장음표시 사용
41쪽
APHORISMUS FRIMVS sMedici prudentiam sunt positae, neque
quicquam Vsque adeo conferre censen -
. dum est ipso Hippocratis testimonio J
quam ut is prudentem se se e hibeat, j. Did. p. seduloq; ad hoc se exerceat, morbiS Ut rexi. Io. prosit aut ne quid noceat. Sed de Medico . non opus hic pluribus ; eius partes ¬as abunde in controuersiis expendemus. Secundum in curatione locum tenent aegroti, quorum certe pluris interest, nec minus ex officio incumbit ipsis iquam Medicis morbo retri chari. His namque tribus ars medica conti- ν. Diae a. netur, morbo, aegro, medicoque artis &naturae ministrb. Si a morbi partibus stet aegrotus, ne Hercules cotra duos, Vitam propriam, & Medici nomen ac industriam ignominiose prodit, cadit uterq; sua spe, cadit in turpissimam praedam maledicentiae ; Is aflectatae ruinae: hic, male institutae curationis. Multa hic multi agitant, plerique etiam ad nauseam, circa A phorismi & artis appellatione, circa o CCasionem, &alia non pauca, quae ego
mihi nam I perosem, dicta a s iterum sermone referre.
42쪽
aestitis aliquot contentus ero, quae 1iostri doctoris instituto respondebunt,& lectorib'futura sunt, nec inutilia , nec iniucunda.Horum scriem di rationcm in singulis Aphorismis declarabo, tum ut primo obtutu propositum assequatur1tudiosus lector, cum etiam ut intelligat me libere quacuque accepta occasione, extraAphorismi terminoS nesquam eua- saxi, & quaestiones minime ad rem facietes quasi vi intrudere.
AEO longa, vita breuis, inquit Hippocrates. An ita si rimum inquirimus. Ad hanc di qui tionem quoniam in anguini
mos limites coactam nostro aevo vitam hominumpro confesso ponimus9. Illud accessit non νngratum curioseproblema , cur prioribus μculis fuerit humana vita diuturnior ' Addit Hippocrates, periculosam esse evertentiam, friudicium disscio, quorum utrumque remo issma annorum serie , o multa canitie
metur, cadere in iuuenilem aetatem non vis
detur posse. His rea nobis occaseolerquireri, utrum ruuenis cieri medicinaesit idone'8 In quo explicando rationislariter is experientiae vim, exflicamus, necessariam mutuam
43쪽
APHORISMVS P IMVS utrivique coniunctionem . ciuemadmodum etiam infertus quaestione quarta Pergit Hippocrates ulterius in artis difficultate proponenda, quae eo progreditur , ut non
solam medici industriam requirat , sed or rarum quoque obsequium , assidentium
veram dem , atque exteriorum in xu.
Mi presso pede Ducis vestigia sequuti, de
medica indu riaprimum disserimus, or quaerim', an unicussu in uni aegroto medicus,
plures ulpraesere adsciscere. Hic nobis circum medicis sermo est , ct cum popularibus; virvire misit monemus. Illos , quomodo mutuo, interst, ct circa aegros gerere sese δε-
anti hos, quomodo circa medicos, derecto medicorum faciendo delectu. In quo nequis obtingat error, quo nihil requentius,sequenti quaesione veras veri medici notas exprimimus. Uione quinta ad externa defendimus: medicauertuna, scui acceptam reserunt salutem met quam induseriae medicae imperiri vastares , atque inter peritos non pauci quantum hac in parte valeat declaramus.
Vltimam quaestionem assidentibus reseruamus, dr breuibus quales iesi esse debeant per ringimus.
44쪽
VItam hanc nostram , si cum priore illa
nascentis orbis aetate comparetur, breue anino atque exiguam esse nemipi dubium est, ut quae vix decima illius partem, nisi quam rarillime contineat. Apud Hypanim Fluuiu, qui ab Europae parte in Pontum influit, Aristoteles ait belliolas quasdam nasci, quae unum diem vivant. Confer longissimam illam aetate cum ternitate, in eadem breuitate. qua bestiolae illae reperietur, imo vero in momentanea, ac ne momentanea quidem, cum nulla finiti
ad infinitum sit proportio . Eandem esse per breuem , si in se spectetur, quotidiana docet
experientia, quam suo calculo comprobat c5munis experietissimorum virorum auctoritas, qui totius humanae vitae curriculum aut venti, ut aeris, vel undarum fluctuumque celeritate dc inconstantia depingunt: Plato currui com
Id quod intuiti sapientissimi quondam aegiptii, parum de construendis palatiis soliciti, hu-
45쪽
mili lugurio, tanquam hisspites, reperto diuer-
serio conteti, certius diuturnitis aeuum consectati, immensis sumptibus Pyramides &Collossos artis miracula, in perpetuam sui memoriam pro tumulo erexerunt. nquam longe cum ijs actum est praeclarius, quorum
virtus, nec obliuionaeorum, qui striat, nec reticentia posteriorum, sepulta esse poterit: noli enim vita haec dicenda est, quae spiritu, Sc compore continetur. Illa inquam, illa vita est,quq viget memoria seculorum omnium, qua posteritas alit,qua ipsa ternitas semper intuetur,quq vi is breu itate posteri tatis memoria coselatur, quae essicit, ut absentes adsimus, mortui vivamus , cuius gradibus etiam homines in coelum videntur ascendere. Illud itaque apud nos serio perpendamus, tempus in cursu semper esse, fluere, praecipitari, atq; ante desinere esse, quam venire, nec magis moram pati. Optime consultum res eo non utendo laxius, quasi sortuito spem longam resecaremus, M spatium quod natura eurrit ratione dilataremus, & destinaremus bonae mentLNullas admittamus laborum inducias, quando ne integrum quidem vitae tempus in stud ijs Collocatum, nostrae expectationi respondere, atqtae animo integre ijs artibus excolendo, qtaibus nostra continetur, sitis usquam esse
a Ostir. Et quaeso quotusquisque ille est qui ver
aehogesimum aetatis annum attingati Quot mori icias hac nostra tempestate iactante udias.
46쪽
Ο'γδο κονφοι επῖλMente Leoprepidem memori nussuam alter adaequat. Natum annos derire octo p tot eadena aetate Catones inuenias , qui aut in Graecis, aut in Latinis literis non dicam
Philosophicis, aut alijs grauioribus studiis tum primum aliquid eo niequi se posse confidanti Quin potius iam eiscetis viribus, elanguida, fractaq; όculoru acie, disciplinae sensu prorsas obtulo, collapsa memoria, desperati omnes discendi finem faciunt. Nostra ergo aetas breuissimis terminis est circumscripta. Quae vero aetas longa est 3 Aut quid omnino homini loragum λ nonne modo pueros modo adolescεtes, incursu a tergo insequens nec inopinatos assecuta est sene stus 3 At heul quanto breuior sutura, si partem infantiae dederis,
decrepito senio alteram, semno, cibis, exerci- stationibus, coeteris vitae muniis obeundis optimam, valetudini instaurandae non minima, rebus sertasse ludicris quam maximam λVixaone vix quidem ad annum decimum excurret. Ad hos veluti calculos humanam reducens vitam Martialis,4 iam nostri bene computentur anni cinquit . Et quantum tetrica tulere febrον, a ut languor grauis, aut mali dolorta
A vita inore separentur: Infantu sumtu, or senes videmur. Quamobrem verὶ ut omnia Diuinus H
47쪽
pocrates, vitam breueni, artem longam, saeta utriusque comparatione , pronuntiauit. Enimuero cum artis per se spectatae amplitudo, praeceptorum grauitas, rerum varietas, experientiae incertitudo, proeceps occasionis
lapsus, iudicii difficultas, subieoae materiae dignitas, atque instabilis motus , naturam postulent, apprime dispostam , indefessam
animi & corporis contentionem, memoriam Relicissimam, tersum nitidumque iudicium nullis externis occupationibus interruptum, nulla corporis affectuum cohtagione a suis muniis distractum, cui contraria omnia eue nient, aut saltem plurima, in tam praecipiti aetatum fluxu , anne is unquam capessendae
difficillimae scientiae satis erit Z Quid igitur mirum si medicinam cum laude pauci, debita& conuenienti methodo paucissimi exercent Ut omittam numerosam eorum turbam, qui
ipsius difficultate perterriti, quam sibi eIs
Cendam proposuerant exorta desperationesia Ae auersati. Quo animaduersis majores nostri simulachro aEsculapi quem medicini parentem serunt nodosum baculum apposuerunt, draconem subiecerunt, Illo plusquam Gordiarios scientiae nodos, isto prudentiam Λledico necessariam non obscuro aenigmate depingCntes. Veriam obstabit sortasse quispiam,& communem Doelorum omnium consenso mri medium proferet, qui cum exacto quin
i Mennu studio medicinet candidatos ad gradus
48쪽
cohonestent, huiusmodi con ruetudine, tanquam aperto suffragio, medicin perdiscend , exercendetque satis esse quinquennium videntur approbare. Addo florentissimarum Italiae dc Galliae, uno verbo melius dixerim Europae, Academiarum docendi morem, in quibus tertio quoque anno idem quasi sisyphi saxum reuoluitur, idem auctor de nouo proponitur: quo non aliud infertur quam noui nihil ultra triennium afferri posse. Quin etiam artem uniuersam longὸ breuiori spatio quidam docere se profitentur, inter quos ipse Galeni tempore Thessalus ιιῶρον&ης hoc est medicorum victor, id enim cognomen impudenter assumebat.
Equidem coneludunt aliquid hae rationes, quibus nos dueti satemur libere, medicam artem nostris temporibus multorum opera ita excultam esse, ut longe breuior quam Hippo-eratis aetate sit reddita, in illis enim primor- dijs veluti mox nata, densissimis errorum sus-nsa tenebris, incertis opinionum quasi pro-eellis agitatae, dubiis site cessibus innixa , nee adhuc veris firmisque praeceptionibus stabilitanullam artis speciem prae se serebat, sed quam sibi quisque animo finxisset illius imaginem ipsa reserebat. Nobis vero quibus post antiquos illos nasci contigit, 3c ab ijsdem artes plurimum prouectas accipere, non paulo plus eommodi ad artes ipsas datum est, ut facillimum videatur, nos ea,quae, ut inueniret, diu
49쪽
e Iaborauit Hippocrates , breui tempore pe discere, in nquam vitam hanc nostram in pauciores iam annos contractam , lateamur quoque necesse est, ut merito, si artem cum vita conseramus , longa illa, haec perbrevis sitammanda. Et si vero quino uennio, vel breuiori tempore studiorum cursus absoluitur, nemo tamen inuenietur. qui si curiose uti decet reru euen- Ius contempletur, dies noctesque Doctorum scripta perlustret, cum sui similibus assidue conserat, non possit vere cum Socrate gloriari, se quotidie aliquid ediscendo senem fieri, ut immenso semper interuallo, mortis aduentus discendi finem praeuertat. De Thessalo non est quod respondeam. Norunt qui Galeno student, illum a medicorum albo penitus obliterandia. Non desunt tamen hac nostra tempestate illius arrogantiae sectatores, qui Hippocratem , Galenum, coeterosq; ab ipss maledictis lacessunt: cumque nec longas praeceptiones, neque Ope rum artis usum desiderent, artem integram paucissimis re en si bus tradere se gloriatur, nec minus quam Thessalus ipse medicorum victores dici ambiut, & Fullones, Vespillones, tinctores, omnis ordinis imperitissimos quosque ad medicae artis opera conuocant&adsciscur, in quos, non male torseris illud Ma tialis.
Oui medicus fuerat nunc si vespillo Diaulus: ΩΡ. Vespillo facit, fere t cor m in I.
50쪽
1. APHORISMUS PRIMUS, Otitur hic nostra disquisitione non indignusur rioribus seculis fuerit human
vita diuturniorὶ An dicendum est quod nonnulli autumant parem reuera suisse primoru parentum Vitam nostrae, sed annos dispares λ Menstruos scili' cet, quales olim apud AEgiptios: aut trimestres ut in Arcadia3 Fisitium es id responsum , sacrarum literarum monimentis& rationi e diametro contrarium. Ecquis quaeso veritati con- sonum putet, si lunares admittamus , Adam, AEuam, coeterosque proxime ab ipsis procreatos, ne octogesimum quidem vitae suae annum attigisse, cum posterioribus saeculis centesm a pene innumeri, centesimum quinquagesimuac etiam ducςntesimu non pauci excesserint.
Inquit Homerus de Nestore. Quod male meo iudicio de sexaginta solum annis interpretaturRhodi ginus,quasi vero triginta annis aetas humana concludatur, melius ipso antiquior Ouidius in eiusdem Nestoris persona sic loquitur. Vixi,
Annos bis centum, nunc tertia vivitur aetas.
An praeterea ullus est ut ad rem redeam naturae operum ita rudis & ignarus, qui sibi