장음표시 사용
11쪽
prouenit x finis iudicatio in consequenter dicit de iis, ex quibus ipsa habet situm esse,ic ex huibus collat: Κ γωtum studia appetere debeat is,qui futurus est dialecticus. ec motu tognitione habere,ia qua sacere possimus, ut simus dialectici. cognitio. n. dat nobis uultu possessionF.
ea est,ut cognoscamus cuius esse in quo sit: horum auteussim dat nobis locorum traditis. In primis igitur,inquit siderandum est,ex quibus methodus sit quod ipse ad dens .inducit .si enim sumpse imus ad quot ξc quae, dc in quibus orationes existam,ta quomodo eis abundemus, is habebimus lassicienter id quod nobis propoluimus. Ex strus,inquit, methodus sit.N a si non sumatur quot mocis sint ea ex quibus M in quibus est methodus, certe nesque disciplina,neque cognitio eorum seri potest . finguolaria enim sunt infinita. Id quod ait, est, si nos nouerimus ex quibus methodus dialectica,ta in quibus sit, ta didiceorimus ad quot ita qualia,N ex quibus syllogismi dialectiose ei fiant. Qiuod itero ait,ad quot,ec quae intelligeiachim est de problematibus: ut dicet.nam diale ficus loquitur de quodam problemate proposito, ic de eo syllogismum Litit.quare cognoscendum est quot, ec quae sint dialecti
rorum problemalum genera. Illud autem, ex quibus de ' propositionibus dictum est. non tamen simpliciter illud εν ex quibus,significat est quibus propositionibus , sed dicit etiam de cis naec uerba, ex quot, ic 'ribus, quia non ex omni propositione fit dialectica ratiocinatio. si ergo scio irerimus quot id qualia sint problemata dialectica, quot scilicet genere,qualia uero ia est quae:nondum tame in
uerimus quae sint ea genera si tantummodo cognoueri γmus esse quatuor neque etiam noscemus propositionesis ex quibus fiunt syllogismi de his quaestionibus .dia quos
dicit oranones,significat svllogismos uel inductiones. est enim inductiva ratio ad diale licum pertinens, ut dicet. Ad haec si nouerimus qua ratione abundare possimus his quod uel de problematibus intelligenduin est.&propositionibus,quia non omne problema est dialecticu,sed
illud quot ipse deinceps explicabit: uel id sciturn de propositionibus,ex quibus sunt syllogismi, dixit, quomodo
abundare eis possimus.Vel dixit Quomodo dis abunde V mus,de oration bus dialecticis, hoc est de syllogismis o inductioni s: consul abimus enim ex quibus sit metho diis dialectica Id uero eum dicere docet cum ait, ta quomodocis abundemus, rationibus enim,de quibus dlx:t, sed non problemalis N propolitionibus. Id etiam mania
sellum siet quod ipse postea dicet de problematibus, ta
propositionibus dialccticis.& quid utrunm eorum sit idocebit. Dicet enim Omne dialecticum problema, uel pro positionem et se ad aliquid pertinens uel ad electioria uel ad fugat a uel ad ueritatem,ta cognitione: uel ad aliquia quod ad haec conducet&quia ipse dicet instrumeta,quibus syllogismis abundabimus, eise quatuor. quod uide tur dixisse, explicans quomodo iis possimus abundare. atque haec quid in abundantia ex instrumentis N locis nobis suppem.Vel etiam propositionum M problemastum abundantia ad abundantiam svllogismorum nobis adiumento est, ut ipse post expone . Potest etia id quod ' ait .Primum igitur considerandum est,ex quibus metho diis sit,idem ualere.quod hoc, Primum considerandum est,ex qu:bus aliquis dialecticus fieret nam qui scit in quo sit else ipsius dialectioes, idem ex quibus aliquis dialectisciis fiat,nouit. In primis enim demonstrare oportet, exiuibus aliquis feri dialecticus possit: deinde ea ad incleum dialecticum traducere.Non erum satis est ad cisci eois dum dialecticum scire in quibus sit dialectica . Vel illud quod ait, in primis igitur cosiderandum est, in quibus est methodus, idem est quod hod, in quibus est methodus
tanquam in materia Ec instrumentis sic.Post enim horum cognationem est locorum traditio.e quibus est eorti posysessio.Tum uero quod ait,si sumpserimus ad quot et quam lia x ex quibus orationes existant, potest non solum in telligi de isti logismis,sed etiam communius de orationi
bus dialecticis. Certum erum est syllogismos diale Mos de quaestionibus fieri .nam proposito dialectica est intres
rogatio repugnantiae, ex interrogatione nullus syllogis, mus fit .sed ex responsione,quae ad illam inIerrogatione adhibetur. Id enim est propositio stllopisti . At nuc n5 loquitur de eiusmodi propositionibus,sed de dialectici . quae sunt interrogationes ac propterea dicit eas quaestiones x propositiones esse pares,modo tantu differre problema a propositione.Igitur quod ait, tale est : si suma mus ad quot lc qualia, b ex quibus sint orationes diale,cticae. Vel si etiam non ex iis propositionibus dialecticis coniunctis syllogismi fiant sed ab iis sumuntur etiam propositiones quae ad faciendum sullogismum coeunt nam interrogatio est causa resposionis ex qua fit stilogismus niti etiam sumptionem uocant. Vel quod ait,si sum potius ad quo oc quae,ec ex quibus sint Crationes, non dixit de dialecticis orationibus,quod ait, sunt aut e num eoto paria haec: sed communiter Mura et aliter omnino enim aequales M aedon sunt quς stiones N propositiones huiusmod ii sunt ea quae sinit in contradictione propos sta ic adducta. Et tamen dialectica problemata no eadξ sunt cit dialecticis propositionibus, ut postea dicet. Hoc autem cum uniuersaliter docuerit, quot sunt genera ρος Rionum N propositionii, ec quid differat quaestio , prospositione deinde separat quaestiones dialecticas N rpo sitiones etiam dialecticas ab aliis.Sed propositio, de qua nunc dicit quam ait esse eandem cum problemate est dialectica. Dialectaea enim propositio est interrogatio repus annae.VH no simplicite sed in hae est dialectica, fit uero dialectica quando sumitur esse probabilis. Et quicquid ita propositum erit, erit tanquam problema dialecticum propositum.&omnis propositio ita proposita, oit tamquam dialect re proposita .Proprie autem problema dialect ciam.& quaestio dialectica erit, quando habebit prosbabilis atrem in utranque partem .dc erit probabilis, ec alia omnra habuerit,quae in liquentibus exponet. igitur ea ex quibus sunt oratiencs, Cr de quibus I, 2 gismi sunt, nam ero aesialia σ eadem sunt. Fiant enim ex
prope umbra orationes, π problemata sunt ea, de quibus sunt syllogilbi. Omnis autem propositio π omne problema
aut genus. aut proprium,aut amisens fgn sicut. Quia dixit cum qui sunt rus sit dialecticus, debere scire ad quot quasi res fiunt dialecticae orationes,& per quae, scilicet per problemata ec propositiones: de eis nunc uerba uniuersal ter facit M ait problemata N propositiones esse pares mimeto,ec easdem, ta ea sunt de quibus sunt sellogissim:& propositiones ex quibus sunt orationes, M
usae sellosi iii carum propositionum, quoniam ex talis hiis syllogismi essiciuntur. Nunc uero cum dixerit ea de quibus id ex quibus fiunt orationes esse paria ta squalia,N docuerit quae nam sint ,de quibus orationes fiunt scaliocet problemata: N ex quibus fiunt orationes, uidelicet
propositiones ea esse paria docet cum ait, Omnis autem
propositio,ic omne problema. Nam easdem rei sunt modicantia ec in eadem re sunt problema re propositio. Desinde uel o ut addet modo prolationis,qui in dictionibus est,disserunt inter se .nam interrogatio cum utrum, quod Graece dcitur Hrim, est problema. si uero sit cum hoe uerbo mim , quod Graeci dicunt , erit propositio. ita perspicuuiu est problemata hoc est quaestiones diales licas N propositiones esse easdem dc pares inret se . dens enim Philosophus loquitur. Diiunguit autem genera problematum N quae sint docet, eaq; ad methodum res ducit. In primis autem eorum diuisio est tripartita, in ponus In proprium,in accidens .deinde proprium diuidit odi finitionem dc proprium quod non est definitio, quod homonyme cum coinmuni proprio nominatur: 5c docet problematum genera esse quatuor. quod ita esse ex inductione probat. Si ois spolitio ic omne xblema aliquid honini significat,& nihil praeter hae ab ullo problemate declaratur, sequitur ut haec tot M talia sint problematum genera.deinceps uero ide quoque syllo uno confirmaοtur. id
12쪽
tur. id quod nos dicemus, elim ipse eius faciet mentionP. Tolsunius enim etiam hoc pacto isello eisiatum facere. Omne problema dialecticum habet quendam terminum praedicatum.qui de aliquo terinino ei subiecto dicitur: omnis terminus praedicatus de aliquo cisi biccto,uel de eo pro dicatur in substantia uel non: sed qui in substantia praedicatur,uel praedicatur tanquam definitio, uel tanquain gemnec non alito qui uero non in substantia , uel ut proprium, uel ut accidens praedicatur,x non alio modo: quare Omone quod de aliquo in substantia praedicatur,uel non in substantia,uel praed: catur ut definitio.uel ut genus, uel ut propriu uel ut accidens M nulla alia ratrone: ergo Omne prmblema dialecticii in babens terni:num de alliquo praedica tum illum habet, uel ut deis ruo,uci ut genus, ues ut pro prium .uc l ut accidens, L no aliter. nain quod in substativa praed:catur,si aequaliter dicatur est cius ii clinitio si in plus, genus . nam & differentia est talis . nihil m. alio infirtus desuperiore secti dum naturam praedicatur ex quo fit,ut qu.ede subiecto substantialiter praedicantur, sint, ut dixit, uel ut definitiones, uel ut genera praedicata. sin autem non sub γstantialiter praedicentur de subiecto uel soli et inerit. N restro de illo praedicabitur L erit propriui uel nec soli nec omni re erit accidens. M praeter haec non inuenietur alius modus affirmanue praedicandi. Videtur autem proprium ab accidete differre,quod proprium omni soliq, rei inest. Quamobrem omne problema nec inario per praedicati is scat aut genus, aut definitionem, aut proprium, aut accidens. estq, hic sillogismus in prima figura . de quo insequentibus apertius dicetur . nam ipse Philosophus perat um stilogismum idem demonstrabit. Disterentia enim cum generalis sit, erit cum genere ordia
Cum dixerit omne probicina M omnem propositio
nem declarare uel genus, uel defnitionem, uel proprium, uel accidens quia potest etiam esse praedicatum differmitti declaram .nc quas putaret driseremiam taetra exclusam es. se,& non lumc ab eo factam integram diuisionem, addi ra dit,Etenim differentia cum generalis si citin genere ordibra nanda est. Sed quare differentia est generalis, quia est in substantia eius,de quo praedicatur,ut etiam genus.& utraque sunt complentia uniusciniisq; eorum, quorum sunt pro Pria .Et quia ipsa in plus est,ta de pluribus, x specie disto; tentibus dicitur.Differt autem solum a genere, quod ipsa non dicitur in quod quid est . quia differentia per se ipsam sumpta uidetur potius speciem, uana compositum signi scata in quibus est huiusmodi subiectum: at genus umina declarat .species autem non est ordinala cum his.quia γρstio de gentribus M differentiis fit de illis subiectis, quotii sunt etiam definitiones. nam genere M differentiis sunt de Ditiones .Κ huiusmodi sunt species. igitur oportet subie,cta esse talia. Quod siquis praedicabit trecrem,as capiet subiectum individuum, cinus neque disterentia est,neque definitio. Si uero de aliqua specie iit problema quod habe it aestionem, paret ia esse genericum. nam A species de multis dicitur,& in eo quod quid est, non secus quam geonus. Est enim natura generis ac spccim ut stematini dicantur ita ut de eisdem praedicemur.
Q gotium autem proprium alias viscat quod istud erat esse, aliud autem non significat, manibas has partes pro
trium distinguatur. Cr lilia quos quid erat esse ii scat iis
sertio nommutur : alterum uero cummunt nota ne proprii
uocetur proprium. Igitur man stilum Ut ex iis quae diisti sunt, ex hac drus equatuor omnino effici, aut proprium,
cui definitionem, aut gemιs, avi accidens. Nemo enim optinetur nos dicere unumquodcve horum per se prolatum esse
propotionem aut problema: sit ex iis problemata er prois potiones feri.
Distingi ut hoc loco proprium G docet proprium dira genera quaestionum continere. Nam quoniam ruernum o R V M. I partim significat quid sit esse rei atqueenrs substannum cuius est propriti declarat parum non ii suscat, & quod derat et se est di fintio proprium in definitionem, & m prospruina distribuatiir.quod proprium non signiscet subistantiam eius, rimas est propreum . quod communi nomine proprii appelletur proprium .multa enim ad commutara,
re ad genera homonviniam habent,ut ingrum, quo scribi
natis,ad commune nigrunt ut homo olympicorum certas minum uictor ad hominem communem .ueluti tuam mitina quae est communis A panacularis. Simplicarer autem proprium crit.quod solita tota incit. Eius aut dilutio est, signiscare substantiam rei per orationi in .uci non. Iam uero cum proprium bifariam distinxerit, ait esse perspi=cirum ex hac uiuasione essequatuor penera quaellionum Omnia,quae cum nolmnasset, intulit, Nemo enim opinotur, nos dicere unun lirodque laomin per se dichim esse propolitionem aut problema. litori mi imborum hic est ira lensus, Nec quisquam putri nos dic cre nomina haec praes is dida est e problemal a , quoniam diximus a cadcre ut ita monima quatuor problemata sint, uel definino, uel genus, uel proprium,uci accidens .ncque enim potest nomen elle problema,aut propositio. uel lentiis est hic, Neino existi met desinitionem simpliciter dictam,uel proprium uel ne nus uel accidens esse propositioncni, aut problema diale ilicum.Opus enim est in eis e se quendam Ordinem,& quadava prolationcm .ut far problema, propositio . nam qui ait tonio est animal terrestre bipes, is neque problema, neque propositionem dialecticam dixit. lienim qui dixit, Homo est musicus diei homo est Numali uel homo est msibilis: sed ex iis reformatis fiunt ta problemata, ta quae mones. Estua .problelua hoc, utrum hoino est animal te restre bipes nec heu i ex definitione hominis factum est. N iamen non est eius definitio. In alus res se habet eodem modo, ut ipse ea us quae inseri, declarat.
Problema propostio isti runt modo. nam cum licitur putasile animal terreolre bipes esse hominis definitionem tarpuras ne animal genus cpe hominis prepost O '. si aera sic
dicatum,inrum animal terrestre bipes st hominis semitio nee ne fici problema. In a*s eodem modo ex quo G ut proposistiones G problemata vi paria numero. ex omni enim pro
talisione facies problimas modum commutabis. Cum dixeru propositionem A problema idem esse is Nam singula quatuor problemata aliquid lignificam λnunc differentiam eorum docet, eg qua aliud propositio; aliud problema nominatur: in quo docet etiam, quomo do problemata a praed: las qualu r oriamur. De propositione autem dialectica sermonem facit .ea enim est interroratio itaque problemaus, ta propositionis disterentiam dicit cile in modo quodam . Si enim propositioni appossuerimus hoc uerbum,umam, et problema art utrum mildus sit globosus an non .Illud aut in .puras ne,est pro si tionis sparum .ut putas ne imi uiri et se sphaerarii an non id quos Ariiroteles non apposuit M ita mancus est textus. Haec itero differentia quatia exposuit, ex usu quodamia
consuetudine cinanauit. Problemata nanque conuenit raotio propositionis in interrogatione. Interrogatio enim
est etiam contradictionis Inter rogatu . in qua conceditur responsori, ut utram contradicti ius partem uelit, elissat. & huiusmodi est etiam problema. uel d: fieri, quia interrogatio est petilio responsionis alterius partis constradictionis, ta problema non est petitio responsionis, sed ut ostendatur altera contradictionis pars . Itaque
problema uidetur esse simile propositioni interrogati uae . est enim petitio probationis, ta dialecticae oratio nis , R dialecticae interrogationa proposisto est similis. quod si quis uoluerit horiam discrimen afferre , dicet problema interrogare contradictionem, L propositio
iacm interrogare alteram patam contradictionis. quia κipse dixit, de problemate loquens,ialium animal terreare bipes est hominis delinitro an non illa ucrba an non addi
13쪽
Zt m propositione satis est alterum tantum poni, ut pustas ne animal esse hominis Renus quod Omissum sit, dicet aliquΛ hanc esse eorum disserentiam. Itemti; quo nam pacto erit haec definotio proposita ius dialecticae, quam ipse
tradit,interrogatio contradictior :at nec etiam solo mos
do est eorum differentia siquidem etiam problema comoprehendit contradictionem, ta propositio alteram pars te contradictionis. Sed cum in definitione re genere differentia problematis, 3 propositionis in prolatione esse docuerit,adiecit, In aliis eode modo: scilicet in proprio, & ac videte habet eande differetia quare aequalia numero sunt problemata 5c propositiones .ic huius causam attulit.
Est talem e censum qui si terminus quis proprium,quid genus quid accidens. t ergo terminus oratio,quod quid erue
Cum docuerit en quatuor genera sit aestionii. Ecquponam sint oposuerit, nunc quid unumquod in ipsorum sit explicat. Est aurem terminus oratio quod quid erat esse significans .Primum loquitur de definitione, quia est perofectior N omnia habet in se: nam penus est in definitionere proprium 8c id quod inest, hoc est accidens. nam haec
ex ea definiuntur quid uero nomen definitionis significe exponit quod nonae duci:ur a terminis agrorum, quibus agri ab aliis separantur. Hoc uero loco licet definitionis desinitionem tradat, non tamen in iusnitum ababit. nam haec est omnis destrinonis quatenus desnino est.definitio, pc non alia alterius Et ait definitionem esse Oratione sgnificantem quid si esse rei quod soli orationi inest Sed hoc, quod quid erat e se tanquam definitum comprehendes intulit signiscar enim quod quid est, essientiam definiti. hoc est, ratio explicans quid sit esse rei cuius est definitio.nam illud uerbuin erat, non est usurpatum hoc loco tanquam significet tempus praeteritu,sed pro eo quod est, qui usus loquendi est conluctus.Nam apud Craecos qui dicit, hoe erat idem dicit ac si diceret. hoc est. ita usus est hoc loco erat,pro est. Et qui dicit quos erat pulsans ibres, idem di cit atq; is,qui ait qu:s est ii e pultat fores. Dicit enim des, nitionem significare substantiam, R ementiam tinus 3 rei, pc non aliquod accidens,aut aliter consequens. Qim enimi iura unicuim insint,desnilio quae esse declarat, alia sera rans ab iis quae insunt in definitosolum exponit ipsus es se N quatenus in hoc esse,ab altis differre dicitur. Neque
'i enim temere, neque superfluo add tum cst uerbum, erat,
sed neces lanci . nam s, erat, signa ficat est, mi oratio, quae signiscat qued erat,eadem cum ea, quae 'uid est fgnificat. patet rem propositam esse eam, cinus di finitio trad:tur. quod si sit,omnis Oratio habens aliquod praedicatum inuid de proposito erit definitio erus. In quid autem praesicantur genera de sprete s. umuoce elum praedicantur. Igitur oratio quae speciem in genere ponet, erit defuitio speciei,quae quid sit exponet.quod uerum non est. Igitur
non satisfuit illud uerbum erat, ut suadam putant, in pri
mis Antisthenes, deinde Stoici quidam . Illud autem uero hum Esse iure additur .nam Oratio si scans quid est en non est genus,uel aliquid alaud praedicatum quod in quid dicatur non enim est noc esse ipsus spiei ut genus de ipsa praedicetur quia species hc genus speciei non idem sunt. N est perinde ac si diceretur oratio rei substantium signis,cans,dc quatenus est enas essentia. Qui uero dicunt desiit, tionem esse orationem secundum resolutionem perfecte, di aeque prolatam,cum dicant resolutionem explanario, nem dii initi summatim N adaequare,quae nec excedat,nec desit dicunt nullam dii tionem ab ass gnatione proprii Emosum essemam hac oratio, animal risibile, adaequat. re integre hominem smiscat, ura nec in plus, nec in mi nus se habet, quam homo .l ea oratio de proprio mulsium differt L definitione . quia non significat in quo sit esse ipsuis hominis. risibile autem non esse hominis eis otiam, patet ex eo, quod essentia perficit aclionem unius curiasq,,quatenus unumquod pest. Sed tisiis non est hos mirusperfecto.
ignatur autem, i oratio laconeminis, erit loco ordisti a nomen. nam Cr quaedum eorum. quae ab orat one frumscuntur, Uniri possunt.nam quicunq; quouis modo faciunt usHnutionem nomin .putet eos non assignare rei definitionem, eo quod omnis definitio est oratio quadam . Accommodat
tamen definitioni. cr huiusmodi ponendum est, ut honestum esse decens. smiliter quoque utrum sensu disciplina idems an suersum . in disertionibus enim utrum idemst, an disversum multa fit immoratio. Simplociter igitur accommoda tu timetroni dicuntur omnia,quae stib eadem mithodo cum de nitionibus sunt Haec utilem omnia,quae nane diximus, huius
modi esse ex his patet quod s poterimus quid idemst, o pu
diuersum d putare, facile de definitionibus argumentabimur. num ostendentes non se idematfnrtronem euertemus. quod tamen non conuertitur quia non satis est ad d finitionem confrmundum, Im esse ostendere. ad infirmandam quidem est sistis ostendere non idem esse. Cum ipsam definitionem desniuerit, nunc quomodo
fiat esus assignatio M unde sumatur exponit. nam uel desnitio pro nomine assignanti quod enim ait,assignaturali rem aut oratio loco nominis.pto eo dixit, quod est, assi gnatur autem talis ratio,qualem definitione diximus, uti pro nomitte, ut quando dicamus, homo est animal terre stre bipes nani in hoc pro homine hominis Oratron .i. desnitionem hac aues auimus animal terrestre bipes,aut assgnanir oratio ap oratione.i.definitio pro oratione. O
etiam in iis fit, in quibus definitu genus uno nomine non possumus complectrait animal terrestre, uel animal aquastile uel animal uolaticum .s mina haec singula definiamus, Orationem in definitione transmutabimus. ita cii sit animalis terrestris oratio eius definitionem ira assignamus, ani mal terrestre est substantia animata sensibilis, quod aptum 5 natum est in terra commorari . Transumptio quom ex orationibus seri potest,quae orationes fiat traditae ex qua non sunt definitiones in desinitionem, ut animalis risibilis in animal rationale mortale.uel etiam animalis scientiae cal)atisma scientiae capax est hominis propriu. qm Dii non mi capaces,quia in eis nihil in potentia est. Item , potest oratio sumi,pro oratione quido utriusq; uel singuloru aliquis desitatione ex iis assignauerit ex quibus est oratio .n isi ut arm c ru,quae in ratione sum, definiatur enam orationis defnitione assignare poterimus huiusui. orati nis
homo ambulat erit definitio animal terrestre bipes quoa progressiue p laterra in uenir. na no dicit definitione prodesnitione assignari. Nunc uero cu interda explanatio iis
causa .p no te nonae assignetur ut qi aliquis bonii erie uti redit cret uti iustu esse aequale, ait tales assignationes esse definitionis adunationes .na desunt ad' est oratio a no his ponitur perfricii si est,quod nem nonae loco orationis assgnaso quis definitione assignati t. Nome n. m et pro Cratione assigna ur.ut a dicit laudabile bonii de honestu: is fecit translatione Orationis in nomen .igitur desaeuo iis pcit esse nomen. Ipse is ait tales assignationes esse definiri Das,q ad ostendend si aliquod nome occultu in notius cornutant. .i ob re haec quo inter .pblemata definitiua uidentur inferre definiti ne. Ait et esse . lemata ea,in ubus
ti ur, ide ne sit an diuersum .ueluti uitii sensus ide sit nasci etia an diuersum ita utrii ide sit incolinetia R inteperanstia uel teperiatia Ec prudelia uel no,cur aut definitiva haec sint,causam subiungit na ua et in problematibus de definitionibus ut ii ide assignata desvitio significet, quod illud,
quod traditur, uel nomen, uri oratiO,an diuersum magna stio est.oportet.n desinatione ide s gnificare. Et ad sum
ma dicit oia selemata de mima appellari,quae sub ipsam
definitionis methodia eadiit ita q eadiit in melli si definitionis de nua sunt Oia aut ea in ubus qO cst, utra eade, uti no eade sint iter se,sub ipsam cadiit methodii definitionii. rus et rei carnassignauit. na methodo,2 qu.i pollia
14쪽
mus ostendere quid idem tum altero, uel diuersum sit, indefinitionibus utamur, a quomodo utamur exposuit naostendentes assigna iam orationem uestiti defintionein non else eandem in eo de quo assignatur eam no e se deuessitionem ostendemus sed no tamen Ostendcinus. quod
idem significet oratio quod id,de quo iam riud nitione
assignaui nurs.ln alias arcide est liquidem oportet delinitio iustu ide habere.no tamen qiua idem est,iam est et i a definitio quandoquide id no coueriatur,nel aequale est; put insiti praedicatur ide R desiistio .:deo si no idei no est de uoued si ide no est omnino desinitio dicitur .n. ide, ut paulo post dicetur,multifaria .sed neq3 lde genere ncq ide Decie est definitio nem etia ide numero ino quare Oaenium est ide esse utile ad definitrua problemata: A non ideomnino eise maerere de eode dc dcfuatione . neci .n. quia
i id est aspectabile a se es color M audibile,& strepitus, Rsuper similiter e tutabit ob id illud est coloris desilitio per se spectabileniet ut quida desiuilit,propnu ursus sensi,
Dile.non .nquatenus color 8c strepitus talia sunt, sed secim
dum eius habitudine ad sensibile.Quae cu de ipsa desinitione dicta sunt fere ad propositain facultatem si ant.
Proprium ratem est,quod non indicat quid est esse sed soli
inest, π conuerso pr dicatur de re ut proprium homonis fit, grammatices cap x.nums homo est, grammatices capax est: grammaticae fusceptiuum est,est homo nam nemo illud es se proprium dicit quod alii inesse contingit tit homini do, miis
Te neq; id quod aliquo temporis acto soli in R. quod fi alia quod horum proprium dicitur, id non si liciter , sed aliis
suundo. ad aliquid proprium docetur . nam a dextris is , aliquando propriam est. bipes autem ad aliquid propria est, ut hominis ut equum, ad canem. Quod autem eortim e contingunt alas inesse,nuctum centis in praedocetur, in se is
Quoniam in posterioribus resolutionibus atm in libris de prima philosophia agit de desinitione diligenter, nunc
ad loquendum de proprio descendit. Sed non ignorandii est,m Theophrastus problemata de eodem collocat sub generalibus, ut facit etiam problemata qua: sumuntur exr disterentus nam dicit Disserentiam 5c identitatem genera M lia statuamus Et haec sint obiter dicta. Definit aute iterum hoc modo proprium Proprium inquit est quod non nulleat quid ea esse:sed soli inest.ξc conuertibiliter de re prae dicatur iam proprio re definitioni commune est soli vaesse tae uicis in ec conuertibili aer praedicari. i. omni incurina quod ξc omni id soli inest conuert miro Differunt aute,
quod definitio declarat quid est esse,sc substantia rei est et
omnino oratio: proprio uero nem necesse est, ut sit ora
tio nem significat substatum rei, cuius est proprium: sed uel quanda eius dispositionem,ut in homine habere latos
ungues.uel potennam ut scientiae capaZ, Arisibile actio ne ut in diuino corpore continua motio.ex quo sequitur, ut eiulacni ptistat esse plura propria. deserationes autem xo possvnctai quis accurare perpendat: quandoquidem est una ullius citius p substantia, cuius desinitio in i carnia est.
Quod uero proprium non si scet sustantia eius rei, cubius est propriia, ut risibile subita sui ilii hois,uel gramaticae capra,palet ex eo quod iam dictu est, quod secundu eain potentiam est uniuscuius p animalis est entia, secunda qua cum sine ullo impedimento operatur,tunc suam persectionem indetur accipere nam perlectus equus is est qui secundia quam potentiam est eius esse, sine impedimento agit.
quare si hominis substantia est iu potetia ridedi, etiam perfectus homo erit is, qui sine impedimento, oc ben rideat. sed ataudii est ponere hominis perfectione e re inridedo sine impedamento. Cur igitur dicet quispiam, homo per
Jerrestre,& bipes definitim an mrre veruin non est, ex hoc .d:uidere proptiuin,8 definitionem. uelut tales orationes
. uidentur e se definitiones,quod separat per ea quaerituruo . R V N. proposito illud ab omnibus aliis. sed sint propriae destiistiones aieluti se habeant quantum ad hoc, ec quatenus est definiti Eularia maxime, ut homini secundia rari naret ocideo est cuiuis definitio proprie .n im desinitionem Oportet esse disterentii sesquidem illae ne iis in species diuidunt,no secundit quaedam accidenti sed secundum substantia. at proprium non est differentia. Debere aute proprium cstra praedicari, statuit his uerbis. N a nemo id else propriudicit.quod alii contingat esse, ut homina dormire. nem id quod per aliquod teraporis spatium soli inest. quae uerba addid)t, quia etsi dicitur aliquando de ras quae non insulit soli reimem de iis qui uicissim praedicantur aliquod prospitium quod hoc non sinpliciter dicitur proprium sivi aliqualido ut o dotris elle, est al:cuius quandoq; propriit. Sedere etiam est aliquando aliculus proprium, uel erat ad aliud. ut bipes est proprium homin s respectu bestiarum, quae non sunt bipedes. sed non est simpliciter proprium. est enim eius proprium ad equum ad canem, sed non ad auem, igitur Doc erit semper, sed non iuni liciter, sed ad hoc proprium .pogunt quoque nonnulla soli inesse, non
tamen ut propria, ut a potentiis propriorum actiones ceu humerare. tione uti,ridere, saltare. haec enim non pro
pria sun quia non omni insunt . potentiae enim M omni, re semper sed amones nem omni simul, nem semper. Pubter e iam quod neque ea quae contingunt, L possunt allesti inesse, conuersim praedicati possunt. nam quod uicissitaec subiicitur alicui, A de eodem praedicatur, necesse est
aequale esset sed nos proprium illud e se ponimus, quod
Cenus autem est quod de pluribus er Jecie di oralibri in eo quod quid υ praedicular. in eo autem quod quid o praedreari dicuntur ea, quaecunq; reddoe conuenienter pes urit ii,
qui interrogantur surdi quod propost in est . quemadmois
dum de homine couenit eos, ut interregati sunt quid est quod
proponitur,r pondere quod est unimul. Genera darem ultri buitur etiam hoc, utrum in eodem genere aliud cum alio, in
diuerso β. nam o talis quaestio sub eodem methodum, sub quam genus cadit naris distulauerimus, unimal esse heminis
genus, O botiis etiam haec sub eodem genere contineri stipulabimus. sui utilem ostenderimus alterius esse genus, G ulterius non sciae non esse in codem genere istut ei amus. Tradit hoc loco generis definitione, qua penus ab aliis iudistinetit quibus etiam inest de pluribus praedicati , atq; a
differentiis spiriirpem is aspeciebus separauit cum dixit, digerentibus specie.quando enim aliqua di ferunt specie inter se ut homo,& equus,lc canis luc genus de ras in cuidest praedicatur.at spreres non praedicatur de specie d fieretibus sed de pluribusae numero diserentibus in quid est
praedicatur.quatenus species est.nain praedicatum de pluoribus,cuius subiecta possint later se differre,secudum spes crem id genus esse necessie est. Differentia quoque de plus Dbus,&specie differentibus praedicatur, sed non in qiud, quia sic eadem ratio esset generis ξc differentiae, sed ut alibi dictum est difieremia mag:s in quale quid praedicastur de iis, de ovibus ut d:sserentia praedicatur. nam quale quid res sit, indicat'. Vnde non est cxistimandum in ca tegonis maxime necetanum dissum illud , differentias de subiecto praedicari, ut intelligari de iis differentiis, quae proprie dicuntur: sed de si s quae iam cum naate Nasumptae sunt. nam omne praedicatum de subiecto in Quis est. de illo praedicatur. Disserentiae autem quae sunt praedicarae in quid est, ni genera, A non disserentiae. etsi accidens de pluribus praeli catur, ec de specie disseren ritus, tamen differt a genere , quia non dicitur in quid est. Praeterea quid sit in quid praed cari, ipse expon:tnam quacunque conuenit interrog ius assignare quid sit res proposita , in cuid est praedicantur. Disserentiali, - 'aute δε problemata dictere: arialia sub genere coli tui, ipse Aleae .Aphrosi per Top. B D
15쪽
quoque aTrina t. iusmodi est illud, limam canis sit arismal rationale necne. Est autem proprie differens id, quod renus in speciem diuidit. neque enim quicquid ab aliquo differt proprie disterentia differt, quia plura accidentibus differunt .sed illae differentiae communes appellantur. Iam uero generalia quoque problemata esse ait ea , in quibus quaeritur, utrum hoc N hoc in eodem genere sit nec ne. quemadmodum erat diis bile , N quaerere utrum hoe cum hoc idem sit. tuae quomodo generica sint, ostendit. oportet enim eum, qui ostensurus est, quod aliqua sunt in eodem genere, ut homo, N equus, ostendere quod animal est hominis , 5c equi genus. haec autem sunt gen rica problemata. item ostendere aliquid non esse in eosdem gentie , per et ad genus. ut uidere non esse sub eodem genere, quod clamare. nam hoc est sub genere actionis , quod non est genus uidendi. uidere enim est aliquid pati nam sic probatur uidere,& clamare non esse sub eodem genere : licet figura terminanonis in idem desinant, sed huiusmodi ex locis ad genus pertinentibus demonstrantur.
Accidens autem est quod nihil borum est, neque definitio,
neque propriam, que gerius,rer autem inest. Et quod conai ingit inesse uni er eidem,et non inesse ut silere contingit inale alicui eidim, Cr non contingit. 31mhicr qrtoque album. nam nilui prohibet idem album est , π non esse quandoque. Secunda accidentium d finitio melior est nam ponitur priis
ms .necesse est seire quis fit definitio, qius genus, quidque sit
proprium. secunda autem perma est ad cognoscend
Assignat duas accidentis definitiones, quarum altera declarat quid sit accidens per negationem praedictorum. nam quili alicui rei inest sed non aliquo ex modis anstedictis inest, id est accidens . altera uero oritur ex natura accidentis. quod enim ita inest, ut possit eidcm inesse, Mnon inesse, accidens est. Et ipse hanc definitioncm prae ponit, N propterea inquit, qui cogniturus est aliquid per negationem, necesse est , ut prius cognoscat ea quoοrum negatione illud signiscatur. sed qui ab ipsa re defi nil, nihil opus habet, ut cognoscat propositum .nam talis ratio eiusdem rei substantiam Ec naturam signiscar, quia definitio est oratio quae significat, quod quid erat essse. ut antea diximus. sed esse cuiusque est in ipsa existensita, V affirmatione. igitur oratio ex negatione quorunodam non erit proprie dissinitio . cur igitur ambas posuit,fc non eam solam,quam priore loco collocauit ut ostenderet etiam fieri talem quandam rationum assignatiosnem .uel quia uteriir tali ratione accidentis in lus quaest quuntur. ex acccidentis enam ratione tot esse problema tum genera confirmatur .sed ille modus definiendi est fors tame omnino melior sit quidem hic in aliquibus est necessarius, ut in simo. Secunda nanque definitio aliquam accis dentis partem comprehendit, Prima omnem nam quaereret quispiam,utrum ratio dicens accidens esse, quod post in ine se uni bc eidem, ac non inesse, omnem accidentis naturam comple litur.quod si est, accidentia quae insepa rabiliter alicui insunt, neque ut substantia, neque ut pro pria, neque ut differentiae, neque ut definitiones insunt. absurdum autem est, dicere ipsa, aliquid horum est e. id tur sequitur ut eorum quae sunt alia quaedam natura sit praeter quatuor antedictas. quod si sit, neque numerus
problematum, ta propositionum hic erit: sed erit etiam quintum aliquod problematum genus in quo pizedican tur ea,quae sic insunt. qua ratione prima definitio melior esset,qua fit, ut simus , naso non queat separari. non qiua simitas, ta aquilinitas nasias ipsa etiam sit. nam ita ne sinutas quidem ent nasi differentia : sed quia simitas Mnasus in eodem uidentur comprehendi. Nam si talaetas simitas nasi est cum sit ex utrisque aggregatum, merito im.sa etiam cum naso est.& , naso inseparabilis ira, ut etiam cauitate . nam simum est utrimque aggregatum. quo
te simitas non est amplius arcidens, sed accidens cum
eo, cui accidit. ac cauitas est accidens quae naso aduenit.
ξc non potest inesse uni eidem , id non inesse . non omniis no significat non pol Ie, id quod prius inerat inesse eidem,ta non in e sed illud,ut nulla res indigeat praesentia accis
dentis,ut uel fit, uel non sit. nam dc sine accidente res esse possium . est enim etiam nasus absque simitate . quare etiam non men non tollit. hanc rem, N si inseparabdi ter insit poterit tamen inesse, M non inesse . nam extra Gsennam substantiae, M naturae rei licet non possit non ira esse,significat continsere inen eidem, K non inesse. 8c itulud nimirum erit accidens,quod cum rei insit,non tollit id, tui inest sed quaeret aliquis, si nivi, ec cygno album hoe motio inest.& pica nigrum .ialia enim uidentur esse aliquomodo de rei substantia. sed dicimus ea quoque acciden tia esse,quia nullum est in substantia eorum, quibus inest. nam neque niuis substantia conisistit in albo neque pios in nigro sed haec ipsorum substantiam consequuntur.& sibi accidentia inseparabilia. Item diceret, quod licet his non possuit inesse,& non messie,tamen aliis positione inesse, tanon inesse sed quae sic se habent, ad aliqua entia, acciden tia fiunt alet neque hoc uerum erit. Porro calidum cum ita sit ut non possit igni non inesse non est ignis accidens. sed album in niue uel est genus eius uel definitio uel propriu: sed nihil horum de ipsa dici potest: item uero neque erit differentia cum color non uideatur esse differentia corpo tis specifica. igi: ur haec plus aliquid habent, quam reliqua accidentia. quod tales affectiones,lc qualitates ex quibus
haec const. at ex necessitate materiam consequuntur . nam talis corporis ceu nebulae quae est nimis materia condensationem quae fit excessu Figiditatis cum interclusione alicuius spiritus albestendo sequitur necessiario nam aeris intra nebulam compressio ac eondensatio, o fricatio in conmdensatione,& constructione nebulae,quae per excessum frigiditatis fit, praeueniens eius segregationem talis coloris causa est. nam cum fricatur Zc mouetur spiritus, albescit. quam etiam ob rem spuma alba est. sed quaedam confriaeauo,M motus sit in congelatione nebulis tu in ipsa uestus contrahitur,l ad protundum declinat, ic separatione impedit .ec sunt illa quidem niuis substantiae, M album illa consequiitur,ae passionem alrquam 5c accidens. M album erit nixus accidens quod quidem eius substannam non coplet .nam si album non est nauis materia rec forma, id noest substantia nivis quod est quoddam adueniens niateriae in mutatione ad eam formam, quo ab ipsa inseparabilecst,tamen non dicendum est de hoc, quod non contingit in eis e rei. Ita quoque foemininum cum sit quaedam a noctio,etiam accidens esse ostenditur. Quocirca definitio ac cidentis per aliorum negationem uidetur maVrs comple
cti omnia accidentia, quam secunda. ideo usus est . nam melius est ita definire, ut ita dicam. in quibus autem imo possibile est tali ratione totum definitate complecti debet potius per negationem definiri. Ita uero tulit accidens, quia unius naturae non est. nam nouem genera post sub stantiam sunt accidentia.quamobrem non poteli una alis qua ratio eidem tribui. Sed erit eius proprium in subiecto esse si omnis substantia non est in subiecto. quin etiam species,lc differentiae in ea segregantur ab eo quod in subie cto est.ipse tamen hanc acclinatam disputationem euitans tanquam huic loco minime propriam, in accidentis definitionibus assignatis acquiescit.
Accidenti quoque conixnguntur oe, quae inter si fune
comparationes,quae quolibet modo ab accidente ducuntur. De
Iuti utrum expetibilius si quod honestum est, an quos utile. er utrum suauiorfit vita ex uirtute, an voluptaria. itemss quid aliud bis fruile dicitur. In ha enim omnis M.Atri mazri praeficatum accidat,pristio est. Vt problematibus distinitivis ea quae sunt de eodem, M scitericis ea quae , diffaenua sunt, ec iis quae de proorcio funt, ea quae aliquando , di ad aliquid propria egena
16쪽
Hent adiunxit: sic etiam problematibus accidentalibus annectit comparatiua .st enim in solis accidentibus comparatio. uel etiam magis Animus non est alicuius genus. ues
proprium. tres de initio, sed tali. passo luminest actis
demibus de iis enim quandoque quaeritur, insit ne alicui, nec ne . ut cum sumetur an diuitiae sint bonae uel non. Nan temperantia sit uirius uel non. hac autem utrum maο sis insit quam aliqua alia. ut bonum magis sanitati quam diuitiis: ta suauiter uiuere ulti mag s insit, uitae die uinumis, an uitae uolupruosae. ni his enim utrum propositum quoa est accidens magis infit, quaeritur. quod autem arsi quolibet modo. uel additur pro hoc, quatenus compara tio feret, ut etiam ipse exemplas indicat: uel quia multis modis si comparatio .uci enim utri subiecto magis insit praeditatum, ut Lilloc,urrum diuitiae lint eligibiliores sa
nitate uel ultum magis subiecio inest, ut sanitari suave, usiisse aliquando uero utrum hoc huic,ues hoc huic ut utria triti magis inest bonum, quam morbo malum. quo
enim uis modo coinparationes sant, ab accdente dicens tur.5c secundum tu agis ic minus Lent .Lt ita sunt compa
rationes: si tacitas est magas eligibilis quam d uitiae, cumno sit obstipsum H Ibilis,nec d uitiae. Item , si uoluptas
magis bonum quam finis,non est bonum, neque sitis erithonuin .riusus si diuitiae minus bonum si iam sanitas, sunt aliquando honae etiam sanitas. Etiam,si sanitas narnus boonunt,iis qui in pace sunt, quam bellum gerentibus, etiam his bonum est Tales autem comparationes a simili ducuntur qua uel unius ad duo sunt, uel duorum ad unum, ues duorum ad duo ut ipse in locis comparanius doceba. Ite illud quolibet modo, potest hoc signiscare . quod etiam problemata quae habcntur ex consilio, sunt ipsa quoque comparamia aliquo modo. quamobrem ea problematis hiis accidentalibus comectit . utrum autem ducenda sit uxor nec ne ξζ utrum genera di sint laberi nec ne sunt compara ira m his enim utrum in quaestione clitibii us sit ex quiratur. Quasuum eitam est tale .utrum Higabilius sit uxo re ducere uel filios procreare uel quatenus aliquid in prooblemate positum eis sed quicquid id sit, ac dens est . quia an subiecto Hre bil:us accidat, quaeritur. q:rare talla cono nectuntur acciden:r.Sunt etiam nonnulli qui haec problesinata uolunt esse genetica: quia in eis quartetur an genus si eligabile atqui ncin quatitur si in quid est eligibile de eta praedicetur sed si solum eis insit A conlatantes non cistermdunt quod non sit genus bonum,cxcmpli grana rolupistis,sed quod ea non inest.at in problematibtis de genere,uddendum est ipsum penus ueluti utrum hoc it huius gesnus,iret non .nam quae sine talibus addatombus proponuntur, ut accrdemia proponuntur. at ii etiam de talibus
problematibus sub quo statuenda sint quaeritur, si Du sint,
si aminal est.& quidam omnia talia esse generica r qui i in eis quaeritur si prop situm pro genere re uera sit nec ne. an haec quoq; sub accidente continensu rerum ea quibus eras non uidetur esse genus in eis quaeritur si accidit ipsis esse uel si esse in ipsis Gistentibus est.& quaestro est de existetia simplici:& in his non est quaestio de modo Gallentiae, aut inhaerentiae .sed de sitnplici existentra quaestio simpleae est per accidens,l non addatur problemati hocian ua genete entis Dii sint.
Ex his autem munivum est nihil prohibere, uti decid nsuliquando, CT ad aliud proprium far ut sedere quod eccidens
est quando quis solus sedeat une aliquando proprium erit. est enim proprium sedentis ad alios non sedentes . ex quo fit, ut
eccidens ad di quid, G aliquando post feri proprium: mis
pliciter tamen non erit proprium.
Patet inquit ex iis accidentibus, x eo ii definitionibus, id quod dulium est .nam si accidens est quod potest inesse, uni, Ec eidem rei, dc non inesse: patet quod contingat, ut quod multis incile potest uni soli ipsorum inst. nam sede re aliquando cum sit alicuitas accidens , potest erram alio quando iam ciusdem proptium, quando nullus praeterea
sos qui non sedent. Et tamen nullum sc horum acciden tium est proprium. Namo de proprio secundum accis dens praedixit ciim diceret,quod nemo illud dicit esse proprium . quod aliis potest contingere melle . quod si quis proprium appellaret is non simpliciter proprium , sed uelat quando, uel ad aliud collatum ipsum proprium dico
Neque nos latea quod quae aspropriam, er ad gem s.
ei accidens dicuntur, ea omnia ud di fartionis dici concientit.
nam ostensentes s non soli mo ei, quod se sub de notione,
quemadmetim etiam in proprio, aut quod non genus est, id quos a gnatur in domitione, aut quod non inest aliqu:d eo rum quae in s notione dicta sunt, quod etiam in decid tite diisci potest defuition m ipsam tuerit mus. ex post, ut secura
dum primam rationem dognatam omnia Pae annumerata
sunt quodammoti s finitionis it accommodanda . non tamen propterea una uniuersalis methodus in omnibus quaereda est. neque enim facile est eam reuenire es inveniretur, egit ob
sura, cr non apta ad hoc negotium . sed cum propria me thodus fit in unoquoque genere dcterminatoriam egignat
facile ex iis, quae circa unumquoque sunt propria, decursus propositiferi potest. Quare in uniuerso figura quadam. titante Axi liadendum est.ex reliquis utilem, ea quae motae
propria sunt ingulis nactae via sunt definitioni, G teneri
Mummcduta ea nominantes quanquam ea quae tota sunt f
Cum iecerit c uisionem problematum, M ostenderit et et quatuor esse eotii genera , N. indicatierit quid unuquod ipsorum stac quae nam si eorum diterenti . nou lateat inquit nos,quod quae ad gemas,tc ad proprium dicuntur, etiam ad definitionem dicuntur,idest per quae potest inuo iuri Γ ostendi quod noti est proprium traditum similiter etiam quod non est genus uel quod non est accidens omonia etiam ad desnitronem dici conuenit.nam per quae utili quod i horum tollitur, per eadem tollatur etiam desin uom imire enim accidens. si non inesse rei oste datur. quod in .non inest alicui, ei accidere non potest. genus quoque tollitur si non inest. Verum propreta generas descriptio est,
si non in substantia. M in quid est praedicetur.sed proprium s non inst etiam tollitur.ramen proprie tollitur, si no omni soli insiti quod enim sic non inest, proprium non cl. ac per unumquod i horum tegi po:est desinitio. iram si non insit ratio re tradita non re t eius definitio quod si inst. sed non in eius substantia, nec era genus rei, id quod erit asignatum in dei nisi ne uel non erat differetnia: ne etiam erit definitio. Quod si genus tradi uni R differetistia sit ac ratio non illi i uir inerit, non trit de inistro. portet enim definnionem inesse rei cui as ignatur. taut stentis in destilla ne traditum G differentias elle genus,
de differentias rei, c soli Iconini inesse ei cui astignatur,ta praeterea ipsius esse, M substantiam signi care . hoc erum est eius maxime et prium. Quae cum ita sint, Om:va go
tacta erunt quouam modo di ibutiva secundum rabionem prius traditam. nam paulo ante dixit, quod sunplicister di nitrua omnia tant, quae sub eadem methodo, sub qua definitiones sunt. nam ut de eodem quae idio deli nitiva erat secundum hoc , ostendendo quod non est idem, ostenditur etiam quod non est defin tior sic etiam omnia problemata et sent desinitiua , quia destructioneumustu usi ipsorum tollitur etiam definitior quare haeratione haec erunt sub eadem methodo dentvltroitum.quae cum dixerit, ostend1t quomodo ira sint,ac ari,Sed non propterea quaerem est una u nuersalis methodus in Ominibus. neis enim si illorum destructiva sunt utilia etiam ad destructionem delirutionum.ob eam causam oportet illa cui desinitioitibus coordinare: ec dicedum ea esse desinuiua, quia
17쪽
nsi lacte in eam methodum inuenire. huic accedit etiam,
ut si inueniretur, et obscura, di ad hoc negotium muti iis .Vnde quod dicit hoc est,quod non oportet unam quadam methodum uniuersalem de omnibus querere,ut ni a problemata ad definitionem pertinerc dicamus,& uoi uti ipsorum defriuiniorum seri conlutationcs , N proba tiones tanquani loci definitari possint ad omnia adaptari, non facile esse,neq; possibile dicat. non enim si destrii lio, nes aliorum destriiunt etiam deflestionem ain etiam pro bationes ipsorum ad probadam dren:tionem ualent .nam cui probat accidens esse,id quod assiniatum cst.quia ostedi potest hieme,& non meta,quia sit sub accidente, no modo non confert ad probandam dcfnitioncm, sed etiani ostendit quomodo infriaretur . non cium est idem modus inhaerentiae definitionis N accidentis .ad haec nem omnis confutatio accidentis tollit definitionem nam qiu ostederit uelut proprium inesse at cui, is sumilit quidem acciν Mns sed non turillit definitioncm . quare non uenim est Polla omnia adaequari desinationibus. Item qui ostendit quod in quid est. N in substantia praedicatur de re, a qualiter Mnon de pluribus id genus infimarauit,at non delaustioncm . uenam horum omnium constitatio ad definitio nis consutationem utilis est. igitur ex his non dici ponunt Omnia problemata , ne potest una generalis methodus in omnibus inueniri.Theophrastus autem cum in suis Toricis studeret unam comunem methodum II adcre, acci dens ab aliis seiunxit, uelut non connexum cum definitiosne .cuinq; daret Operam, ut caetera cum definitione conraperet totam rem perobi curain ualde fecit. Deinde dicit, Quod licet una communis methodus Inveniritur, tam melit Obscura,& inutilis eius modus. nam si quis uelit cura
Diani ostendere praeter defrutionem , per Iratre sola idem poterit ostendere, quae triam ad probanonem definiri nis ualent.& oportet ut is qui ostcndit accidens, Ostendat odinest:& non quod contingat inesse,&no ine Ie,quae extra definitionem sic insunt. Eodemq, modo aliorum ditrii lis N laboriosa erit argument alio. Et propriam tollit,ta omnium differentias, quia talia non potuint dii initiva nuncupari.quod si quis diceret omnia esse delamaua,ta sincula horum destructiva,& probatiua, non se habere similiter:sed aliqua eme destructiva accidentis, quae etiam do struunt definitionem,ut si ostendatur non urene: etiam dicet uuaedam non ita se habere . nam cum sint accidentium destructiva ad probationein destritionum ualent .quod ar. inest.sed non sic ut possit messe,& non messe, est accidetis destruitiuum X definitionis constructilium. Oportet enim ut ea duae in definitione insunt, ita insint, ut non possint inelse N non inesse. similis ratio est in genere. nam gonus infirmantes non praedicetur in qu:d, pcr ldclii e iam tollitur dcfinitio.qui uero per hoc quod in quid praedicabium non est in plus quam ipsum,mani per hoc genus tralit M tamen haec sunt probat ira definitionum. Item qui infirmat proprium ex eo quod aequalucr conuertatur, ta lis ficet quod quid erat esse s plane utitur probationibus diffinitionum ad proprium euertendum , ta quasi ea quae horum contutantia sunt. definitionis sint probat via: sic etiam aliqua confutantia definitionem, ad aliorum probationem utilia sint. nam qiu tollit defintionem ex eo, quod Potest inelse,N non inesse per eadem probat accidens: si; militer etiam qui tollit per hoc an quid est plus esse genus oro LX qui per hoc aequaliter existens non signiticare,cuod quid erat ei Iei tollens definitionem, proprium con struit .Et rursus qui dicit.quod tradita ratio lignificat,quod id est ei se, is demtionem probans Omnia alia destruit. itam qui isto modo conatur Omma sub unam commune methodum adducere, obscuram N duficilem tractatione
facit. Illo igitur modo inueniri non poterat uae l:cet etiainuenitetur .elsci tamen, at docuimus,di: scilis re perobscura: si assignaretur una aliqua propria methodus in uno
quom qualum genet tun propositorum , lacissiortior eisci ex propriis circa unumquodq; facta ta distincta habens dimi omni perspicuam: lacunis n. est Propria
de accidente dicere ex quibus ipsum probari tis refutari
potest uel etiam ad definitioncm dicere conari. nam pars uni de ipsa definitione dicta sunt proba tua accidentis, partim ualent ad accidens infirmandum. sinuli quom modo in aliis. ideo ait, quod animalis diuasio in praedicta genera facienda est .nam illud in uniuerso figura quadam id significaI ex reliquis autem,quae maxime propria sunt singulis, ea annectenda sunt definitionibus . iacienda uldclicet est transumptio ex ignotas ad aperta nomina .cis quoq; addeda est quaestio de eodem: ea, autem quae sunt a differcimn: .addenda sunt genera proprio aut in , quae aliquando N quae ad aliquid bunt propria: accidenti ucro comparativa adiungenda sunt. Primum autem omnium determinandum est , quot messitim dicetur .uilcbitur autem a Duraliter sumatur hoc Baco,tribus modis dici.nam numero, sture, genere uim dictis re solemus. ac numero quidem cum plura sunt nomina, sed res una est ait indumentum Cr uestimentum si cie uero, cum multa sunt, si iecie non differunt: ut homo cu horirne. Cr equus cum equo idem est .ea enim eatim stetere dicuntur,quae sub eodem flecte continentur. genere quoq; eadem sunt, sub e dem sunt genere,ut homo Cr equus ridem genere sunt. Cum fecisset diuisionem generum in quibus problemata,& propositiones sunt defens ostendere, miod haec sola
sunt genera problematum K praeterea in quibus cotineantur Problematum genera. N qua curam sunt utilia propositis .per ea quae dein ops addit. primum inquit oportere de eodem determinare quod modis dicatur aram diuisio eiusdem ad multa alia in dialecticis utilis est. Ante erum dixit,quod sunt quaedam problemata habentia qii aestionem de eodcm,quae etiam censint comungitii diffinitivis pro blematibiis debere: sed utrum hoc cum hoc idem ne sit an diuersum inquirere non pol sumus. si eiusdem diuisionem
ignorimus. Quare Oportet ut genera problematum determinemur,& manifesta perte sint,diuisionem ciusdem lacere ut probleniata de eodem nota fiant. nisi enim de coda differamus profecto quot modis d calur,lcue non poterimus. Videtur autem inquit, ut figuraliter sumatur hoc loco,iribus modis dici dixit autem illa irerba, ut figuraliter sumatur hoc loco, pro eo quod est, ut uniuersaliter A tost muniter dicam.nam alibi praeter haec tria eiusdem liginti. cata.quae nunc ponit, quoddam quartum addere consue uit quod est secundum proportionem,quod est ab his de quibus nunc agitur longe remotum . sed ea in quae nune idem diuidit,& quibus uti consueuit stari tria.dicitur enim idem uel numero,uel specie,uel genere. Ac numero quide eadem sunt . quorum inuicem existentium nomina plura sunt,& res ab eis significata una est. talia sunt multauoca. uestis enim N indumentum unum numero sunt,quia idem significant quod si ratio ctiam, N nomen idem significent,
euam ea sunt eadem num cro. Itemq, talin plures oratio
nes idem significari ex se numero summa ta nota & orsuones idem si ficates eade num cro sunt. Item specie eadem sunt,quae numero plura sunt, sed specie non aes seriit, idest quae stib una, X eadem sunt specie .ut Socrates,& Plato .nam specie iidem sunt, sicut etia equus flauus M albus. Genere uero eadem sunt, quoru idem est genus.& sic ho. mo A equus sunt iidem, quoniam eorum genus idem est, uidelicet ammai.quae igitur sunt eadem specie, sunt etiam eadem omnino genere: non tamen quaecunm sunt eadem genere,iam specie sunt eadem . nam & Socrates ta Platoiunt iidem specie .quia homo est eorum species: Κ ndem etiam sunt genere,quia homo M ammat eis conuenid: sed homo N equus sunt idem genere,quia animalia sunt: sed specie diuersi sunt,specie.n.diuersus est equus ab homine. Secundum autem analogiam eadem cise a ibi dicit, quae cunque genere differunt, sed in proportione N ratione ea. dcm sunt.quocirca talis modus longe remotus est ab unoquoq; ex his,quos hic dicit. Vnde secundum analogiam
eadem sunt corta sons ta unitas. quia ut se habet fons ad
18쪽
6men. ita unitas ad nummim, & mr ad animal. lixe.n. omnia sunt principia eorum in quibus sunt. Praeterea uissus, 5 mens tunt eadem secundum proportionem, quia quam rationem habet ursus ad oculum, eandem etiam hahet mens ad animam. sim si quoque ratione tranquelluas, re serenatas eaedena sunt. nam quod est tranquillitas in masti idem est ut aere foenuas .ambae enim sedationes sunt.
A qua utilem quae ab eotim fonte isti uae eadem dicitur, vi Abitur ut quam diserentiam praei r 2:ctos modos habere:nee habit tamen Sed cum asis ordinanda est quae uni eadem l ecie. omnia enim talia cognata er viter se e ra uidentur ch omnis enim aqua cum emni aqua e cmhecie d:citur,eo quod habeat quandum militudinem. aqua autem quae ex eodem fonte est,quae eadem dicitur,nacta alia re differt, ins quia uehemenistior . st smilitudo quare non siparemus idem ab iis, cui ratidem se unguim unam occim quoquo modo Acuntur. Cum fecisset diuisionem eluiacm, in ivrit, utrum aqua
quae ex eodcm fonte manat,sit eadcin alia,& alia numero accreta uel si eadem est secundum aliquc in praedictorem modorum an aliquis allus sit in dias eiusdem, praeter ires dactos .nam numero ea de non est,quia separata est. Itemq,
ire specie simpliciter uidentur illae aquae esse eaede . quia caedem etiam sunt specie a druersis fontibus aquae , taqua 1 fonte,& quae a futilo,& quae , portu.Vmuersalitercnim Omnis aqua omni aquae similis est specie S mayimhsi in eadem fuerint qualitate, ut dulcis cum dulci. Sed eae quae ab eodem fontemidentur aliquanto maiorem simili
tudinem habere secundum speciein,& esse qlioddani inter medium inter ea quae sunt eadem numero,& eadem spe cie non tamen sunt, sed M huiusmodi, haec eaedem specie inquit erunt nihil enam aliud eis incit quam intenso identitaris & maior similitudo .ut etiam in gemmis fiatribus fit. nam N Castor, & Pollux udem specie sunt. eo in enim
militudo uana est ab similitudine alacrum hominum .ia naen ipsa similit duris intenso non fecit eos esse unum nustia ero. Praeterea cum dicit, ex eo quod habeat aliquam si, mili:udinem,de aqua dixit,pro eo ς est,quia est eadem iati,quatenus aqua: talia errem sivit specie sim lia.
Naxime utilem constat, id quod est unum numero , idem ab omnibus uere dici. solet autem cr hoc a ignari multis modos.maxime uero proprie cr primό quando nomane, uel definitione idem Uignatum fuerat,ut ut is indumento, ex animal gradiens bipes homini. Secundoatim proprio, ut disciplinae capacis homini o quod natura fur tim fertur igni tertio quanis do ab accidente ut sedens,uel moscam cmnia enim haec tinum numero Riulicant. id autem quod rutae diximus uertim se in testetur ex iis,qui nominum mutationes faciunt. scpe enim si
iubemus uocari quemplum sedentem , cum is cui iubemui non Arigit, mutamus nomen ut ille ex accidente facilius iniciliarather iubemus ut vel sedentem.vel dilutantem uocet.ex tiomum flum o quia nos opinamur idem accidenterim care,
quod nomine ergo idemst dicium est tribus diratur modis. Declarata distilione eiusdem ait hoc constare into Omnes quod quae sunt unum numero,sunt cadem . nam in Isquae sunt eadem gentre.uel specie non statim identitus in cadit .sed opus est ratione ad concedendum aliqua talia esse eadem inter se. nem enim Socratem cum Platone sim plicarer aliquis concederet cundem esse . quia plane sunt diuos inter se multo minus etiam hCminem cum equo Iloiud autem quod ait id quod est unum iu ero dicitur esse
idem ab omnibus ait unum numero dici pluribus modis: pramo enim A maxime proprie eadem numero dicuntur, quando uel pro nomiare nomen acceptum est, cum idem signascat nam transmutatio in idem est etiam lisc secundu merii mutet si pro nomine poneretur definitio . no eius dem numero cum haec ssiliscat tua sim . etiam eadem nusmero dacuntur inter se eli .quia ipsa tionuria secundum lenon dicuntur esse easem numero, sed id quod 1 nomine N a desinitione signascatur merito igitur cum quis ostens
dori non esse idem etiam non esse eandem delinitionem ostendet. At put inferti est etiam pr prium nomine idem secundum numerum s scans. Sed quia proprium maοpis x primum eiusdem numero sinus catum definitio obtinet, mresub defintirone coordinauit problemata, quae sunt de eodem,&non sub proprio, nam definitio magis rem indicat,& notius proprium nomentat proprium non sic est quare secundo idem nome habet etiam proprium na secundo sunt eadem numero noni &proprium rei cuius est nomen cum homine enim idem est numero ani inal nsbile quia unum numero ab uti in s scatur Prae terea non est mirabile, si dixit hominem unum numero, quoniam eadem species ad eadem est comparata. Itemq, lgenus unum numero uidetur esse, nam si species non fue rit eadem numero crit eadem specie: sed quae sunt eadem specie,sunt plura numero,M Socrates, ta Plato. ergo hoc genus eiusdem ab illo erit separatum. Et quia snauia spocie per in aumam separatum. est enim species commvonis, quatenus species est in alia, & alia materia. Indio viduum autem in materia est, igitur etiam commune eruit unditum.De genere etiam hoc obiicitiar, R idem spe cie est diuersum ab eo quod est idem genere.s quidem genere solo eadem diuella sunt specie uel species eadem per se est,uel genus aliquid dicentur. sin autem in aliis est. ccuin quibus est homo, qui species est, uel animal quod est enus,haec ea dctu inter se luntrita etiam eadem inter se eaon erunt. nam ut homines iidem sunt inter se, sic etiam homo idem est cum eodem,ut penus N ut species. in illis enim est idem esse. unum rego dicit numero significati ab
ipsa definitione, A proprio, non quia species, uel genus iunii numero sit ceu desitatio 'ci propriit. Sed quia ab em idem numero sub genere, uel specie similiter si int ambo uera,& non aliud atria aliud. Tertio inouit ass gnari unum numero,ab accidente. nam quando aliquod accidens es Icilius sumptuin fuerit,uel soli inest,& tunc fit eius proprii H lum unum numero nomini rei sic accidins sit: quia una& idem numero signiscat. od iacio accidens aliquando possit obtinere locum propiti,dixit etiam superius, A nuetur sum d:cit ex quo ostendit,quod saepe ueluti propitio licim ne idem significante utimur accidente iubentes euocari sedcntem si is oui iubet eius nomen ignorarit. Iam uero quot modis idcin dicitur, tot etiam diuersum dicitur. uel enim nunc ,ut Socrates A Plato uel specie,ut homo Mequus: ues genere,ut animal,& metra. unde illatio se habet conuerso in us, qua ad idem, & quae ad diu resim pertistret,nam in eodem quae numero eadem sunt,etiam eadem secundum alios modos eiusdem sunt necessario ide nani numero est& specie,& nencte: sed diu iam specie no eraetiam penoe.at eadem specie, numero quidem non est necesse esse eadem licet eadem genere necessario sint. Itemq; renae eadem rcc specie, nec numero eadem csse necesse est. Sed in diuersis quae genere diuina sunt, necesse etia est, ut A num o specie diuersa fuit . at specie diuersa non necesse est,ut sim diuella genere,quamuis numero diuersa sint rccesse sit. quae uero numero ditiosa lunt, ea nec spe cleδα genere diuersa sint intcelse est. Quoniam autem ex an cictis sunt orationes er per haec,
o ad haec. una fides est per intactionem .s enim quis fingua
tis propo tiones, Cr quaesiones confiderauerit, comperiet ut a d iurione, dura proprio,aut a genere vi ut accurare
eas oriri. Alia istitem fides per silogismum fit. necesse enim
est, omne quod de ut suo praedicatur, dul conuersm de repraedicari, aut non. I conuersm praedicetur, erit definitio.
vel proprium. f enim Ignifices quid sies .i finitio est non
In cati s propriam. Erit enim proprium,quod econuerso
praedicatur ire Igm cat quid est egris uero de re conaresci
non praedicetur ut est ex iis quae in subrecti definitione dicariis Alex. Aphro .super Top. B ii ii
19쪽
genus aut siferentra. constat enim ex genere σ di ferentiis Ofinitio sin auteri non fit ex iis quae et eantur in Osinitione, palim iit aut fore accidens. didium enim est ac dens esse, quos neque genas est, neque definitio, neque proprium, rei
cum in superioribus dixerit esse qiuatuor genera,in quibus problemata N propositiones sint diffinitionem, pro
pretum, accides, geniri: N horum imum quodi ostendit, N docuerit quomodo ex eis problemata, N propositio nes fiam . nunc probat non polle elle plura problematum genera. M pro posti lim,sed semper de his N ex his fierin orationes X stilogismos. coena uero dirit ex his, quom =i do intelligi debeat ex iis docim, addeirs L ad haec, M per haec .per saec.mma dicit propositione, X, ad haec, probles mala. na quia problemata simi de quibus fiunt orationes, N propositiones sum ex quibus orationes sunt, ideo ait et se haec in his quatuor generibus antedictis. id quod ipse dein onstrat per inductionem, N per sillogismum. hae .n. solae fides propnὸ in orationibus sunt. exemplum quoq; cum sit fides,cum inductione ponitur. dicatur enim indu clio rhetoricum cnthvmema.quod ipsum tanquam lillos gismus facit fidem, quia est rhetoricus si notismus. Sed utrum qi :psorum abi ilum perfectum,& sinapi citer et se tale poteli in quod est per contradictionem in minuς , ut ex
alibi dictis patet. Quid uero si opismus sit dies it de indu Oione paulo post dicet, quia diale lucis propria fides perinductionem fit habet enim uerisimile, urus maxime coii
iecturam facit diale licus. Haec autem sola esse penera probleinatum per inductionem ostendit is unumquod p prcis Llema ta omnes propolaiones percurrentes hilaremus in
aliquo eorum,non Intimiemus in aliquo alio probicinata et se praeter quam in praedictis generibus. haec nant priblemata utrum tempuS sit motus coeli, uel non. v. dentur ad definitionem pertinere quaeritur: .an definit:o Pemi obris sit orano assignata.Illud quoque utrum bonum in Eubstantia lit .an non ad genus pertinet. tritur n. ali boni genus subitalia sit .illud etiam .utrum soli igni insit motus ad superiora secundum naturam,habet de proprio quaestio nem: utrum uero ignis sursum moueatur nec ne, te accidete. quaeritur M.an ei insit sursum moueri similiter aure posse sumus ostendere omne problema sub aliquo horuin ge, nerum comineri. Dixit autem unum quodque problema, dc unam quant propositionem, i eorum difficiei uia .utanae dixi est in sola pro .lin latiorie. X haec quinde est o ten
sio,quod quanior tant genera sola problemaid. Sed quaereret aliquis sub quo genere problematii reducemur hec,
cur lapis magnes trahit femur .Xquς nam natura est aquarum quibus sunt uaticinia. nam uidentur h. aec ad nullum predictor uin reduci.an haec non sunt dialectaea problemata de illis enim est scrino,ia de eis facienda diu: lio est .dia lectica cnim problemata aequalia, R eadem sunt cum pro poliuortibus quippe quia eaedem sunt in erronationes cotradictioivs:& d fierentia problematum N propositiona est secundum modum prolationis. ut igitur non est diale circa interrogatio, ad est homo: sic neque dialecticu problema est hoc quae nam est natura aquarum quibus uaticinia tundutur illa igitur iam primi:m propositiones sunt, quae ita dicuntur,cur hoc uel aliud est noc equitur ut ne que dialectica problemata sint. Sed quae sic proponuntur, sunt naturalia problemata, ut in libro de problematibus dictum est Iaec enim sunt problemata corrum naturatam, quorum causa ignoratur. Et tamen in dialectica sunt et i a problemata ut igitur de morialibus. M dera ionalibus aliqua quae ita se habeant,dialectica sunt,sic etiam fit in natu talibus. Vita omnia dialectica problemata ad haec genera reduci iur,quia est,ta si est: quae sunt dux quaestiones de
iis, quas dixit mitio secundi posteriorummam propter alta quid est,non sunt dialectica problemata. Per svllogismuiaut esse tot genera Problematum nos quoq; ante do
monstrauinius insequentes dicta Philosophi. Ipse autem syllogismus quo Aristoteles utitur .est talis. quia in omni problemate V propositione est aliquod de aliquo, ta a taedicatis differentiae M species propositionum, ta pro leniatuni funt quod etiana de hypotheticis propositi
nibus intelligendum est. et enam in illis consequens quod obfiuet locum praedicati aliquid tale possiimus accipere. quia omne praedica iam de al: Sio,ncce se est,ut uel aequa liter de eo praedicetur, I co Rurim irater se dicantur, uesnon aequaliter. tuae autem u:cissim praedicantur, sum desinitio aul proprrum: quod noli aeqtialiter praedicatur, uel est in substantia.uel in desinitione rei ites non est.si est in delinitione uel est genus, ues est differentia ,si non est, erit accidens nam accidens erat id quod neque est definitio neque genus,ne F proprium, Κ rci incit. Erat autem sullogismus
categoricus per diuisionem, in prima fgura ad hunc mo dum .Omne praedicatum de aliquo uel aequaliter x couet sim de eo praedicatur,ues non Omne quod praedicatur de aliquo aequaliter,uel non id uel ut definitio, iret ut genus,
uel ut proprium uel ut accidens praedicatur: igitur omne predicatuin uel ut genus uel ut diuinitio,ires ut proprium, uel ut accidens praedicatur: cui conclusioni, si addat, sed in omni problemate prςdicatu est,uel dii initio,vel propriti, uel genus,uel accidens uerum ipse pones secundum pro posuione nixum eiusdem propria probatione plus uide tur dixi te. est autem sic de composito facienda ratio ulu ma, c absoluta. omne praedicatum de aliquo uel conuertas tu de ipso praedica ur,us solum praed:canit, sed omne quod pra dicatur conuersim, uel solii est de Eniuo.ues pro prium uti genus,uel die crentia uel accidens: igitur omne praedicatii de aliquo est uel desinii iuri proprium, uri genita iis disterentia uel accidens. Huius rationis secundam pro Quo temper duos syllogismos proba viragitur omire qu d c o rumini de aliquo praedicatur, uel quod quid erat e re sigrii ca .elus, de quo praedicatur, uri no, di hoc, uel est det Az:o eius ues proprium: igatur oni :e praedica.ium conuersi de subie cto,us est destnitio, uel eius pro prium. Alius Iulio Sumus est ta is . omae quod simpliciter pridicatur de subie io, X non est aequale illi, uel in defint ii ne eorum quae dicuntur de subrecto uel simpliciter puri catorum: si est in definitione eorum qua dicuntur de iubiecto,ctitues genus uel differentia: si non, erit accides.quomodo igitur quod simpliciter de aliquo praedicatur, uelut genus,aut disteremia,aut accidens praedicatur quae conclutiones syllogismoruin ediciunt hanc secundam propo sit onem,omne quod uicissim praedicatur de aliquo, ussim pl citer,uel est eius dei nitro, uel proprium, uel genus, uel disi eremia,ues acc deris. eadem argum alio de Propositione fieri potest.
Postea uero determinanti fuat genera p aesicamento et, in quibus sint quatuor di irrentiae praei ctae. haec caetra nuetero decem fuit,quid est, Pantum, Pale,ad aliqui albi, quanto,stum esse habere, fac re, σ pati. Sempcr enim accis s.cT genus er proprium, Cr definitio in uno horum praedicamento rum erit in omnes propotiones ex his aut quid est aut quale est, aut quantum, aut aliquod alius praedicamentum signis eat. ex quibus parci quod id quod Rinstat, id est quando ; abstrinum fg :ilicat quandoq; autem quale, quandoq; extera aliquos aliorum praedicamentorum Namsi posito homine discatur hominem e se ii quod possum est, vel ormal. cr quid est dicitur. σία tantia fignificabitur. cum vero colore albo posto quis dixerit quia positum est album Ube, uel colorem. quid est ducit, cir quale significat . militer etiam cubitati m gnitudine posta dixerit, quod possum est, esse magnitudinem unius cubiti, Cr quis est dica, Cr quantam Discat . in es: uel iam eodem moto, unum tuosque enim borum siue idem de eodem dicatur. iae genus de eo quid est fgnficat,quanto autem, de alio, non quia est fgnificat sed Pantum, aut quale aut alia quod
20쪽
quod illorum praelucumento rit'. Qπuore haec tot cr talia sunt de quibus, π ex quibus disi utationes sunt. deinceps utaro quomodo prope times eligamus: quibusq; rebus hec nο, bis facultas post copiose suppeditari declarabimus. Σr Cum oririderit problemata es propositiones, quae inquatuor praedictis generibus continentur, quia antedicta genera sunt quatuor,quae non iant summa senera, sed in aliis ipsa quoque continentur,quippe quia i sit in iis quae
sunt.quorum genera suprearia sunt decem, quae de more praedicamenta nominantur: ari deanceps determinandum
egit penera praedicamentorum, in qua bus sunt quatuor praedrclae differentiae quaestiolaum ac propositionii. Quod uero ait,in quibus,non est plene dictum. deest, enim difforentiae problematum, & propositionum. Sunt autem in quit decem genera praedica in entorum, de quibus in libror aedicameratoriim locutus et .ea nunc exponit.& constancte docet quid ille liber ad dialecticam conducat. Sed cum uellet substantiam significare,dutit, quid est. proprie enimens est substanua, e proprie est 5c substantiae desinitio .quaquam quid est mulus modis dicitur. atm ut ostenderet in illis praedicamentis contineri ipsa genera problematum,
addidit quod ec genus N accidens,l proprium, x dissini sitio horum aliquid signa scat. omnes enim propositiones per haec fiunt. atq; haec est absoluta uerborum sententia. res uel habent praedicatum substantiam , uel qualitatem, uel aliquod decem praedicamentorum. Definitio nanque omnis est alicuius quod omnino.uel substantia est,uel quatitas,uel qualitas,uel ad aliquid uel ubi,uel quando, uel si tum eis uel habere,uel agere,uel pati .definitionern igitur, uel desim ruum problema contingat esse in omnibus praest dicameris,quae possunt aliqua sub unoquom praedicam to definiri. Genera quom dc generalia problemata sic sunt. nam in unoquom praescamento iniictimur genus ξc disterenda .nam in quibus praedicamentis sunt genera, de qui=hus est oratio in ei idem sunt etiam eorum generum distorentiae, ξc alibi dictum est.Ideo cum in substantia sint dii; ferentiae, etiam problemata differenuatum mini proble mata in substantia: dc definitiva in substantia, dc diiuni bile in qualitate,& ouantitate.& in alus similiter. Praeterea ec a generibus in substantia,& a genere in qualitate , 5 in altis Praedicantentissimiliter. Eadem quom ratio est habenda de propositionibus.Vt enim a ternuno praedicato in problemate, uel in propositione genus ipsorum cognoscitur. nam si definitio est,praedicarum definitiuum: sin autem genus sit genera cum erit.oc mors eodem modo. Simaliter
etiam a praedicato etiam in quo praedicamento sit problema cognoscitur,si enim fuerit substantiae, in substantia esse cognoscetur.si qualitatis in qualitate. c in alus eodem modo. igitur praedicata de ipso genere in quid est,habent etiaris subiectum,quare non magis a subiebo quam a praediis cato praedicamentum, sc genus in quo problema est, eos gnoscetur. ut quibus autem aliud de alio praedicatur, ea iunt in quibus praedicatio accidentis est, bc genus a prxdicato accipitur. Quia uero nulla substant a nulli substantiae accidit, quia non potest et se substantia alicuius accidentis.
ob id in aliis genes bus problemata accidentis accipi posisunt, in substantia uero non pollunt. At de proprio li propria substant dirum sunt,po Ilunt et se substantiae, oc in alus praedicamentis similiter fiet: ec ita problemata a proprio,
ec in aliis gcneribus inerunt. Quod si omne proprium ac oderis est,problemata proprii non erunt in substantia: sed in illo genere curus erit proprium. Praedicta autem qua tuor genera problemata esse in illis praedicamentis, ec ex ua ilia non cadere, cili omnia in om natas necesse no posse sunt,quia problemata accidentis non pollunt esse in lub stantia,ea dicit.nam omnes per haec propositiones, uel in quid est,idestui substantia habent praedicatum aliquid de aliquo, ici In quali, uel aliquid horum in aliis praedicamentis,iigiuscant. Etenim in quo praedicamento significatum x problemate,uel a propolitione est,ut eodem necesse est etiam genus esse Problematim atque propositionum. id
quod ostendit inductione.na quod fgnificat quid est, hoc est praedicatum de aliquo, uti si ibstantiae quid est si miscat,uel qualitatem,uel quantitatem: ues aliquod aliud praedicamelum quid est enim est denumero eorum, quae multis modis dicuntur.quando enim posito honaine inquit positum esse hominem uel animal, secundum unum quoco praedicamentani quid est assignatur. Id quia praedicatum quid est secundum unumquodque inductione, ut dictum est,accapitur,quomodo id fiat mic docet. uin .n quod' horum sub uno quom praedican emo idem de seipso dicitur,ueluti hominem esse hominem,ues album et se album. rc similiter etiam in aliis, si proprium genus assignabitur illud quid est,significabit. Simili quom modo si quis unause ius m definitionem attribuet: is quia est, dicet.idem enim ualet i dicas hominem esse, quod animal terrestre bi; s. in utrisque n.idem de eodem dicitur,dc ulrunsaequaluer: quamobrem nomen pro definitione captum est.Cum uero praedicatum eiusdem generis non fuerit cuin subiecto, sed de alio dicetur, non iciem ualet: sed quando de altero, ex quo praedicamento erit praedicant,ex eodem erit etiam problematis genus,ec nomam quid est subiectum signifiscabit.no enim praedicatur in cnudicum hoc sit ex uno dicamento,& illud ex alio seci alterum de altero dicitu in quibus est accidens praedicarum . quare fieri non test, ut ante dixi,ut problemata aliqua sint ui substantia,quae ex aecidente oriantur. propterea quod nulla substantia substansnae accidit: uel quia substantia accidere non potest. Posset tamen hoc loco quispiam quarere, an aliqua substantia substantiae accidit,uel umana accidat accideram ut fit in propositionibus praeter naturalibus.quod si fiet,etiam problemata accidciatis erum in substantia. Quod si pr*blemataec eorum genera in praedicamentis sunt ratet quod tractatio illius libra est ad Gialecticam utilis quoniam utile est cognoscere in quo genere rerum sit proposita quaestio.Cuin uero diceret quatuor genera m quibus propositiones, ecproblemata continentur, ta exponeret praedicamenta in quibus sunt propositionum ac problematum genera, addit haec uerba, Quare haec tot ec talia sunt, de quibus oc ex quibusdisputatiories Rint .ut explicat oc totidein estir pro positionum quod problematum genera. ei natam propositum erat indagare ad quot,ic quae N ex quibus dialecticae rationes fiat.& quomodo eis abundare possimus. in hiscenam; methodus consistat.cumq; de superioribus locutus
sit, Zc quomodo eoru copia nobis possit suppetere,quod reliquii est ex iis quae proposuit dicendo aet esse deinceps explatrandii id quod ec copiose, dc diligerer preetractabit.
Sectio secunda, secundum diuisionem Alexandri. Primum igitur determinetur quid est pr ostio Palicti,cu, π quid problima dialecticum. Non enim omnem proposiationem, nee omne problema diale locum ponendum. Ntilius enim teret,qui mentem habeat,quod nulli uidetur: nec pro
ponet, quod omnibus est mamnum, uel plinimis. Nam Lee
quidem non habent dubitationem, tau autem nemo ponet. EJautem proposivio dialectica, interrogatio probabilis, aiat omanibus ut plurimis aut sapientibus: CT his uel omitibus, uel plarimis uti maxi ne famigeratu, π non inopinabilis. Ponet.it.
aliquis quod uidetur spientibus, nis ii contrarium fit ma sto
rum opinionibus. Ostensurus quomodo abundaremus propositionibus ι τdialecticis. nam copia propCsitionum 5c ipsa confert ad abundantiam dialecticariam rationum,de qua est eius propositum.ut dicet.nam est unum quatuor instrumentorum de quibus dicet. Et hoc communius cum dixit de propositionibus 8c problematibus,primum inquit oportere determinare,quia est propositio dialectica, oc quid problema
dialecticum, ut nolum lit qualidus propontionibus adun dare oporteat,ec de qua ibus quaerae conuemat. iram de