Nicolai Vernulaei Apologia pro augustissima, serenissima, et potentissima gente austriaca, in qua illius magnitudo, imperium, virtus aduersus eius tempore aemulos asseritur

321쪽

tate, ut illud inter Principes & subditos imperandi parendique vinculum soluatur, & dicto Principibus Sacramento subditi liberentur . Eam verb potestatem in Philippum Regem Principem suum naturalem, nunquam foederati Populi habuerunt, quia subditi illi diuino humanoque Iure fuerunt. Quanquam satis erat sortassis ostendere nullam sententiae a subditis in Regem latae omnino causam extitisse. Vnum restat, quo tueri libertatem & Rei suae Ius abdicato Principe foederatae nouinciae mi lent. Nimirum quod anno mistesimo sextam is, 2 tesimo nono Philippus Tertius Rex, s Ar- mi. ιη μ' chiduces Albertus Isabella ue Belgarum Principes, Inducias in duodecim annos pacti sint cum ordinibus foederatis, tanquam cum liberarum nationum ac ciuitatum ordinibus, in quos nihil ipsi Iuris praetenderent. Verum leue hoc sane tuendae libertatis istius est argumentum. Etenim si Rex & Archiduces suo in foederatas Prouincias Iure cessissent, non in amnos duodecim Induciae, sed perpetua pax fuisset, quam tamen, ut Grotius confitetur, difficultates tum maximae remoratae sunt. Et quae

illae tantae dissicultates, nisi quod cum Rex,

322쪽

GENTis Avs TRIA CH at Itum principes suo se abdicare Principatu, legitimo in Prouincias istas Iure cedere omni G. no nollent 3 Neque enim ea Principum id tem uim iaporis necessitas erat, ut breuissimas paucorum annorum Inductas emere tanti deberent, cum victoriosissimis tum armis uterentur , & Mauriiij fortunam Spinoi e fortitudo sistere qum dammodo videretur. Quoniam veto benignissimi Principes expedire iudicabant, ut Bel- 'gium tot hactenus funestissimis bellis defessum ac pene exhaustum paululum quiesceret respiraretque, animum ad pacem, si ad offi- 'cium obedientiamque foederatae Prouinciae redire vellent, adieceruntue cum nollent, quoniam necessaria populis aliqua quies videbatur, pacisci duodecennales Inducias contenti fuerunt. Et has ne ulla iterum dissicultas moraretur, ita eas facere parati fuerunt cum ordinibus foederatis, tanquam ij liberi existerent, & in quos nullum Ius ac potestatem haberent, 'quemadmodum tales se esse, non Regis ces- .sione , sed suo Iure dicebant. Quippe ita fiebat , ut omnium animi eae suspicione liberarentur , . qua plerique fore, existimabant, ut certa sanctaque illa duodecim annorum paX, Nn tanquam

323쪽

tanquam inter Principem & subditos inita. futura non esset. Quod nimirum facile Primcipes pactum eiusmodi cum subditis rescindendi occasionem possent inuenire. Atque

non aeAi- idcireo decretae illae Induciae sunt, non cum

liberis populis, sed tanquam cum liberis ue ne- que per eas supremae suae potestati Principes re- . nuntiarunt, sed eam breuissimo illo tempore quasi deposuerunt. Et sane sit renuntiare Iuri suo Rex & Principes voluissent, suis Legatis id faciendi potestatem concessissent, quam illi se

habere semper negarunt, nec unquam habuerunt. Dixerunt vero contentos ordines esse

debere, si tanti siper dum sequestra pax duraret, in fiduciaria libertatis possessione essent. MO- .nuerunt praeterea Regum Franciae dc Angliae Legati foederatos ordines, ut a petita supremae potestatis resignatione desisterent, quod Iura Maiestatis communicari per Naturam, vel alte.

nari non possent,cum nec aestimationem recipiant, nec in commercio versentur, sed publici sint Iuris, & nulla conuentione, aut temporum lapsu praescribantur usurpenturve. Praeterquam quod alia Iuris solemnitate perfici eiusmodi in perpetuum cessio debuisset, atque auditi

324쪽

audiri Caesar ipse, tanquam multorum ijs in Prouinciis laudorum Dominus, sicut ita se velle scriptis ad Ordines foederatos litteris testatus est. Quibus omnibus fidem adsert Dominicus Baudius in illo suo trium librorum opere, quod de Inducijs conscripsit. Iam vero

quantum est hoc quod cum Induciarum tempus finitum esset, consulti Franciae & Angliae, Reges responderunt, nunquam se intellaxis Epaeias ea lege Inductas fuisse, ut Rex & Archiduces iura Maiestatis supremaeque potestatis in foederatas prouincias transferrent.Vnde factum etiam est, ut cum pactarum Induciarum anni expirauissent, utrimque ad armarediretur. Moribus quoque Gentium ac Iure ipso receptum est, ut cum positis armis Inductae fiunt, lus suum utraque pars retineat, nec inito Induciarum pacto labefactetur, multo minus extinguatur. inam ob causam tum Rex, tum Serenissimi Archiduces & insignia & titulos Hollandiae, Zelandiaeque Comitum, acaliarum insuper Prouinciarum, quae eodem foedere censebantur, retinuerunt. Praeterquam quod finito Induciarum tempore misso Pechio Brabantiae Cancellario Ius suum Archiduces . repe-

325쪽

a 84 APOLOGr Atiuerunt, & ad suam Regisque obedientiam foederatas prouincias reuocarunt; quod profecto nunquam tam sancti Religiosique Principes fecissent, si Iuri suo pactis Inducijs renuntiauissent. Videant nunc Reges, Principes, & Respu-rra alias blicae, quae anno superioris saeculi nonagesimori.ώμ. septimo, ac postea etiam, cum foederatis illis

dui ιοutra Nationibus foedus percusserunt, inque armorum societatem venerunt, quam tandem suorum auxiliorum causam, quae quidem iusta esse possit,constituant. Considerent num aequum fuerit, eas Prouincias sibi per foedus aequare, quae a legitimo Principe suo per armatam seditionem defecerunt, ac sola non parendi perti- naci, in libertatem sese asseruerunt. Quod si Naturae Iute arcta quaedam inter Reges socie tas est, & eonsanguinitati propinqua affinitas,

unde se fratres appellant, eorum est alterius calamitatem tanquam suam existimat nec tantum de ea dolorem suum testari, verum etiam ad eam auertendam aut resarciendam auxilia , quanta possunt, libenter conferre. Ac potissimum sane cum animaduertunt nullam iustam

ob causam, sed per manifestissimam Rebelli

326쪽

GENT Is Aus TR i ACAE. assnem, per iniuriam, per dolum, per armorum vim subditos aliquos legitimi Principis sui Im- perium excussisse diuinum & humanum Ius violasse, Religionem auitam nouae persuasionis inducendae cupiditate conculcasse. Nec hoc tantum , sed etiam postquam Principi a Deo sibi dato Prouincias suas per summam iniuriam .. . eripuerunt, & patrimonio suo exuerunt, eius Maiestatem apud Principes alios criminari, grauissimorum scelerum falsci accusare, ac vi vulgi animos ab eo alienent, conuitijs contumelijsque sanctum nomen eius proscindere, famam libellis infamibus, picturis, & cautilenis dilacerare. Vnum eiusmodi in Regno ali- quo peccatum, in alijs similiter peccandi est . incitamentum. Et cum subditi Regis alicuius fortunata rebellandi audacia in libertatem sese asseruerunt suo exemplo,ut idem Regum alimrum subditi faciant, inuitant. Raro, aut certe nunquam, qui in Rege suo Maiestatem ode runt, in alijs illam amant; di quanquam sese illam colere simulent taumsecessitati uae auXi- . . .lia conquirunt, Oderunt tamen & extinctam

vellent. Qilippe Genius iste Rebellium est, ac potissimaeu Hazeticorum aequalem omnium N ii iis in Re- .

327쪽

inRebu .conditionem videre nullumRegem pati, nullum Principatu sublimen tolerare. 1uὸk;um Age vero, non verebor etiam affirmare nul---- lum hactenus aut Regem aut Principem foe-Rὸbὸri.8. deratis Ordinibus auxilia aduersus Hispaniam suppeditavisse, qui non eorum causam lmprru EIU bὸia barit . Improbauit sane primum Elisabeta Angliae Regina, ad quam cum anno M. D. LXXVI. Aubignius Baro ut pecuniam ali quam in belli subsidium obtineret, missus eo set, quadraginta duntaxat aureorum millia

i: et I RVmςxρxi illi ilix, sed plura promisit. Atque

i 2 hanc psi Omum ob causam, inquit Meteranus, ne ordines Sestici, nec itate compulsi . extraneum aliquod foedus inirent, aut Francis si committerent, sed ut Principi suo Regi Hispaniarum Philippo obedientes perman

rent. Mutauit illa animum postea, a Batavis nimirum aliter persuasa.& odio fortassis aliquo exulcerata , vel metu ue Iudicium certe de obedientia Principi praestanda mutasse non credo. Ahi. i,gs Aliquot ante annos Carolus I X. Franciae cara ac Rex cum ardere bello Belgium videtet, & Albano Duci vim armorum ingentem Opponi, ei bis mille cataphractos Equitas, quorum manibus

328쪽

nibus & armis aduersus Rebelles uteretur, o, tulit. Qilo auxilio quid de Rebellibus eiusmo- . diiudicaret, satis profecto tum indicauit. Nec . immemor tunc prudentiissimusRex erat prom- ptissimae Ducis Albani voluntatis, qua anno superiore, quindecim militum millia, quorum ipsemet Dux esset, in Franciam aduersus Seditiosos ibidem Haereticos transferre voluerat. Ac non ita diu post Arembergium cum mille ocquingentis Equitibus, etiam miserat. Idem Rex cum rogatus esset a Ludovico Nassovio, ut Belgarum Foederatorum patrocinium susciperet, persuaderi sibi passus non est & recusauit. Henricus Tertius Franciae quoque Rex, quem subditorum Rebellio plus satis exer-m cuit, in ea opinione fuit, ut Petrus Matthaeus 1a Gratestatur, nullam Diuma Maiestatis mandata tum, nustam Ῥbiuis tenarum Religionem, stam inter homines receptam esse legem,qua

se defendere mel excusare siubditi posint , qui

in Principem suum natu vilem ae legitimum Uma sumunt. Siquidem omnem in eos am

rboritatem, resuprema potestatis gladium a

Deo accepit, ad bonorum construationem punitionemque malorum: Hoc crimen Deo abo-

329쪽

minandum, hominibus detesandum esse; iis

. vero, qui se isto contaminarunt, vel ipsium. Christianum nomen pudori esse s ignominia sempiterna. Quid verius dici potuit 3 Nec ipsi, qui male sibi conscij sunt, negare possunt.

Henricus Quartus , qui post Henticum Tertium Franciae Regni fasces accepit, magna foederatis Belgij ordinibus auxilia suppeditauit.Qua de re cum ab Archiducis Alberti Legato moneretur, quod iniquum esset eius suppe-

κρ- tijs populos aliquos Principi suo legitimo res- , . ''' stere, respondit, nulla se auxilia mittere, sed pecuniam, qua aes alienum, quod cutia Batavis contraxerat, dissolueret. Contra Iustitiam nihil a se fieri, si pecuniam, quam ab ijs acceperat, Iestitueret. Quod ad milites e Regno suo attineret, ijsse libertatem concedere, ut vel Archiduci, vel Batavis, vel alijs etiam militent. Quo responso nequaquam aequum esse iudicabat, Rebellibus aduersus Principem suum legitimum, opitulari. Sagax autem Rex, quae iure mittere auxilia non poterat,aeris alieni praetextu excusabat. De militibus fingi excusatio ista,

non iusta adferri causa poterat. Quippe id legibus pacis anno M. D. LXXXXVIlI. inter eum&Hispa-

330쪽

& Hispaniae Regem Philippum Secundum ι Ira

veruini initae vetabatur. Inter eas enim prima umo . erat Ratam haberi ac denuo confirmari Cambresianam pacem inter Philippum Secundum stania, oe Henricum Secundum Francia

Reges. Secunda. Inter eosdem Reges, eorum liberos natos nocituros, posteros omnes,

Acces ores, re haredes Regnorum ipsorum, patrias σμbditos, certa, si ma, flabilisque pax, foedus, oeperpetua amicitia erit; sese inuicem amore tanquam fratres prosequentur, procumbunti alter alterius, quantum in se erisi honorem, commodum, famam; omne autem incommodum damnum auertent; nes vlti unquam mortalium favebunt vel auxilio erunt unde accipere detrimentum alterposset.

Adeo deinceps inimicitia omnes cessabunt, e accepta hinc inde iniuria, s qua sint, perpetua obliuione delebuntur.Renuntiant etiam omnibus foederibus, factionibus lactis societatibus, cum quibustunsalijs quocums tempore contraritis,qua alteri eorum damno essepossunt;M . insuper promistunt, nunquam se quicquam aut tentaturos aut prosecuturos, quod in alteriuου detrimentum cedat, neque id feri a sub-