장음표시 사용
41쪽
tari. Quapropter amittere Cyrenen timens, dum C prum studet adiicere, dilato hoc consilio Cyrenen
versus iter instituit. Ceterum neque minis, neque precibus, adduci potuere Cyrenenses, ut arma pon rent. et immitis domini iugum sponte subirent, cuius crudelitatem Alexandriae malis abunde testatam noverant , horrebantque. Itaque post leves aliquot v litationes signis collatis certatum est; victumque re gem Cyrenenses repulerunt. VII. Rediit tum ad eum Cn. Merula, negans, a Pholometore quidquam fmpetrari potuisse , asseseerunte , pacta inter fratres olim inita ; neque esse, cur mutari ea, pel a teri oporteat. Igitur ex suis Comanum et Ptolemaeum fratres adiungit Merulae, ut de regis alexandrini iniquitate apud senatum querantur. Ἀ-troductorum in curiam haec oratio sui tr Gratias a nasui populoque romino regem , gratias legatis meo tneque enim per hos stetisse , quo minus alterorum aincloruate curaque, alterorum labore ac opera m potorum suorum obtinuisset; nisi fratris iniqui dolo ci cumrenti omnes forent i neque mirandum , si senatum
contemptui, si legatos ludiario habuisset, homo Praeter rofundiam dominandi cupiditatem non rationi ulli, non ectui Penetra bilis r vud quem iram olim ei arctissimae necessitudinis iura, et foederum pactorumque Mea, quo uno missimo pinculo generis humani societas continetur, milia rurit.
VIII. re Sed antiqua non repetimus: utinam tames facile novis iniuriis ille abstineret, quam nos Priinoa rum obliviscimuri Quinquennio ante, quum iusta is civium indignatione pulsus vestram ad opem Pedira fugisset, vos pro bolita bonitate vestra, et quia
42쪽
M aequum esse putabutis, quos natura tum arcia in is gnatione iunxisset, eoa animis non lissidere, umis stram auctoritatem interposuistis: ibi rex noster, quamquam causa viribusque Silperior, tamen quidis vobis deberet, quam quid ille meruisset, cogitareis maluit: in potestate Iegatorum vestrorum suit: illis M agentibus eas conditiones victo dedit, quas in pariis iure fortunaque Petere non eSset ausus , sperares, nequivisset. An non igit' tantile sociorum Curactis savorique, tantae seu tris indulgentiae vicem referriri oportuerat Τ Ille autem quid socerit, hi dote: minra destas fratris querelas non sine contumelia eius in- is super habuit, novis etiam additis iniuriis, cuminis latiSque.
IX. re Quas ubi ille ferre diutius non potuit, ad
is vos, tanquam deorum vicem regibus populisqueis iura reddentes, se contulit: vobisque, ut in tam M evidenti negotio facillimum tactu fuit, causa n ita a probavit, ut ex amplissimo ordine viros clarissimos M legatos Alexandriam mitteretis, qui voluntatem Vera stram, de Cypro insula fratri restituenda , signifi- is carent. Te nunc, T. Torquate, appello, teque, M Cn. Merula , veneritisne Alexandriam , mandata sinis natus exposueritis, pro side, pro prudentia vestra' is praetermiseritis nihil, quo animum intractabilem D docendo , monendo, hortando , ad meliora consiliari secteretis Τ Ιta certe a vobis abunde factum; n
que quidquam, quod ab hominibus vestri loci ani-M Inique exspectari sus est, defuit. X. αε At quo successu eventuque ista factitata sint, a iam olim , opinor, Patres conscripti, his ipsis r M serentibus, cognovistis. Ita sunt circumducti si aura dibus, ut constaret, eludendi eos consilium captum D esse ita , quum eludi non possent, per varius et
43쪽
iis absurdas causas retenti, Mi appareret, si manere in 'decepti nollent, manendum coactis fore. Post mulis tas demum dilationes re insecta dimissi sunt: diis missi sunt, inquam, vacui irritiquu legati, neque υ apud eum regein maiestas populi romani valuit, Pro quo apud hostem Antiochum, totam Aegyptum M armis obtinentem , valuerat: neque hic sinis imis pietatis et contumaciae suit; sed cyrenaica seditio, a qui bio aliis facibus, quam rogis alexandrini nuntiis . atque Consiliis, exarsit' Neque enim satis aut in
a fratrem acerbus , aut adversum Vos contumeli OSus,
is sibi videbatur, nisi Cypro, quam restitui iubet, . tis, retenta , etiam Cyrenen extOPPIeret. M. ec Verum enimvero livetii improbitatis suae a haudquaquam diu gloriabitur, sat scio, Romani
sa neque enim animos viresque vestras eodem, Saois ille, iudicio, atque aestimatione metimur. Ble, ut M hominibus improbis mentem vitia hebetant, neque
a consilia Vestra supra artes suas, ne Die arma supra
M Potentiam aestimat et nos neque senatili huic ulIum H in orbe terrarum par sapientia concilium esse no-υ vimus; neque legionibus romanis aliud militum a genus sortitudine censerendum. Itaque magna cum a spe non irritarum precum, vos rogamus obirata m murque, Putres conscripti, ne regem, quem ipsi is so istis, texistis, ornastis, qui sie invicem VOS Per is petua fide observavit atque coluit, eo maxime tem- ΡΟre, quo vestro munere florentissinius esse de υ buerat, inopem, extorrem, deceptum a fratre, M Proditum ab amicis, contemptum a POPularibus , a consilium auxilium Hie vestrum frustra implorare D sinatis: quandoquidum ita cum vestra gloria ne Utitis litate causa illius eoniuncta est, ut, quantum illo aut ex timationis, uut opum amiserit, tantumdem
44쪽
έa IO. FnΕ NSNE IN SUPPLEM. M vestrae quoque saniae, vestrisque obsequiis dece
XII. Adversus haec iterum Menithyllus a maiore Ptolemaeo assuit. Sed in minoris causam inclinutis Putrum animis, Τorquatoqite et Merula, qui a legatione interi in redierant, eandem enixe iuvantibus, senatus ihIra diem quintum Italis excedere Menis Dium iussit, decreto, ut oedus, quod PoPulus m nuscum maiore Ptolemaeo haluerat, sol retur ; stratique mulctrentur aci iuniorem , huius senatusconsulti ad eum perferendi gratim Missi P. Apustius, C. Lentulus Cyrenis, iam receptum reperere. QuaPe nova Spe an,
matus , tota mente de Cypro recuperanda coepit cingitare, militemque et alia bello necessaria summa ope colligere. XIII. Novorum interea motuum causae Cum Dabmutis exortae. Populus iste sub Pleurato nuper suerat : eo defuncto, desiciens a Gentio , non usurpabat modo libertatem, sed iam vicinos incipiebat ad se Filium cogere; tributoque pecorum et frumenti nomnullis imposito , alii, qui id dedecus abnuebant, per petuis illorum latrociniis vastabantur. Lissii praeci Pue , Daorsique siducia romanae societatis resistebant; frequentesque ab ipsis querela delatae erant: Lissiis agros et oppida sua Tragyrium et Epetium habebant in stari nuntiantibus; nec absimilia DaOrsi asterebant. Placuit igitur legationem ad Dalmatas mitti, eadem opera res illyricas inspecturam. Eius legationis princeps C. Fannius fuit. At Romae M. Fulvius Nobilior proconsule ex Liguria de Eleatum populo triumphavit a. d. XII Lal. septembres. De quo equidem, quas
45쪽
ves, aut quomodo gesserit, nihil praeterea inveni. Certe per ea tempora quum graviorum bellorum materia desiceret, non ideo deficiebat ambitior sed quia soli propemodum Ligures, magis loco, quam viribuS , freti, arma retinebant , in horum expugnandis casteIIis captandae laudis occasio quaerobatur. XIV. Sex. deinde Iulio Sex. F. Sex. N. Caesare, L. Aurelio L. F. L. N. Oreste consulibus, Bomam Ariarathes venit, vi Orophernis, qui se fratrem eiusserebat, Cappadocia expulsus. Cuius rei originem PauIO supra repetendam arbitror. Ariarathes, qui Proxime regnaverat, Antiochidem in matrimonio habuit, Antiochi IIagni siliam : quae quum, prioribus
aliquot coniugii annis sobole nulla genita, timeret, ne vilior viro et Cappadocum genti sieret, callidissima mulier semel atque iterum foecunditatem mentita , primum sub Ariarathis nomine puerum, deinde alium, Orophernen, educavit. Postea vero quum, ut fit, natura aut remediis vitium vincentibus, voti se compotem factam videret, duas filias unumque mox filium enisa, rem totam marito patefecit. Ille, ne subdititii liberi vem et naturali filio obstarent, alterum quidem Romam mediocri instructilin CenSU, alterum in Ioniam ablegavit. Mithridatem autem id nomen nato ex se se erat) mutato vocabulo, Ariarathen et ipsum appellavit, unice dilectum parenti, neque male respondentem tu amore. Denique pubcherrimum certamen inter eos exortum eSt, ut, quo
tempore alibi locorum regna parricidiis aut appeti, aut servari in morem Venerat, in Cappadocia pater Ariaraules cedore silio contenderet, silius quidlibet
3. έ. Polo b. Excerpt. Leg. ras. - Diodor. XXXI, 3. - Lir. XLII, r9. - Diodor. apud Vales.
46쪽
IN. FRE. tristi Euli sVPPI LII. Passurum potius, quam iit patrem Privati im videret , PePvicacissime testat tur: Vnde non immerito Philopatoris ei cognomen inditum est a Graecis, qui itim primum num et studiorum amore peritiaque ad6lescens iste celebratus est in Cappadocia literarum et cultioris sapientiae sedem Posuerunt. XV. Hic igitur Philopator, post obitum senis here litate adita, nihil antiquius habuit, quam ut pati cin omni honoris et mngnischntiae genere cotitumularet : deinde amicos, Praefectosqtie , et Impulum universum, digna quemque cura proSecutUS , maximam apud omnes benEvolentiam sibi comparavit. Vnde prospera ei regni initia suerunt; magnusque iam vulgo et Clarus, ob amorem suorum , et iustitiae fideique gloriam , habebatur : citius egregium specimen in casu Mithrotiuganis Laria Ire geniti demonstruvit. Is de Sophenes togno Cum fratre certans, ab illo, qui viribus Artaxiae pene aluerat, susus est. Pulso apud Cappadoces perstigium suit, et mox auxilium uti Ariarathe; qui supplicem suum valido cum exercitu in regnum paternum reducebat. Sed Artaxias moris sui tenax, quum Armenino, Pariam laudabiliter occupatae , Sophenen adiiccre Cupcret, legatione missa conditionem Ariarauit obtulit, ut ille Mithroburanem occideres ; se pariter fratrem Elius in-ιerfecturum : ita dividi inter ipsos regnum Sophenes posse. IIOC scelus avorinius Cuppadox, non modo , legatis incirci itis, Artaxiam montiit, ab eiust nodi cogitatione desisteret; ve ni etiam Mithrobuganem non
deseruit, priusquam in res amissi S eum Peslittier t. XVI. IIae fama ot societate romana ConSΡiCHUS,
ne metu regnabat, donec rex Syriae Demetrius ad-
47쪽
versavinm ei Orophernem excitavit: ostensus. quod in gratiam Romano m. Ilai Demetrio succensobant, Ariarathes, foedere inter Syriae Cappadociae Ille P ges abolito, sorori quoque eius nuntium remiser trnis incensus, et mille talentorum pretio . quae Or Phernes ei promittebat, impetere consiliis ot vicibus Ariarathen non ante destitit . quam regno illum c serct excedere: neque puISum, et Cappadocia pix sugum, segnitis Romae Ρer legatOS urgebat, mi orum princeps Miltiades fuit. Aderant et ab Orophurno Ioegati Timotheus et Diogenes, donum Populo miniano
coronam aureum serenteS; iamicitiamque reno ricum
rege Petebant, quae populo romano cum ρatre eius Arim the fuisses. XVII. Hi consonsu oppugnabant Ariarathen . et SI miain despectum et inopem ipsi florentes opthius ot gratia Promebant, apud plerosque divitum et largi-ιorum Calumniae Plus poterant, Piam unius miseri vera defensio. Hactenus tqmen Causa eius, et meli Tum ex Senatu contentio , profecit . ut in regnum recipi iuberetur, sed cum Oropherne irrure dioidendum. dic lac enim eo tempore quidquam aut gratius B inmanis , aut usi tutius erui, quam dare operam. ut regnorum potentia , partitis in plures opibus , divideretur. Sed non diuturnum ob vitia novi regis incommodum prioris suit. Orophernes εnim, quum in recenti possessione firmaro sibi favorem hominum prindentia beneficiisque deberet, pari in temporio in luxum Et avaritiam Provolutus est; nam et vino dedilissimus , praeter instituta patria , bacchicorum
48쪽
arii licuiti inti o luxit insaniam : et, pecunia undequa que corrasia, Tin tot lacu in quidem , quo Praecipue auctore ad regnum pereenei ut, talentis quadraginta, Demetrium regem Septuaginta , Corona it ; Praeter sexcentu talenta, quae Paulo Post numeraturum eidem recepit, et alio die residua quadringenta. Quibus rebus quum alienatos a se IH pularium animos animadverteret, tum velut ab inimicis vindictae causa extorquebat pecunias, quando in suorum animis non posset, in his si em praesentium rerum collocaturus: eo consilio et apud Ρrienenses Pecuniam, talenta quadringenta , deposuit, ut subsidio hoc in omnem sor-
XVIII. Nihil horum Ariarathensallebat. qui, quum sc plerisque Gippadocum gratum esse, contra OrOPhernem omnibus eXOStam, sciret, Colligere copias coepit, et regni partem, unde vi extrusus suerat, vi repetere: neque leve adiumentum erat Attalus, qui nuper defuncto Eumene, pro filio eius Philometoro Attalo regnum administrans , enixe serebat auxilium ri'Ius tamen ipse sibi contulit, prudentia et labore dignum Se Ioco , quem reposcebat, Ostendens. , iideres suas quotidie deteriores fieri videns Orophernes, Et hoc Iuoque motu, ne ad hostem deficeret, Oh sti. pendiorum solvendorum moram, exercitus, quem Per iniustitiain occupaverat statum, sacrilegio tuori instituit. Celebre gentibus illis sub monte, cmena Ariadnes vocant, templum est, Iovi sacrum: id veteri opulentia dives spoliavit ille, militibusque sti- Pendium ex ea pecunia dissolvit: neque tumen ut breve PIurumque aevum est potentiae pravis artibus
49쪽
sultae diu resistere vel hostium viribus, vel civium odiis, potuit; relictoque regno, ad Demetrium, unde venerat, Antiochiam so recepit. Hic eo tompore finis motuum in Cappadocia suit. XIX. At in Africa perpetuis Masinissae adversus Poenos odiis iniuriisque res inquietae erant. Circa minorem Syrtin ager amplus colitur, quem uberem gleba, oppidis quinquaginta frequentatum, et Per haec locuplete reditu, Carthaginienses obtinebant: ipsi Tyscam vocant regionem ; Graeci dixerunt Em-
Poria. Eum quum coepisset concupiscere Masinissa, ob potentiam suam , et favorem apud Romanos , Seu vi, seu iure agendum seret, potiorem Se suturum Palus, armata manu occupare non distulit. Et agri
quidem facile receperat, Poenis quum alias ad terre stria bella minus aptis, et tum ex diuturna pace Iunguidioribus : oppida tamen illi retinebant. Hic rerum status utrosque impulit, ut iis de litibus frequenter
Iegatos mitterent Romam; deteriori semper Poenorum conditione: neque dubium erat, quin causa vincerent; nam et Masini SSa, quum annis aliquot anteupersequeretur Aphtheratum quendam, Pii a rege desciverat, tranSi tu per regionem istum, ut alienam,' precario postulato, deinde, quia negabatur, omisso, Carthaginiensium ius assirmaverat.
XX. Sed senatorum plerique magis ad utilia, quam
ad iusta respicientes, regi gratisitabantur, adeo cum aperta Poenorum iniuria , ut non modo urbibus, de quibus controversiam Masinissa moVerat, eXigi, sed et quingenta insuper talenta, fructuum perceptorum nomine , quasi malae fidei Possessores, Pendere P
50쪽
terentur. Quippo decretam a se legationem tamdiu distulerant, donec adigi a rege ad iniquas pactiones Possent: tum demum a Roma legati, et in his M. Cato. venerunt. His Masinissa quidem arbitrium t tius negotii sucile permittere: Poeni, quod desperabant aequo Se iuro usuros, negaro, tilis novo arbitrio opus es . foedus sibi cum rege mustos ante annos amotore Scipione Percuraum: id potius Pudore et fri contria entium , qutim Correctione ulla, indigere. Legati, quod altera partium in qua nihil se statuere Posse onusabantur, rebus uti erant relictis, redierunt: noque
in praesens modo iniqua haec legatio Poenis, sed etiam paulo post exitiosa fuit; hinc orto Catonis m tu , ob quem deinceps continuo ad Carthaginis delenilao consilia Patres stimulabat. XXI. Sed prior hellandi cum Dalmatis occasio venit. C. Fannius, ex ista legatione reversus, renunti
verat , ne proferri quidem GPud Diamalas mari Ia ρο- isse , sibi nihil cum Romanis esse nexoqi ferentes et sed neque quidquam in se hospitaliter , aut elium taminniter , Dalmatis factum; neque locum et latitis dato. Quin equos aliunde M se adductos Praedae baisaris fuisse, adeo procaciter inpectis, ut haυd procul exisse Miserint legali, nisi contumelias istas iniuriasque να- sientia el silentio Pertulissent. Movit bominum avr santia Patres, eamque gwtem bello Porsequendam baud dubitabant: sed plus adhuc stimulorum subiiciebant aliae causae, quod bellum sibi necessarium iis locis putabant: tum quia multo iam temΡore, ex quo Demetrius Pharius debellatus fuerat, partem illam Illyrici, quae ad mare adriaticum Vergit, non inspexorant; tum quia nolebant italicoruni Populo-