Vopisci Fortunati Plempii ... Ophthalmographia, sive Tractatio de oculi fabrica, actione, & usu praeter vulgatas hactenus philosophorum ac medicorum opiniones. Synopsin versa pagina exhibet

발행: 1632년

분량: 370페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

21쪽

oeuli eur duo. I9'Oculos habet homo minimo inter ludi Dratos, s cur. 198 Oculi cur rerunia. acio Oculi magnitudo an aliquem habeat.

Ocula alterutro ad latus presso an res simplex non videatur geminari. 221Oculo uno an pusu res una videri gemina'multiplex. ad Ocularum fulgor nocturnus cui parti insideat. 24 Oculi quorundam animasium cur in tenebris colluceant. a FrOculi δεο robuniorem O exqui iis.

videamus.

macum. 3 et O.

Oculm quomodo pracidere pest non .

rupto nemo optico. 32

Oculorum ablutio erim debeat calida an vero rigida. 3ῖσOdoratus quibus eis practantior an illis issem deterior. 2 Is Belgarum unde dictum. 3waium an etiam luminis sit sed im

opacum unis dicatur, quid sit. Ophthalinia ct lippitudo qu-εδε differant. 3 3- Ophthalmiam curantes diligenter videre debent an possulasse conjunc

whthalmia quid utilim lac , an ovi

albumen. 3 2

Ophthalmicis qui colores opponi debe

ant. 32O.

Ophthalmicis an appensio veli ad oculos conveniar. 321 Opticorum nervorum vera origo.

Opticorum nervorum unio an ' contractu , an confisio, an inter aio.

Optici an in centra oculorum inserantur. Fo

Opilam nerum bovinm ex multis con-ctat unientis. Froticorum nervorum octium: Optici nervi cur uniantur in medis

22쪽

INDEX.

L Pal bra unae dicta. ex quom constant. ΤPalpebrarum cuiu q/μαν, sPalpebrarum tunica succingens unde

damni instravi. r 16φα ι unde iuuatur. χ

Pinguedinis in oculo usu . II γPlaterm omnium proximi visionis macdum attigit. 13

Problemam quotvsicia. a . Procidentia oculiunde. 3 et Procidentia oculi an curis . 324 Pupiti unde dicta. Pupistateraca nomina. as

pista quia in oculo'. ar

23쪽

rvet matur, quais judicium.

cressere prohibeat. 3JI RU EZianu specierum in cornea factaquυμ . IO Restactiona in aqueocteorneafacta an sint diverse. Regis morbo laboram: an omnia passiada videant. 32ου Remis cur in aqua flexin factusve appareat. 3 9 Repraesentantur omnia in Mais eversi

Rci oculum illapsa an altero oculo clau. si elabantur. 3 3Teiisermo tunica unis sic dicta. 4o Tettsirmu cui apte comparetur. go Tati remis an t nica vocanda.

Stantistationu tu realis Iacta unde

Specio umis relium exissentia proba tur. 97 sqq. Decisivi Inludesinitio. rori Decio, olbiis sunt accidentia. Ioaspretes visibilo sunt qualituto,s c u Jeciei. I a Decias visibilo a quo producantur. Ioa Spetier u productis est eductio e poten

tia materia Io

Specierum subjectum quod '. io 4 Specio an non nisi praesente lumine ab objectu propagentur. 3 4 ct seq. Decio visibilis an sit ejusdem natura atque objectum suum. Ics Decia an egeritive ad visionem concurrat, an sitam determinative. Decis punt virtualci σ frmalas rerum ibtudiso. I4. Decio,

24쪽

Specierum elocutitis' a qualibu parie objecti in quamlibet partem

' cur per totam Pharam extense -- mediatὶ pendent ab Objecto suo. Io

species rectu lineis emicant. io 8Species divorsirum objectorum in eadῖ parte me convenientes an consendantur. Ios Species sublato obiecto ne momento perseverat. Ic9 Decies refringunturcstreperuntur. III

Species ejaculata sensim languestat.r iiDecies vibbiles si it vere dii sibilis. x ir Species eu . quod assecuis resectitur.

Species an obiectum inoeculo videatur. Spectra oculis obversantia unde. 2 Specula, qua a menuruatu inficiuntur qualia ea sint. ar sSpecula cur res diant stecum, Speculum cur lavacum d xtris permutata repraesenter. assa Speculam convexum curpama , ea δε magna reddat. MaSpeculi imaginis evrum cuν imbui Iis. 163 Speculum unum quomodoplures reddat imagines. 263 Specula aliqua cur onendant imaginem alio colore, quam quo objectum ea

praeditum. 264.

Deculationes an in medicina utiles.sis Spirituum visuriorum qui AEsam vi-

tem. 26

S fissio an in rabitu, dum altero oculo clausi altoriis pupissa non diatitatur. 33 SUUone nondum concreta an mendum medicamentis incrassinidis. Sympathia inter palpebrarum νης-us'temporales unde. 3 is T.

Mea unde iam. 1 granicarum oeuli numerum vari rium statuunt. IITunica oculi quot Di. et Tunicarum oculi anatome. ys sentes vomentes cur splendorer pra oculo advertant. 239V.

25쪽

INDEX.

deantur. 233 miniora curevidentim cernaturasta Videant curaliquitantum remota, a

Videre ne sic eat per nasum'. 3 ro Videant cur aliqvi acutim pacti μ- turinem. 32o Visibiis an aliquam restem .isu exe erat caussitatem. 63Visibile communa an per stecum propriam videatur. 6sVisibile commune nonea vi leptra

ridens. 6sVUbili forti sub to qaid in oculis r

Visio ansiti sit receptio, ansimulactio.

inglia miracula. 2I6Visem an terram penetret. 2r

nicarum parietes. a

Uvea cognita Hippocrati. 2 et eua tunica utilitas ct ossicium. Ιω

26쪽

FORTUNATI PLEM PIIO PHTHA LMO GRA PHIR

LIBER PRIMUS

Oculum externum atque internum describens. C A

Et moloia vocum indisersis linguis oculum significantium.

Neonsulte Plato : nomitium ac verborum statum flexumque naturae certis legibus constare ac duci. Temeraria vero alij audacia. omnia casu facta nomina contendunt a nimirum quibus universi mundi compago, series, temperatio fortuitd ac temerh orta constituuntur, set vantur eonstituta. Nos utrumque extremum tamquam vitiosum rejicientes,dicimus nomina & dictiones primos illos inventores promulgasse quidem pro libitu, ita tamen ut, cur sic liberet, ratio id quaepiam perui aderet: Hanc etymologiam Graeci nominanti nos, vocis rationem, non inscite transferamus. in cujus investigatione super singulis vocibus cum olim plurimum operae coli catum sit ab Heroibus litterariis, non debent me carpere nasuti, quod istud humanioris sapientiae studium hie quadamtenus coner promo

vere.

Oculum igitur ita dictum autumant latinitatis parentes, quod ciliorum teguminibus occulatur,quali diceretur,ocilius. Posteriores confingunt sic per antiphrasim nominatum, quod per ipsum nihil nobis occultum sit. Verumenimverb infeliciter,ne dicam ridicule. voci huic&plerisque aliis attribuere pro causis primariis Latinas appellati nes: Romani namq; uti legum statutorumqi pene omnium sanctiones, ita & dictiones suas fere cunctas Graecis se prioribus acceptas reserre debent: quare quae puta & pura latina vocabula multis visa sunt, meragraeca esse patefecit 2 ιλλω ille Scaliger in elaboratissimis iis ori ginibus,quas politiores nihil aliud nisi desiderando expectant. Videa. mus an nos in proposita voce idem eficere possimus. Quatuor nomina dives suppeditat Graiorum penu, quibus doctiores ocili ascribunt de- A rivatio-

27쪽

st vo P. PORTUNAT. PLEM PII

rivationem: primum est,. id est, agilis,velox Unde & Latinorum

tus. quae enim, inquiunt, in animali pars oculo est in motu agilior. velocior.ocyor uod tamen inde non deducatur, suspicionem facie

primae nominis, ocul-, syllabae brevitas. Quamquam neque hoc cogat: sci nus enim alias voces latinas prima breves, ut orichalcum, crepida,

feri. ductas esse a Graecis prima longis , videlicet ab κρητὰ,& volo a , venio a a Dores tamen aliud subrogant: οσξ λις, a quo paucis commutatis potuit derivari oculus vel ab αἰ λη, quod splendorem & lumen significat. vel ab δεκος, quod apud Hesychium legitur oculum denotare. Ego verbsententias si pote vagas & vacillantes semper suspectas habeo , qui sciam veritatis regnum juris secundi esse impatiens. Itaque diligentiorem iniens attentioremqi collimationem, scopum mihi videor attigisse hoc pacto: ut rectam & cxcipio dc probo Latinorum autorum sententiam. qui oculum ab occulendo educunt. at in eo illi ipIi fuerunt vel errantes vel maligni, quod verbum id emanationis fontem statuerent, eundem Graecis invidentes. est enim occulo verbum compostum ex ob,&culo. quod jam desiitum est ita volente usu. hoc autem fluxit ex graeco id est, volvo circumago,verso. nugantur enim vulgares Rhapsodi, qui occulo confieri dicunt ex ob & colo vel caelo. omnino illud ac pene omnia ex Graecorum thesauro eruta ii mecum asseverabunt, qui norunt mignae Graeciae nomine priscos Ausones ac Latinos esse vocitatos. inculus itaque non quod occulatur, id est,occultetur. ita nuncupatus fuit;

hoc enim at is corporis nostri partibus competit, & magis proprid. at verisimile est priscos nominum legi statores rem quamlibet ab eo denominasse,quod maxime videbant convenire. iam verd quid in oculo m tione & versatione est vel manifestius, vel nequentius, vel magis proprium p ergo oculus vocatus, quod occulatur,id est obvolvatur, seu circumvolvatur. hoc enim fuit primum ac primarium verbi istius significatum,ut thema indicat. & quia ex obvolutione sequitur rei tectio seu absconsio . ad hane etiam denotandam demum est traiisatum: id quod postea per usus tyrannidem solum remansit,altero proscripto. Haec delatina dictione. Transeamus modo ad graecas ejusdem partis denomiis nationes quibus sane luxuriat ea lingua, nam legitur ομμα, sq/u. , ωψ: quorum etymologiam nimis operose multi in latebris quaesivere,cum radicem habeant maxime obviam os. μαι. Itaque nugatur Aristophanis Scholiastes cum ὀπὰς exponens πώγ. ,αι; addit hinc oculos appellari ωας, quia nimirum sunt ανύγμα, . quasi vero i dictum autem verbum manifestam nobis indigitat ejus derivationem, fit enim secunda persona passivi praeteriti. ut

28쪽

op AT HALMOGRAPHIT LIB. I. 3

hoc & eum arguat, qui in sua clavi dinionem hanc incautae aetati pro

primogenia obtrudit. Usurpabat & hasce voces Graecia οωγ; quod nomen vero similiter ex verbo Aruisu factum censemus,quod videre atque aspicere significat: cujus verbi si ulterior quaeratur deductio. nulla

videtur aptior,quam ut vox activa δανω ex ei Τω per Eolicam mutatio. nem ficta dicatur . sicut nimirum πέπιον ex πεπιοι ortum esse traditur.

quod proprie lumen est, ct Latinis pro oculo usitatum, derivat Eulta thius a verbo φ ω: at ego contra deduco a , nec dubito. quin inde originem habeat. atque etiam δεργμος ortum suum debet,quod idem est,ac video. Denique Hoc primitivum mihi vocabulum est: quod illiterate quidam ab Φιλέω detorquent. si tamen idem quispiam ab ducendum esse contentiose cavilletur,non ipsi posset a me irrefutabilibus rationibus satis heri .atque hactenus delinguis catholicis. An & in nostratibus similium contemplationum lenitate severiorem nostram sapientiam emolliam p exspatiemur porrb. Oculos Belgae vocant cogen . qui ejus linguae studiosi sunt, ita di .ctos censent ab hoogent id est alti inon sane vel abs re vel ratione ; debebant enim oculi tanquam speculatores eminentiorem locum occupare. Verum quemadmodum latinum idioma ex straeco genus suum ducere supra statuebamus. ita omninli Belgicum natales suos Hebraico debere hic asserimus : quod cum admirabilis Schriechius innumeris argumentis convicerit, non eget mea probatione; nec vero patitur etiam locus. Itaque praedictam dictionem ab Hebraeis Belgae sunt mutuati, qui oculos vocant Ogin: ita efferri debere vult Schriechius; non Ghayn vel Hayn, liti vulgo. Quapropter immerito Andreas Laurentius a Biturige illo flagellatur, incaute atque ignoranter insultante, cogeti nullo modo esse Hebrarum. quamquam tamen & Laurentium ipsum putem vel circumventum fuisse, vel inicie veritatem attigisse. utpote qui nee Hebraicae nec Belgicae linguae habuerit cognitionem. Ayn Arabica vox est primogenia, denotans primario oculum : non etiam fonte mi ut plerique: hunc enim secundario & quasi per translationem significat, ae si dicas oculum terrae: nam sicuti ex illo lachrymae,

ita ex hoc manant aquae.

Germania superior propositam particu m appellat aug. forte an 1 graeca matrice αυγὴ . id est, splendor, lumen λ repugnabit acerrimE Be- canus, quippe qui Germanicam linguam multo graeca priorem imaginatur : adeoque potius contra factum esse blaterabit. nempe e Germania in Graeciam vocem illam irrepsisse. Nos aenigma hoc saeculi nostri cedipis solvendum relinquimus, neq; enim vel ego moror id, vel ipsumme moratur,in quo divinatio, quam judicium potior est.

Caeterum

29쪽

Vo P. FORTUNAT. PLEM PII

Caeterum quod Italorum Ochio, Hispanorum Oio, Gallorum cet Ieae Latino sint vel detracta vel depravata notum est etiam tunicatis. Atqiisthaec sunt, quae de ratione nominum tractationis nostrae objectum significantium dicere habebam in iis linguis, quarum tenuem notitiam sumus consecuti. Qucd si qui negent prudenter a nobis factum, ut his vilioribus operis sapientiae studium interciperemus: illis ego Platonem obiecto virum amplissimum , imo divinum; a quo in hoc genere litterarum multa summo studio sunt elaborata cum plurimis aliis in locis,tum ipso in Cratylo toto. Cum hoc igitur malo ego trivialia studiosi accurare quam cum illis severiores, quas Vocant, superioresquestientias laxiuscule pertractare. On convenit inter Marcum Tullium & Plinium. ille enim insecundo de nat. Deor. dixit: palpebras esse oculorum tegumenta,8 pilorum vallo muniri. item aliubi: Regulum resectis palpebris a Carthaginensibus vigilando necatum. Hic autem libro vigesimo tertio . sed clarissim h undecimo oculorum opercula genas denominat, atque ingenis palpebras agnoscit quarum etiam defluvium notat. Itaque temere prandiloquus ille sinu , rasu scriptor oblatrat iis, qui Plinio hanc opinionem tribuunt: sed imposuerunt ei operae, quibus in digerendis expoliendisque libris sui usus eis i non erat enim ipse in pollitori liti ratura exercitatus, dexter alioqui disiectionum administrator. Poreb Quintilianus etiam genas dixisse videturi ac diu ante ipsum Terentius quoque veteris novique Latii lima. Idem tamen Plinius in vigessimo secundo inordinatos palpebrarum pilos inquit Chondrillen regere. Nos tyranni minime sumus, qui in servitutem loquendi quemquam

redigamus: vocitet ut cuique libitum erit. vitandae autem ambiguitatis ergo , palpebras & hic &passim usitabimus pro oculorum teguminibus,, patre eloquentiae stantes. igitur tum de Latini hujus vocabuli, palpebra, tum de Graeci, etymo scriptitant dissectores, nolo ego nauseose oggannire apud quemlibet ea legat, qui volet. minus vulgata prodere nostri est instituti. Palpebram h palpitando deducunt omnes, quod ea tam inter loquendum.quam alias frequenter palpitet. bene. Sed hic non est ignavius subsistendnmt quaerendum' ultra est, a quo palpito ' Graeca vox est ab hastis,πα-ν,& adverbium πα- , cum vibrantur ac sinuantur.

C A P. II. De Palpebriis. Palpebrae

30쪽

OPHTHALMOGRAPHIAE LIB. I. ς

Palpebrae porro duae sunt 1 natura cuique oculo: superior & inserior.

Confiunt excute, musculis, tunica, succingente, ciliis,& pilis,ut partibus explentibus propriis, peculiarique ossicio fungentibus : nolo enim

huc citare etiam venas,arterias& nervos ; quippe qui non alium hic, nisi quem universo corpori communicant, usum praestent.

Cutis partium extima admodum hic gracilis est,& laxd supertensi, quam Philosophus a. de pari. animal. cap. x3. minus circumspecti scribit sine carne esse i habet enim substratos attensosque musculos, de quibus mox. Unde& quod addit accuratius est penticulandum , an veritatem habeat: palpebram & praeputium vulnere diducta non coalescere. Sed de hoc libro quinto inter animadversiones. Nunc ad pro positarum partium descriptionem redeamus. Uti palpebras extrinseclis cutis, ita intrinsecus tunica subvestit a periostio deducta, oppido laevis & tenuis. fit autem ejus protensito sic pote : membrana pericranios superciliorum oras transmeans, tantumque currens quantum palpebrae extenduntur,ab harum limbo resilit, non

duplex instar scuti, in quo unum corium superimponitur alteri sic enim quidam imaginati lunt, atque etiam opinati nec principium suum repetens, verum subditis sibi oculariis musculis adnata tandem in corneam terminatur. atque ita palpebrae superioris tunica se habet: ad cujus proportionem & inferior constructa est, maxillae superioris peri stio spatium ejus emetiente, similiterque reducto, & in corneam desinente. Hoc cum Galent,ipsiusque naturae veriloquium sit,male recentiores nostri Anatomici intempesti convasatores utriusqne palpebrae tunicarum originem pericranio ascribunt. Ceterum ubi perio stlos haec regredi incipit. in extremitate scilicet utriusque palpebrae, qua coeunt in clausione, substantia quaedam est durior membrana, tantum non cartilaginosa, cilium antiqui dicebant, egraeca voce mνMόs , ut placet emunctioribus: ut illimatioribus 1 κοῖ ον,

apud Pollucem palpebram inferiorem significante. Illud inconsulto multiscius Scaliger griech dici negat: nam Galenus lib. io . de ossic.

Part. cap. I. ταρα is nominari scribit.

Cilio seu tarso palpebrarum pili innascuntur, recti eandemque semper servantes magnitudinem a natura ipsis determinatam. Hos dum

cilia nuncupant Neotericorum Anatomicorum primates, Theodoruni Gazam, ducem avium sequuntur contra veterum Latinorum autoritatem nomen id ambitiose usurpantem.

Palpebris ita fabricatis motus necessarid debebatur Ob rnultas utilitates. & quidem moveri ipsas quilibet videt. Multos porrd sua autoritate seduxit Galenus contendens in seriorem palpebram non solum

SEARCH

MENU NAVIGATION