장음표시 사용
301쪽
148 PRAESCRIPTIO XXIV. corruptum vitiatumque traducere;quod haec oratio nullam
expositionem, nisi de vino calicis couerso in verum Christi sanguinem patiatur. quis iudicauit Spiritus. Denique cum omnia credant suo quisque spiritui, nomen sancti Spiritus horribili blasphemia mentiuntur. Bistia h/- 9. Vero meritu Lutheri Hictum, cum Biblia librum haereti ῖἱ.' ' corum appetiat ; quod ex Scripturis peruerse intes tas haereses suboriantur. Et utique fecundior diuina litteratura ad facul- detatem cuiusque materiae. Nec periclitor dicere, ipsas quoque ' ' Scripturas sic esse ex Dei voluntate dispositas, ut haereticis materias subministraren cum legam oportere haeresses esse, quae sine Scripturis csse non possent.
Alio. Facinorosium ac tetrum crimen est , quoa nunc persequor. Inuentos esse Doctorculos, qui temulento quodam impctu Ed. Camp.
t. in caeleste chirographum inuolarint ; idipsum pluribus locis
ut maculatum,ut mancum,Vt falsum, Visurreptilium con-dhmnarint, eius partes aliquas correxerint, aliquas corros
rint, aliquas euulserint. Hinc omne propugnaculum, quo muniebatur in Lutheranos spiritus,tanquam in valla phantasmatum, pictosque parietes commutarint,ne prorsus obmutescerent: cum in Scripturas erroribus suis infestas impingerent, quas nihilo commodius expedire, quam sorbere D. ., A fauillas, aut saxa mandere potuissent. Ceterum quibus suit τὸ tui dεῖ- 'L propositum aliter docendi, eos necessitas coegit aliter di L criptura. ponendi instrumenta doctrinae: alias enim non potuissenti aliter docere, nisi aliter haberent per quae docerent haeresin Sicut illis non potuisset succedere corruptela doctrinae sine corruptela instrumentorum eius : ita & nobis integritas doctrinae non competisset sine integritate eorum, per quae doctrina tractatur. Etenim quid cotrarium nobis in nostris' quid de proprio intulimus, ut aliquid contrarium ei, & in Scripturis deprelaesum,detractione,vel adiectione,vel transmutatione remedia remus 3 Quod sumus, hoc sunt. ab initio 'suo ex illis sumus, antequam nihil aliter fuit, quam sumus. Quid denique fuit antequam a nobis interpolarentur Cum autem omnis interpolatio posterior credenda sit, veniens utique
302쪽
utique ex causa aemulationis, quae neque prior, neque domestica est eius umqua quod aemulatur: tam incredibile est sapienti cuique,ut nos adulterum stylum intulisse videamur Scripturis, qui sumus a principio & primi; quam illos non intulisse, qui sunt & posteri & aduersi. Alius manu Scri,pturas, alius sensu expositionis interuerti M. ci . ii. sciscitemur ab aduersariis exempli gratia, quidnam secuti nouam sectam intriuerint, qua Christus excluditure coena in stica. Si nominant Euangelium, accurrimus. a ritu mi
Mi . . ij nobis verba sunt, Hoc est corpus meum; Hic est sangui si V ' meus . qui sermo visus est ipsi Luthero tam potens , ut cum etiam discuperet scri Z inglianus, quod ea re plurimum incommodare Pontifici potuisset; captus tamen &victus apertissimo contextu cederet; neque minus inuitus Christum vere praesentem in Sacramento sanctissimo fate-i,. retur , qu .im olim daemones victi miraculis Christum Dei filium vociferati sunt. Agedum pagella scripta supcriores' sumus, de sententia scripti contenditur. hanc pervcsti
Lue. ii .i, mus ex verbis adiacentibus. Corpus meum,quod pro vo is datur; Sanguis. meus,qui pro multis effundetur. Adhuc durissimae partes Caluinis in nostrae faciles &explicatae. Quid
Io.c. t. amplius ΘConserte Scripturas, inquiunt. Maxime. Conspi-Mi iti, rant Euangelia, Paullus adstipulatur. Voces, clausulae, tota cis ό connexio,panem, Vinum,insigne miraculum,caeleste pabui K. lum, carnem, corpus, sanguinem reuerenter ingeminant.
μ' ' Nihil aenigmaticum,nihil offusum caligine loquendi. Ta--i,utamen perstant aduersari j, ncque ullum finem faciunt altera candi. quid agimus opinor, audiatur antiquitas; &, quod nos alteris alteri suspecti non possumus, omnium saeculo riim veneranda canities Christo propior, ab hac lite remotior decidat arbitrio. Non serunt: prodi se aiunt. Dei ve bum purum putum inclamant. hominum Commentarios auersantur. insidiose, inepte Dei verbum perurgemus. obscurant. Diuos testamur interpretes; obsistunt. In summa sic instituunt: nisi reorum iudicio steteris, nullum iudicium sore.
303쪽
uersia: de infusa gratia, de inhaerente iustitia , de Ecclesia μ''rconspicua : de necessitate baptismatis; de Sacramentis, &Sacrificio; de piorum meritis; de spe & timore; de peccatis imparibus, de auctoritate Petri, de clavibus, de votis, de consiliis Euangelicis, de caeteris. Scripturas neque paucas, &ponderosas Catholici passim in libris, in colloquiis, intemplis, in scholis citauimus, atque discussimus; cluserunt. Veterum Scholia Graecorum, & Latinorum admouimus; abnuerunt. Quid tum denique D. Martinus Lutherus,aut vero Philippus, aut ccrte Zwinglius, aut sine dubio Caluinus & Beeta fideliter enarrarunt. Inter iacquid promouebis nitai taexercitatissime Scripturarum Zcum si quid defenderis, nege- P ci . tur ex diuerso, si quid negaueris, descia laturiEt tu quidem nihil perdes, nisi vocem in contentione; nihil consequeris, nisi bilem de blasphematione
.ia i 3. Enimvmi quod volumus,sanctum est ypirita sic docet, Aur. f... - μα -itas restat et . bontra ego Catholicam stacin profiteor, Au . eonti& per illam me ad certam scientiam peruenturum praesumo. Tu vero, qui fidem meam labefactare conatis, certam scientiam trade, si potes; ut id quod credi di,temere me cre-Gris M. didisse conuincas. Duo sunt quae mihi profers; viatim, cum
aris, Spiritum sanctum csse qui loquitur; ae alterum, cum dicis manifella esse quae loquitur. Utrumque abs te sine ulla dubi atione cognoscere debui. Sed non sum auarus, unum horum doco . offende hunc esse Spiritum sanctum;& credam vera esse quae dicis, etia in si nesciam. aut ostende vera esle quae dicit; & credam Spiritum sanctum esse, etiam si nesciam. Numquid aequius, aut beneuolentius tecum agi potest8 Sed tu nec hoc,nec illud vales ostendere. Nihil aliud elegisti,nisi laudare quod credis,& irridere quod credo. Rui sti ἡ- i . Quis serat tantam fallaciam, tantamque superbiam 8 Iniei quid si non solium incerta,sed etiam falsa esse,quae dicit,Deo& Domino nostro mihi opitulante monstrauem Z dum igitur, Theatrum uniuersitatis rerum ponamu ob ocntis; quicquides vi iam peragremus et omia που is argumenta suppeditant.
304쪽
ra camp. Quocumque me oculis & cogitatione conuertero, siue
Patriarchas intueor , & sedes Apostolicas; sue Antilii toeaeterarum gentium , siue laudatos Principes, Regcs,C sarci;
Christianorum cuius', nationis initia, siue ullum indicium Vetustatis, aut lumen rationis, aut honestatis deeus: nostrae fidei seruiunt, &suffragantur omnia. Testis Romana su An, ici. ccssio, in qua semper Ecclesiae vi cum Angustino loquar H Apostolicae Cathedrae viguit principatus. Testes illae reli quae sedcs Apostolicae, in quas hoc nomen insignite conuenit, quod ab ipsis Apostolis , horumve auditoribus exaedificatae fuerint.
G. Camp. 11. Testes ubiuis gentium Pastores loco dissiti, religione '' nolira concordes: Ignatius & Chrysostomus, Antiochiae: Petrus, Alexander, Athanasius, Theophilus, Alexandriae: inactu. Macarius & Cyrillus Hierosolymis: Proclus Constantino poli: Gregorius &Basilius in Cappadocia: Thaumaturgus in Ponto: Smyrnae Polycarpus: Iustinus Athcnis: Dionysius Corinthi: Gregorius, Nili x: Methodius,Tyri: Ephreemus in Syria: Cyprianus, Optatus, Augustinus in Africa: Epiphanius in Cypro. Andreas Cretae. Ambrosius, Pauli- nus, Gaudentius, Prosper,Faustus,Vigilius in Italia Arencus, Martinus, Hilarius, Euchcrius , Gregorius, Salvianus in Gallia: Vincentius, Orosius,Hildesonsus,Lcander,Isidorus in Hispania: in B litannia Fugatius, Damianus, Iulius, 1ellitus, Beda. Denique, ne anabitiosus videar in nominibus; quaecunque vel opera, vel fragmenta supersunt eorum, qui disiunctissimis tertis Euangelium seuerunt, omnia nobis unam fidem exhibent, quam hodie Catholici profitemur. Chri ites quid causae tibi afferam , quominus me de tuis cxtermines,si tot luminibus Ecclesic tenebricosos homulos, paucos, indoctos,dissectos, improbos antetulero3 iiij a. 16. Testes item Principes, Reges, Caesar S, horumquς , ,-- , Respub., quorum & ipsorum pictas,& ditionum populi,& εμ πιι pacis bellique disciplina se penitus in hae nostra doctrina Catholica fundauerunt. Hic ego,quos ab Oriente Theodosios,quos ab Occidente Carolos, quos Eduardos ex Anglia, i L Ludo-
305쪽
Ludovicos ex Gallia, Hermin/ildos ex Hispania, Henricos
c Saxonia,Nencelaos e Bocinia, Leopoldos ex Austrii, Stephanos ex Hugaria, Iosaphatos ex India, iuuides ex AEtLο-pi quos orbe toto Dynastas atque Toparchas possim arcessere,qui exemplo, qui armis, qui legibus, qui sollicitudine,
qui sumptu nostram Ecclesiam nutrierunt. Sic enim praecinuit Isaias; Erunt reges nutrici j tui,& reginae nutrices tuae. et y Α' M .H.; i7. Testes iam omnes Orz, plagaeq; mundi,quibus Euan- .c αν. oetica tuba post Christum natum insonuit. Parumne hoc y' suit,ldolis ora claudereὶ Dei regnum gentibus importareZ
Christum Lutherus loquitur, Catholici Christum loquimur . Num diuisus est Christus Z minime. Aut nos, aut illi falsum Christum loquimur. Quid ergo Z Dicam. Christus
ille sit, & illorum sit, quo Dagon inuecto ceruices fregerit i Reg. s. . noster Christus opera nostrorum uti voluit , cum Iouci, Mercurios, Dianas, Phoebadas,&illam noctem saeculorum atram Erebumque tristem, e tot populorum cordibus relegaret. Hiberni ex Patritio, Scoti ex Palladio, Angli ex Augustino, Romae sacratis, Roma missis, Romam veneranti- bus, fidem aut nullam,aut certe nostram,id est,Catholicam in suxerunt. Testes Academiae, testes Legum tabulae; testes iba vornaculi mores hominum, testes clectio Caesarum & inau- - guratio; testes Regum ritus & inunctio; testes equitum ordines, ipsaeque chlamydes; testes fenestrae, testes numini,
testes urbanae portae,domusque ciuicae; testes auorum fru- ctus & vita; testes res omia es & reculae, nullam in Orbe reli-
onem, nisi nostram, imis, unquam radicibus insedisse.
s,a uinii Sed quid agimus Z nec rationibus conuincuntur,quia non in- Betu. sem. .. ' telligunt. nec auctoritatibus corriguntur,quia no recipiunt. 'ς
ncc flectuntur suasionibus, quia jubuersi sunt. probatum est: mori magis elisunt, quam conuerti. horum finis interitus, horum nouissuna incendiunt manet. mistiGra i 8. Et δ Teum immortalem l quae haec arrogantia ' quis tumorὶ tot resera, tot testimonia, diuina, humana, ab omni aevo, ab omia orbis ora, tam impudeuter quam procaciter parvipendere ' istas modo praeberc aurem in credere,qui besterni, non missi ,sed Hiro
306쪽
ADVERsvs HAERESES. prosilientes veniunt, currunt: noua atque insueta auribusnostris . insusurrant maioribus etiam inaudita nostri s l omnium mortalium
infelicissimi, quibus nec Christiana religio, nec meritatas certis mum argumenimn unitas fidei, nec perennis i a doctrinae Catholicae Truaeris,nec perpetua Sacerdotumfiuccessio, non vitam certum caput, cui cetera membra inhaereant, quale apud Catholicos fuisse semper o modo esse , inuiti agno cere debent cui Principes, Rege arcs,quiportant orbem, qui pi1 Christianiquefuere,obnoxia Iua capita lubens tibmiseresemper, ω nunc quoque silumittudit i
nihil denique, quod eos flabilire queat, in haeresi seu fir rari potest:
sed tantum bacchantium more vociferantur, o neu siem Eccle- τὸ tui. ἡ pHm cui totam doctrinam Apostoli Petrus & Paullus cum .ia . a. sanguine profuderunt; ' cui Euangclium singuine qum Maic. s. que suo signatum reliquerunt piusem sic o Di- α τι i. i . nam perAdde. Non perdidit, sed per Spiritum an tum depositum sed si me custodiuit. Gemat inuidia, fremitque; nutu argumento, nuda ratione, nulti criptore, nuctabistoria probarepo Otit: sed, ut dixi, dicunt tantum vociferantur , magnitu ne mendacii fidem quaeroetes. 19. egi nouatores si ut guritus manifesse dixit, se risius cum I.; st ri opostolas praemontiat, traditam si ci cst docbinae regulam adul-ν. Titie. , t a erunt, deseruerunt, disces erimi a fide attendentes spiriti bus erroris, S doctrinis dae: noniorum. Tales desertores imus iure iam inde ab initio Ecdosiae adiesque nostram aetarem, tales, inquam, portas inferorum dammatas esse. Vbi maxime in Goncibis. a quibus' Pontificibus Tomanis. Malunt tamen isti prae amnatas haereses se Iari, tum iri ida es ceruix siverbiae quam errorem fateri. Sciunt,sed cire di simulant, auctores haeresum cum fautoribus plurimum male periisse: molunt nihilominus cum iliis damnabiliter perisque turpiter videantur errasse. Veritatem praeten ut, i mendaces. In 'aeris, s se praestruunt,ut in tempore maxime, τὸ Mi a. Paut, Fere enim haereses ad nostra exempla prosiliunt;H-υς; de sumentes praesidia, tuo pugnant. Catholicos probris ac comuiciis lancinam omnibus turpiores. Idololatras vocant,qui verbis
suis nouitatibus idola haereseon abricant. αo. pridem, se ant, explo unt pios, sanctor, omnes aeuos. z
307쪽
x; PRAESCRIPTIO XXIV. Sia, heus tu i compone , tam mores istorum,cumpictate, innocentia,sanctimonia S. Franci ci, Dominici, Bernares Trunon is, Te- nedim, Augustini, Z l. brem librionis, Antonil imonachos tantum recenseo: tantum interes, quantum inter lucem ten bras. Lumina haec fuere orbis Chri in , nunc quoque magis lucent um eos Deus glorificet,qui eum Hc honorificauerunt per quos i. Re Mi .
Vise Deus ceu adiutores suos alutem suorum operaim est in terris. Clarent miraculis, quae isti su aica inuidia Linonibus tribuunt. ivvident, ringuntur, quando nec minimum imitari possunt.Jnsium--; nisi eiurato se risto diabolo des manu actum est de te, peristi. ferit Ecclesiae Cassobcae nati renatique, non parentibus, nouauis, nu is maioribus gloriaripossunt, ab auitά pietate degeneres paternam hereditatemn gauerunt: ni orte istisgauden quos constat durenatos haereticos fuisse , mi Simon Magis omnium hae
reticorum pater, omous, ouatiam ,Manes, Donatus, Arius,
Nestorius, Telarius, Eutycbes, Merius, Jovinianus, Vigilanti N, Helvidius, Lonoctistae, Berengarius, inaldensis, Albigensis, Beguardi, Begime, inuidi Graeci, inici stae, Husi , in monstra similia. Di borum patres,hi ligorum iij, quorum mores erroresque
sectantur; haereticos haeretici, amnatos condemnati. eodem habent radices, iisdem erroribus emergunt, eadem falce secantur . eisdem Iusticulis ligati, eodem igne crema H. Sed auertat hoc bonus clemens Deus ab semulis suis, qui errantem oviculam tanto labore quaesiuit, tampretiose lytro sanguinissem redemit. Christe Saluatori qui omnes homines vis saluos fieri, & ad agnitionem veri- , τ α. tatis venire; te testor, animo hoc Hueo. atque Ni fiat, subiungo Mo Ni TvM SALUTARE ad omnes, de singulos Catholicae veritatis exsor cf. s. Nam ad mos tamdem, o iri, quotquot Ecclesiam Christima, vestro desierui I iis meus sermo dirigitur; quos inu:cta veritas
hortatur ad ovile Chri redire, sed osensio v orum differt. vel
quos obduratae Ninculum consuetudinis i ut, qui elut serui duri Ex non vultis emendari . ue qui propterea putatu eram Eccisam vinetatiat uam haereticorum sectam quos ad cognostendam Latἴolicam veritatem, si uritas torpidos, a Bisu, pigro sis fac. t.aut etiam, quibus aditum intrandi obsierunt rumores male aecorum ; devir e,
308쪽
cap. . Cius lib.c. de Ioram Verbi. c.
qui nihil interesse creditis, in qua quis parte Chris iis G sit; quia
ibi nati . itque idinc ad bacolicuo nemo transire cogit: audite, e in intimumpe Ius demittite. Nouerimus, quia no sine magno rem
discrimine te religionis veritate dubitamus, quam tanto rum sanguine confirmatam videmus. Magni periculi res est, si po*'rophetarum oracula, post Apostolorum testi-ρ πια
monia, post martyrum vulnera vcterem fidem, quas nouellam discutere praesumas:& post tam manifestos duces in errore permaneas, & post morientium sudores otiosa disputatione contendas . cum plerumque pro differentium viribus, de eloquentiae Potestate, etiam perspicuae Veritatis conditio mutetur. Id accidere pernotum est auditorum facilitate, qui, dum verborum lenocinio a rerum intenti nibus auocantur, sine delectu assentiuntur dictis omnibus:
nec a rectis falsa secernunt, nescientes ilicsse & in incredibili verum, & in verisimili mendacium. 11. semdenim Z Eui quibus de aliqua modica quaestione L.
disceptatio esset; nonne oporteret in antiquissimas recurrere
Ecclesias, in quibus Apolloli conuersati sunt, & ab eis de Apraesciati quςstione sumere quod certum,& re liquidum cstὶ Quid autem, si neque Apostoli quidem Scripturas reliquis
sent nobis: nonne oportebat ordinem sequi Traditionis, quam tradiderunt iis, quibus committebant Ecclesias ΘCui ordinationi astentiunt multae gentes Barbarorum; quorum qui in Christum credular, sine charta & atramento scriptam habentes per Spiritum in cordibus suis salutem,& veterem Traditionem diligenter custodiunt. αuicunque igitur aduersarum es partium, dico te, etias expers intelligentiae ac sensus esses,oportere tamen sequi salte consensum generis humani: nec pluris facere debere paucorum improborum peruersitatem,quam Ecclesiarum omnium silem: ou utique a Christo findata, ab Apostolis tradita, non aliud existimandaelis , qtiam vox, atque auctoritas Dei,quae haesi in se utique S vocem & sensu in Dei. 13. Denique site rogarem adhaec quid responderes Θ Nonne R 'hi uobsecro illudὸ Non ita te imbutum,non ita institutum esse: aliud
309쪽
aliud tibi a parentibus, aliud a magistris atque autoribus tuis traditum. non hoc te in conuenticulo illo paterni dogmatis, nec in ecclesia vestrae prosessionis audisse , aliud postremo textum ipsum atque sermonem traditi tibi atque insinuati symboli continere; in eo te baptizatum, in eo te renatum esse. hoc tenere quod accepisses isto te vivere diceres, in quo re cnetatum esse didicisscs. Nonne quaeso
dicens haec, sortistimo te etiam contra veritatem scuto uti arbitrareris 3 Et vere in negotio quamuis improbo non importuna defensio; & quae non abiurde causam erroris dic ret, si pertinaciam non sociaret errori . . . Ergo cuiuslibet haereseos discipulus atque adsertor es, tueri utique te pa- . rentum exemplo vis , magistrorum institutione , plebis societate,symboli fide. Atqui ego arici mi a te non iniquum itia.
aut graue aliquid postulo; Hoc fac in Catholica fide editus, quod fueras pro peruersitate facturus. Tene parentum institutionem: tene Ecclesiae fidem, tene symboli veritatem,mae baptismatis salutem. Quod genus in te prodigij, quod genus monstri est 3 Pro te tu non facis, quod alij etiam pro
L . Et πιππὸ oportet, non quid maligni atqne 'postatae di- cff. i, , at cant,facile suscipere; sed quid collegae nostri, & graues viri faciant,de vita,& disciplinae nostrae exploratione perpendos si re . aeui qesauri de filialica side scripserunt, quando de illa Aug. . sententias protulerunt,nullas nobiscum vel vobiscum ami- ns i.
citias vel attenderunt, vel inimicitias exercuerunt. neque 'm nobis,neque vobis irati sunt: neque nos,neque vos miserati sunt. Quod inuenerunt in Ecclesia,tenuerunt;ouod didice runt, locuerunx quod a patribus acceperunt, noc filiis tradiderunt . Nondum vobiscum apud istos iudices aliquid agebamus & apud eos acta est causa nostra. Nec nos nec vos eis noti fueramus; & eorum pro nobis latas contra vos scritentias recitamus. nondum vobiscum certabamus, inis pronunciantibus vincimus. it. Ditur quod hyeme undoso mari obseruari a naui n- Hilania
tibus maxime tutum eli,ut naufragio dci leniqua portum Nouium
310쪽
ADVERsvs HAERES E s. 2 7 ex quo siluerant, reuertantur; vcl incautis adolescentibus conuenit, Vt cum intuenda domo sua mores paternae ob
seruantiae transgressi profusa libertate sua usi sunt , iam sub ipso amittendi patrimoni j metu solus illis ad paternam consuetudinem necessarius & tutus recursus st: ita inter haec fidei nati fragia, caelestis patrimonij iam pene profligata haereditate, tutillimum nobis cst primam &solam Euangelicam fi lcm, consessam in baptismate, intellectanique
retinere,nec demutare, quod solum acceptum atque auditum habeo bene credere. H; A. a. 26. Ne diuti sprolixita coNcertationu Lectorem dela et bre Luciscitan. uem tibi, apertamque animi mei sententiam proferam. In
illa esse Ecclesia permanendum, quae ab Apostolis fundatavsque ad diem hanc duret. Sicubi audieris eos, qui dicuntur Christi, non a Domino Iesu Christo, sed a quoquam alio
nuncupari; ut puta Marcionitas, Valentinianos, Montenses, siue Campitas: tu adde Lutheroos m Caluinistas j scito non
Ecclesiam Christi, sed Antichristi esse Synagogam . ex hoc enim ipso quod postea instituti sunt, eos se cile indicant,
, τ ... quos suturos Apostolus praenunciauit . Enimuero Una est 2:. Catholica, cui haereses aliae diuersa nomina imponunt,cum,p. 1. ipsae singulae propriis vocabulis, quae negare non audeant, appellentur . Ex quo intelligi datur iudicantibus arbitris, quos nulla impedit gratia, cui sit Catholicum nomen, ad 'quod omnes ambiunt,tribuendum. Traescriptionum mearum scopum tibi, Lector amicissime, momiridia e. a. si , ' summam recol&go , Sequere viam Catholicae discipli N .nae, quae ab ipso Christo per Apostolos ad nos usque manavit,& ab hinc ad posteros manatura est. Jam nunc propero ad meum Apologeticum aduersus Alcoranum Franciscanorum.