. quod cum scies,facies ut sciamus. Habes ad primam epistolam. Secutae sunt duae, prid. Calend.ambae datae, quae me conuellerunt de pristino statu: iam tamen, ut ante ad te scripsi, labente. Nec me mouet, quod scribis Ioui ipsi iniquum : nam periculum in utriusque ir cundia politum est: victoria aute ita incerta, ut deterior causa paratior mihi esse videatur Nec me Consules mouet, qui ipsi pluma aut solio facilius mouentur. Oricii me deliberatio cruciat , eruciavitque adhuc. cautior certe est mansio: honestior existimatur traiectio. malo interdum,mul ri me non caute , quam pauci non honeste fecisse existiment. De Lepido & Tullo quod quaeris: illi vero non dubitant quin Caesari praesto suturi, in Sc natumque venturire sant. Recentissima tua est epistola Calend. data. in qua optas congressum, pacem non desperas . sed ego, cum haec scribebam, nec illos congrcssuros: nec, si congressi essent, Pompeium ad ullam conditionem accessurum putabam. Quod videris non dubitare, si Consules traseant quid nos sacere oporteat: certc trascunt, vel, quomodo nunc est, transierunt. sed memento,praeter Appium,neminem esse sero, qui non ius habeat tras. eundi: nam aut cum imperio sunt,ut Pompeius, ut Scipio, Selenas, Fannius, Voconius,
Sestius, ipsi Consules, quibus more maiorum concessum est vel omnes adirc prouin-- cias, aut legati sunt eorum: sed nihil desero. quid placeat tibi, At quid propemodum re ctum sit, intelligo. Plura scribere si ipse possem: sed, ut mihi videor potero biduo. Baliabi Cornelii literarum exemplum,quas eodem die accepi, quo tuas, misi ad te, ut meamn vicem doleres clim me derideri videres. Vale.
on sic sto te Cicero , suscipe curam & cogitationem dignissimam tuae virtutis, ut Caesarem & Pompeium perfidia hominum distractos, rursus in pristinam cocordiam reducas. crede mihi, Caesarem non solum in tua fore potestate sed etiam maximum beneficium te sibi dedisse iudicaturum si huc te reiicis. velim, idem Pompeius faciat: qui ut adduci tali tempore ad ullam conditionem possit, magis opto quam spero. sed cimi
constiterit,&timere desierit tum incipiam non despcrare, de tuam authoritatem plurimum valituram. Quod Lentulum cos. meum voluisti hic remanere, Caesari gratum, mihi vero gratissimum mediusfidius secisti. nam illum tanti facio, qui non Caesa is rem magis diligat qui si passus esset, nos secum,ut consueueramus, loqui, & non si to tum etiam,& ctiam ab sermone nostro auertisset, minus miser, quam sum,cssem. nam caue putes,hoc tempore plus me quenquam cruciari,quod eum,quem ante me diligo, video in Consulatu quiduis potius esse quam Consulem . quod si voluerit tibi obtem perare,& nobis de Caesare credere,& Consulatum reliquum Romae peragere: incipiam sperare, etiam consilio Sc natus, autho rete, illo relatore, Pompeium & Caesarciri coniungi posse. quod si fictum erit, me satis vixisse putabo. Factum Caesaris de Corfinio totum me probaturum scito: & quomodo in huiusmodi re commodius cadere no potuit,qu.im ut res sine sanguine confieret. Balbi mei, tusque aduentu delectatu te valde gaudeo. is quaecunque tibi de Caesate dixit quaeque Caesar scripsit, scio, tibi probabit: quaecunque fortuna cius fuerit bellissime scripsisse. Vale.
. o M Ni A mihi prouisa sunt praeter occultum, & tum iter ad mare superum. hocs enim mari uti non possumus hoc tempore anni: illuc aulcm, quo spectat animus, &quo res vocat, qua venianae cedendum enim est celeriter, ne sorte quare impediar atque alliger. nec vero ille me ducit qui videtur, quem ego hominem χ-λm α -- omnium iam ante cognoram nunc vero etiam α ρα - - . Non me igitur is ducit,
sed sermo hominu qui ad me a Philotimo scribitur: is enim me ab optimatibus ait co- scindi. quibus optimatibus Dii boni qui nuc quomodo occurrunte quomodo autem se in Y. iiii.