장음표시 사용
321쪽
sundissime depacta, populum principi con- Cilia principem deo. Siquidem
It m timendorum inproprio Pege
Ages in ipsis imperium est Iouis. Nam ad imperij diuturnitatem maximi momenti res est, vulgo persuaderi charum esse deo principem I pietatis ac iustitis nomine commendatu. 6 Alioqui si quid rNno calomitatis infruit, id rogis tribuunt impietati, s.f.lit., etiamsi vel in ipso populo,uel in quovis alio lib. tida culpa resideat. Eos minus se dicto praebent'
audientes, nec nili coacti sebeunt imperia. Nam nec in gregibus,ut videmus,mulis bestiae ducutur ab una,nisi pastorem illa sequaturinec coetushominu uni libenter obsequitur,qui no ducetis dei vestigijs insistat.Haec igitur lex hominu animis insita, vinculu est humanae societatis,quo soluto,ciues libertatem in libidinem, principes dignitate in superbia vertit, ex qua re publici status euersio nascitur, numine sui conleptum ulciscente Quod eo magis horrendum est principi,que coelestis imperii similitudine rebus humanis praeesse voluit deus, quod cum suis decretis obnoxiam habeat infinitam populi multitudinem, ipse non alia, quam ista lege teneatur.Secum igitur ita loquatur, & excςllcnxia i scdignitatis suae triumphet. Ego numinis in 1.dectem.
322쪽
terra vice singor, ego vitae necisq; sentibus arbiter sum, qualem quisque seriem statumque Iaabeat in linea manu positum est .: quid cuique mortaliu fortuna datum velit, id ore meo pronunciat: ex nostro responso luctus aut laetitis causasurbes prouincis populi c6cipiunt nulla pars usqua nisi me volente pro piti6q; foret: haec tot millia gladiorum quae pax mea coprimit, ad nutum meu stringe tur: quas nationes funditus exscindi, quas transportari, quibus libertat cm dari, quidus
eripi,quae ruant urbes,quae oriantur,mea iurisdictio est: una mihi summae magnitudinis seruitus est,no posse fieri minorem: sed cum diis communis ista necessitas est. Ecquidinterris hac tanta rerum facultate magnificem ttus,ecquid d uinius excogitari potestΘQu ties igitur animum subit ista cogitatio, ac numen in terris tuu in lucris . non trad temet,
tanquam pecudena,libidinibus constringe dum : non profanabis indigna voluptate dia uinum in icrris imperium: non affliges humi caelestis particulam aurae: scd ipse te tuae diu, nitatis eriges intuitu: talem te ciuibus exhiabebis, qualem tibi velis este deum, & ea quae magna videntur csteris hominibus, dignit te tua semper inferiora putabis : sic terrena moderaberis,utDcus caelestia,qui beneficus
323쪽
' A pOLO GIA.. 329 'ii omnes hil a quoquam nisi mutuu amor rem, neuoleuam ena,&obsequiu petit: nocere laedere,inale de quoquam mereri nol potes nisi quis do scipuo male mereatur.S l lutarem eius potentiato agnoscimusac ueremur,cuss&te participem esse voluit, utpo- .pularium xuoru reuerentiare amore Coluc.
Neque vφro tibi magis,quam illi pestiferam
vim esse credimus, ut ad nocendum Valeas , Omnium ubiPotestate ςsse non dubitamu . . i Voluptatem eoru duntaxat quae rationis i ge definita sunt.η itfaelicitam liuae,posse' quantu velis cma itud 'is,vellet tu poseps. δ ':
QD ex ret si , ut Gim nihil a te crudeliter, inhumane,barbare, nihil auare,serdide, ni- ἡ hil turpiter m flagitioin designari posse cre- ιγ damus, ea imbuamur opinione velle nihil :principem nisi quod iustu est quod aequuin, uig &l quod naturae,quod legibus coientancum, Tubi rescripta vulgantur tuo nomiJe signata, C. i OM. ubi diplomata&edicta,quibus speciosa praefatione popularibus iniuria fiat, quib' aulici c:.
mercatores iuris ac legum nundinatione in C deperie necem pauperculae plebis abutamur, fucum tibi factu este c5queramur:nec tam cia in ma d ,. C. de
324쪽
3IO PRO REGI Bus genere debacchamur. Magistratus vero mu
nicipales ac palatini , quib' id genus rescrip
torum executio manciatur,etiam deveritate
precum inquirunt, dc si quid perperam,aut avare decretum est obreptu esse regi pronu-ciant. Quod cum faciunt,nulla illis controuersia est,possit 'nec ne huiusmodi quidpia imperare: de volsitate quaerunt.'' Quoniamcnim animo praesumptam habent principiscrga suos ciues humanitate atq; benevole tiam, co inuito ac nolente, contra publicam utilitatem id imperatu esse iudicis.Quψdeo dictum esse volo, ne quis putet magistratus auctoritati principis obsistere, cum rcscripta contra ius fas elicita refutant. 'χot enim& quantae principu religioni tenduntur intadia 3quot libelli mendacissimis reserti precubus offertitur Z quam multa nesciis & inuitis
in priuatorum iniuriam extorquentur'Numqua enim vacat aula curculionibus,qui prae clara specie fiscalis emolumenti,& regum &popularium corrodunt patrimonia, neque sacris vllis neque profanis abstinentes. Mentiuntur se principu inferre scriniis, quae ipsi principibus populoq; peritura in priuatos v-sus subtilissime conuertunt, & in charybdin illam congerunt, quae, nisi deglutitis principum populique reliquiis expleri non potest.
325쪽
Charodinato 3 quae cum plena tabulin
uigia amerciectare fertur nauseagia, dc co- tortas fundo ratus Taurominitanis littorib' exponere. Sed illi nouis quotidie technis, machinationibus de imposturis ad se paupo rum attrahunt bona, quasi fisco necessaria, quasi regno consulturi, quorum nulla fragrimenta,nullas reliquias vel sero victa fastidio communis illa vorago unquam revomuit. Vt enim potu sitis aegrorum accenditur, Utarentibus no obruitur ignis, sed augetur, ita coaetis publica egestate diuitiae, ieiunae motis acuunt auiditatem,ec parta parandi rabie irritant. At vero dum in regno depopulado sic imph praedones occupantur,optimorum
principum fama sinistris omnium sermonibus indignissime laborat,aliis ipsorum rapacitatem execratibus, aliis magistratuum ob
minantibus inertiam de nequitiam, aliis Ela, aliis palam tyrannidi pestem Sc exitium ii terminantibus. Nam des liatu arm versent, quavis nefaria de detestad si regum sanguis ne tingantur. Quaenam igitur in hisce rerum dissicultatibus regiorum magistratuu partes eruntλPrs donum explere libidine, de auctoritate curis furtiu iplomatis inierponere anpptius lenire populi furorcio odiis obuia
326쪽
ire, di periculum a capite principis a liri Hoc certe probi magistratus officium esse reor, onaharatione fama salutEnim principis tueri, nec rhaiorenvaulae praedonibus fiduni adhibere; in pseudo prophetis re malorugeniorum oraculis,qus quamquam victoriatate numinis adumbrantur,de cuius infinita potestate dubitarens non est, capiramen se non patitur,nec a Deo alios Credit,sed ca, codrmo nas in angeloslacis transserenatos. Hac speciemulti simul in omne&prouincias ab aula dimittuntur impostores cha et fecio sex septem eodem momento,ea minurbe praedones apparet cum rescriptIs, prodisse nomen es auctoritatem regum ferentibus, quoru ditione , potestate, numinenciniqua
boni disputant ciues: quorum imperia, qua uis iniqua modo superiori non deroget im perio reuerentur, & quanta possitiat domis sioneiui maxima,honore, obsequio,fide e-cipiunt. Sed cum euidentem rescriptorsit iuriam,manifestam fraudem splendidissima libellorum supplicum me lacia, & permicua precum falsitalcm intuentur, non posse ni facile sibi persuadere, quidquam id genus au- 'oritate regu ω imperio cotincri. Nec magis improbos hujusmod quadruplatores hareipub. nece a principe missos credunt , qua
327쪽
rmidoprometas inanima nexitiua deo. Ac tantum abest, ut ea repulsi maiestate offendi, vi nulla re magis gratiam principum
ituri putet:qui quidquid imperant,saluti publicae quae suprema lex est atq; res ioni suae
cautum volunt. Eoque boni principes quoniam aulicorum importunitati saerumque resisti non posse videbant,ne quid tame edi- - Cerent,ne quid diplomate mandarent,quod vetitia, vel populo fraudi esse posset , Perperitualege iucucibus earum rerum cognition αattribuerunt, ' ut si quid praeter ius & aequaerogatum esset supplicanti, non modo peti, I '.' . fionis iniquae vetarent effectum, verumetia vel util iusto supplicio fucum eroganti factum vicisicerentur.Quod ab AEgyptiorum regum iam bus philipstituto manasse videtur,qui solemniter aim I ι' dieibus stipulari solebant,' ' M'; conceptis ti bab . verbis habete deuotos, ne dicto audietoesi Gra sent,ne sitis more ullum gererent imperiis i ,14 die in quid aduersam aequitati, religioni legibus , apophumorib aut populari u utilitati hiberet. Eius instituti LodoicumGalliarum monarcham, que populi parente appellamus, exactissima obsecitatore fuisse didicimus,qui diserte v tuit, ne sibi crederetur imperati quod in au gusto regni colitio prius non esset agitatum: e rosjom oraculoru antistites senomo
328쪽
37 PRO REGI Busphylax,que cancellarium vocat, diplomatis
aliquid lignaret, etia sibi quatumuis oblitae petenti,quod aliter qua de consilij sententia
dictatum esse videretur. Sciebat ille tutam non esse rerum innocentia inter tot aulicas hirudines, omni cura studioque paupercular plebis tergoribus imminetes. Neq; taniam ille,veru & superiores Galliae reges, ne quid auare,ne superbe, ne quid tyrannice comi tisent, si quid grauioris momenti edicto i digeret, eius auctorem ac fundum fieri Pariasiensem senatum volueruui: neque satis esse duxerui aulicorum procerum suffragio rem probari,nisi in augusto illo tribunali promulgaretur. Cui non modo supplendae legis aut corrigendar,sed de reiiciendς potestate contulerui,si quid alicue iniuria, si quid reipub.
damno sincitum esse videretur.Quare maiestatem suam augustiore fore temperamento supremae ditionis,nedum ex ea quidqua d rogatum iri iudicabant. Huius instituti se ctatores Angliae Scottaeque reges,quamquaimperio mero, quamquam legibus soluta lis beraque potestate rerum summa fruuntur,
nihil nisi consilio decernunt, eoq; demittulimperij maiestate, ut si maioris negotij quid
offeratur id non tantiim in senatu,aut in aulicorum procerum coclaui,sed in quadrq
329쪽
simum diem indictis populi comitiis quod,
ut diximus,uerboGallico partamentum vocant desniatur.Qua ratione fit,ut suo patriamomo contenti,nihil cuiquam eripiant: nosibi,sed patriae regnent:populo non ad quaestum, sed ad custodiam praesint: regum non oblatam sibi praedam, sed procurationem a numine mandatam credanimullus magistratus, nullum ossicium, nullum sacerdotium, nulla pars regij muneris, nulla pars publiciministerij vaenalis habeatur.Iudicibus,oor que ministeriis ex regio gazophylacio penduntur honorariamihil iis rem iudicatam salarij nomine a quoquam exigitur. Noua V etigalia,nous praestationes, noua tributa,popularium bonorum sectiones quouis ino stro rariores sub legitimis principibus apparuerunt.Nam de Maria Scottae regina,quani vos flagitiose & perfide, ne dica steterate ac impie,tyranidisaccusatis,nihil unqua ciuib eripui nec ulla re damnari potest, nisi quod spurij consilio atq; suasu, ut ab ea populi studia atq; beneuolentia alienaret, regiu patrimoniu immesis largitionibus exhausis,ec duprofusa in omnes benignitatefortunam vi cere , ac bene meredo caelestia imitari conatu male meretiu intercessit inopiae,& sua egestate ditauit eos,qui beneficia sectere pusa
330쪽
xunt,necsatis esse duxerunt beneficioru me moriam extinguere,nisi bene ineritae vitan eriperent,nidam perderen honorem obli 'nerenti tunas a' crent,dignitarein pro' stituerent,nomene hominum memoria Olarent Illi vero simulatqua per vim atque Ur ramidem rem potiti sunt, pluo uno anno in cuniarum ciuibus expresserunt, quam trec
tis ante legitimi principes imperauerant. Virdimus enim pauculis annis, aut verius me bus ut redactas ire numerum dignitates, principum caedes, exili paricidia missa faciamus,spoliatum aerarim,regum gazam diro pia uniuersam principis suppilectilem de ptaedata summorum virorum bona publi
cata,capita diminui vitam aere imatam :spolia prouinciarum, exuuim exulum, bona peremptorum ita priuatas unius homuncionis aedes Comportar ut eae cuiuis intuenti, non
inagistratus,non immi ducis, non magni viri domicilium sed crudelis ac barbari latro nis receptaculum esse viderentur.Toleranda praedonis auaritia fuisset, si male partis in alicuius usum abuteretur: si quae male consubtorum principum ultima defensio est donandi gratia praedatus fuisset,si rapinarum inui .diam magnitudine munerum deprecari posiset.Sed ille summam sorticitatem non viedi,