Martini Bonacinae vtriusque signaturae referendarij, Operum de morali theologia, omnibusque conscientiae nodis, compendium. Authore D. Antonio Goffar Leodiensi, ..

41쪽

r Alteratio bon. Ecclesiamcorum.

Iemnitate, restituenda est loco pio,ad quem ante alienationem pertinebat ibid.hun sa. Is .

Sisa persena poenam incurrant ratione alienationis bonorum Ecclesiasticae.

13. omnesin singuli Ecclesiastici saeculares aeregulares, res. Ecclesiae male, aienter alienan-re , excommunicationem incurritiato Episcopi vero rabbates interdicto vel suspensione puniuntur. Neque cxcusatur ab hac censura iii alienavit bona Ecclesiastica, sed poenitentia audatio titulo ductus , alienationem reuocauit ante realem, pacificatam traditionem , quanquam .multi Pociores contrariam opinionem non improbabiliter defendant .ro . M-IOS .n. I. ΘΛ. x r. aliam Cardinales subiiciuntur legibus M poenis contra alienantes bona Ecclesiastica impositis , quia cum subiiciantur legibus fauorabilibus, quum est eos etiam subiici odiosis Addo eos teneri vinculo iuramenti de non consentiendo alienationi bonorum Sedis Apostolicae. m. I.

na Ecclesiastica , sigetur his poenis censuris Respondetur quod non tum quia par in parem non habet imperium , tum quia legislator non tenetur suis legibus quoad vim coactivam viri

num. 8.

24. Peccat ne saltem contra iuramentum alie nando bona Ecclesiasticaὶ Responti peccare contra iuramentum alienando , seu innudando castra, ciuitates, dominia Scilis Apostolicae, nisi iuramenti vinculum sibi prius relaxet, secumniae dispensetii iuramenti vinculo, intellige si habeat

42쪽

beat iustam causam dispensandi, alio in dispen-1atio irrita est.eom. I LIO .vum. . sq. a. S. Summus Pontifex alienans bona cclesiastica cum damno Ecclesia Pum', peccat contra iustitiam, nisi alienet exJusta causa qualis est communis necessitas, vel publica utilitas qua in alienatione facta a Summo Pontifice semper es h Praesumenda in foro conscientiae, nisi oppositum

Σs. Probabile est alienationem bonorum Ecclesiae factam a Summo Pontifice etiam sine causa vali clam e se, at tenetur ad restitutionem damni illati per dictam alienationem .ionLI. Ol. IUGO.27. Donatio seu alienatio gratuita facta a Papa in laicos de bonis Ecclesiae sine iusta au valida est, sed iniusta Maccipiens haec bona, potest excit sari a restitutione propter bonam fidem.

28. Papa spolians innocentem beneficies, illud alteri conferendo,etiamsi spoliatum alia ratione compcnset, peccat contra iustitiam ibid.u. a. Idem sentiendum si alienet bona unius Ecclssae in aliam sine causa , secus si aliene aliena

tione compensat tua , nam tuu non peccat regu lariter contra iustitiam lom. I fol. 1 6 . u. 79-29. Validae sunt reuocationes bonorum iam alienatorum faetae a Pontifice alienantes, vel ab eius succelsore. Imo tenetur eas irritares, si aduertat fallas fuisse in detrimentum Ecclesiae, cui alia ratione satisfieri nequeat,quam alienationeSirritando toma .sos. IO62. num. s. 3O. Qui aliquid a Summo Pontifice accepit in damnum Ecclesiarum, tenetur restituere rc macceptam, vel saltem id tu quo factus est locupletiora

43쪽

tior, si a Pontifice interpelletur, vel alienatio re

3I. Commissam vel delegati a Sede Apostolica facultatem alienandi bona Ecclesiastica ita detrimentum Ecclesia concedentes, subiicituatuccae comm inicotion , modo sint inferiores Episcopis Episcopi vero , aut superiores piscopis incurrunt suspcipionem per annum ab executio ne ossici quanquam ista excommunicatio suspensio non est reseruata Summo Pontifici. Contra vero procurantes dolose vel scienter huiusmodi aliunationem aut decretum alienationis, lata est excommunicatio Summo Pontifici reseruata cincurrit hirque praefata excommunicatio etiam nondum secuta alienatione tom. I.

scio6α num a ct seq.32. Petes, an Commissarij, vel delegati ex comminicationem contrahant statim post decretum, etiamsi aIienatio nondum secuta sic Resp. assirmative, eum ipsi ex sua parte fecerint afficinem ex sua natura damnificatiuamasim. II. IO63. Vide, . Religiosin, Monialis. I. Apostata dicitur qui a vera religione discedit, animo deserendi statum religiosum , seu intentione non redeundi ad religionem. Et hoc verum est siue discesserit cum habitu, siue non.

Nouitius non est Apostata deserendo religionem, quia non discedit a statu vere religioso cum nondum professionem in religione emiserit. Idem sentiendum est de nonnullis mulieribus, quas alicubi beatas, ibi Tertianas, alibi V 'sulinas

44쪽

lina vocant;& de Monialibus Turris Speculorum in Urbe , quae non sunt proprie religiosaeta ibri. Num. 2.9 3. Et 3. Transiens ad aliam religionem, non est proprie apostata , etiamsi forte transeM ad laxiorem, cum hic non habeat simpliciter animum recedendi a statu religioso ibiu.mim. . 4. Digitiuus non est de cum apostata:fugitiuus enim a religione dicitur, qui a monasterio ad te-pus discedit, non animo recededi a religione, sed intentione portea redeundi ut si fugiat ob Prinlati metum Sc tigorem, vel ob vagandi voluntatem, aut alia simili de causa. Et hoc verum est siue fugiat cum habitu, siue illo dimisso, sitie etiam in carcere inclusus sit, aut perpetuo carcere damnatus cum recedat a monasterio absque debita licentia decus dicendum de eo qui e triremibus fugit ut poenas triremium euadat, aut de eo qui confugit ad Superiorem absque licentia immediati Praelati, ut ab iniqua eius vexatione liberetur ibid. num . . ct seq. s. Praelati religionum tenentur per se loquendo fugitiuosis apostatas, aut etiam eiectos data opportunitate reuocare, si spes subsit emendationis tenentur enim ex officio saluti subditorum consulere 3,in si non reuocent annuatim fugitiuos es eiectos , si spes subsit emendationis, priuationem officiorum,& alias poenas in decreto sacrae Congregationis expressas incurrunt.

6. Apostata Fugitiuus a religione ubique ca-

pi potesta suo Superiore, etiam extra tuum monasterium. territorium in si habitu dimisio apostata praetendat irritam fuisse professionem

suaui, non gaudet priuilegiis religionis decus i

45쪽

cum habitu reeessit siue licite sue illicite tum mim adhuc gaudc priuilegiis toti religioni

concellis, quia non extat ius in contrarium. m. '. postata vel fugitiuus priuatur alimontis seu me alimentorum quae religio ei exhibui siet; civita pater non tenetur alere fili tim sua culpa dii cedentem rgo neque religio tenetur ro Iigiosam a religione fugientem alerea a f. I, 8 Apostata eligi potest in Abbatem vel Sciperiorem peracta poenitentia, nisi obstet alia circunstantia aut aliud impedimentum , aut nisi aliud serant constitutiones ac priuilegia religio

s. postata iure communi excommunicat ronem non incurrit propter apostasiam praeciso, cum ista excommunicatio in iure non reperiatur. Dicitur rure commvnnomia apostatae in nonnullis religionibus expeculiari priuilegio ipsarum re-l ionum sunt excommunicati, ut patet ex priuilegiis Societatis IEs concessis a regorio XIII.

Io postata a religione repellitur ab ordinum sisceptione,&ab exercitio illorum quos apostasiae tempore suscepit, consequente sitispensiis est, vel potius irregularis: nequc potest dimillia apostasia ad Superiorem promoueri ante dispeni tionem Summi Pontificii, id quem pertinet ab solutio suspensionis latae contra apostatas. M. II. Apostatae religionum participantium priuilegia Societatis L s v non sunt cxcommunicati,praecisis suae religionis priiulegiis irino.

46쪽

eth. Transiens se aduolans ad aliam religio-ixi, assiique Trerum orditae , non est Crisus. ab exercitio illius.ordinis, siue illa re., Iinio sit aristior,sive laxior. tim. δ ιλ 9 7.n. 6.as Detinens apostatas , non videtur reus ex communicationis in genere loquendi, si ad 'anori itus ab ordinario loci cum dimittere nolit,irixi Pauli IV constitutionem. - bis. π4. Religiosus potest iusta concurrente causa in xeligionis utilitatem a monasterio expelli, ita σαρ quia 8 I. distinct non potest autem expelli inti Rue iusta causa seu in corrigibilitate, .relini sus iniuste expulsus a religione petere potes h limenta futura, non vero praetcriti, nisi forte H bitum contraxerit ad se alendum rom. IJ.948.

Vs. Expelli non potest religiosus, qui celato inliquo vitio professionem validam emisit, cum Eeceptio non sit circa substantialia religionis vesuppono. Item neque expelli potest virtute priuilegiorum religioni concestarum , nisi priuile ita post decretum congregationis iterum con-

Is Monialis non potest a monasterio ob ii . corrigibilitatem eiici, sicut vir religiosus; quia publico religionis bono expedit vi monialis amonasterio non excludatur. AH.uum.'.

t . Religio praeclarissima: Societatis Ιgis laudabilitera sine vilius iniuria institui potuit, ut hac c5clipione Reuerendissimo P.Generali libera facultas competat expelled religiosos post bienni j vota Ratio est qui volentii scienti nullast Miuria Patres autem Societatis scientes Sc

47쪽

VOlentes hoc gravamen , admittuntur ad prosen

78. Religiosus Societatis I Es liber remanet ab obligatione votorum , postquam a religione dimissus fuit modo dimisIus non fuerit ob fraudem, vel ob peccata hac intentione commissa ut expelleretur mam si hoc pacto dimissus fuit, non videtur liber remanere ab obligatione votorum, quia illa dimisito seu licentia irrita es ac inualida,utpote per dolum dantem ipsi causam obten

19 Religiosus qui eiectus est a religione tenetur suos deprauatos mores corrigere cni Cn-

dares, ut iterum admittatur , alioqui per ipsum stat, ne votum perseuerantiae in religione adimpleat. Quod si in religionem iterum recipiatur, admittendus non est in codem loco, gradu quem antea obtinebat, in punitionem delicti commisit tom. I se l. 922. num L. 9 2. a. o. Religiosus proscssus a religione lectu ζtenetur excipe Religiosos Societatis IE sv vota religionis substantialia seruare quia adhuc est religiosus piae, sessus , ita vi s a Superiore repeta- rur, teneatur redire, ad id cog possit. Eiectus expendens aliquid inutiliter, non peccat contra paupertatis votum iuxta sententiam nonnullo rum Doctorum , quia eiectis permittitur, dum vivunt, administratio bonorum ac si cli Mosi non effcnt ibi .num. i. st seq.

Vr. Higiosus ciectus, qui iam emendatus est, sed desperat fores, ut ad primam Eligionem a d mittatur, potest i opi a auctoritate sed cogi non potest I absque usa licentia aliam inarediaeque porfectam , qui et Iaian laxiorem. Quod si eiectus fuit a perpeti 'm, non tenetur aliam

48쪽

Yeligionem ingredi, nisi forte ciectus fuerit cum

Lac cotiditione ut ad aliam transiret rem. I. fI. 924. um . . ct seq. a. h. Religiosus eiectus non tenetur ex Volo

Obedire Episcopo , sed tanquam subditus iurisdictioni illius in cuius dioecesi habitat cis m. I.

23. Religiosus eiectus a religione, si priuatus fuit habitu, non potest illum deferre, quia sententiae iusta obc dire tenetur; si vero cum habitu ex pulsus fuit, icnetur illum deferre, quia adhuc est

religiosus ibidanum. 2.24. Religiosus professus a re limone eiectus, stispensus remanet, ita ut repellatur ab exercitio ordiniam , sitque irregularis quando delictum grauissimum notorium commisit , nec absolui potest nisi a Summo Pontifice tomta .fol. 926. num. I. . MI.

Assecuratio. Vide, Fideiusso.

T. Asse curatio est contractus quo quis obpretium, vel aliud interesse, vel gratis suscipit in se periculum rei alienae, obligando se ad illius compensationem si perierit, ita ut teneatur ad compensationem totius si tota res perierit, vel ad restitutionem partis si pars tantummodo perierit. Et hic contractus non est usurarius , sed licitus, modo iustum intercedat pretium cum ratione periculi, seruatis sequentibus conditi Gnibus; videlicet ut adsit aequalitas inter pretium da tum assecuranti,&obligati Ohem quam assecurator in se suscipit, considcratis circunstantiis temporis, loci in personarum o qui petit aste cura torem non cogat alterum ad contractum assecurationis

49쪽

rationis secum ineundum auecurator ab ea qui petit assecurationem admoneatur de veris periculis quibus res affecuranda subiacet , ut res de qua contractus assecurationis initur, existat; imo ut res non solum subsistat, sed etiam sit periculo exposita, alioquin si sie curator sciat con tractum, rem x.gr.perimi Ic ad portum , vel ad terminum, ad quem erat deserenda, nihil accipe re potest. Ex his patet mercatorem invalide colatrahere, qui sciens navim periisse petit assc- curationem qui adest dolus ex parte ipsius, qui eo ipso quo petit assecurationem , indicat rem non periisse , vel se existimare rem non periisse. rom. r. fol. 8sq.numa e sesa. Invalidus est contractus assecurationis,

quando quis aliquid assecurat, fingens se habere

bona ad satisfaciendum, re pereunte, cUm reuera

non habeat, nec breui speret haberes; quia dolus dat causam contractui tom. v. 'ol. 8 6.num. q. 3. Quaeres utrum vita possit assecurari, sicut possunt assecurari merces Respondetur, vitam posse assecurari ad certum aliquod tempus, ut si mutuaui alicui amico pecuniam ad s. annos, quem timeo moriturum intra hos s. annos, possum vitae illius assecuratorem petere, traditis ex.gr.asse curatori quinque pro centula, sic enim tam assecurans , quam assecuratus subit aequaloeericulum lucrandi, perdendi ibid. m.6.

BBaptismus.

vide, saeramentum.

Omen Baptismi, significat ablutionem,

a b se potius mimersionem in aquam, quia

50쪽

huia per Baptismum sordes peccatorum abluuntur, purgantura quamuis petoprie loquendo,nus tantum sit Baptiimus, nihilominus si muta Phorice in minus proprie loquamur, triplex in Baptistariis fluminis,flaminis in sanguinis, quo

rum quilibet appellatur Baptismus, quia Bapti Gani viCes suppici. Om. δει 39. V. Baptim '. a. Baptis ius flaminis est poenitentia , seu dolor perfectus de peccatis ob Dei amorem ibid.

3. Baptismus sanguinis,est martyrium, ideo sic dictum, quod essiciat effectus Baptismi, 6 illius vices aliquando suppleat ibid. . Baptismus fluminis est verus in propriuς

Baptismus,4 erum ac proprium Sacramentum,

quouiam incidit mentio martyri , videnduim obiter quid sit martyrium δε quid ad ipsum tequiratur ibid. s. Martyrium est passio, seu fruciatus lethalis

susceptus pro Christi fide, aut pro vera viri ate. Conditiones ad martyrium requisitae sun , ut in adultis adsit voluntas sum piendi martyrium, simul cum attritione supernaturali, si adultus h beat peccatum mortale deinde qui patitur martyrium , debet pati ob honestam causam, vel ob conseruationem fidei Catholicae , α religionis Christianae, vel castitatis, vel immunitatis Ecclesiasticae, vel alterius verae virtutis, praeterea est necessaria passio seu cruciatus lethalis illatus in odium Christi,vel in contemptum fidei. om. r. Martyrium conscrt gratiam ex opere perato, tribuitque reniissionem omnis culpae, pCena . om iso 42 num. I. ω S. Baptismus est sacramentum consistens in ab Iulioneo xporis execriori jub praescripta verbo- rinu