장음표시 사용
231쪽
Asus ARII. ast Ide nihilominus adultero misceatur, iudicabitur adultera Antea enim excusabat ignorantiari error,adeo ut nec conscientia ipsius vulnerari, Dec faiana ipsius periclitari debeat. Ita enim Augustinus rectὰ definit, cum ait: Si virgo nupserit lac sciens, viro alieno, hoc si sena per nesciat, nunquam ex hoc adultera erit Si autem sciat, iam ex hoc adula era esse incipit, ex quo sciens, cum alieno cubatae rit. Sicut enim in iure praediorum , tam diu quisque bonae fidei possessor rectissinae dicitur, quam dui se possidere igia orat alienum. Cum vero sciverit, nec ab aliena posessione recesserit, tunc madae fidei perhibetur tunc iuste iniustus vocabitur. Hactenus Augustinus. Idem iudicium sit de masculo, si duxerit , quam non ciuit alienam esse. Debet ergo iudex, ubi frauSinnotuerit,innocentem personam liberare, ac ipsius innocentiam suo testimonio declarare. Indignissimum enim foret, contra omnem iusticiam Maequitatem notam infamia innocenti inurere, aut ullam poena infigere, ut quae putarit se Deo oboedire, cum iuxta ordinationem ipsius nuberet.
Hinc sequitur, quod in eo coniugio liberi suscepti legitimi habeantur,is quod iustusit, ut decepta persona no fraudetur bonis,
232쪽
quae illi ut legitima uxori cum suis liberis debetur reliqua bonorum parte cedente illi, sub cuius dominio adulter est. At desertor ille, deceptoris impurus adul
ter, dignus eli, qui suppliciis iustis subii
ciatur, ne ali exemplo deteriores fiant. Neque enim licet magistratui, vicet go fungenti, talibus impostoribus parcerer quod si fecerit, reus erit alieni peccati, &autor scandali. Qii id si deserta nubat, antequam ea quae alieno nupsit, resciverit sic alieno nupsisses Abstineat a thoro alieni, rem deferat ad iudicem consistorianum. Hic magistratui politico rem exponat, petatque, ut propter gloriam Dei,& conseruandam societatem humanam contemtorem ordinis diuini puniat. Verum si hic magistratus poli Licus negligentior fuerit, forte pecunia aut aliquo astectu corruptus,hoc do consilium, ut deceptari innocens persona petat diuortium propter conscientiam suam. Nequaquam enim existimo, huiusmodi coniugium sine vastatione conscientiae consistere posse.
Nuper & hic casus mihi propositus est. Quidam homicidium commisit, α neve
233쪽
niret in manus magistrat tis vindicis homicidii, aufugit, nec scitur, quo se recepit Uxor eius iuuencula integrum expectauit triennium, quae postquam nunc de mariti reditu desperat, petit infirmitatis suae rationem haberi per allias nuptias. Verum quia non fuit mihi expositum homicidi genus , ad quaestionem simpliciter respondere non potui. Nam culni heses, quae infinitae sunt, non ferunt responsionem simplicem, circumstantiae qui re u Harenim saepe mutant actionum qualit tes. Quam ob rem ad distinctiones de scendendum erit, ne generis amplitudine decepti, demus responsa, quae singularibus nullo pacto conueniant. Hic ital iudico distinctionem huiusmodi adhibendam esse Homicidium de quo quaeritur,
aut fuit inuoluntarium, aut voluntarium. Si inuolim tarium fuit, profect o extra clupam est, qui metu poenae aufugit. Iustum igitur erit, ut uxor vel quaerat maritum, vel maneat innupta, deplorans maritide suam miseriam. Si conqueritur se continere non posse, fugiat ocium cum Penelope , oret, laboret, ieiunet, fugiat occasiones peccandi, contineat se domi, nec admittat leues homines m colloquium.. Nullo
234쪽
Nullo enim pacto licet et nouas quaererentiptias, vivente marito,ut qui non spon-ilp. te, sed coactus metu citra peregrinetur. At si homicidium voluntarium fuit,t cum infamia coniuncitum,n lim uxorem insontem maritum infamem vagabundum quaerere, sed exacto quinquennio , si continere non potest, nec se alere sitae mariti auxilio, nubere in Domino, idque no a sine venia impetrata a funismo stratu, qui, cosistorianis admonitus de foeminae intim iit ac re necessit te, potest bona conscientia nouas nuptias illi concedere, maxime si probatur esse honestat innocens. Sin autem homicidium factum sime infamia est, ut si quis iniusto conflictu aduersarium occidit, si deat uxor septennium Et si interea non 'gnouerit ubi sit maritus, nec ipse ei scripserit, velim iudices consistorianos remiaeferre ad supremit magistratum,hoc est, ad principem ipsum, qui potest, datis lite ris, facere ipsi facultatem nubendi in Domino, ne misera in periculum veniat,&tandem in desperationem, propter suam incolarinentiam. Quod autem velim rem deferri ad suprem gubernatorem , ideo facio, ut qui eam ducit in uxorem,sit securior, ne alter forte aliquando rcuersus,n
235쪽
Quaeritur, si maritus quispiam donginquas regiones professicus, consentientu
uxore, diutiuLemanseris, tiam conti
nerat inter ipsi ira, coniugem, quid siestatuendum de uxore domi remanente pHic casus non est pro deserti si si haben 'dus Est enim ab eo diuersissimus. Quare hic aliter statuendum tuam de malitiosa desertione Primum lac callia pἴOfectionis examinanda est, quae vel necesi Iaria, vel utilis, vel temeraria e sh poterit. pro harum causarum diuersitate, de longiori mora absentis mariti iudicandum est. Necessariam causam profectionis voco , cum aliquis cogitur sit perioris mandato oboedire, forte melitiae vel legationis causa. Vtilem dico, cum rei familiaris augendae gratia maritus ad peregrinas terras proficiscitur Temerariam nomino, cum homines leues lilitiam non necessariam sequuntur,sed tantum titientur,dcliberius inter sua farina homines vivant. Si igitur necessaria causa est mansionis, uxor expectet maritum ad vitae terminum, nisi certos de morte rumore audiuerit ab hominibus non leuibus, sed fide dignis Posiunt enim multae causae inci
236쪽
: c Asus VARII. dere diuturnioris emansionis,ut sunt morbi captiuitas,positae insidiae, bella, c. Si utilis causa est absentiae ut si maritus mercatus gratia abfuerit, velim uxorem patienter expectare reditum ad septennium , modo absens maritus interdum scripserit, tuae mora rationem reddicerit. Uerum si nihil tanto tem pore scripserit, consulat uxor consistorianos , examinata causa, mittant illam si vel ege state cogitur, vel infirmitate vincitur, ad supremum magistratum, qui potest illi sua
auroritate nubendi veniam concedere.
Verisimile enim est, eum , qui septenni uiri abiit ab uxore , eamq; non reddidit de sua mora certiorem , quod vel sectetur alienos amores, vel alibi pedem fixerit, aliam c uxorem duxerit.
At si temeraria fuit profectio, nihilo
scripserit uxori maritus triennium, desertor est habendus, ut qui sectetur alienos amores. inare velim foemina deserta nouas nuptias concedi , exacto quinquennio Sed re per consistorianos communicata principi, cuius permissione d autoritate munita nubere poterit.
Parentes promittunt iuueni nuptias filiae s
237쪽
liae, quas filia recusat, filia promittit alteri iuueni nuptias refragantibu parentibus, dccum eo rem habet, ut consummat viri videatur matrimonium, quaeritur viri horum nebet filias Respondeo : Sicut non licuit parentibus, reluctante filia promi tere alicui ipsius nuptias simpliciter cita non licuit filia plene in nuptias alicuius consentire citra parentum consensum. Si ergo coaetus consensus non facit coniugium, multo minus nullus, Libera est ergo a primo, quia non consensit : Liberaesta secundo , quia contra autoritatem parentum contraxit. Nam verbum Dei Num. O vota de iuramenta faeta a puellis , quae sunt in parentum potestate, irrita pronunciat,Si parentes, mox ubi intellexerint vota iuramenta facta, reclamauerint. Voti enim nomen non meretur, quod in parentum dedecus a liberis nuncupatur. Nam Deus praecipit liberis, ut colant parentes. Si ergo votum factum Deo a virgine est infirmum sine parenturia conscia su multo minus erit firrna promissio homini facta sine parentum consensu Nec iuvat puellam, quod concubitu voluerit confirmare, quod stulte promiserat. Non enim legitimus fuit, sed fornicarius concubituS.
238쪽
Qirid ergo fiet, inquies, de eo, qui esse desponsani nescij parentibus stuprauit p
Contra iunc parentes sponsae tanquam contra raptorein agere post ant, nisi malint in promissione ira filiae consentire, Permittere matrimonium consummari. Verum si virgo tantum promisit alteri reluctantibus parentibus, cum eo rem non habuit, velim ipsam propter dissidia inter procos abstinere ab utrius p nuptiis, in poenam sua aduersus parenteS contu-rnaciae,& temeritatis, quod sine consensa parentinia alicui fidem dare de nuptijs ausa sit. Quid dicendum, si pater vidua iuuet culae promittit alicut nuptias filiae, illa, ro alteris Hic rata erit promissio viduae. Est enim sui iuris, Num. o. Melius tamen iaceret vidua, si parentum consilio parerer,modo prudens de utile videretur
Quaeritur, an vir nobilis, qui ex uxore nobili numerosam bolem sustulit, uxore mortua possit cum ignobili foemina matrimonium contrahere hac conditio-1ie, ut liberi uxoris prioris in bonorum , maxime immobilium haereditatem succedant, quo nomen familiae conseruari pos
239쪽
st. Ignobilis vero cum suis liberis sit contenta bonorum mobilium parte iuxta honellum inter contrahentes contractum quem cognati S amici probant & obsignant ρ Respondeo , conseruatio familiarum est utilis ad tuendum statum & decus ei publica . Infirmitati hominum est consulendum. Conscientiarum est habenda ratio Bonorum praeterea communi catio aequalis non est de substantia matrimonij. Nec huiusmodi contractus est contra legem Dei: Nec caret probatis exemplis. Quare iudico id licere, ita tamen tautoritas, approbatio supremi magistratus ac consensus liberorirna cognatorum accedat raneaturque contreactus connubialis non in angulis coram uno at que altero, sed solenniter in conli ectu Ecclesiae , ad hoc vocatis ex cognatis amicis multis: Et ut constet mundo legi'timima esse coniugium non concubinatu. Et ut homua es sciant liberos ex eo coniugio natos legitimos esse. Videmus multos abstinere a secundis nuptiis amore liberorum ex priori coniugio susceptorum. Sed quam bene consulant suae conscientiae experientia in agone mortis docet, Miristissimus euetus in extremo die omnibus creaturis ostendet. Statuo ergo infirmi
240쪽
tati humanae hoc pacto , t ostendimus ibi
consulendii esse, ne interrum pantur pre ices, ne de homines paulatim ita inuoluantur laqueis diaboli, ut postea cum maxime velint, extricare se non possint Nam consuetudine longa peccandi peccatum ita firmatur,vestiat veluti necessitas quaedam, ii: Vt reuocare gradum non possis, id quod
potissimum in libidinibus ceruitur. iii Idem iudicandum est, sit quis vici cor si in
Poris laboraret, ut vel non auderet nu- : et ossi ptias petere alicuius ex nobili familia, vel l gi , metueret, ne vicium sibi exprobaretur, sed concubinatu in nragistratus ferre non litati a debet in ullo hominu in statu, modo fide hol: tollis minister Dei esse velit. Nam scandalum jussilauiusmodi plurimam Ecclesiam inficeret, alii ost ad maitationem multos inuitaret. t it dirilis ni
Si masculus illicitatis nefandam Ve tosti onerem, qualis in Italia mussi est sita ita, ta sectatur, iustissime ab honesta uxore i huius dimittitur. Similiter si mulier se subiecerit in execrabili contra naturam libidini, indi pretii lgna est, quae postea thoro coniugali au it litia, deat. Verum in his regnis, sit Deo gratia, nil iit nefanda scelera rarissime audiuntur. Et si quando audiuntur, probantur, magi-