장음표시 사용
21쪽
Contra maleficos, &sortilegos eum Diabolo pactum faeientes,a fideque apostatando alios
Constitutio Gregorii XV. summi Pontifieis. Epistola CIreularis iussis Summi Pontifieis super veneratione Ecclesiarum . . . 31. Decreta S. Congregationis super disciplina regulari. 3ys dictum de obtervatione festorum . 363
22쪽
ApuT PRIMUM. De Lege aterna , naturali
vel ab agendo retrahitur. Haec definitio per se satis clara, clarior tamen fiet ex subje- . ctis
23쪽
es Tractatus I. res diversarum specierum legum divisoni
uuaest. 2. Quot sunt species legum Rest. Dividi possitnt leges in tres sp eies, stilicet in legem aeternam x natura- Iem, & legem poutivam. Haec postrema, dividitur in legem positivam divinam, legem positivam humanam. Potest ins per subdividi lex positiva divina in legem veterem, quae diei solet Lex Moysis, &ia legem novam, seu Euangelicam. Praeterea lex positiva humana duplex est ue altera E Hesiastica, & Canonica, altera civilis, &politica . l . uaest. 3. Quid est lex aeterna i, ζ a. ' Hanc explicat Sanctus AugusΗ-
lib. albib. nus, cum ait: Lex quae summa ratis nomicaP.ε. natur x eui semper oditemperandum est, non potest euipiam mtelligenia non Aeommutabiatis aeternaque videri. . . .... ea est,qua justum
est, ut omnia sint ordinatisma . Lex haec aeterna dirigit creaturas orsines modo sibi convenienti 3 quare creaturis ratione earentibus manifestatur sola executione decretorum hujus supremae legis, quae illis Propensionem imprimit, qua necessariis cooperantur ordini, quem Deus in unive so constituit: At creaturis ratione praeditis manifestatur haee lex per participationem divinae sapientiae, & radiis luminis hujus , quod ut dicitur Ioannis I. Illuminat omnem hominem venientem in huo mun- S. Ad gust. sim . Eritas cipiunt, ut aic Sanctus Au- Iib. a. de sustinus, aeterna legis notionem , quae imia, hi pressa nobis est. Authoritas hujuste legis ρ' ' creaturas omnes, sine ulla prorsus exceptione , complectitur. I. Enim Scriptura testatur, eam ad res ratione planὰ carentespcit. 1 8. τηtendis cum dicit: Ignis, granilo, nix,
glaciei, spiritus procellarum , qua facis
24쪽
De Lege ct Praeci ingem Cap.I. 3
varbum ejus. Et ut ait idem Propheta Re scii riggius: Ordinatione tua perseverat dies , qu niam omnia serviunt tibi. Creaturae verδ rationales, edm agunt
ex recta ratione, vere obtemPerant aetern elegi; sed quamvis ab ea Per peccatum recedant, S sie homo saepe agat eontra hanc legem , nequit tamen se subducere ab ordine constituto; &, velit, nolit, fu, ditur huic ordini, ut egregie explicat Sa ctus Augustinus , dum ait: suis enim s. August.
nemo superas leges omnipotentis cieatoris, lib. 3. de non finitur ansma non νeddere debitum raut enim. reddit bene utendo , quod aee
pis , aut rediat amittendo ἐllud, quo bena titi noluit Daque si non reddit faeiendo justitiam , reddit pariendo nil seriam. Simon reddit faeiendo qωod debet , reddet patieri do quod non debet. Verum quod adhue magis admirabile est : Inde volantatem Dei peragunt, inquit Sanctus GregoriuFx uno s.cteg.
hane immutare eontendunt, atquo omnis mor. in s.
tentis Dei eonsilio , dum resistere nituntur, ς-p-Iob. Obseluuntur ; quia sepe se hoe eras diapsia ub ε- - trona apte militat, quod ei per humanum studium frivole resultat; sapientes ergo Domi nus in ipsa eorum astutia eomprehendis , quando ejus eo liis humana facta etiam
tune congrue serviunt , cum resipunt .....
O hoe in usum suae voluntatis redigit, per quod sibi voluntas humana eontraditate nnde miro modo sit, ut O quod sine voluntate Dei
agitur , voluntati Dei emtrarium non sit, quia dum in bonum Uum mala facta vem runtur , ejus consilio militant et am , quae ejus consilio repugnant. Hinc enim peν Psa missam dieitur: Magna opera Domini, eX-quisita in omnes voluntates ejus. ne quippe ejus opera mava sunt, ut per omne quod ab hominibus σ1tura ejas. Hianta exquiratur.
25쪽
sed profluo quodam naturae fonte in singulis
exprimitur, O humanis ingensis hamnsur. Neque aliud est primus hic veritatis om nis fons, quam Deus ipse , naturae auctor. 2 ιlla est amima, inquit Sanctus August A. August. nus, quantumvis perier a , quae tamen ullo sej α Dd modo ratiocinari potest, m eψωs eonsilentia in monte. non loquas- DEUS . unis enim β- in Pud Bed, eoia bus hominum naturalem lege iasi Deus pad Rom de qua tege Apostolus ait: cum enim Gentes e. . quae legem non habent , naturaliter quae texissim faetant, hἰ Iegem non habentes ipsi sibi t lex , qui Ostendunt opus legis feristum ineordibus suis. Denique iuris naturalis not tiam accepisse nos allerit Propheta R Psum. 4. sius s cum ait Signarum est super nos lumen visiens tui Domine.
uuaest. s. Quaenam sunt praerepta iuris naturalis e, Rest. Praecepta iuris naturalis redueuntur ad ea, quae CHRISTUS Dominus asterit continere universam legem & Proph
Matth. 11. tas Diliges Dominum Deum tuum ex toto v. I. corde tuo, ex mea anima tua, O ex tota
mente tua et hoc est maximum se primum mandatum. Seeundum autemsimile est huic: Diliges proximum tuum sient teipsium . In his obus mandatis universa lex pendet se Propherae . Quare , ut explieat Sanctus
26쪽
creatorem omnium eredere. Et AH omnia
namralis rario seripsit in tardeaentilium, O isa noverunt, quid agendum esset, in quid νὼ
Unde Sanctus Augustinus alloquens Peccatores verbis illis Iinae Prophetae:
Con: uuis enim , inquit, re domis nolle aetari ab altero ad inorem tuam φ Quis teri is nolle tibi furtisis fieri s Uuis te domis nolle ἐπι-iam patὼ, O quiesvid aliad veιmniversaliter , vel partiolararis diei potest lMulta enim sunt, de quibus singulis intere gasi homines , elina voee respondean , nollefo pari ea. si non vis pari ista, nun-qurd solus es homo e nonne an sentato v.vis generis humani e qui ieeum factus est, s citis tuus est , in omnes sim ad imaginem Dei , nisi serrenis eviditatibus conterant quod ille Arma p. Quod ergo tibi non vis fieri, nos. Hieri fuere et jud eas enim ma tam esse In eo suis pati non vis, O Me te
regis nosse lex σntima in ipse tuo tarde eo seripta. Omnes rem de sutas rebus interrogati, clamans haec bona non esse. Riarsum de beneficiis , non silum de nan norando , verum Maam de prosania , in tribuendo , intere gatuν omnis anima. Esuriens famem lateris salius habet panem, in redundat illi ultra sulficientiam; novis te egere , O non dat: dipliset tibi esurienti, displiseat in saria, o
eum alterum esurire e noveris . Ferest' inus etecto indigens venis in patriam tuam s non
suseipitur a ille tia me elamat, illam inhuma nam esse civitatem , facilias a ud Barbaνυ sibi esse potuisse refusum. Sentat enim .niqui sarem,quia patitur. Tu serie non sentis Sed oporter, ur re cogites peregrinam , O video
27쪽
stiterit , quod tu in patria tua non vis peregris
Ilias ' 6. Quandonam incipit quis toneri observare praecepta legis naturalis Resp. Tenetur eam quis observare, ex quo eam lassicienter novit: incipit autem haec lex nobis innotescere statim ab usu rationis, seque possiimus discemere inter bonum & malum, &obedire primo legis naturalis praecepto , quod est facere bonum , & declinare a malo, quo ecetera
continentur praecepta ; quare , ut ait sanctus Hieronymus e cum mamdatum v s. Hiem - neris , hoe est tempus intelligentiae appete gasiam, tis bona o vitantis mala et tune. peceatum - ai. g. reviviseere inelpis , edi homo reus esse pe eati.
' u est. 7. Obligatio servandi praee ita legis naturalis , est-ne indispensabbis' Rest. Praeceptaturis naturalis sunt in- dispensabilia , nee quisquam ab eorum observatione cessare potest , nisi violando iura Deo & proximo debita , ordinemque ab aeterna lege stabilitum soti tibi. Vendo . , inquit Lactantius νυ in. Instit. nec praerogari fas est , nee derogari ex haecaP. 8. aliquid beet , neque tota abrogari potest et nec Nero aut per Senatum , aut per ρορ-lum hae lege liberari possumus . Nulla demum humana potestas , vel authoriatas in . ea dispensare potest e imδ nee Deus ipse absolute loquendo super ea disi Pensare potest; quia, ut ait Apostolus: α ad Tim. 2 exare se ipsum non potest , permittendo ς eas leges violare , quas indelebilibus caracteribus hominum animis impressit .
Di illud ν inquit sanctus Bernata u. ,
28쪽
neeelsariam ct incommutabile , divina itaeonstat, in aeterea ratione firmatum , ut nulla ex eausa possis vel ab ipso Deo aliquatenus
ὁd si legimus in Scriptura , Deum
aliquando imperasse , aut permisisse comtraria legi naturali , ut clim praecepit Abrahae , ut sacrifiearet filium situm ,& permisit Israelitis , ut auferrent vasa AEgyptiorum e in his casibus non imperavit, vel permisit Deus , ut fi Tet contra legem naturalem ; sed ejus
Praeceptum immutavit statum rerum , effecitque, ut actio , quae absque hoc praecepto prohibita suisset a lege naturae , ab ea non prohiberetur : nam verbi gratia eam Deus sit absolutus vitae nostrae dominus , possitque omnes homines , prout libuerit, interficere ; poterat etiam praecipere Abrahae , ut divinam exequeretur voluntatem in morte filii unigeniati e poterat etiam transferre dominium mobilium AEgyptiorum, ut re ipsa tra
sulit. Et ita nee ipsi , nee Abrahai in
his occasionibus legem naturae viola-Tunt 3 quoniam quod homicidium lege naturae prohibitum fuisset, sine Dei ma dato , non jam prohibitum censebatur, accedente divino praecepto; quodque i trocinium seret, aut furtum , translato dominio divinitds in gratiam populi
Israelitici , non ampli lis tale reputatur. Unde sanctus Augustinus ait : Nequa' s. Aug. r. quam contra hoe praeceptum fecerunt, qua de Civir. dictum est , run oeeides , qui Deo auth Pς, ςεῖ νε bella gesserunt , aut personam gerentra
publieae potestatis , secundum ejus leges , hoe est just simae rationis imperium , si
iera morte punierunt. Et Abrassiam non
29쪽
verum etiam laudatus est nomiae pistris, quod voluit filium nequaquam sceler M , Ied obedienter occidere. Licet autem Reges & magistratus non habeant eanisdem potestatem rerum naturas commutandi ι certum tamen est, eos in diver sis easibus recte, iusteque permittere , aut praecipere varias actiones , quae sine eorum permissione aut jussu , juri naturae contrariae forent ; verbi gratia , Cum reos morte puniunt, aut hosti uinhona in bello justo diripi permittunt equia eam haec juste praecepta sint ab eo qui Iegitimam habet potestatem , iusta fiunt, S legi naturali consormia, licet sine hoc
praecepto, sine erimine non fierent omnino , eidemque legi contraria forent: ut egregie declarat eruditissimus Tostatus Episcopus Abulensis , in cap. 2O. Exodi
suaest. 8. Quid est lex positiva divuna - Resip. Ea est, quam Deus dedit in te pore et differt vero a lege naturali, quia haec tradita non fuit seripto, aut Viva V ce, sed nobiscum innata est: praeterquam quod omnes homines semper debuerunt observare praecepta legis naturalis; lex
vero positiva data Adae , & Evae , non obstringebat posteros , & illa quae data fuit Moysi, obligabat solos Israelitas 3 quippe quae apud eos solum p blieata fuit , quant im ad praecepta squae ad legem naturae non pertiri bant astu6.9. Quare praeter legem naturalem, Voluit Deus. tradere legem positivam P pulo Israelitico f- Resp. Videtur, quod dicere possumus , quod lex positiva clarius ostendit homi , t nibus
30쪽
nibus supremum Dei dominium , & in- dispensabilem obligationem , qua te nentur ejus decretis obedire ; quia licet ut author naturae, sit etiam author legis divinae ; tamen omnes hominea non noverant hanc. veritatem, Poterantque credere, legem naturalem esse potius conditionem , & veluti naturae nostrae ProPenuonem , quim veram legem. Praeterea supremum Dei dominium magis elucescit, citin non solom prohi-het , quae ex se mala sunt , sed etiam eta, quae ideo mala sunt, quia prohibita; ut cum prohibuit Hebraeis opera omnia servilia die sabbati , & Protopare tibus , ne comederent ex fructu arboris
Seeundo , ut ait sanctus Thomas : s m ε1'raeter legem naturalem , necessarium fuit tr. 9 .a. maa Grecoonem humana visae habere le- so p
gem di nam a quia per legem dis itur homo ad actus proprios ia ordine ad nil reum finem et in si quidem homo ordinare
tur tantum ad sinem , qui non exeederer proport onem naturalis facultatis hom nis, non oporteret , quod homo haberet aliquod directavum ex parte rationis supra legem naturalem, O legem humanitus positam , quae ab ea derivatur. Sed quia homo ordinatur ad finem beatitud/nis aeterna , quae excedit proportionem naturalis Devitatis humanae a riso necessarium fuit, ut supra I gem nasuralem O humanam dirigeretur effiam suum sinem lege divinitus data . Sanctus Ambrosius aliam tradit rationema dum ait : uina illam legem exeluseratpr pistola his varacarao , ac yropemodum aboleverat, ρει ' epist. T .ctor bus humanis re nabat sustrebia , inob 4i ς0ς'