장음표시 사용
91쪽
debeant, commisso nobis gregi Dominico sollicitudine predicare debita non cessamus. Unde parrochianorum quidam nostrorum Elinandus de Montedesideri, miles, inspiratione divina compunctus, nostraque persuasione commonitus, altaria demere illare Αatque Pronastro, que ad anime sue periculum diu obtinuerat, cum appendiciis eorum, sancte Compendiensi ecclesie, quam specialiter sicut unus de confratribus diligebat, tradenda decrevit. Quoniam autem nonnisi per Viromandorum comitissam, de cujus manu dicta altaria, tanquam per eodum tenebat, hoc efficere prevalebat, ut ipsa quoque idem concederet multis exorando precibus, quia et illa soror erat ecclesie, tandem obtinuit. Verumtamen quia et sine assensu Ambianensis pontificis, in cujus parrochia sunt altaria, et a quo ea per feodum se quoque dicebat comitissa tenere, res minime procedebat, venit ad nos Elinandus, venit et comitissa cum filiis suis et in generali synodo , quam apud Montemdesiderium ' celebriter habebamus, nobis, ut equitas exigebat, altaria resignantes, ut dicte Compendiensi ecclesie eadem redderemus pariter effecerunt. Ego igitur Godefridus, Ambianensis ecclesie resul rogatu illustris Viromandorum Adele comitisse, rogatu etiam filiorum suorum Radulfi vid licet comitis, Henrici et Simonis clerici voluntate insuper, immo obsecratione devota militis Helinandi' dono et concedo sanete Compendiensi ecclesie altaria de Metvillari atque ron astro cum appendiciis eorum, et ut quiete eadem in eternum possideat per has memoriales litteras, per auctoritatem sigilli nostri, donata et concessa confirmo; donum etiam altaris de Herceis, quod jam antea sepedicte Compendiensi ecclesie s renissimi Francorum regis Ludovici precibus, sicut et de his feceram', eadem auctoritate corroboro. Concedit et hec omnia dominus Fulco archidiaconus noster, in cujus archidiaconatu dicta consistunt altaria, et quantum in ipso est laudando corroborat. Hanc tamen Ambianensi dignitatem ecclesie reservamus, ut pro omnibus predictis altaribus in synodo Ambianensi quilibet Compendiensis ecclesie fratrum se presentet ceteraque synodalia 'dura atque episcopalia minime relaxamus. Si quis autem hanc donationis nostro corroborationem infirmare aut delere presumpserit, anathematis gladio in perpetuum seriatur. Actum est hoc, confirmatum, et recitatum Ambianis in sede pontificali U in plenaria synodo, anno Incarnationis Dominice millesimo cent simo decimo quinto, episcopatus autem nostri anno duodecimo indictione octava.
sextodecimo kal. Iulii Radulfus cancellarius scripsit, subscripsit atque elegit. Signum Godestidi episeopi, S. Rogeri decani, S. Simonis prepositi, S. Fulconis archidiaconi, S. Inget ranni archidiaconi, S. Warini thesaurarii.
92쪽
Renaud comi de Ciermoni, expos que deuxoreres, Baudouin et ovi voviant se mainteni e possessio de la vicomto de Sacycle-Petit, usurpo par Auberi, leuriere, surdos chanoines de Satnt-Corneille .s'en sonisait donne Pinvestiture, comme 'un fies relevant de so comtet Malgrdies protestation dimonastere de Compiegne, algro 1'anatheme doni iis elatent frappos, iis ni conservo longiemps e domatne volo : mais ensin, tourmentos pardo remoros, iis l'on rosigno entre te mainfra comte R naud te priant de la restitue aux Fgitime propriotaires. 'acto de restitutioirddigo e prosence de nombreuite molns, chanoineide Compiegne, pretres, cleros et chevallers, par ordre, comte est signo de ui de lacomtesse Adele et des deux heres Beaudoin et Raoul.
Caria Reginaldi, eomuis Claromontis, de vico ramitatu Meiaci.
vori η ad sinum matris ecclesie peccatores per penitentiam revertuntur,
sicut Deo et angelis ejus gaudium est in excelsis, ita esse debet hominibus et in terris. Ut igitur sancte ecclesie, tam futuri quam presentes, filii duorum fratrum, Balduini scilicet atque adulphi, penitentiam audiant, et audiendo pariter gratulentur, qualiter ipsi fratres per paternam incedentes semitam deviaverint, qua-
93쪽
liter in viam vite redierint hine advertant. Est in Belvacens pago villa que Saceium nominatur, ex dono serenissimi Francorum regis aroli ad sanctam Compendiensem ecclesiam integraliter ex tunc pertinens seculo sempiterno. Verumtamen dicti fratres tamquam jus hereditarium prosequentes vicecomituram villule et totius territorii ipsius, sicut pater eorum Albertus injuste occupaverat et sub excommunicatione tenuerat, ita post mortem ejus et ipsi occupaverunt, et ad occultandam suam injustitiam a Claro. montensi domino per feodum eam se tenere jugiter obtendentes, sub anathemate tamen longo tempore tenuerunt, sed iterum atque iterum super hac violentia a ra- tribus ecclesie commoniti a sacerdotibus suis et magistris ceteris increpati, divina tandem inspiratione compuncti, resipuerunt et vicecomituram illam ecclesie reddendam ae dimittendam penitus decrevere. Quia vero nonnisi per Claro montensem dominum, a quo eam, sicut superius constat, se tenere dicebant, hoc efficere presumebant, ut ipse quoque idem concederet, tam ipsi quam dicte ecclesie precibus multis obtinuere canonici. Reddiderunt ergo sepenominati fratres Balduinus atque ad ulphus vicecomituram de Saceio domino Reginaldo Claromontensi domino et rogantibus eisdem, ecclesie Compendiensi reddidit ipse, immo et ipsi cum eo reddiderunt, et confitendo culpam, veniam postulando, satisfactionem ecclesie iacientes, absolvi omnes pariter meruerunt. Concessit hoc, quam tunc temporis dominus habebat Reginaldus uxorem, Viromandorum Adela comitissa Concessit et Balduino numdum nupta, sed promi sione tamen ac sacramento firmata. Quod ne oblivione deleretur in posterum aut pervertere quispiam uteretur , ipse Reginaldus tunc Viromandorum comes secit litteris annotari et sue majestatis insigniri sigillo. Sed et omnes qui contraire tentaverint non solum ipse verum et qui cum eo redditionem secerunt et qui fieri concesserunt anathemate perpetuo, sicut Dathan et Abyron et Iudam proditorem Domini, petiere dam
S. Balduini. S. Radulphi. Aetum est hoc Claromonii, in curia ipsius domini Reginaldi, anno Incarnationis Dominice millesimo centesimo quintodecimo, quinto idus augusti, presentibus atque astantibus Compendiensibus canonicis Radulpho scilicet sacerdote, Rai nardo diacono, Petro acholytho de Claro monte, Guillem sacerdote, Guidone, Hugone militibus, Hugone paupere, done de sancto Sansone, Iohanne Anselmi Petro Fredefendis, Radulpho atque altero Reginaldi, iberto Grate Α, Guillermo Bernerit, done de
94쪽
doen Eudes, te chantre Iean et Ies aut res chanoines de Satnt- Corneille abandonnunt a mar et Rubry, chanoines de Ia esse-SainNNicolas dans la foro de Luris, a dessus de heminon toutes le red vancestu terrain occupo par leur monastere, moyennantis con annuel
de neus fous de Chlilons payable a Ponthion Ie dimanche qui procodo la
I'origines, scea ron representant ain Corneille a mi-corps, cois de Ia mitre revθtu deo chasuble antique bonissant deo main droite et tenant la rosse de la gauche Legende circula ire SIGILLvM CORNELII PAPE. Un Vidimus de ceti charte a id donne I'ancia o I siriem ferieapres Ies octaves dea'Assomption 24 out , par Iean, archidiacre de Cha-Ions u se trouve aux archives declamarne, parmi lectitres deci'abbaye de
Cheminon. Transcriptum de fratribus sancti Nicolai juxta meminium. is nomine Patris et Filii et Spiritus Sancti. men' Universis Christi fidelibus, tam presentibus quam futuris, denunciando, notum esse Volumus, quia in capiat tutum sancte Compendiensis eclesie beatorum martyrum Cornelii et Cypriani coram decano done Iohanne cantore, ceterisque fratrihus de cella Sancti Nicolaique est in sylva Luvis super Che non donnus scilicet Alardus atque Albricus ven
95쪽
runt, rogantes ut omnes redditus loci, in quo habitant, eis concederemus, censu quem quotannis persolverent instituto Constabat enim, per multa circumquaque spatia, totum ad sanetam Compendiensem ecclesiam, ex dono regum, antiquitus pertinere. Quia igitur legitima desiderantium non est differenda petitio, tam eis quam eorum successoribus, ibi Deo famulantibus, concedimus et indivulse firmamus, ut, singulis annis, proxima ante medium Quadragesime dominica, sepedicte ecclesie et prepositis aut eorum ministerialibus apud Pontigonum XL solidos Cathalaunensis ' bone monete et probates predicti Ioci fratres censum pro omnibus suarum rerum omniumque ibidem habitantium persolvant redditibus, et quicquid terre, seu nemoris, Vel aquarum, est usque ad Cotem et Calcissurnum, vallemque Rainoldi et campum qui vocatur Dursosson, et viam Barronsem sancti erant, et stirpam Fulcradi, et extremum rivulum qui vocatur Braidis , et Frauvadum quod est in aqua Broisson et ultra sedem Hilduini, quantum est actus baliste, et totam terram Culmontis cum aqua et lignis, seu etiam ceteris usibus, preter redecimationem de dominio comitis, si ibi fuerit, quiete teneant. Et ut inviolabiliter' hec conventio permaneret, hoc cyrographum ad rei memoriam utrisque constitutum fuit ' Quod si quis perditionis filius huic nostre concessioni ullo modo obviare presumpserit, anathematis gladio percussus , cum Iuda proditore Domini, eum Dathan et Aburon, sine fine Ioeum perpetue damnationis obtineat. Actum est Compendii, anno ab Incarnatione Domini uel C. XVI indictione VIII .
XXXIXL MOUERI DE OMIGNYACCORD ENTRE LES CHANO INES DE COMPIEGNE ET ROGER UENCHI
Roger uenchi, avouo de Romimy, apres avo irrati, comme es pri- decesseurs excommunielour sos exactions sal a litre d'amen de honorabiel denombrement des redeuances, qu 'illa usqu'ici percues en tout equite araiso de son avo uerte, et de celles qu'il se croi obligo de modisio et de diminuer. 1 maintienta redeuanc annuellera' une mine 'avoine et trois
96쪽
97쪽
CARTULARIUM MONASTERII m aduocatione Rumirniaci.
o Rogerus, cognomento uenchir Ruminiaci post sanctam Compendiensem
ecclesiam advocatus, quas in eadem potestato, juste vel injuste, consuetudines multis annis tenuerim, qualiter tandem quasdam omnino relaxaverim, quasdam vero pro ratione temperaverim, ut presentes audiant, futurosque non lateat litteris volui assignar Ego igitur, jure quo ceteri suas in suis advocationibus habent consuetudines, de singulis mansionariis singulas avene minas tresque denarios per si gulos annos ibi colligebam. Quod, quoniam prima instilucione a patribus meis habui et absque ulla contradictione possedi michi meisque successoribus censui retinendum. Habeo quoque de singulis predictis mansionariis tres alios quotannis denarios, pr decessoribus meis pro pastu a rusticis institutos, quos etiam dimittere non consensi. Talliam vero, quam pro libitu suo antecessores mei, usurpative tamen et contra vetitum, collectis annuatim laeerant segetibus, egoque, per vias eorum incedens, et simili subjacens excommunicationi, tenueram, pro consilio temperavi. De omnibus enim quotquot Ruminiaci, Baloure , seu apud villam Foretio sive illari, vel ubi libet manebunt et ad meam per Ruminiacum attinebunt advocationem, quinque tantum frumenti modios annis singulis expectabo, usque ad sestivitatem beati Dionysii persolvendos. Quod si eo termino, ministeriali meo, qui ab hac exactione liber erit, heu summa reddita non fuerit, illeque proclamationem inde secerit, lege quinque solid rum unus rusticorum pro omnibus aliis emendabit et infra quindecim dies capitale re tituent. Si autem post clamorem, ultra determinatos quindecim dies, capitale retinuerint, per quot quindenarios dies illud retinuerint , tot similibus legibus emendabunt. Quando vero frumentum illud adduxero, si ultra quinque sextarios super homines remanserit, quod habere non possint , ministerialis meus alium iterum conductum procurabit, sed homines mercedem largientur. Porro homines de Layri qui de mea iterum sunt advocatione singuli quotannis tres denarios pro pastu persolvent et omnis insimul quatuordecim tantum rumenti sextarios usque ad predictum terminum exhibebi . Alioquin per unum omnis superiori lege quod desuerit emendabit et infra alium terminum illud restituent vel sicut Ruminia censes emendare debebunt. De 'sori iacesi qui ad Layri pertinent duos iterum sextarios exigam et nichil ab eis amplius requiram. Sane si hanc institutionem isti quandoque non impleverint, nequaquam ab illis qui ad Ruminiacum attinent requiretur . Si vero illi transgressi fuerint, istis non imputabitur Circuiciones autem pravas quas per totum circumquamque
I EO D. B. - . Bolonie CRp. I. Foral CR p Cisorii, in Laria uermundi de Castellione. anni 1 7. - . Quot quindenarii fuerint Carta anni ii 37 per quot quindecim dies illud retinuerint D. B. G. Possim Carta anni ri 37. - 6 Lairim B. maria a ti37. s. omines de Leiri, qui de mea sunt iterum advocatione, preter pro pastu denarios, quos singuli annis persolvent singulis omnes insimul quatuordecim tantum frumenti sextarios usque ad predietum terminum exhibebunt. Sis charta anni II 37. - 3. Omnes superiori lege quod defuerit emendabunt Carta anni II 37. - . Ne eadem caris. - IO Leiti, eadem carta. - II. Tantum mp. - ia. Adtinent requireretur Carta ami IIII.
98쪽
S. CORNELII COMPENDIENsIs 8 nemus quoquo modo habebam sed et omnes relinqua justas vel injustas consuetudines, pro me meeque conjugis ac filii meorumque animabus parentum, tam istis de Letrii quam illis de Ruminiaeo Pomnino remisi Sciendum est autem ' quia si rusticorum aliquis prepositis et ministerialibus sancte Mari rebellis extiterit vel injuriam secerit, michi primitus conquerentur et, si infra triginta dies reum ad justiciam et satis sae-tionem coegero, tertia pars ustici mea erit. Verum si per me infra hos dies justiciam exequi noluerint', per alium quemlibet vindictam deinceps procura hunt et suam habebunt justiciam ; ego autem meam ab illo reo absque calumpnia requiram. laeuit etiam ut si causa placiti vel alterius negoci P ad prepositos, rogatu eorum, quandocumque venero, non solum me, verum eciam tres mecum homines aut certe quatuor victu
necessario debeant procurare Assignatis ergo que in predictis villis ex consensu canonicorum Compendiensis ecclesie et rusticorum retineo, dicendum est quia ultra hec nichil omnino quod excogitari valeat michi aut successoribus meis Ileeat ibidem exigere. Quod ego cum uxore mea et filio sacramento firmavi, et excommunicatione roborari petivi. Concedit hoe dominus noster comes Hugo de oceio cum uxore sua et matren concedit hoc et laudat Blesensis cometissa cum filio suo comite Theobaudo, a quibus ad nostrum comitem et per eum ad me hec descendit advocatio Testantur hoc qui assuerunt Domnus Bartholomeus Laudunensis opiscopus, domnus Ansculius
Suessionensis archidiaconus Compendienses canonici Gaulaidus, ainardus prepositi Αrnullas, Guido milites Henricus de Castellione, uermundus, Rogerus de Petreponte β, lihardus de Ehri, Milo de Aeeio, Rogerus Strabo, Almannus prepositus rustici Guido Balo ure, item Guid de Ruminiaco. S. comitis Theobaudi, S. dele cometisse matris ejus, . Hugonis comitis, S. Αveline conjugis ejus, . Rogeri uenchi, S. Ide conjugis ejus, S. Bertranni filii ejus, S. Hemei. Αctum apud castrum Roceium anno ab incarnatione Domini uel O XVII .
SERFS DU RO DEVENUS CHANO INES LEUR AFFRANCHIS SEMEN A BOUT DE IN ANS
I. Verba uncis inelusa desunt in arta anni IIII, in arta aulam anni IIII, addita sunι. - . Cimcadas autem quas per totum circumquaque nemus quoquo modo habebam, sed et relinquas omnes justas vel iniustas consuetudines, tam istis de Leiri quam illis de Ruminiaco, omnino remisi, si carta anni ra37. - . Tamen eadem carta. - . Noluerit, eudem carta. I. Iustieiam et vindictam deinceps procurabit et suam habebunt justiciam canonici, eadem earla. - 6. Si placiti vel alterius negotii ausa, eadem carta.
99쪽
temonastire de Compieme, de me ure libre a perpύt uitet, san qu'o puisse 1'inquieterio urrae servage, et u 'i tui suffira, en cas de contestation delatre attester facio,idenco par quatre 'entre se coniseres, Sous lario duserment. OtaVait certisse atro quo beaucou de Miseris ou coloncavalentoto admis a Ia clemicature sans en avoi demando I permission Il ordonnaaussito qu'une enquite ut ait a ce vj et dans Ie monastere de Com-piegne Cestio urquo a temps 'Eudes, doyen, 'Etienne,'rdsorier, et de Jean, chanire, on examinada condition dIves, filio clerc ora d chanoine
de Compiegno Mais it fui prouud en jugement evant Lisiard e eque de
CRO, Reg. XXXVIII. - CRv, CXLIX. - CRp, i a. - Arch. at. Κ. ID, n III. Ludovicus rex UI De servis morantibus per quinquennium in ecclesia Compendiensi, perpetua libertate gaudentibus.
I nomine Dei omnipotentis, Patris et Filii et Spiritus Sancti. Amen. Hludovicus
divina propitiante misericordia Francorum imperator augustus. Quia inconsultis regibus de familiis eorum nonnullos ad clericatum susceptos esse, multorum relationibus, audivimus, in ecclesia Compendiens diligenter hoc esse requirendum decrevi mus Temporibus igitur donis decani, Stephani thesaurarii, Iohannis cantoris, cum decanonicis quendam vonem, orardi clerici, Compendiensis canonici filium, super hoc impetitum, traxissemus in causam illeque admirando denegans, ante decanum suum qui justiciam faciebat in capitulo suo, contra nostrum respondisset clamorem, ex amborum ratiocinationibus collectum est et, coram nobis omnibusque circumstantibus, domni Suessionensis episcopi Lisiardi judicio promulgatum, sed et de canonibus prolata sententia confirmatum, eundem clericum omnino liberum esse et liberum debere permanere. Preterea etiam veritate rei subtilius indagata, non soIum eum verum etiam ejusdem ecclesie canonicos, a minimo usque ad maximum, omnes liberos esse repperimus atque ad clericatus apicem legitime conscendisse. Sed ne super hoc inquietarentur in posterum, a nobis unanimiter petierunt, ut ad suturorum noticiam, contra calumpniationes hujusmodi munimentum eis aliquod firmaremus. Volumus itaque et indivulse firmamus, ut quicumque in ecclesia Compendiensi, per quinque annos caninnicus manserit, liber et absque calumpnia in eternum permaneat. Et ne super aliqua servitute a nobis vel a successoribus nostris ulterius inquietari debeant, hoc eis munimentum facimus, quod majestatis nostre sigillo roboramus. Si quis autem hoc inlae-
100쪽
serit, anathemate seriatur. Si quis etiam quempiam illorum nondum quinque annos in canonicatu vixisse calumpniaverit, quicquid accusatus ille per quatuor canonicos solo sacramento inde probare potuerit inretractabiliter stare precipimus Actum Compendii, anno Inearnati Verbi uel o XVIII , regni nostri X , Adelaidis resine IIII , adstantibus in palatio nostro quorum nomina subinsignita sunt. S. Willelmi dapilari. S. Gilleberti buticularii. S. Stabularii. S. Widonis Data per manum Stephani cancellarii.
M pape Calixis II, dans une ullo adresse a doyen Eudes, confirmetoutes le possessions et tous te privileges des chanoines de Compiegne, laur accorde leuouuoi d'excommunier locusurpateur de leur biens et Iosviolateum de leurs droiis, des dispense de comparestre devant las tribunauxsoit civit soli ecclosiastiques, Me amanchit de out obddience, Iesexempto meme de tout juridictio motropolitaineis opiscopales et doctare quo leur monastere ne dopen quera Scin Si ege, qui I' pris fous samuVegarde et in protection.
CB XXII bis, 'oo φ. - CRO, ID CRv I. - Rp, t. m. BERTH. D 33. Italus papa II, Odoni decano. Iibertate et exemptione canonicorum Compendiensium. Minus' episcopus, servus servorum Dei, dilectis in Christo filiis, doni, decano, et canonicis Compendiensis ecclesie, tam presentibus, quam suturis, in perpetuum Iustis votis assensum prebere justisque petitionibus aures accommodare nos convenit, qui licet indigni, justitie custodes atque precones in excelsa apostolorum principum Petri et Pauli specula positi, Domino disponente, conspicimur.
I. Subinsignara Chartul. - . Forsan Nidonis stabularii. G. Callivius Rp.