장음표시 사용
311쪽
operaὸ rejirere sinus es. At ut primum excessis ὸ vita, compti rei qui etiam antea de has fide prodenda in nouionem venerant , ab ea penitri desiderunte omnium autem maximὸ Fufiabitis Theognis Esis pi Euhγniae, summoperὰ laborarunt , ut Arii regnaret opinio. Et infra: Denique res Theognissi di fuit idest Eusebianis praeessit exsententia , & Ariana haeresis post mortem Constantini ab Eusebio paucis annis, quibus Constantinum super vixit, in tantum promota est , & Eusebianis adjuvantibus adeo invaluit, ut S. Hieronymus recitans Acta Coneilii Ariminensis de illo tempore testetur, quod: .. . VI. 'sol'gem it totur Orbiι, o Arianum sese miratus es. Nunc ' Eusebiane , an non LOdonensis MS. posterioris sententiae lectio caeteris omnibus verior, & li Eusebio convenire videri debeat; nempe Eusebium in Arianum dogma declinasse, idest, post mortem Constant iiii palam 8c manifesto absque ulla verecundia & tergi versatione Arianam haeresim professum esse & pro viribus propugnasse; qui vivente Constantino nihil horum tentare ausus est, primarius eorum qu eIram ante, ut Socra res loquitur, de hae fide prodenda insuspieionem venerant, N ab ea spost mortem Imperatoris)pentidi δε- fiserunt. Unde Eeri arum rapinae ἐπ totius Orbis es sequu-ιa discordia. Et hane posteriorem de Eusebio Nicomediensi sententiam, credo Hieronymi sententiam, non item priorem, quae potius monstrum, & confictum ab aliquo impostore superadditum mendacium est, quod ex quatuor libris de Vita Comstantini, quos S.Ilieronymus ignorabat, suam traxit originem. Neque aliam nisi certioribus argumentis me conviceris) Ilieronymi lectionem, aut de Constantino, circa vitae ejus exitum, mentionem in toto Chronico Hieronymiano admitto, praeterquam quod sequenti Paragrapho his verbis legitur e Cons Drinus, edm Muum pararet in Persas, in Aorone inla publica, juxtd Nicomessiam moritur , anno Hatir 66. pos quem tri liberi eius ex Caesaribur Augusi apstruantur. . XLV. EusEs. Contr, est. Pontacus utramque senten tiam, id est totum textum de Consantino intelligit , eumque
312쪽
qua ab aliis confirmari dieit his verbis: γ) Totasententia , ' i . Acutferunt vulgati , habetu erὸ iisdem merris apud I dorumis Chronico, eum iussum ni fallar : prima vera para confidi
matur oliquo modo testimonio Socram L l. c. 39. Sozomeni l. s. c. sq. Neodoreti L l. e. 3 i. Freculphi I. 3. c. 2o. Mariani V Eu-fbii l. q. de Rit. Cons. e. 24. 6 i. O 6a. o post eum ambrosii in Orat. de obitu De dosii; dum tradunt Consustinum cised emoliae baptismate ablatum. Haec Pontacus.
XLVI. Si vEs T. Auctor Vitae Constantini primus hujus rei assertor est, ct quieunque post eum scripserunt , eiusque
rei meminerunt, eam ab illo mutuati sunt, simulque decepti omnes. Et Isidorum corruptum Hieronymi Chronicon in errorem induxit. Atqui assertori illi primo, ut pluribus alias d monstratum, nulla hae in parte fides. Igitur, nec aliis quidem cujuscunque cieteroquin auctoritatis hae in quaestione fidem habere possumus. Uerum de reliquis Chronici Hieronymi verbis discursum prosequentes , cum eo Colloquium nostrum
XLVII. Nemo hae enus, quod sciam, plus laboravit in restituendo , & repurgando Chronico Hieronymiano , necquisiluam pleniorem eius notitiam habuit, praeterquam Scali ger&Pontaeus, viri in hae materia versatissimi, quod quidem aliunde , praesertim autem ex illorum testimoniis constat. Laudatus enim Sealiger dieit e b mi unum tantilis Eusebium tb se se. lib. disci ui , quodisse, M iximus, omn/um iIlorum veteramo: ' L. clausula es. Itaque unum Eusebium noris, omnes noris . Et e) Pontaeus: L ut autem , inquit, diligentiam in conquirendir er eonferendis Libris se tu adbibuerim , non tamen
vulgatos neglexi; quis omnes eaetiones undequaque coegi, ea ae
ποο seciar se eaeteros libros versas=, qudm fideliter , quam rei gisis gular quo ae , usis mihi es Deus. Horum igitur sententias audiamus , quid speciatim.de integro textu censeant, contra eos , qui re ipsa minus pesspecta, S. Hierony mi de baptisino Nicomediensi testimonium, quod clarissimum, inconcussum, ac supremae Auctoritatis nuncupant, confidenter
313쪽
ter proserunt, nec contrarium amplius commemorari sustianent, sed quaestionem de baptismo Constantini absque ulla controversia pertractant,& Nicomediensem baptismum, tanquam verissimam,ae pridem decisam veritatem,in scriptis sitis lectoribus obtruduntia
EusEs. Quid ergo, edicas , quid censent Sealiger &Pontacus de illo textu, quo eos tibi lavere putas XLVIII. SitivEgT. Scaliger, ubi in animadversionibus in textus hujus mentionem incidit, ait et toto hoc negotio eon. sese Nicephorum Calusumiab. 7. e. Quaero nunc, cur Doctissimus temporum Emendator in hoc negotio Lectorem remittat ad Nicephorum Quid refert Nicephorus assignato libro & eapitet refert ibidem, ut noris, huic textui contrarium I & quod sive corruptor , sive Interpolator Chronici Hieronymiani narrat de baptismo Constantini Nicomediensi , vocat eo loco Nicephorus, Arianorum diabolicum figme to NJoph. tum . Pluribus autem sic inquit et co ui in Orienutiva HD olim Ariame Sectae Dere , Consantinum Nicomedia ab Eusebio ejus Urbis visopo jam morituram baptismum suscepisse
proiaderuuir propterea eam Sacrum Lavareum dissulis diremus, quod id in Iordane pio sterficere voluerit. Id ver δ ex eo fetu refigitur , quod Ecclesia a Silve o eum Romae hapila ium esse eerti praedicat. A uapropter Iesaium omnibus se volo, ut hoe sic etiam usi tuu ct opinentur er eredant. Ariani enim mausentiemer, animo es consido diabolico Me eonsi erunae , non Romae baptizatum eum ess a Demer, aut forta e eadem
eum illis sensisse astruenter, Urinde atque ab 'sit propterea baptismigratiam fusceperit: quod obfuritatis es mendacii ple-' num es. Haee ibi Nicephorus. Cum igitur Scaliger hune io, 'cum Hiemnymiano textui opponat; quid aliud inferendum, quam , quod , cum hic textus ipsi expositori sagacissimo eor- . ruptus , interpolatus , ae partim fictilius & plane absilrdus fuerit visus , contrario ae magis verisimili Nicephori testim nio eum penitus enervare , di extra omnem Auiaritatem esse, declarare voluerit.
314쪽
XLIX. Sed hoc ipsum Nieephori ab aliis Noque cons matum testimonium opponit Hieronymiano textui Pontacus Episcopus , qui anh multa in hune locum notat , inprimis autem Scriptores, qui similia tradunt, culpat, qubd non attingant , per quem Constantinus baptisma sit consequutus, an per Catholicum Episcopum , an per Arianum. a Quod per ca3 74 Pontae. se Arianum, inquit laudatus Pontacus, hoc tanquamsgmen ,, tum Arianorum refellunt Nicephorus l. p. c. 3I. Cedrenus, is ,, Anastasius Bibliothecarius MS. ex Theophane Graeco histo- ,, rieo, Antoninus Florentinus, Martinus lonus& alii ple- ,, rique, qui consemienter Gelasiae Univressi s ut loquitur ,, Nic horus multis confihmant,Constantinum 1 selo Silveri stro salutari lavacro expiatum. Quod pertinet ad alteram ,, partem, pergit Pontaeus, videlicet Constantinum incidis is se in A rianismum. lus Lucifer ex veteribus lib. t. de re M gibus Apostaticis, idem sentire videtur. Sed & hoc confictum crimen idem Pontacus peregregie diluit, omnemque ex Ss. Patrum testimoniis Arianae haereseos infamiam a Constantino amolitur, quippe iidem Patres defunctum Constantinum, tanquam verae pietatis exemplum filiis in exemplum proposerunt. L. Confirmat haee ulterius sepe dictus Episcopus F Pon- c. iis . p.ros. , , lacus, inquiens: his adde , quod sacra antiquitas venerari ta est Constantinum, ut orthodoxum, & Religiosissimum ,, Dei Cultorem , & Ecclesia Graeca eum semper coluit, ut ,, sanctum & memoriam recolit die a I. Maii. Iam veris lectio,, Codicis Alcobaciensis, quae refert integram sententiam adis Consantium videtur posse confirmari auctoritate Damasi',
is ubi ait in Actis Felieis Papae: Femem Papam declarain cinis Wantium filium Constantini J haereticum , S secunctis rebaptizatum ab Eusebio Nuomeriensi propὸ Meomediam in D Aquilone lege in Aeyrone ) Hlla, & propter hoc ab ipsis,, Constantio Martyrio coronatum: a quibus non longe a st,, Athanasius de Synodis; dum ait clansantium morientem ,, noa, piis viris, sed ab Eu toto Ariano Episcopo Antioche
315쪽
D no, saepius ob Arianainliae resim deposito baptizatum : Cuiri accedit Severus lib. a. dum testatur ipsium Constantium is suilla Catechumenum tempore Concilii Mediolanensis pa ,, lo ante ejus obitum eelebrati: & licet possit quis conjicere,, Constantinum, vel etiam Constantium fuisse forsan primo ,, a Catholicis baptizatum, sed postea in ultimis diebus rebap- ,, tizatum ab Arianis; quia mos Arianorum erat rebaptirare,, eos,qui a Catholicis fuerant baptizati,ut ait Augustinus L .deis haeres & constat ex multis aliis scriptoribus; non video tam men, quomodo possit dici Hieronymum haee inteIlexisse de
,, Constantio, cum omnes libri iaciant totum ipsium paragra - phum collocatum ad An.3 r. Constantini , nullo autem mo-
,, do ad tempora Constantii: nisi di eas Arianos jam ab ipso,, initio Chronici in lucem editi , hare quae dicebantur de
, , Constantio, transipotuisse in ultimum annum Constantini, ,, atque pro Constantius posuisse Constantinui. Ex quibus om- ,, nibus satis colligitur, quam aeri & maturo judicio lumen ,, historiae Eeelesiasticae tom. Annal. excludat hunc param graphum tanquam adulterinum, Nabalio appositum, st-M que totius Ecelasgae Catholieae consensione usis continuato ,, improbatum resectum. Unde cum diu deliberassem, num ,, haec abscinderem, vicit Glita religio, nequid mutarem sine,, libris. Neque tamen praetereundunt omnes Codices tam ,, scriptos; quam custos haec comparare cum An. gr. Constan stini. Hucusque Pontacus.
LI. Intel liges tandem, ut opinor, Eusebianel ex apertissimis his Pontaei verbis, cujusnam energiae sit & auctoritatis testimonium, quod pro baptisini Nicomediensis confirmatione, ex Chronico Hieronymiano attulisti, qualemque illud fidem habeat apud aequos rerum arbitros , qui in Chronicooboe, &praecipue in illum vesiculum severius inquisiverunt. Facessant proinde hine sententiae tuae defensbres, qui cum testimonium illud nonnisi ex vulgatis Scaligeri, aut Pontaci sive
Miraei exemplaribus proserunt, immemores eorum notarum, dum Lectorem cautelae admonent, & attentum animum desi
316쪽
derant, ne imitentur, quae praeterire praestat- Sie monet O Scaliger inquiens: Ad nostros reseriamur, Eusebium duo Hieroumum et quorum errorer notem quidem sudiosi, sedgrc-tereant , non imitentur . Proinde S ego hunc paragraphum Chroniel Hieronymiani tanquam ν improba iam resectum praetereo, finemque huic Colloquio siupra relatis Eminentissimi Annalium Conditoris Baronii verbis impono : Haec igitur M Eusebii , er Hieroumi Granico di eruisse a rictos nos seeessiate quadam oportuis , adperari eos qui majorem nomini minui re i a perspecto quam veritati Iribuunt auctoritatem,
Baptismus Constantini Muomediensu , juxid genuisat Theologiec Orisos Regulas examinatur , non si inane ae, putidum sigmentum esse demonserasur.
EUses. Necdum omnium . Silvestrinet tibi adversantium Auctorum argumenta diluisti . supersiant enim tres cel herrimi & proximo' post Constantinum Seeuto florentissimi scriptores, Socrates nimirum, Theodoretus &SOZomenus, quorum testimonia Colloquio . III. recitata elatissime proin bant , Constantiuum nostrum sub finem Vitae baptizatum
I. SLLvEsT. Quod praeeedenti Colloquio n. XLVI. aliis ejusdem sententiae Patronis respondi , eos nempe ab Au etore de Vita Constantini , quem sub incerto Eusebii nomine. laudant, deceptos esse , illis quoque respondeo . So crates enim . M alii ei tant libros dictae Vitae Constantini ἔruod igitur de ejus baptisino reserunt , ex illis libris lia
II. Eusea. At stiperest adhue Pasehalis sive Chronici Alexaodrini Auctor, qui scripsit usque ad annum Constan. Nn tii
317쪽
tii XVII. Christi s . ubi desiit; alius vero Anonymus idipsum Chronicon ulterius perduxit. Proinde cum primus hujus Chronici Auctot Coaevus sit Auctori de Vita Constantini , atque idem , ut dicto Colloquio III. memini, de Baptisino Nicomediensi reserat, majoris sane auctoritatis ejus , quam re in. liquorum contestium, eenseri debet testimonium . III. Sitivi sT. Non liquido constat, num hic Auctor sub Constantio imperatore Chronicon suum scripserit, atque adeo Auctori de Vita Constantini Coaevus fuerit. Nam Georgius , Syneellus scripsi quoque Chronographiam, quam ab Adaismo usque ad Imperatorem Diocletianum produxit, & in eo terminavit, quam postea Theophanes, qui ei familiaris suit , uberiori stylo continuavit. Ex quo tamen non se luitur, quod Synce Ilust qui in Diocletiano opus suum finivit, ejus quoque tempore vixerit, quippe qui sub Carolo Magno primum fi ruit. Unde nee Auctor Chronici Alexandrini ex eo, ut re fers, probatur vixisse eo tempore, quo scribere desiit, multo minus Coaevus extitisse Auctori de vita Constantini. Sed demus Chroni ei Alexandrini Auctorem esse ejusdem eum Vitae Constantini scriptore aetatis, non tamen aliunde quam ex Eu ditu alieno , vel scriptis aliorum sua exarare potuit ; eum enim morienti Constantino adfuisse, & coram praesentem rem intubium fuisse, nee conjectura quidem aliqua probatur. At de hoc atque aliis contestibus pluri mox infra dicam; nune de primario hujus rei teste, ac quidem Vitae Constantini Auctore, ex
quo omnes , maximi etiam nominis scriptores, quotquot nostris temporibus tuam sententiam tuentur, principia sua & a
gumenta repetunt, nonnulla ae quidem passim alibi dicta tibi
ι,iae: Necessarium esse homines hominibus eredere, nisi vita pecudum more degenda sit, inquit μ) Doctissimus Ca-
Theodoretus & o S. Augustinus dili-
eat. e.ra. 8eda gentissimh persecuti sunt . Atque Augustinus quidem planis amicitiam modo, verum omnem omnino humanum
.p. c... '' Reietatem interire, nisi amicus amico , Maritus Uxori, P
318쪽
rentibhu filii, fratres fratribus , civibus eives , sectis Ibeii fidem habeant. Ubi multa praeterea adfert, quibus ostendit, necessitudinem & pietatem duo generis humani sanctissitna via- eula violari atque disset vi , nihilque prorsus in hominum eo Belatione stabile remanere , si nibit eredere statuerimus , quod non idem possumus,quasi manu tangere,ac tellere perceptum. Adde, quod dieit Philosephus, in omni facultate atque
doctrina oportere addiscentes credere; quare maxime neces
sarium est, ut hominum dictis credatur, di frequenter etiam absque ulla haesitatione. U. Fuere autem sne dubio nonnulli Histori ei graves de fide digni eum Ecclesiastici tam Profani, qui non solum ab omnibus fidem merentur, verum etiam sa) probabile argumentum suppeditant Theologo, cum ad ea, quae sua sunt coris Card.Soat. roboranda, tum ad falsas adversariorum opiniones refellendas. Non enim est hominis bene instituti, . & ad vitam humam s. p. o. Ra. nam recte compositi, viro gravi rem eredibilem asserenti non
credere . R- eredibilem dicunt, qui illa tradunt ; quoniam ouaedam interdum ab historicis, caeteroquin gravissimis ut Arte a Plinio reseruatur, quae, cum vix credibilia sint, si ea fuisse negemus , non ideo historiae audioritatem labefacimus . Uterque igitur , & c., credit cita , qui nimium tardus est ad credendum , iure reprehendi-'' 'eur. Multo vero magis reprehensione dignus est eὀ , qui cito eredit, ille, qui pertinacia quadam refugit credere, maxume Autioribus pr atis, dc gravibus. Si namque e) is ore co MMAE...uiuorum, vel .irtim testumsas omne -Hem , inar ad versus si hanc legem plurimis testibus rem eamdem olim gestam conte.
stantibus fidem Theologus abr abit praesertim eum testim nia ex vetustate desumpta hoc potentiora ad probandum sint, quod ea sela, ut Fabius ait, criminibus odii gratiaeque u cant. Quare H Innocentius I. in humanis historiis nonnihil 'probabilitatis inesse voluit, eum lege edita praecepit, ut in causis Ecelesiae finiendis illarum Auctoritate, si neque in libris
Canonicis invenias veritatem , ut aris , inquiens: Cam 1. N n a
319쪽
Apostolieae Seir intuere . Si nee illis , ad Catholuae Gel sae historias Catholicai d Doctor bur Cathotiei, fer pus min
VI. Porro si omnes probati ae graves historici in eandem rem gestam concurrant, tunc ex horum auctoritate ceristum ducitur argumentum, ut Theologica dogmata firma ra-.tione constituantur. Sie Petrum Romae ct fuisse, &colloeasse Sedem, & pro Christo Martyrio coronatum filisse, omnes graves historici tradunt, tota credidit antiquitas, &ex hoc certo probatur, Romanum Pontificem verum es te Petri in suprema totius Ecclesae Pastorali dignitate successorem. Sie Concilium Nicaenum tempore Constantini M. coactum, S. Silvestro I. Ecclesiae Pontifice comprobatum, historici quoque gravissimi prodidere. Ex quo probatur elare, Concilii Nicaeni statuta certa esse, quia certum est, synodum Eeel sae Generalem , Romano Pontifice probante , errare non posse. Sic Sanctos Apostolos Petrum & Paulum Constantino M. Romae aegrotanti apparuisse, eaque occasione illi postmodum I S. Silvestro eorum exhibitas Lisse imagines, non tantum graves di fide digni scriptores tradidere,& communis antiquorum consensius fuit; verum factum hoc de alia de Constantino in Actis Silvestri contenta,approbavit etiam Gelasius I. in Concilio Romano, & Hadrianus I. adhibuit illam historiam ad comprobandum sacrarum Imaginum Cultum in Concilio
Generali Nicaeno II. adversus Iconomachos . Ex quo etiam validum ac certum desumitur argumentum, Cultum sacrarum Imaginum esse antiquissimum in Ecelesia. Plura ejusinodi sunt, quae communi historicorum consensione firmata , cer ta Theologis dant argumenta ad suos discursus. VI l. Haec non modo negare, sed in bis etiam addubitare, stultissimum est , inquit Canus Quid enim stultius eust potest , quam si ea genera belluarum , quae in rubro mari Indiave gignuntur, nulla esse dicamus, quia nunquam vidimus r omnia tollamus ergo, si ita placet, quae aut historia
nobis, aut testes graves te probati adserunt. Si igitur fides sit
320쪽
sit generaliter necessaria, ut homo honuni, praesertina probato Historico credat, desideratur haec procul dubio in Theologo , ubi humanae historiae auetoritatem in subsidium advocare cogitur ; nili enim facta , quae recenset , vera credat, ac seriptoribus , qui ea reserunt, fidem adhibeat ; imprudenter omnino hujusmodi factis ac scriptorum illorum testim nio in probatione Theologica utitur. Probatis historicis, ubi facta reserunt, quae aut se vidisse, aut ab aliis fide dignis, qui viderunt , accepisse testantur , credere absque haesitatione debet etiam Theologus; quem tamen Canus admonet , ne statim sibi persuadeat, omnia, quae magni auctores scribunt, undique esse per ista; labuntur enim, inquit, aliquando,& oneri cedunt, nee semper intendunt animum, de nonnunquam satigantur; adeo ut Ciceroni Demosthenes dormitare, Horatio vero Homerus quandoque ipse videatur: summi enim sunt , homines tamen, quorum nonnullos etiam sanctorum albo inscriptos Critici graves atque severi notant; eos autem mendacii redarguere summae esset temeritatis,& piaculum ignorantia lapsos existimare.. VIII. Sed & illos ac merito quidem Canus redarguit qui ita faciles sunt, ut omni narrationi credant, statim ae literis prodita est, quasi aliquid falsium omnino non posse typis mandari, ipsis persiuasum sit; ac eos etiam, qui pari imprudentia veritatem rerum inde petunt, ubi raro invenitur, nempe ex dissipatis pervagatisque rumoribus in origine se a valde incertis ; nam homines graves atque severi non solent vulgi rumorem aucupari, aut ex sit spectis, vel dubiae auctoritatis libris veritatem eruere . Quocirca operae pretium esse judicant illi, qui de his tractant , ut quis ante omnia ingenii severi tati perspicaciam ac prudentiam adiungat ad eligendum de ad judicandum; utque intersae a &scriptores, quae vel qui fidem promereantur , aut quibus h contra fidem denegare debeat sedulo pervestiget, ne incaute falsa pro veris approbando in errorem labatur.
. IX. Quibus positis venit in quaestionem , Eusebia ne i nu m