장음표시 사용
61쪽
exceptione maiores qui iuuenili aetati prude iam denegarunt. Prodeat in primis queribundus 'ille apud Stobaeum Pherecrates cuius haec est de senectute querimonia. ω se O
O quam molesta es, mortali grauis Semlis aetas, undii ae in omnibm Nam quando fractuε corporis languet vigor, Tum recta demum sapere nos primi7 doco . Neque Vero alia ration amotus Euripides, utramque aetatem inter se conserens iuuentuti senium anteponit. ἐκων inquit )δυκα παν- λ γρα κ EΤεοκλεες προσυν, αλλ' ἡ ριπιι α E λεξαι Ἀν νι- σιφωπζον. Quam sententiam ita transtulit Ouidius.
- ηπ- 3-i-i Non omnia grandior aetas
uuae fugiamus habetineris venit usu ab annis.
sequitur prudentia. Id quod suo calculo
62쪽
quam Ut coetera auserat assieri senectus, &, idem Euripides his verbis.
Herum senectae consilia vim possident.' Hoc ipsum propria doctus experientia, Graecorum aetate simul& prudentia prouectissimus Nestor Agamennonem in Iliade sic alloquitur.
Βουλή i, μυθοm, Τὸ ω γρον lων. Atrid& o quantau amor mihi, γλω cupido est se iterum quod eram tum cum haec mea Erothalionem Dextera confecit, sed non simul omnia nobis Dant superi, tum primasuri, nunc me occupat aetas Vltima; consilio sed adhuc, nec inutilis armis Interero , nostros decorat prudentia canos, Hinc merrio apud persas rei bellicae munu
penes iuniores suit. Ii vero qui annum quin
63쪽
quagesi naum eXcesserant, quos γυιΤερους hoc aenubam est seniores Vocabant, clam in culpates e se an-- - M.teae is aetatib8 gessisset, tum demu iudici js dc sorensib' negotiis quae sola auctoritate & prudentia geruntur, fuere praesteti, norant enim , policiti&sapientes viri, ut in senectute corporis vires sic aetate iuuenili prudentiam desiderari.
-- αἰ νεωτηθὲς inquit Posidippus
-- Adolescentibiu Prudentia, seni virium rotar deest. Qua ratione duisti antiquorum omnium doctissimi AEgiptij , iuuenili senilique se a Mercurium eadem tabella depinxerunt, ut significarent alterum alterius adminiculo indigere, eum scilicet qui corteris praeesse vellet quem Mercurius referebat corporis animi que dotibus quas gemina illa effigies expria /mebat instructum esse oportere. Quid quod in rebus bellicis, quae totae videntur a cor ore pendere , animi quam corporis viribus onge amplius tribuit Achilles, dum unicum Nessorem dc imbecillum δc senem , pluribus dc iunioribus, Sc validissimis anteposuit. Quare Agamemnoni Achillem reconciliaturus is pse Nestor, suo quasi iure aetatis ratione per suadendi sibi auctoritatem vendicat.
64쪽
Iussa capesste, me iuniores estu uterque. Et haec quanto magis in re medica locum habent quae non viribus agitur, sed consilio auctoritate prudentia Z rsum vero externa suffragia tanto labore conquirimusῖ Nunquid ab Ethices schola iuniores arcet Philosophiae parensὶ At hanc atque in uniuersum Philosophiam omnem perlustrarit necesse est, quis, quis Medicinae se se applicat, optim' enim Medic' qui optim' Philosoph'. Galen' vero palam disertis verbis profitetur, se in pulsuum doctrina conseqtienda diu multumq; magno studio versatum esse. Et haec quidem medicinae pars est exigua, nec praecipua, imo a summo Hippocrate plane deserta, sorte etia neglecta. nto ergo annorum decursu ars tota eκ- 'coietur Nemini itaque mirum videri debet, quod Auerrhoes Unicum se peritum nosse Medicum sceiptis reliquerit, magnu scilicet Auenzoarem qui annos quadraginta sub patris disciplina rei Medicae operam nauarat. Hactenus multorum auctoritate stabilitum
est suspectum de iunioribus Medicis senioruquorundam iudicium: Qeiorum imitatione nequid temere sibi persuaderi sinant coeteri quid iuuenis nomine talesligamus audiendum. I.
65쪽
ueritu terra uti coeteras aetates solent mediet Certo annorum numero circumscribere ab
ipse vitae humanae primordio exorsi: AEtatum differentias ab ea quae in calore nativo accidit mutatione depromunt: Quod in plurimis 'euenire longo usu compertum est, pro regula constituunt, ita tamen ut ultra citraque hosterminos annorum numero definitos, consis tere quamlibet aetatem posse non negent: nos
medicorum aetatem, non ex calore innato, noex pube, aut barba & canitie, aut annorum defluxu, sed ex cuiusque industria metiemur: Eumque iuuenem seruata cum aetate corporis proportione, Vocabimus, qui in artis operib ita versetur , uti iuuenes plerique omnes in ciuilibus negotijs: Eum vero aetate maturum
qui maturo genio sic aggreditur singula,utem
perientiam rationi nusquam non comitem adiungat. Ex quo consequitur ut quato quisque altius in utriusqne cognitionem promouetur tanto putandus sit aetate prouectior.
Sed sunt aliqui inuita quasi Minerua nati, quidam aliquanto serius, mentem studijs applicant, quidam Philosophiae Theorematum prorsus ignari, nonnulli hac nostra aetate Ru et morum est corruptela Lupanaria sibi & p pinas pro Academia constituunt pro Academicis Helluones, alij contra iam inde ab incunabilis Lycaeum terunt, cum Peripateticis obambulant, genio sunt ad praeclara omnia prompto atq; expedito, ut non mirum sit hos etiam in aetate iuuenili maturos esse Nessicos
66쪽
, imo dixerim senes : illos ne iii decrepita quidem iuuenes, neque integro vitae eurriculo Medici unquam nomen & dignitatem iure merito sustinere, quibus apprime quadrat il-
Iud AnacreontiS. γέρων μὲν ε Tας φρενας Senem sapit capillus , Sed mens refert iuuencum.
Isocrates roganti cuidam ex disci ptilis suis, nunquid si se trienio in Rhetorica exercuisset, de re quacunque proposita uti ipse solebat posset dicere: ne vel pluribus, inquit, annis id quod postulas assequere. Disciplinae namque anni pro discentium natura multi ac pauci redduntur. Itaque quod de canitie cecinit Poeta Lyricus, de doctrina& prudentia licet
proportione affirmare. υνο Παι δε νέοις Eν άνδρα mλιαὶ Θαμα ατα , Τιμ ηλικίας Eικο Τα secuntur etiam Iuvenibvidi viris cani pe praeter aetatis Congruum tempus. I 'tenim malitia supplet aetatem, sic ingeni--t. com studium senes Medicos facit. Experi- '- entia certe quotidiana comprobat, tum me
67쪽
'ita illi. urticulo eo istatini alii suis, cuis
liores tum deteriores inueniri, quanquam
eandem Palaestram sub itidem Gymnasiarchis sint ingressi, nempe qui perspicaci ratiocinio praepollent, ijs qui hebetiore sunt praediti futperspicatiores; Laboris item amantes segnioribias, exercitatiores minus exercitatis, qui infirmiore sunt memoria, ijs qui minus hac ipsa valent. Equidem si quis hoc robore animi est, Ciaa. TU- atque hac indole virtutis ac continentiae, ut cui. respuat omnes voluptates, Omnemque Vitae suae cursum in labore corporis atq; in animi contentione conficiat, quem non quies, non remissio, non aequalium studia, non Iudi, non eonuiuia dei ectent, magni praeclarique aliquid vel exiguo tempore in Medicina cosequetur,
eoq; magis si Philosephiae in primis sese gna
uiter applicuerit. Vt enim ager quamuis sertilis, sine cultura fructuosus esse non potest, sic sine doctrina animus, ita est utraq; res sine altera debilis. Cultura autem animi Philosophia est quae praeparat animos ad satus accipiendos, eaq; mandat his& ut ita dicam serit, quae adulta fructus uberrimos serant. , . , Quare merito Galenus noster industrium GAI. l. si negat esse quenquam posse, qui se vino obruat, aut cibis expleat, aut Veneri dedar, denique qui ventri pudendi'; indulgeat. Ex quo efficit, ut si quis verus est Medicus, idem sit ut veritatis, sic temperantiae amicus, ac p'raeterea methodi rationalis studiosus, Atque id longa satis oratione prosequitur, in qua perlegeda, utinam qui se vere Mεdicos autumant, tan-
68쪽
tillum temporis impenderet. Illud hoc loco praetermitti nolim iuuenem Medicum hoc est tui ego aliter explicoJ eum qui e scholis recens in vulgus emanarit, haesurum in multis dubium, multa non animaduersurum, multa etiam plane ignoraturu, quae iuncia postmodum cum ratione experientia in propatulum emittet. Rationi inquam innixa experientia: haec enim duo sunt in quibus ibet artibus inuentionis organa,& horum alterum si quis lmedicinae detraxerit, Solem ipsum e mundo sustulisse videbitur. Claudicat altero pede quisquis alteri duntaxat innititur. Incerta Ob- errat experientia, errorum caligine unde quaque obducta, nisi rationem sequatur ducem, eiusq; veluti radiis illustretur, neq; tuta se sola ratio, quam magistra rerum experientia non confirmarit. Neque enim Medici, non Imperatores, non oratores quamuis artis praecepta perceperint ι quicquam magna cum laude dignum 'sine via dc exercitatione consequi pomant madmodum igitur si vel innata corporis habitudine careant Athletae, aut sine exinercitatione languescere ipsam sinat, bravium nusquam reportarint: sic horum alter'trodestitusus Medicus, certam sibi in humanos affectus victoriam, non dicam polliceri, sed ne sperare quidem potest. Levem sime alter defectum, cumulata unius possessio compensat, ut is merito ad Medicinae munia admittatur qui mediocriter artis,& Philosophiae prae
ceptionibus instruetus, longa sit pragmatia
69쪽
confirmatus: vel qui in artis operibus mediocriter versatus Philosophicis Medicisque stu- dijs dc praeceptionitus sit apprime excultus, Qinmobrem explodendi seplasiari, atque id genus impostores, qui longa cum aegrotis agendi consue dine , ne delibutis quidem nobilissimae scientiae aiusdemque difficillimae, elementis faciendae rei medicae se se idoneos putant. Et eousque progrediuntur sola usus confidentia inexplebili quadam lucri cupiditate arrogatia perculsi, ut non modo quid agendum sit intrepide & imperiose prae1cribant, sed Sc probatorum virorum consilia si dijs lubet corrigant, immutent, atque peruertant: caecam illam, dubiam, ac plerumque falsam, & imaginariam .pinionem suam accurato iudicio praeserentes. Neque mirum id videri debet, summa enim ignorantia, ins-gnem comitem habet imprudentiam. Equidem quanta in ignoratione Misentur
ipsi, is facile intelliget, qui experiet , arte
separatae vires nouerit, quae neque Vera a Llsis discernere, nec proprios effectus in geminas causas reserre, nec quo progrediendum sit internosse, nec ullis rebus modum adhibere nisi rationis beneficio potest. Haberi licebit alterum pedem Ledae Insulse , nuxi uid crure ligneo curres Quam saepe videas huius sarinae homines cum aut iss quae citra demonstrationem sunt enunciata credant, aut salsis demonstrationibus eludantur, non solum boni nihil em
70쪽
cogitare posse, sed etiam ea quae per experientiam sunt cognita corrumpere. Mahna sciliacet rationis vis est, & magna in utramque partem, tum ad ornandu tum ad labefactandam empiriam, quantumque recta ratio lucis adiaci x, tantum vel amplius vitiosa detrahit. Vera ergo ratione destituti non talia remedia conferre, quam dubio eventu remediorum materiam tentare solent: Vt longe capessendae huic scietitiae sit aptior, qui ne ipsam quidem a limine salutarit, quam qui deprauate gerere omnia iam inde a primordijs assueuerit. Id ego sexcentis confirmarem exemplis splena enma, magno cum dolore loquor, exemploru sunt omnia si extra propositum i latius excurrere liceret. Solos Erasistrataeos testes appellabo quorsum enim nostrorum Empiricoetum fieret mentio, qui semel impcelsas animo ineptias ita mordicus tenen ut no modo non rationum pondere , sed ne
sensu quidem ipso ab ijs diuelli se patiantur
illi se firmiter Erasistrati de non secanda vena sententiam amplexabantur, ut suadente etiamnum naturali & communi ratione, aduersa aegrotantium valetudine Chirurgi marrum implorante, publica multorum pernicie se stae haeresim penitus detestate, in contrarium
nihilominus torqueri nullo modo possent. De Diatri taria abstinentia; quid opus est dicere Z qua conlaeti misere quam plurimi eandem cum precedentibus calamitatem longe prius incurrerunt, quam ab instituto desiste-