장음표시 사용
81쪽
8o frui , uti id sane est verissimum: verum quoque erit, potentissimum Sardiniae Regem cessa sibi superioritate territoriali eatenus in Augustissimi Imperatoris iura , & locum successisse , ut quae Caesareae Male.. stati antea immediate in isto terrarum tractu. Cominpetebant iura , ea iam immediate competant potentissimo cessionario , quumque vasalli, & possessores antea immediate subessent Imperatori , & Imperio , nec ad ullum aliud , quam ad sublime Augustissimi Imperatoris tribunal in ius vocarentur , iam necessario subsint potentissimo Sardiniae Regi , nec apud. alium, quam hunc immediatum dominum situm , possint in prima instantia conveniri . Res ergo , haccessione , une ulla reservatione iurium immedietatis, vasallis antea competentium , facta in eum statum redacta est , ut illud fori privilegium vasallis interris Langharum non magis salvum esse possit, quam
ipsa immedietatis iura, cessione superioritatis man, 'sisto exstincta. S. VXXXIIII. Alia est ratio immunitatis ab
oneribus , & servitiis , vasallis quibusdam antiquitus, vel saltim , ante cessionem istam , privilegiis datae. Sive enim tamquam subditi considerentur Rudorum Langliarum posse res; nullum profecto dubium est, ruin possit , quis subditus , & tamen ab oneribus, ve quibusdam , sive omnibus per privilegium immunis esse, quia in se nec naturae subiectionis, nec ipsi aequitati repugnat illud privilegium , dum ne illud reliquis subditis oneri sit . Sive tamquam vasalli: servitia non ad substantiam Dudi sed ad eius naturalia pertinere, nemo ignorat. Quum vero
82쪽
8t naturalia seudorum pactis . & conventici bus mutari , nihil omnino vetet : etiam servitia remitti vasallis, nec iniquum , nec inauditum est. Sunt enim haec illa feada franea, ex quibus nulla servitia debentur , quamvis, quod ad reliqua attinet , illa umram seudorum naturam , atque essentiam omnino
retineant sc . Quum ergo ex diplomatibus , quae concessa sunt seudorum Langliarum possessoribus , t perspicue pateat , ea concessa esse possessoribus tamquam fe uda franca : & in cessionarium non plus iuris , quam cedens fruebatur , transire queat : consequens est, ut & potentissimus Sardiniae Rex, transsato in se dominio directo , eamdem qualitatem relinquere teneatur illis subseudis, qua antea tamquaml seuda Imperii immediata fruebantur : maxime quum seudi franci qualitas nec naturae superioritatis territorialis, nec dominii directi iuribus adversetur , ac proinde in omnibus fere territoriis exstent huiusmodi Leuda franca , taliaque iam ante multa sae la exstitisse , exemplis quam plurimis constet is . Neque huic decisioni nostrae obstant argumenta , supra g. XXXX. adlata . Lis enim non conficitur , immunitatis privilegium plane nullum concedi posse, multo minus, semel concessum , sine iusta causa esset revocandum : sed partim rarius illud concedi, par-l tim cum reliquorum subditorum , & vasallorum det trimento non coniunctum esse , Oportere . Quia vero nulla hic ratio est, quamobrem immunitatem
83쪽
a servitiis , & oneribus Dudorum Langharum posse
foribus datam reliquis vasallis oneri futuram esse suspicemur : eam illis salvam, ac illibatam esse , merito statuimus, ita tamen , ut ea obsequia , atque .servitia , quae sibi Imperatores in diplomatibus istis diserte reservarunt , etiam potentissimo Sardiniae Regi ut cessionis omnino deberi, minime dubitemus.
g. XXXXV. Denique quod ad singularem illum honorem , quem quibusdam seu dorum istorum possessoribus in curia Caesarea habitum iri , diplomata quaedam pollicentur, attinet: primo omnium ostem de re deberent illi vasalli, ac possessores , se a Guillelmi , Romanorum Regis temporibus , quem familiae Fliscorum id privilegium concessisse , constat, in quasi possessione illius honoris fuisse , & hodie quoque esse. Neque enim a tot saeculis ipsis, eorumque maioribus deesse miluit occasio , illud ius in . Caesarum palatio , ac curia exercendi , id est , adsidend an Imperatorum consilio , & sumtibus ex fisco Caesareo pro se, & quadraginta equis, ac comitibus perfruendi . Id vero nisi factum sit, &doceri tamen queat , occasionem utendi eo privile. gio non defuisse , non usu procul dubio obsolevittam antiquum, alienumque ab hodierno more aulico, privilegium s in . Deinde ipsum privilegium ita comparatum est , ut cessione , qua superioritas territ rialis in potentissimum Sardiniae Regem transiit , non Comprehendatur. Est enim hoc onus quod sibi. ac successoribus imposuit Guillelmus Rex Roman
84쪽
rum , ius, quod passuum adpellitant , quodque cessione in .alterum transire , recte negant iureconsulti tu . , od hic eo magis locum habere . debet, quo clarius in ipsis diplomatibus expressum est . bο-norem illum haudquaquam quibascumque aliorum iuribas praeiudicaturu- , adeoque solam aulam Caesaream ad illum sese obstrinxisse , eo minus dubitari potest, quo clarius ipsa diplomatis verba docent, honorem illum seudorum possessoribus haberi pro ossicio, seu pro consiliis, quibus Caesares iuvare debere dicuntur . Quod ossicium quum ipsis nec imposuerit. , nec umquam hac lege impositurus videatur Rex Sa diniae potentissimus : sane hec onus in illum videri potest esse devolutum . Si ergo salvum illis esse ho. norem istum singularem , ac plane inusitatum aequum est : salvus esse debebit in sola aula Caesarea, non in aula Regis Sardiniae, neque bane umquam prohibituram crediderim, quo minus ab Augustissimis Imperatoribus vasallis suis iste honor habeatur.
f. XXXXVI. Quum ergo hucusque probatum
sit, I. ius nummos, & monetas signandi , secundum Imperii leges, atque observantiam partem superiqritatis non esse , & hinc saepe illud statibus civitatibusque etiam mediatis privilegio concedi , ab iisque exerceri solere : g. XXXXII. II. exemtionem a domini superioris iurisdictione naturae superioritatis, ac subiectionis omnino refragari , ac proinde Cumis
hac consistere non posse : g. XXXXIII. III. Im.
85쪽
η munitatem , & civibus vel subditis, & vasallis , dari posse, & semel datam sine iusta causa adimi non debere : f. XXXXIIII. denique IIII. honorem illum , quem familiis quibusdam in aula scia habitum iri , Promiserunt Caesares, cum cessione dominii directi , ac superioritatis territorialis nihil omnino commune habere : g. XXXXV. non possum non inde colligere, ius cudendi nummos, & privilegium immunitatis salva, atque illibata esse posse seudorum
Langliarum possessoribus , non , autem privilegium, quo se a iurisdictione potentissimi cessionarii exemtos esse, existimant, neque honorem illum , vetustis diplomatibus promitam , eatenus nimirum , ut illum sibi in Regiae Maiestatis Sardiniae aula habendum esse , possint adseverare . .
IN DIPLOMATIBUS N9N EXPRESSA, PER INTERPRETA- TiosEM EORUM ESTENSIUAM RECTE . t . . INDE ELICIANTUR l
g. XXXXVII. Uamvis , quod ad hanc quaesti nem attinet , illa omnino adfir- manda videatur, partim I. quod ipsum ius civile beneficia Imperatorum , quae a uiuina eorum 'in. dulgentia profiscuntur, quam plenissime interpretanda esse, monet s3Φ, ac proinde Seneca, moris Romani ea in re non ignarus , diserte scribit, nullum esse tam plenum beneficium , quod non vellicare malia
r) I. g. D. de eonintuti priae. - L. 2 r. D. de vero. Ignis L. 22o. D. eod. - Acac. ab Enenhel de privilem Lib. II Cap. IIV.
86쪽
- gnitas possit, nullum tam angustum, quod non bonus interpres extendat i in . Partim II. quod ab ossi. cio ad iura cum illis coniuncta , & ab horum usu, atque exercitio ad dignitatem, atque officium , ad quod illa iura pertinent , rectissime duci posse argumentum videtur. Quis enim neget illum Vicarium esse , cui omnia iura , quae Vicariis dari solent , competunt ρ Quis reipsa Principem in Chersoneso fuisse , neget Miltiadem , qui ibi erat dignitate re. gia , iuraque omnia Principis exercebat , quamvis careret nomine s λ ρ Quis denique vicariatus dignitate disertis .verbis ornatum omnibus iuribus cum illa coniunctis , adeoque , & iure leges adversus ius commune ferendi frui debere neget ρ maxime quum omnibus fere huiusmodi diplomatibus , & vicariatus formulis accedere soleant clausulae generales , quas supra f. VI. in ipsa facti specie vidimus ', qua- 'rumque is omnino effectus esse videtur , ut quibus illa dignitas data est , etiam iura, & privilegia vicariorum non expressa Competant . Deniquet III. his argumentis accedit , quod domini Vicarii, qui sibi huiusmodi iura adrogant , simul adhue fuerint vasalli immediati S. Romani Imperii, horum autem ea sit praerogativa, ut leges ferre suo arbitrio omnino possint ceu iuris publici scriptores omnes v luti eου compacto fatentur, & inter hos pluribus exemplis , argumentisque ex instituto probavit t3ὸ . Ut adeo hoe similiaque iura, si vel maxime non is exprimantur in diplomatibus, vel ex ipsa vasallorum immediatorum qualitate recte elici posse videantur.
87쪽
86s. XXXXVIII. Nihilominus tamen huiusmodi
privilegiorum interpretationi non esse locum , censeo , eiusque sententiae . meae Tati*nem non unantia mihi habere videor . Nam I. privilegiorum ea est naturae , ut ad exemplum. nou sint realenda su: ad quae verba recte, notant interpretes , generales quidem constitutiones interpretando ad omnes similes
casus porrigi posse , speciales non item s λ: idquG& iustissimam omnino habet rationem , quia regula illa , in qua totius interpretationis extensivae yeluti fundamentum postum est , ubi eadem ratio sit, ibi eamdem esse debere ruris dispositiovem , plane, noria quadrat principum beneficiis , nec sequitur , ut si princeps ob diuturnam mi)itiam uni centurioni donet servulum balnearium', idem beneficium , & reliqui omnes , qui . totidem stipendia fecissent, iure quodam suo eXigere possint, quippe quibus lepido responso illusum esse ab Hadriano Imp. novimus t Φ.Π. Absonum. est ab officio' vicarii ad quaedam iura,
cum iis coniuntia , . veli ab his. ad. vicariatus dignitatem argumentum . duce Ie , quum vicarii , sint Imperatorum mandatarii , vel , uti in. diplomate Rudolfi I. Imperatoris anni MCCL xxx III. U cantur , procuratores , nuncii plenum, maudatur , liberam admin fano potesatem ab amperatoriis bus, babantes t4h, ' his autem' non Plus iuIis .qum quod ipsis. man tinnse, sic delegatum est , explicarς liceat . Sanei tot dipl*mata quae supra adduximus s 1 g. 6. Insit de iure nat. 'gent cim -- L. I. g r.
88쪽
non unam, eamdemque omnibus Uicariis potestatem tribuunt , sed maiorem aliis , .aliis minorem, adeo ut quibusdam solam iurisdictionem civilem , aliis insuper ius praesidiatus , metum imperium vel ius gladii , aliis denique ius armorum , & potestatem re. belles bello persequendi, cogendique in ordinem Cori. cedi consuevisse viderimus . Mandata autem sunt
stricti iuris , neque ultra id , quod cuique commi sum est , quidquam licere debet mandatariis io . Et si vel maxime haec dignitas postea familiis quibusdam in seudum , vel per modum beneficii data sit: ta. men & hic locum habet id , quod Neratium res. pondisse constat: quem modum e e benesii sui melit,
ipsius Prioripis esse aestimationem c in . Quem autem modum Imperatores esse voluerint beneficii sui, seu
vicariatus , certis familiis illustribus, sub clientelari lege dati , ipsi procul dubio aestimarunt, dum iura
omnia ab illis explicanda in diplomatibus suis enumerarunt fusius: ultra quae iura enumerata sibi quid adrogare velle , incivile esset futurum , quia & instrumenta , ac diplomata sunt stricti iuris s3 , ac proinde , quae illis non exprimuntur , interpretatio. ne suppleri non possunt lυ. Idque III. hic. eo mi
nus Consi. V. n. 68. seq. Vol. I.
89쪽
nus fieri poterit quo minus probari potest , ulli
Vicario eius ordinis , cuius sunt seudorum Langharum possessores, legislatoriam potestatem , quae fere inter iura maiestatis praecipuum est , datam esse ab Imperatoribus. Sunt illi, ut alii magistratus, cust des degum c non earum arbitri, ac domini , provin-tiis etiam vel civitatibus praeficiuntur, ut ius dicant secundum leges , non ut eas suo lubitu figere , ac refigere, aut iisdem subrogare, abrogare, derogare prout visum esset , possint . Immo quum apud Petrum de Vineis cuidam cum amplissima facultate ,& iure praesidiatus committatur generalis vicariatus a Papia infra Lombardiam , tamen intex tot iura ibi prolixius enumerata ne verbo quidem mentio fit legislatoriae potestatis , illi simul concessae si : sed &alibi , quamvis . Imperator permagnam in viro nObili, quem Estuli civitati potestatem praefecit , collocet fiduciam, eumque sua. vice civitati praeesse iubeat: tantum tamen abest , ut ei legum ferendarum det potestatem , ut potius eum u saluta e dem . ei vitatis iurare iubeat , idque illi. mandatum esse, Estulanos rescripto suo faciat certiores . Non magis ergo ad Vicariorum, quam olim ad Praesidis, vel Praefecti Augustalis , ossicium pertinet leges ferre , iuri communi derogantes : immo potius , vel maxime id hegotii sibi datum credere debent , salvas ut 'esse curent , . quae 'in' provinciis civitatibusquGsuis vigent, leges, salva Imperatorum , quorum vice praerunt, maiestas, μque a iustoritas . . Ex iisque satis, opinor, . intelligitur , nec. a vicariatus dignitate , cuius natura , per seuduris non mutatur , ad iura quae-
90쪽
8sdam , in diploniatibu . non. pressa , nee a iuribus quibusdam per modum privilegii concessis ad vicaria
tus dignitatem. duci posse argumentum . Non prius: quia mandataria. no est , . quidquam 'sibi ultra fines mandati adrogaxe . Neque: posterius :. quia talia 'iura, ac privilegia aliis quoque , quam vicariis . concedi potuerunti: adeoque neutrum argumentum , quod demonstrandum erat , procedit , vanaque proinde, est extensiva , illa interpretandi. ratio. .
. f. XXXXVIIII. Quibus: observatis , ratiohes quibus contrarium 'probari existimare quis posset , f. XXXXVII. sua sponte corruunt . I. Beneficia Principum , quae divina eorum indulgentia . proficiscuntur , quam plenissime interpretanda. e Te ; facile
largimur l. ae plenissimam etiam interpretationem, ab
extensiva illa, qua privilegia ad casus non expressos, vel ad iura disertis verbis non concessa proseruntur, quam mallime discrepare , novimus. Quam plenissime interpretamur Principis beneficium , si illud ita accipimus , ut effectum sortiri possi , non si alia iura inde elicimus , de quibus umquam a Principe fuisse cogitatum , ex verbis privilegii ne suspicare quidem licet s0. Reliquae, quas supra adduximus, Ie-
ta M. Anton. Muretus Comment. de Consilius Onibus Priscia' pum , Tom. IIIL Thesauri iuri civis. p. 4m. Beneficia Principalia , inquis , interpretari ipsi Principer solant. t. q3.' M. D. de vulg. εω pupill. obsiti L I9r. D. de reg. iuri. Nos tamen, quod ine cuiusqise iniuria Me, ω dumne e cedamus modum ipsim bene cii , a Principe eoliati ,
