장음표시 사용
71쪽
rtra AERERTIIII. Ngnam nihilominus timide pro se suisque fortunis detrectat. Liberato filio Henrico, Gmningam Albertus ducit exercitum, in ea vel dedita vel occupata cardinem victoriae verti reputans. Dum autem haereret victoria,nam natura loci palustris urbs erat minuta, et commeatu instructa et armis alabat in
ipla tractatione pacis, intercessione Episcopi Traiectentis, dum conscriberetur forma conditionum, de reditu in Saxoniam cogitans, incaltris morbo correptus, et febri, exanimi et corporis continua defatigatione contracta Enabdam se depotiari iussiit et sibi moriendum ubi vidit, causam Iderardi Comitis filiis commordavit,quem Ironingensibus invisium sciebat Ide-rardo et praefectis filios, mortuus Me est, cum paululunt e cessisset annum Climactericum s6 ut est apud Rangovium, Pisdie Idus Septembris, et ad maiorum tumulos transportatus Miseram funus procurante Ioanne Pincerna Tauteburgio, 'rationem funebrem habente de rebus ab ipsi, gestis luculentam Ioanne Hennigio Iaaynensi Exequiae celebratae sunt die Me curi qui Converilonem Pauli proxime equebatur,Anno sos. Recensuimus bella tantum, non descripsimus, quibus vel cum imperio fuit, vel ordines honestos dinxit: Omistis aliis, quibus non tam functus est Ducis loco, quam auxilium amicist
lit pro quibus nullum sibi detrectandum putabat periculum:
cum Duces Saxoniae foedere essent cornuncti Brandelibu gentibus, qui domus Saxonicae et Hassicae fraternitatem accesserant Anno I FI eos sibi non deserendos statuerant inare adversus factionem Stelmeiserorum, proxime ab obitu patris auxilia tulerunt Marchicis fratres auspiciis ulielmi patrui. Item adversus Sagarienses Albertus suo socer Georgio aduer sus Austriacos, quos concitarat Masaias, quem suilae Ponti sic, ae ad bellum contra leorgii minitammabant,declaratum ha reticum a Paulo II. Tunc Alberius, . tua auxuia addidem mibi indelibargenses, suo corporei in um impetum sustitu est,
72쪽
7 XXIX. DISPUTATIO, et Boiemos iam mactandos, aut comburendos sua virtute defendit.
Anno 1 88. Boiemis a Friderico Lignicensi dissipatis, et frigore in agro enectis, bello Glogoviens excitato, insania Ioannis Saganensis, transitum per Misiniam dedit, et protiam usque obviam profectus est. Erat enim tum hostis Mathiae, qui Silesiae ridericum praesecerat, quod oppugnaretur amnis ipsius Henricus Monster bergensis, Georgii Bodiebratii, cuius filiam Albertus coniugem habebat, filius. Ac suas quoque prinvincias muniendas intelligebant, quod ius reti essent Mathiae, ut qui consilia contulisse credebantur cum Ioanne Saganensi, qui auxilia petierat a Casi miro Polono. Quin et hoc agebat M thias, ut bello domestico distenti, ne Caesari, quem infesta hant, auxilio esse possent Principes. Verum nec animus illis defuit, copias aggrediendi a latae , in Lusetiam superiorem missas, ut fines Misinenses invaderent : nam multos hostium ceciderunt nec fidem erga Imperatorem passi sunt a se requiri. Reconciliatus autem Mathias est, attamen honestis rationibus, sine detrunento Imperii, Ioanne Episcopo Varadien
Gl noviensi, qui Barbaram coniugem, Alberti Achillis Germanici, Electoris Brande taburgici illam, quod sine liberis disced
ret, heredem totius di lcatuSi nitituit de eo ducatu contendebant Mathias Ungarus, Marchiones tuentes Ius Barbarae, Viadi laus Boiemus, Ioanne S Saganensis inventa tandem ratio est,
qua contentiones dirimerentur, ut Barbara nuberet Vladi lao, et dotis loco traderetur ducatus poli essio. Deserta at tem Ba: bara ab Vladi sim Ioannes ius suum statuit armis profeci vi. rare inisere vastatus ducatus est , quod Albertus et ii militat i esset imgenio, tamen ad arma rem venire nolebat,nili coactus, non tam quod Ioannem Saganensem, iam pene sile-
73쪽
VITA ALBERTI III. 73Silesia extorrem vereretur, quam quod Mathiae armis hic sul-Qretur. Est autem sedatum hoc bellum,Anno 1479. a princiapibus Saxonicis, quorum virtutem cum Mathias, tum alii principes plurimi faciebant. Incidit autem cursus ipsius in tempora periculosissima, et aetatem vere bellicosam,ut appareat, fato quodam propitio res nostras respiciente datum hunc principem, qui et autoritate valeret, et animo inter tela tostilia volitandi armatus esset qui unus impetum hostium circumiacentium, et imminentium Germaniae,patriae nostrae cervicibus et libertati, fortiter sustinere suam pilus salutem discrimini eXponendo,et arma suo corpore excipiendo 'vique nihil carius aut antiquius duceret, quam dignitatem Imperii, languine maiorum partam, suo Lai guine tueri. Quin et dixisse sertur, nihil habere se magis in votis, quam ut liceat in Turcas Christiani nominis hostes arma ferre, aut etiam, si mo ita visum fuerit, oppetere. Sed obstiterunt tum bella propiora et domestica, quibus distentus, hostem illum aggredi non licuita c. Nec vero, in armis praestantior, quam in toga qui aedificiis terras suas exornavi metallistiment, ditavit, honestae di Ο
sciplinae consuluit concordiae et tranquillitatis domesticae me causa nihil non egit superiores coluit in suos fidelis et pius in
subditos humanus erga Omne aeqVus, et apertus. Fratri adhibitus inconsilium leges conscripsit, quibus modus convivi rum et ciborum praecipitur, ad coercendum luxum, et prodigalitatem, quae mater est miserae paupertati tollendam. Reliquerunt tamen coenas Saliares Clericis, qui tum temporis legem putabant se tenere nullam interdicta oenopolia, quibus alter ab altero ad potandum invitatur, cum contemptu Dei,d trimento facultatum, animae exiti latae sunt leges vesti viae pari ratione opum, conditionis, ordinis. Praeterea de ei
vitiis, de ministris, opili ibus, mercede servientibus, mutata
74쪽
moneta, interdictum nobilibus, ne exercerent cauponariam, et institoriam, indignam ordine equestri nec ferrent opilices, qui artibus mechanicis, unde vivunt cives, et tributa solvunt principibus, sunt nocumento. aeterea respecti habito p regrinorum hospitibus leges certae, et modus sumptuum est praescriptus Acta sunt haec triennio ante mortem Ernesti, et leges arci Dres lentiam xae: quas eorum successores,nimca estas,et,pro ratione temporis,in quibusdam mutata sequuntur.
Moderati animi, pacisque et concordiae amantis ridicium est e videns,quod,etiamsi in rebus gerendis praecipua autor ate fuit, fratri tamen natu maiori, et Electorali dignitate ornato, non tantum non praetulit se, veri etiam submisit,et interii cedendum,passu ferme uno fratrem est secutus cumque fratre uno animo, coniuncto domicilio Dr dae, absque simultate et offensione vixit, ad illum usque annum, quo Romam prosecto Ernesto, ad salutandum ntilicem, unde Rosam retulit auream, dicatam postea Ecclesiae istiensi, iniquiores expertus estnraesectos fratris quibus tamen incederer, nec causa come tionumesset,d organa se contulit,et hanc sedem elegi dele ' tus amoenitate eius loci, qui si vis, pascuis frumcnto, cerevitia,' piscibus , fluvio, venationum commoditate , quae belli suntis γυμνασμα, ceteris pracstaret,vel ni in esset inferior. Arbiter electus ter lenatu Magdeburgense et Cle-rum,diuentiones sua composuri Pudentia, non ignarus, quar tum maloruin liuestiriae discordi.ac afferrent. Regione&tan tum a it, ut diminuerint fratres, etiam ii nunquam domi e-gnis aut iners, bella semper sere si Albertus, ut comparatis urbibus eam vehementer amplificat int, velarinis iures dilatarint. Nam anno 1 73, Risei ergam arcem Boieiniae, et Di Xa n urbem occup runt,oblideri coeptam die Mercurii, quiΩ- uti ionyiii antecedebat. Anno 1 72.CXcurate paulo anten
tacitate Chrilli, aureis Ungaricis Ico Ducatui Saganensem
75쪽
. VIT MIRERTI III Nemerunt a Ioanne Ioannis L .filio qui, ut exosus erat toti pae ne Silesiae,ob stetera et crudelitatem contra fratrem suum, ita
iniuste triginta millia et unum sibi retinuit singulis sororibus, quarum reserant,mille dedit qVod supererat,sratri V ence lao, de quibus hic victitans omnium summa benevolentia, vitamque privatam agens ratistaviae obiit, anno Christi a 38.
Nec tamen integram summam primum numerarunt vendit
ri Saxonici principes, sed partem tum demum, cum impetrato Alathiae regis Ungaricae auensu ius podeilionis solidum acquisivissent, quod factum est Anno a 74 ult. Septemb. Et quiadem salutaris suit horum principum gubernatio ducatu Sag nensi in illis motibus, quibus reliqua Silesia, et inprimis ducatus Glogoviensis, cui ille quondam fuerat coniunctus, durissime concussa et amicta est mansitque ducatus sit principibus
Saxonicis usque ad annum Is 9 quo transactione inter Mauricium Alberti nepotem, et Ferdinandum regem, ad hunc Duc . tus rediit. Fuerunt iidem principes paraturi Ducatum Oliniaciensem a Conrado Albo, qui non usus propitio Mathia, Duc bus Saxorucis suam provinciam obtulit vendendam 1 7s. Et quidem emissent, quia et pecunia ea selici metallorum provei tu abundabant, et apud Mathiam illo tempore gratia atque a toritate valebant: ed spe, a Mathia iacta, exciderunt, praetem dentibus callide consiliariis aulicis, paulatim hac ratione ad exteros Silesiam perventurari L Itaque Mathias Conradum ADbum gubernatoris dignitate Ducatui praesecit.
Compararuntiidem Bescoviam, oraviam, Storcaviam a Biberste iniis, quae anno x io ac re soluto, ad Dominos priores revoluta sunt. Praeterea Dolensteinam, eo ipso anno, quo in
spem regni Boiemici Albertus est excitatus Accessit etiam Auberio Friria Orientalis anno i 96 cuius gubernatorem dedit Henricum filium. Verum quia ad seditionem ea gens prona tat, nec susticieban reditus illius terrae ad alendos inercitus,
76쪽
XXIX. SPUTATI quorum metu, serocia eius populi cohiberetur nec penitus subacta erat, erantque bella in longe dissitis regionibus sumptuosa et impedita nec parum momenti asserebat mors Alberti immatura, quae incidit in annum isoo quo sublato, ad ingenium ii populi natura instabiles redierunt: Frisia Imperatori cesserunt Domi liquando esse licuit, per negotia Imperii di mitatem atque salutem spectantia, quidquid potuit orta
menti conferre provinciae, studiose egit Arcis Misiensis extructionem orsus et ibertus,Architecto Arnoldo quodam V Vest-phalo, qui etiam pontem Misinensem extruxi e scribitur, quo anno, videlicet septuagetim primo, etiam templum Divi VVoli gangi ad Misinam rivulum conditum fuit, hoc fere tempore desertim, et solius Ioannis Rivii Attendoriensis, viri absolute docti, tumulo clarum, posito ibidem monumento a Geo pio Fabricio, testante erga optimum virum,praeceptorem,ma gistrum morum severillimum, sic enim habet Epitaplitum grati animi memoriam. Prospectat ea arx isnam rivulum, quem Meilsam dicunt accolae, et Albim praeterfluentem qui rivulus,sub ipsis, quibus arx insistit, montis radicibus in Albim delabitur arci adiunctum est templum magnivicum, et sumptuos illimis principum donariis ditatum de quo Fabricius in
Annalibus Misinentibus accurate,sicut omnia,et diligenter. Torgae urbis amoenitate inprimis delectatus fuit. Sita ea est in planicie, sed ita tamen, ut qVamcunque portam ingrediaris, in collem lsurgat. Habet in latitudine et poli elevatione ii quid hoc ad rem facit gradus i. 3o secundum Leo- victum longitudinem vero o. 36. Praeterlabitur Albis fluvius adiunctaque est urbi arx magnifica atque splendida, quam
extruxit Ioannes Fridericus Dux Saxoniae Elector, anno is30. Plaeter Albim agros ecundat aqua nigra sic vocata a colore, quem refert tincta vel peculiati terrae proprietate, vel quas leniteri ei pendo transit, permultas ambages et rcllexus, abalnis,
77쪽
VITA ALBERTI III. 9ut quorundam doctorum est opinio, quarum non cortice. Ium, adsistandam lanam expetuntur,sed ligna quoque eandem facultatem habent. Ex hac aqua, addito hordeo et lupulo,ce- revilia coquitur, de more antiquissimo gentium septentrion lium, quae νεκταρ δαῖε, et nequaquam hircum olet, ut aueritur invidiose in Graeco quodam Epigrammate, sed odorem resertaromaticum, nulla impar, dixerim fere, ceteris superior, coloris'
suavitate, odoris gratia,caloris temperie, ei sectus vi et praestantiae Aer salubris est: campi apiscinis, vinetis, frumento, pr
tis, pecore, arboribus, saltibus, seris, non sunt inopes. Pons extrui coepit subariderico Electore III et Ioanne fratribus Ducibus Saxoniae, Ernesti, qui frater erat Alberti, filiis, ex dispensatione Pontificis Innocentii VIII is enim rogatu Principum, elum budri et lacticiniorum, tempore ieiunii, et aliis diebus, quibus iis vesci nefas habebatur, liberum permini, hac conditione, si singuli per annos XX quotannis biverent vicesimam partem aurei Rhenani, sic tamen, ut pecunia primo decennio collecta extructioni pontis impenderetur: altero decennio quarta pecuniae pars Monasterio Divi Petri Romae aedificando reliduum Eceseliae Paroeciali urbis,ponti,et sacello. Ea vero pars, quae in territorio Alberti cogebatur, templo collegiato Freibergi dicato io. lend. Septembris, Anno I SO.siab Pontificatu Sixti IV. quarto anno post reditum Alberti e terra
sancta,fuit destinata. Est et collatum aliqvid de his reditibus
ad extruendum templum sanctae crucis, coeptum die Gertrudis annii 93. ipsi, Friderico primum collocante lapidem, ut rum initium fundamenti, antequam in Palaestinam prosecturus iter ingrederetur. Elapi vero annis XX cum non tam ad
nostrae terrae aedificia abiblvenda reditus non sussicerent, quam ad explendam Ecclesiasticorum pontificiorum avaritibam, siquidem dolium vere sunt Danaidum inexplebile,pletium Iimarulla, liacatqve illaccilluc Ias, autoritate Pontis is Iulii II. indu
78쪽
nidulgentiae istae suerunt prorogatae in annos alios XX edito diplomate pontificio, et millis ab Electore Friderico literis ad
omnes omnium Ecclesiarum patronos et magistratus, quibus scriptis vi mariae, additus est annus is 3 et Dominica Laetare, qui erat pridieNon.Martii,obsignatisque sigillo Electoris,seri que edicitur, ut non solum annis secuturis libertatem diebus nefastis edendi prohibita redimant, verum etiam si qui anno isti.interiecto,inter finem proprium annorum XX et promulgationem posteriorem, eam sibi licentiam sumpsinent, nec ius istud certo precio redemissent, a peccatis ne absolverentur,niueo numerato, quod ex pontincta dispensatione sancitum elset. Erat quidem etiam ante hoc tempus per Albim transitus, sed ponte ligneo, qui violentia et impetu fluvii ruptus fuit Is r. et a 3 3 eo loco, ubi nunc est onacina tinctoria. Sacellum vero, cuius meminimus, Albi proximum fuisse dicitur, quo destructo, domus aedificata est ferme ponti contigua, infra pontem tamen. Adeo foecundae fuerunt indulgentiae pontii latae: adeo stolidi homines nostri, ut pecuniam crederent cistae o clusae, cuius clavem non possiderent Vrbem ipsam antiqui simam se, dubiumnestum est, cuius etsi coniecturae tantum supersunt nam monumenta omnia perierunt incendio, Anno 1 r. Orto pridie Pentecostesan plateae amplioris, aedibus Carpentari hominis incuriosi, et levis qui excavando modiolos
rotarum, non satis caute ignem tractavit tota igitur urbs conflagravit, exceptis sex aedibus eius plateae, cui a sacco nomen
secerunt eae tamen non sunt nullius momenti. Pars lurris
ad Divum Nicolaum, tempore Caroli Magni stetisse sertur, nee
quidquam aediliciorum,praeterquam ea,quae nunc quoquc veteris urbis nomen retinent religionem non fuisse aliam, sustet huicam Coc meterium vero eo loco, quo nunc culta sunt vineta,non longe ab Urbe,ubi anno trige simo octavo supra nul-Ielituum quing uel imum eruta liantiarnae, perculis recta C.
79쪽
ossum humanorum plenae, serente ibi vites Marco Ollione cive Torgenti. Et memoratur Reinhardus Comes Torsensis ad Albim, quiAnno Osi. tempore IIenrici Aucupis, praclio iii-terfuerit. Pugnavit vero eo anno contra Danos, Stavos,obotritos Anno aurenti; r. Lutholdi et Ioannis: ilia Botonis, et
literis anno 1327 scriptis Henrici Comitis de Torgau mentio sit. Erepta autem urbis possessio fuerat Comitibus ab Adolpho rege, bello contra ridericum et Tice manum fratres, Laiadgravios Turingiae et fuit sub Valdemaro Anhestin, liquandiu tempore ambitus inter Ludovicum Bavarum et Fri-dericum Austriacum, qui eam obtulit Hermano patruo, quem conabatur evehere ad dignitatem imperii sedeo deserto a ceteris Principibus, rediit urbs ad Fridericum Laiadgravium, et inaniit postea sub potestate Marchionum Misiniae. Quod autem anno osci pagus fuisse dicitur, non inficior Ea enim rerum humanarum vicissitudo est,ut, quae alta sunt, ruant, infinia emergant idque accidisse Torgae,mirum non est, in tam diuturnis et frequentibus Ungarorum et Vandalorum in hanc
nostram patriam iucurtionibus: quibus sopitis, respirasse hanc nostram urbem, est verisimile. Et certe ex historia de Friderico Alberti filio, fratre Tirmani, minime est ambiguum, Torgana seculo illius filisse celebrem, testanturque idem tempora VI ilhelmorum et Fridericorum: Donec Albertus,
praeterea, qVae commemoravimus, una cum fratre Ernesto,
antequam provinciae dividerentur, occupatis pascuis, et molis duabus, cui alteri nomen fuit a candulis, alteri a muribus, litu ipso invitatus, piscinas etiam excoluit Quod ne cupide fecisse videretur, aut violenter, Ernesti filii, ridericus, patris in Electoratu successor, cui apiciatis nornen fuit , et Ioannes frater, pro compensatione agrum Mosticii , villae desertae , una cum Omnibus iuribus, iudiciis, sylvis, pratis, ac libus, et agrum Piluccurium, filiabus certis undique ter
80쪽
si XIII. DISPUTAVIO, minatus Torgensibus concesserunt hac tamen lege, ut de pratis solverenti ingulis annis quatuor sexagenas liber vero actus esset usque ad riparum extremos margines. Actum id est Torgae Idus Iunii, anno I 89. Anno 1 6 . post praestitii in fidelitati iuramentum, triduo post diem conceptionis Mariae privilegia Torgae fratres
duo Elector et Albertus rata habuerunt, et conrirmarunt et quia omnes fere urbis proventus consistunt in coctione cerevissiae, li,ngiisimo tempore ob generosiit at nobilis, ut sanctione Friderici II. Electoris constitutum fuerat anno I 2;.interdictum fuit Belgi anis, Schildavienslibus, Domitianis, ne cocti nem tentarent insciis et non consentientibus Torgentibus,-rum cum lege certa, de qua fortallis alias alii. Anno 1 87. IIII Non. Decembris renovato foedere sic-eeissionis,et iure fraternitatis inter I ridericum Electorem , et Ioannem Ducem Saxoniae fratres et inter VI ilhelmum Laiadgravium Hastiae natu maximum, Villieinium natu medium, et V Vilhelmum natu minimum, horum agnatum atque insuper inter Albertum Saxonem in verba horum princi-cipum iurarunt Torgenses, ut et alii siubditi si absque legitima prole astula decederent Saxonici Principes, agnituros se Laiadgravio pro legitimis heredibus et dominis et sancte polliciti sunt principes, nihil diminutum iri privilegia et immunitates urbium. Insuper ab iisdem duobus principibus
piscatores, in fraudent Torgentium pisces alio venditum eui tes, iubentur vendere civibus, anno i 79. et insula, arci vicina, urbi adiudicatur 77. Nuptias in hac urbe celebrasse a nonnullis scribitur, Fridericus II. Elector, pater Alberti, cum Margareta Austriaca Natus in ea est Fridericus III. Ernesti filius, Elector, quem Sapientem dixerunt, XV. Calendas Februarii, Annis 63. Anno 1 oo. D. Esto milii, qui erata Mart. Ioan Elector Fri-derici
