Ulrici Huberi ... Opera minora et rariora, juris publici et privati. Edidit suisque animadversionibus illustravit Abrahamus Wieling ... Tomus primus secundus

발행: 1746년

분량: 540페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

361쪽

rum instituta , velut immaturo festinatoque senio Elanguerunt. 234 Cujus corruptelae qui causas expetit, Ouintilianum ut nobis loquentem audiat: p. inquit, ignorat, F eloquentiam S caeteras Humanitatis Artes descivittae ab ista vetere gloria , non inopia hominum, sed desdia 1 emutis , is' negligentia Parentum , θ' inscitia Praecipientium, S ignoratione moris antiqui. Non est igitur, quod seculum accusemus , vel ingeniorum nos paeniteat, Generos D- Lenes, modo incuriae socordiaeque maculam eluamus; quod cum in omnium sit potestate nostrum , absit ut vel conatibus vestris dis- fidamus , vel de successu praeclaro desperandum putemus. Non est quidem nulla Parentum quos labius incusat, hodieque culpa, dum liberorum sortunis provide lconsultum credunt, si festinatis votis eorum cruda studia non perlegitimos gradus promoveant, sed in forum Ecclesiamque protru dant. Verum hanc dissicultatem, qui serio ad amorem elegantiurum sunt animati, facile profligabunt. De Francisco Duareno prinditum est memoriae, quod missus

Lutetiam Pari rum, ut Iura struderet , cum . Bu anum quoque Auditorium frequentaret , det tus a popularibus indignationem Patris incurrerit, quasi nugis seriaretur, nec quicquam pro spe atque expectatione praestaret Sed placato per Budaeum parente, celeberrimum S , vix C acio secundum Duarenus nomen evasit.

et Non sunt vobis, fateor, Budai Praeceptores, quorum S nunc

peritiam atque deXteritatem merito Quintilianus requirat. Nobis nihil quam voluntatem assectumque & sincerum gratificandi Vo. bis propositum studiumque Vetustatis arrogamus , sine quo spes solida disciplinae &severa lea prinficiendi nulla servari potest; quinque duce, si non omnia consec turi summa , nunquam tamen ab

omni spe laudis via nobis praeci detur. Persona quidem modo suscepta imposterum serio est agenda, quamque nacti sumus

Spartam hanc solam ornare con tendemus , Literas commendamus , Iurisprudentiam docebimus, nec proinde amore: diverticulorum deflectemus a regia via; sed ad veram solidamque studiorum frugem

362쪽

Dugem ipsamque Civilis Sapien-ltite Arcem recta vos deducere conabimur. Dux & Auctor proprius humanitatis, curabunt Ilu-srissmi Proceres, ct jam cur erunt , ne in hac ipsa bonae mentis palaestra desiderari possit. Vos modo quibus bona mens S incorrupta disciplina sinceram proficiendi rectamque eruditionis viam monstravit, nolite adspernari . haec studia, quae plus in recessu quam in fronte gerunt, plus praestant quam polliceantur; quae non ad speciem atque pompam, sed veram Blidamque laudem magnisce sunt comparata. Liceat ΠΟ- bis cum Liurentio Valla , quem modo scientiae nostrae gloriam

. tantopere extollentem audivimus,

hortamentum Maroniani versiculi vobis applicare, O fortunatos nimium , bona si sua norint, Iuriscon sustoli Pulcherrimam vereque amream habetis Artem, si agnoscere pulchritudinem ejus atque aplendorem , si percipere suavi-yatem, imbuto literarum deliciis palaxo, potestis. , Proinde curandum vobis S prospiciendum , ne pudenda ignorantia, quam nunquam imputare possitis , fructu vos rei saluberrimae destitutos Sorba relinquat; ne propterea minor sit vestra felicitas, quod bona toties exhibita & inculcata

cognoscere, S tota mente complecti neglexeritis. Quis ea fronte , quis tanta erit audacia, qui adi Ulpiani , ad Scae loe, ad Papinia.

ni lectionem manibus ilistis, id est,sne bonis literis audeat accedere pseuod erit os illius Pur periti, qui ne ulla humanitatis sciensia Paul lum , qui Cfum, qui Africanum , non dicam legendos, sed interpretan-l dos Meredieturi Credo, quod di-

vinarum humanarum rerum se Consultos praedicabunt , licet verborum minutias & scrupulosi Grammaticorum ignorent. Sedi quae , malum i est arrogantia in i minoribus navigiis rudem ese se con-l Deri , quinqueremes autem s majores etiam gubernare didicisset Maximarum rerum scientiam jactare,

i ad quas sine parvis S minutis ill lis nemo unquam perveniti In-l terpretari Iuris auctores absque praesidio illarum artium, sine qui-l bus nullo modo intelligi possunt li Scilicet, quibus non aliter aurum ex Antiquis erutum, quam multo oblitum Accursano fimo splendescere videturi qui sic adornant I risprudentiam , ac si vestem attritam laceram que opulentissimaeReginae circumdandam pararent. Et

hos tamen videas non modo praesidium clientibus, sed orbi prope toti lucem ingenii atque doctrinaei suae porrigentes ac Ostentantes.

363쪽

Quos ut fugiatis , Generosissimi

Iuvenes, ct hortatus sum multis, ct ad excitandum ardorem vestrum plura supererant; sed non omnia vobis inculcanda, quaedam intelligenda relinquemus. Non usi sumus ignotis ad persuadendum argumentis; domestica su ficiunt. Leges vestras evolvite, Nagistros Legum consulite. quamque doeendi rationem illis tam praeclare servatam videtis , eandem discendi viam alacriter insistite , ct me auctore , praeclara quaeque de successii sperate. tid nune quidem satis ad vos abundeque diximus. Quod supere I . ad Te nos convertimus, Parens Ter Optime. Ter Sanctis me eaelestis muni*enthe Dator s fons eopse issime, Te supplices veneramur. ut haec nova muneris nostri professio in sancti ii nominis Tui gloriam , in Ecclesiae S reipublica utilitatem,

juventutis omniumque nostram remporalem aeternamque salusem e

do. ut ita Clementissime Pater; omnia pera earluus inculcata nobis provis commone eiunt , supremum Filii Tui adventum rim inacta praecipitantis aevi periodo , breui terminum Inemque rebus tam nis impositurum . ejusque terribileue meriti nostri conficientia dictat rustumque judicium haec terrena judicia Legesque ei omnia fluxa socie-

tatis suindamenta siluasurum. Proh de nequaquam temere in has cogit times delabimur; frustra tantum imboris θ' negotii civilibus studiis paulo postea delitaris impendi atque tam sumi; dandam potius operam , ut a

vana transeuntium'caducarum re

rum feriati curis animos jn Tua --jestatis cultu ae aeternitatis medit ' iisne defixos V occupatos teneamur. Auget solicitudinem nostram a peritas praesentium temporum, Reipublicae terra marique periclitantis pertur-hatio . omen majoris mali, ramconspicue furantis irae tuae contemptus hominumque pudenda securitas; dum violaras Patriae mes, vastator agros, prostatas risisses, interceptas a ventis victorias obausas fluctibus utriusque Solis divitiar, praeda hostes , littora naufragiis impleta .

non ut magnas calamitates loquuntur. Sed iterum Ter Maxime SBenignissime Pater , excitat pedicvlsas mentes ad Qeii institutum actionesque vitae revocat Magni dicis cohortatis, beatos praedicam ris, quos in ultimis humani generis , illis caeli atque terrae comitiis, sui muneris satagantes operique sedulo incumbentes observaverit. De Republica . beneficiorum . quae Major bur exhibuisti miracula non minus desperare vetatar, quam vitia nostras ingratitudo reformidare jubent.

nosce nimis luxuriosae prosperitati

364쪽

o R A T

nosrae X fortuitam quam fmsi nova sed ineulpata felicitate tuere, δε-

tisque tam largiter incrementis perpetuitatem praesta. Interea nobis animum , humilitatis, innocentis, gra

titudinis plenum , Muciaque propui I O. V. 123torii sanguinis subnixam spem largire, qua mitioni commictae meliter

inhaerentes rationem sui quisque inmneris in illa die MUno Dursim protivre possis.

DIXI.

365쪽

ORATIO,

Cum iterum Rector Academiae declaratus esset.

t de celebribus Iuris Vultis Frisiis, qvi hoc S anteacta seculo Druerunt. Der caetera pietatis ac sortitudinis specimina , quae Patres nostri in vindicanda liberiate superiori seculo ex nabuere, quanquam multa praeclara memorantur, mihi tamen nullum illustrius extare videtur . quam quod magnificum Academia landandae consilium di scillimis temporibus S 'caperect explicare potuerunt. i)Nam expeditiones continuae , Praelia, obsidiones, violae, constantia in adversis, selicitudo in prospera fortuna, virtutes illae quidem magnae S admimiles fuere; sed

quas ratio temporum S necessi. tas bellorum sine interitu summae rei abesse non patiebantur; at de seminario eruditionis, ornamentisque literarum, tam alieno tempore cogitare, ad animos in media tempestate securos, &conscientia causae fiduciaque prosperi eventus serenos, arguebat.

i Cresceniis in dies libertaris. Imriorisque religionis, firmandae caussa , Laida. ρm anno is s. d. 8. Febr. ac decennio post Haneque nam d. 29. Jul. anno is8s. institutat fuisse, ignorat nemo Vid D. Fabricii oratio in Natal III. Acad Lued Rat. μ' e etiari in Adnatat. E Nic. Blaucardi Paner)r. Wo Iubilio Aead. Frane . Cons. H.r. η'insemii Chroto. Fris lib. xis p. 7 8. seqq. item Henr. Ant. Nerrina Initia Acad. Frano . De excitata denique , annis post quinquaginta. Uniυιν-are inraisct d 6. Nare anno iεw. luculenta egit oratione Cl. Diaxenborchius, in festo laeculari, anno 3 36 d. 17. Mart. st. nov. Cons GAb Detri, Anι Matthaei, & Ant Aemilii, ali

366쪽

Maius erat sortitudinis documen. tum, clangente ad portas tuba, agrisque incendio sumantibus , tanquam in pace Musarum sacris vacare . quam de finibus cum potentiori hoste indies decerta. re; quatenus hoc audaciam in praesenti necessitate, illud fiduciam de sutura felicitate contra

incumbentes undique terrores indicabat. Praesertim autem mirari liceat unde tam in arcta contentaque rerum copia, in extremis aerarii angustiis , quod belli quotidiano apparatui non sussciebat, animi nostratium tam repente Creverint, ut erigendae insuper, ct ex decoro , etiam ultra vici.

norum exeaepta, instruendae Ac demide se pares existimaverini Magnitudo enim publici oneris cives tam importune prementis omnem impensam ornandae quam defendendae patriae inservientem respuere videbatur; ut, tametsi plerique Rempublicam neque Ecclesiam hominibus eruditis carere posse perpenderent, non fuerint tamen Proceres , sumptuOsismi rem consilii extra ordinem deςreturi, nisi per quam nobilis doctrinae amor cuncta obstacula

pere pisset. Muidem de Iuris

Romani studio notabiliter in inemoriam advertisse videor; ad hanc prae caeteris Artium Oisciplinis, ingenia nostratium, qui se studiis dare volunt, naturali vigore serri. Quin sortean adfirmare liceat , haud alium populum iam amguste habitantem hoc S anteacto ieculo plures' numero clarioresque dedi se Iurisconsultos. Quodue affectu reverentiaque Patriae praesumptum videatur, permiti, te mihi, Auditores, ut repetitis altius exemplorum documentis breviter approbetur, donec ordo temporis ad initium Almae nostrae sermonem perduXerit. Nam exinde , volentibus vobis, consilium est, Iureconsultorum, qui in his Auditoriis docuerunt ; ct siqui fuerint alii; non visas, quod est alterius instituti, sed breves

laudum summas excerpere, no

bisque ad aemulationem inflammandis proponere. Primo omnium, quam proclivia sint ingenia Frisiorum ad Iurisprudentiam , clarioribus nunquam speciminibus approbatum est, quam cum de tritis factionibus, pulsisque Saao-hum S Geborum exitiosis armis, Carolus Caesar V. Burgundicae Domui nos adjecit set , composit,

i Quam exiguo autem, vel nullo iure. immediatam hane usque Imperii terram. suam velut Provinciam effecerit, hujus loci non est . ut ollendatur. idem vero ec de Ucqpatu Traiiati p. de Dranthia. censephun puto.

367쪽

que Republ. civilis otii, quo in hodiernum dihmi fruimur, saluberrima landamenta a Saxonibus inchoata firmavit. Qua temporum opportunitate detecta & em culta ingenia mox ita essulserunt, ut non Hri a modo eximiis abundaret Iureconsultis, sed arctvmultitudine Ρatria, per extinrorum Gymnasia curiasque disfunderentur, praeeuntibus & quasi signum ei egiae aemulationis extollentibus Vigila ab Asa Sui-ehemo. & Rrchimo Honero Sne-

sus, cum jam inter eruditissimos Italiae Germaniaeque numeraretur, ad Aulam Caesaris vocatus

est, moxque sub Philippo secreti, Belgicae Cori filii Praeses, Ad- setar Senatus Ordinum, aliisque honoribus praesulgens, incredibili cum sapientiae S gravitatis

existimatione vixit ; neque purum ad studia popularium excitanda contulit, cum exemplo &hortamentis, tum quod plus minus triginta adolescentes plerumque suo sumptu in Academiis ev

hiberet, totidemque sere' 'mia

tirus, continuata in posteros iiDberalitate , Collegioque Lovanti constituto , sustentaret. Proximus aetate & dignatione Vlti

fuit Huperus li) , primo Iuris

apud Lovanium Prosetar, dein Senatui Methlinensi, mox Secretiori Consilio adscriptus, postremo Belgicarum rerum in Hispania Curiae tanta cum prudentiae opinione praefuit, ut homo Belga Sapientis cognomine ab Hi sipunis, sua tantum mirantibus, hinnestari meruerit; praesertim pomquam atrocia Philippi Regis consilia adversus Belgas tumultuantes, ita, sicut ille vates ratiocinatus erat, in nervum erupissent. At vero neminem ita bene subductis rationibus ad infinitam casuum varietatem subge, quem non albquando fortuna refelleret, idem ille Sapiens Honeras ostendit , cum in fata concedente Reques nis Gubernatore , pervicisset apud Regium Consilium , qua Rei Belgicae summa Senatui Odidinum committeretur S ; quasi hoc populare remedium compe- stendis

368쪽

. cendis primit motibim suffectu-' gno Senatui intersitit, dein leg riim putaret. Recum aliter quamitione Danica pro Caesare desun- opinatus erat evenisset, secutaletus inrajectitum curiam Praeses mox omnium provinciarum uni- gubernavit. In quo tamen hono- .versa defectione, vir generosus,ite praecinerati eum Hemr μα- sibi parcere nescius . tam alto mirius P qui ext Fritae SenatuΤr

jectens. Curiae preeiectus fuerat. Sed plurium laudes dignitatesque tradidit in libro . quem de claris Eri e Scriptoribus edidit Sustir glius, ct Hoppinis idem. anteaidus Petrejus 3 qiu S .ipse postea pridem sub Grantestino Cardinali , Colonia Jhirisprudentiam docuit. Duatensium Academiae constitu-jquemque licet Pontificium, Omendae praepositi , juxta alios Fri-idines Frisae primum Historiogr,sios, Minis RGrdatasano so) Iu-sphi sui munere S honorario sunt risprudentiae docendae provim prosecuti ; a quo hic honos diu iam detulerunt: Nec minus em vacuus in Pieria miraemim tramdem tempore decora Frisa extra scriptus, ct aib illo egregie exedi Belgicae limites propagata sunt. citus jam exinde pro benesidio 'Quippe inni us nelius a Sta-iReipublicae habetur. Sed pul-pert 7, Iuris Antecesibr Mogon-ichrum hoc veterum Frisiae Itire-tisu. a Carolo Caesare nobilita- l consultorum agmen claudat me. tis Comitisque Palatini insignibus morabilis quadriga, . cui nescio an auctus, Imperialis Iudicii Spirensis paris gentibus alii, in promptu Adsesser constituebatur. Eandem sint futura, quatuor germanorum Spirae dignitatem tenuit Aggatis fratrum, qui Iurisconsulti & hωs da. eique postea suffectus . nis artibus copiosi, nomen suum duas μέ mire quendore la-jomnes aeternitati, quod exivero mili nim di erussirimelpraeeipuirisit dictum. i consecr runt. Erant Sed Gingias Rariareus Leouardi. ex Popmata familia Metus,

l .. . a r omnes

peetore concepit colorem , ut vel hac, vel aliis accedentibus causis , tabifico corporis languore brevi consum retur Seo M.

369쪽

omnes per exterax Acade-' cum haec res agitaretur, 'inser mias se preelare exercuissent, in mes adhuc ct ingustae cogitati patria civitate Bytana dediti otio nes erant, rerumque sacrarum nobili, secretumque studiis quae- major quam reliquarum Artium rentes, rei therariae scriptis ad-iratio habenda vides atur. , cis juvandae herpe tuti incubuere: ibrescebat interim fama enefiquod eorum tersa nec vulgarissinstituti, nec dubitabatur, quin doctrinae monumenta hodieque rdis, metropolis Frisiae. Ω- extantia declarant. Interim ne-ides Prosesibrum novisque Musisque Reipublicae, nec Academiae, domicilium destinaretur; seo lo- .forentibus adhuc ipsis constitu- moque . iti illos vete-aae, aggregati suere, seu religio- res Fri's. de Collegio stabilienne sacrorum, sive . quod propius do cogitasse Sufidus Petri, qui

puto, amore secessus, & erudi- consuetudine illorum usus est,tae quietis ab omnibus vitae min commemorat. 93 Sane Henricustibus abhorrentes. Haec pauca i Scholanus Io) Iurisconsultus . r. d. insigniora ex pluribus decora,ieens e Galliis de auditione Cuj,

quae tulit aetas illa , memoravLicii redux , . communem hane cremus, non tam , ut argumentumidulitatem errore pulcherrimo se- orationis ab honore patriae pete' cutus est. Ouippe . ne vota Ma.

remus quam ut posteri nos, con- gnatum in sacri S philosephleastientia degeneratae virtutis inire subsisterent, ipsis proceriunruborem acti, ad aemulationem quibusdam auctoribus, Iurispin, popularis . ac quasi domesticae vir- demiae gustum laciemque nascentutis excitaremur. Enimvero , iis quodammodo Academiadi Lemqui haec bene consideret, huic vardiensibus repraesentavit. Exebin proclivi erit existimare, quo lata enim non mediocri studioso- pacto tam claris studiis exculta rum hominum frequentia, Inst, F isia, sundandae Academidei con- tutione Imperiales tu aula Iam silio desperatis temporibus 'appli-ibinarum, apertia valvis, interprmeari potuerit. Principio tamen. taris aggressus est.. Promovit De haud

s)-de re vernacio constr iptus sermone Dialarua Auctoris nostri prostat sci

ro . Hunc primum iuris Antecessorem dictum mox fuisse, tum ex fastis Aeadstum ex inirilamii Chronico, sitis constat. d. si p., 69. Cons. Panegy

370쪽

haud dubii ct auxit instituendae

ornandaeque Academiae consilium; sed invidia civilis discordiae, cui se Leovardienses intemperantius miscebant, hoc decus Frumheranis conciliavit. Qui cum sua in Urbe comitia tunc haberi cernerent , plerisque Nobilium Leovardianis partibus adversis, facile tenuerunt, ne alibi, quam jin hac Civitate Acadmia collocrus retur. Non potest negari, . quin Leo rdia magnificentius Musa. rum suisset domicilium eoque juventus frequentior confluxisset, ad maiorem scilicet S pulchriorem abundantioremque civitatem. Et tamen, si ad exempla eorum , qui alibi terrarum Academias constituerunt, respicimus,

plerique id egisse videntur, ut Collegia aemulantium studia sapi. emite in parvis secretisque locis

haberentur. Novimus, Academia nomen esse a vico Athenis

proximo, ubi Plato suas exercitationes habebat, fugiens metum strepitumque magnae Urbis Athenarum. Marcus Tullius Arpini Tusculive, non in urbe gen sium domina, collegia lectionesque studiorum colebat. Quaecunque sunt in Germania celebriores Academiae, moenibus angustis continentur, midessero ,

libi vicinae non deessent urbe longe ampliores. Idem Britanni in suis universitatibus aperte quae liverunt. Nec est dubium ; qui concursus occupatione que

gnarum urbium habeant aliquid Musis secreto gaudentibus inim, cum: Quanquam S alii condistores Academiarum non desuere, Iibus diversa placuit ratio. No rates ita putare videntur, sartius suisse magnam scholam inde ab initio Lem dia constabiliri; sed Maratira semel constitutam rectius illic retineri. Id ne es' communem sententiam inde eos ligo, quod saepius agitatum est, de Academia Leovardiam transr serenda , semper autem praevaluit , nihil esse innovandum. Quod de translatione deliberatum esti id argumentum mihi dat; vide. re Proceres, initio faciendum suisse quod nunc emendatum vellent; Quod nihil mutarunt, eo

satis indicant, non tam male se dere Academiam ειρημα, tantae molis novitas periclitan3a videatur. Verum progJmnata ta Iacobina tantum existimati nis Scholano addiderunt, ut quan quam Proceres a principio res

SEARCH

MENU NAVIGATION