장음표시 사용
561쪽
formarii. Sollim in Alberio legi ius notabitur igitur cum unum
iridem lunarem a luna uota ple latus esset octilo propinquius, a. na, sed tamen ait, parum ple quam pars circuli minoris, debe-nitudine desecilla. Et si ut vera bat effemagis curuum . Ratio auis assumunt iridem Eluna semiple tem quare unum latus esset prona, cum alia se suspecta mihi inquius, esse potuit ex ea loci salsitatis est etiam iri solis eclip cenditione Nam umbros colkssimpatientis, maxime cu in nullo propinquitas ad illud latus, ma- legerim , tui testetur se id vidist sis nubem opacabar, atque lux sic Quamuis autem iiis iit, Vt dice tacilius opacata no indigebat m hamus, portio circuli persecti,ta gna distantia ad obscuritatem intri a , quando resertur conspe ducendam. Vt enim obscurita-ης η μη iam suilla minus persecte currui tem&opacitatem oculus videar, Quod etiam opticorum ratione requiritur distantia. sc q. ad hoc Diagis Ledarguit Insuetus iste 3 vi respectu oculi lux in nube euatridis a pectus etiam mihi ipsis o dat opaca in patente aere Te qui tigit. Vidi enim apud Urbaneam ritur magna distantia, minor eraan. I 636. 2. Mai hora 3 arcum orequiritur distantia, ubi adest curuaturς admodum imperfeciq, alia causa opacitatis. Sed haec me. nec enim aequaliter cuIuabatur, ius intelligentur ex dicendis c. 8.sed maiore leuatio gibbus erat proximior uni lateri, qu in alxq- Tri, idq admodum sensibiliter, S HV V VII.
conspicue . Et cum plures aduo
catam ad insuetae iridi soris in An sei, fiat re exione et
omnes statim noscebant talem T. .
irregularitatem. Erat in eadem ruraelione rauiorum iride hoc aliud insuetum, quod oculo erat propinquius latuim TON est dubium , iridem his gibbosum . Cogitabam sum P formari a radiis solaribus.
id ex nubis inaequalitate proueni unde poetae finxerunt , iridis a. ret. Sed cum iterum eiusdem orem fuisse Electram, quae suit so-sormae arcii vidissem i-Odς lis seu celi filia sed dubiu inest, situ, in sulpicionem veni, num qua ratione id ad ij praestetit. conditio loci arcum eo modo de Ioannes Baptista a Porta, qui formaret. Locus autem erat sic per tot annos in iridis perscruta /ς --
irregularis, ut valde propinque a natura se insumpsi se refert, ' . collis adstaret post latus gibbus tam annosa meditatione id vita tumidum, non sic vero ex alto ti, praecipuum probauit, ad iri. Um '
rolatere. Et forte ex varietate ' dis generationem nullam esse ne.
nubisi loci sinu id prouenim cessariam reflexionem, sed solabat. At vero proximad imme refractione interuen re, per quidiata causa omnino se debitat lux in nube commixta, eo modo inaequalitas propinquitatis parti colorata appareat . dem apud iridis ad oculum. Quia enim una Seneca senserunt plures antiqui. pars , seu unum latus iridis erat Arguit primo,reflexio fit i den- oculo propinquissimum &aliud sis, opacis,politisicorporibus, noerat notabiliter remotius;hinc se vero adlaphanis: sedi uiride&ubiquebatur,ut latiis propinquius es iris fit, nullu adest densu de opacuset magis curuum. Cuius ratio est, corpus, vi illicidia ac minutissi- quia quo iris est oculo propin mae guttae ut corpora diaphana. quior,eo diameter eius est muror, Ni si corpus aqueu maΣlinae in
Gq. minor circulus, quod tala lis est diapbanu mulio magis tale
562쪽
erit minutissima gutta.Secudo sic illa non perluceant, hae transmi
putat conuinci prorsus intentum tant lucem illa densa coacta. cum sol est prope orizontem, em hae rarae sint rilla eiusdem mate- nubes recta ascendit, sue in aqua riae tota,hae diuers temerescom-
rorem conuersa recta descen Positae, ob id discordes, nec diadi , si in tali nube fit radi solatis cohq surae . Sexto ex eodem fa-
reflexio, radius re nexus potius at uulae gutauiae , ouae specula esse tollitur versus cetium, quam in asseruntur, singillatim soli sim clinetur ad terram, consequen- ginem reterrent. Nec enim re . te oculus in terram existen, n si mrt, si aspergines propinquaerant, quam videret iridem, cum sol est O , eluti coniunctae nam si parua ori Eontalis sequela probatur, i specula sint aliouantur, quodli- quia specularis reflexio temper sic te linaginem seiunctim ex prioversus angulum obtusiorem, a. mit. Sepcimo, Aquarum stillae de si iubes est veluti speculuin non manent pendulae in aere, edresectens , Se altior est sole illu cadunt, unde non vat ut reflect minante,radius oblique incidens e Permanenter solis colorem . conficit cum superficie nubis an Octauo Videmus ortu solis par-gulum acutiorem versus te iram, tem quandam, ii rubere vide&obtusiorem versus cetium, vade inus nubes aliquando ignei colo. illuc dirigitur radius en xus,d , . Quid ergo prohibet , quo non ad oculum aspicientis,qui est modo hunc colorem unum acci- in terra. Tertio, iguit Alber piutit solis occursu, sic multos ab tus,quae in speculo videntur, non illis trahi, quamuis non habeant
apparent in pecu i superficie,sed rapeculi potentiam' in tam profunditate est distantia, Aristoteles tam ei saepius,& co Aria tu quauia ipsum obiectum' sp stanter, id is generationem per isti iri fisculo recedit, igitur si riseiset re specularem reflexione explicat heννι limo.
sexto solaris imagitiis videretur Post Aristotelem dein docent in nem. in profundo nubis ad tantam di. gniores Philo. ophi, praesertim stantiain, quanta est ab oriente Seneca pro hae alsertioue proli in occidente, quia tanta est di ita ediis erit cap.3. 4 1. Albertustia solis orientis a nube occide cis. i. sic inquit, omnes Philosophi Quarto I iis longissime abest ara tam naturales, qua in prospectivi, solis imagine. Quid nam, inquit etiam poetae concordant in hoc , seneca est tam dilii mile, quam , quod iris si speculum solis in is sol&arcus in quo neque color, 'quos nube, seu imago specula- neque figm a solis, neque magni, ris. Exposterioribus ide in tenet ludo apparet;arcus enitu longior Cardanus, nath Maurolycus Eampliorq.est, longeq. ea part Peripateticis strenue id tuetur Uiqua fulget rubicundior quam sol, comercatus.cςteris vero coloribus diuersus Praemittit Aristoteles rellexio. Quinto, dein Senec , si aer u ne feri an omnibus corporibus. bilus ellat in stiripeculi eandem quorum superficies lenis plana I. haberet aequalitatem eundem is est inter quae corpora sunt aqua nitorem: at qui nullae nubes a rac aer Sextio intelligitur, duin-bent similitudinem, speculi per modo adsit corpus densum, idest medias saepe transimus, nec in il obscurum&opacum . quod im. lis nos cernimus. Qui montium pediat speciem , ne ulterius Di summa conscendunt spectant nu. grediatur. Sed Atilio teles loco bem, nec tamen imaginem suam talis corpori ait, posse esse radi in illa cernunt. Ac iter uin, quid laeb. litatem , sicut enim radius simile speculis habent nube , cu vehemens non potens peruad:rς
563쪽
cornis opacum densum, cogi induere imagrnem, siue quod co tur retrocederes ita potest tam . lori specul ad in ceariar, aut pro- debilis et se radius visualis,ut ne pleraspectus debilitatem. Ex his perrumpere vadiat corpus aereu igitur iridis generationem expli Quod alias cofima ex Antiphe cans, ait: si cum pluuia imminet, ronte, qui sui imaginem, nullo seu iam leuissima incipiti lituia, alio opposito speculo ante χ'con sydus aliquod valde splendidum spiciebat. Hinc etiam hi ut ad praecipve sol, regione reperiatur reflexionem debilioris radi j lola oppos tum nubibus iam labenti. ris a clamori aere Siluuio debi- guttulas, nosqi uter nube litati, non requiratur summa ob Oso .em simus, eae guttulae eaquEstaculi soliditas . Aer igitur prae nubes ex aqueis illis globulis co-
ceteris naia orem vim habet refle s ans quasi multa specula miniciendi, immo aeroini Ilio pulus ima resectunt solis lucem . Id,m .ae,
rosus, magi,q.efficax est aer cum neca, ostendens hic adesse condi. iam in aquam concrescit ut est tiones visionis reflexae nunqua nubes rorida, adhuc magis ipsa non aduersa, inquit, soli iris est, iam aqua existens Praemittit se sublimis aut humilis prout ille cundo ex alio uibus speculis re se se submisit aut sustulit contrariocti colorem Oe figuram, ex alijs motu ope talis nubes a latere vero non nis colorem , cum sci solis est, ne arcum efficit, quia -licet specula parua sunt nec po non ex recto i Inaginem trahit.
test in tam ex guo spatio exprimi me argumenta sic nascentis ar- obiecti figura . Cum enim figura cus ponit, quod celerrime nasci-st terminus quantitatis constitu tur, isque celeriter aboletur: tae in aliqua certa distantia, etia nihil autem tam cito redditur, in imagine requirit certam ter quam speculo imago, non enim minorum distantiam, quam non facit quidquam, sed ostendit; pro- exposcit color. Et expresse reste prium est meculi hoc , quod non xionem appellat, cum nouis co per partes struitur, quod apparet. lor exprimitur, N: non imago Id PhilippuSPlatonissam iliacis apud vero intelligendum lest de sangu Alexandrum sic probauit quae ista itialibus speculis, nam pro recta linea de in se ipsis viden inr,pter paruitatem illorum ait, non taliter se habent , ut si aspiciens exprimi sguram . At spectat , ad leuam, v. g. se conserat, obi continuitate plurium speculoru Otiam 'd dexteram videatur ira Dhabetur plusquam color,&quae serri rh contra, s videns dexteradam ratio tigurae quam tamen , petat,ad leuam declinat obiectita Aristoteles appellat continuatam Quae veto medio speculo &Permagnitudinem eiusdem coloris. Alexionem intuemur, opponto Vocat haec specula Aristoteles in modo videntur, nam si ad aexte- diuidua , non sinpliciter, sed ad ra in tendimus, eo nos comitatur sensum.&videtur propriElocu obiectum. At iris posteriori hoctus sub nomine indivisibilium is modo se habet transfertur enim horum speculorum de minutissa e loco ad eum locum, quem aspimis insens bilibus guttulis,' iens petit Latius confirmat Vi- quibus fit solaris reflexio iniri s teli theor. 6s quae videntur Performam. Praemittit tertio , u rei lexionem, sic videntur, v au. cem seu splendidorum colorem, gulus secundum qum Orma
interdum quidem splendidum is speculo inclait,st aequalis angulo lucidum apparere Streflecti, secundum quem illa formarest eis aliquando tamen alterius coloris litur ad vim sed cum qualia
564쪽
ς,6 Lib. 1. de Meteoris aereis.
rite anguli Prma iridis defertur duplex refractio hie videtur intri
uenire, prima cum radius ex aere vapotem dc nubem I. greditur. se iscunda cui ex vapore ad aerenias regreditur. Imo plures di plures, non enim una tantum guttulae radius occuliit, sed pluribus i xii ribus, a quibubtractione in Patri .
Ipie etiam Aristoteles non soli reia
materia exiliete tu inedio 2 pro. nem hic applicando, in exemplis ad vituli, propterea non nisi incerto puncto iris conspicitur. Inneruenit Addendum ver ei , interuein etiam mi nire etiam aliquam refrae tione nus priuep ita tamen quod principalis sic re- Derrefra flexio . Ita Vitell. lib. Io Pros p. theor. 6 ubi id late explicat ac probat . Tum quia non genera. turiris, nisi ii aliqua diapuanhibente transitum luminis. Tuin quia, quae per solam reflexionem luminis habente se in superficietantum irradiantur: at materia iridis reperitur in profundo irra diata. Tum quia, quae per solam reflexionem fiunt , fugiunt fugietem , i occurrunt accedenti: tris
autem sugit accedente, sequitur fugiente. Hanc etiam mixtionem reflexionis de refractionis lat explicat tuetur Thimo , adducit, quod euro spirante obiecta appareant maiora , quod etiam altra maiora videantur Prope orizontem , quam cum altiora iunt quod pio montistia in maria uulia appareant , quae ad te tractionem potius pertinent Puota
eui in apparentat aere tauquam
in speculo , sed ipsa obieetalpectantur per ui edium densus a quo piopterea sit retractis.
Poteli ulterius haec reflexio ex-
exemplis sic confirmat Si specu. plicari, visat cum quadam dila Aourium constituatur sub aqua, radix Iazione distusione radiorum du expliex cum enim solis imago nubi Ori-ι egeaeaenadae imprimatur, situ. ea nubes in pro laenera minutiis mas aspergines diuita,no rione iridi .
potestia ipsa perfecte recipi, cquiete quodamodo ei adhaerere, quin potius in fluido subiecto nu- uallae dispergitur H in critiae in plenam , sed modicam est orbis
figuram , in lati illinam circul rem formam se distendit. Sic v.f. cum in lacu vel alia latiori aquae oblique incidentes in aqua a Frefrangentur antequam ven antad speculu, venientes ad speculum et lectentur secundu ια aeqxiales angulos , iterum in exitu ab aqua refrageatur , de sic videns talem rem , videret simul per reflexionem S refractionem.
Sic etiam,si quis inspiceret speculum directe oppositum faciei, bc interponatur vas vitreu in plenia aqua, videbit se per reflexionem superfice immota solem conspici iactam in speculo, de per resin mus , is nobis apparet in eam or actionem factam tu aqua sic igi bis figuram , sub qua coiispiciturtur iniride, coneludit Imimon , directa vis. oneci at si leui aura concipiendum est , quod propter aliquantulum aquae quies pertur- aliquas guttas, quarum aliquae betur , tunc ea solis imago consui cremotiores, S aliquae propin funditur,4 dilatatur,& quae prius qui ores, luper quaru quamlibet sub magnitudine humani capitis rei lectitur radius solaris , k simul apparebat pol aquae motum incestigitur Reflexio tame fit, vel longea inpliorem forma in dilten. nubis Obscuritate, quae inter guttu itur . Ita igitur, si nube effet 6-lasinterseritur, vel ab ipsi guttulis tinua quaedam&plana superficie sQuamuis enim peruia sit quarun perfeci imitatione solis figuramdam guttula ruin series, tamen . redderet: at quia diuisa es in semper aliquid opacitatis mini guttulas, hinc est ut admodum ascetur, quae temper augetur, quo istormiter eam reserat. Et sic
proluadius sit progrelus. vade ex diuersis aquarum eleuationi
565쪽
bus inaequalitatibus ampliatur sursum, sed constat ex innumera ista aqua commota solis imago, tam pliatur distenditur in similiguttularum interruptione quae est in nubes. Immo cum maior sit tria regularitas in nube ob guttularumaximum numerum , hinc ma ior quam in aqua fit figurae perturbatio, maior colo tu variatio, amplior distasio, atque insuper Omnis ea radiolum dispecier exte-so in arcu duponitur, ea inuae iamedio esse debebat de orbe implere,eo IIIodo arcuatur,commutata
veluti sui ex tesione in hanc di meissionem . inparitas autem ab ea
figurae difformitate , quae fit it aquari est quod singulae aquae partes sui t maiores, quam nubis gutis bilin uitularum agmine, quarum quae liuet rotunda est ex versus ter. iam incuruat svi superficiem , vnde ad oculum in terra positum re pellitur, radius . Ad tertium, ex imperfectione speculi oritur ne si eius prosuit do iris appareat siquis imaginem selis insupescieaquae quiescentis aspiciat peti in
tuetur in profundo cum distantia, qua directa visione eum alpiciteat si aqua moueatur, contunditur solis imago', apparet q. confusus solis color, non in profundo, sed in ipsa superficie Ad quartum re sycidet Seneca,arcus, inquit, ima poesi solis male expressi ob vitia figuram q. lpeculi. Non omnia
tulae, unde radius Mimago notia . ad verum specula respondent sui dispergitur tam enormiter, ut in quae videre exti inescas, tanta de- guttulis nubis. Ad haec confirma formitate corruptam laciem videda conserunt opticorum princi tium reddunt, seruata similitudi. pia , secundum ipsos enim radi is in peius. Ad quintum,taminis sunt magis vel minus deus,&pro firmum' vitiatu speculum no conditione medii seu etia obsta reflectit species obiectorum, qui culi magis vel minus dilatantur minus lucida sunt, vixq. reddera Sic ad ij perpendiculares sunt de Amperfecte potest summam luce estores, obliqui minus densi 'a Sieitim tantum deperditur veraedii enim latiorem habent basim o solis imaginis in ipso, multo ma- cui oblique incidunt, atque ior fit iactura minus efficacis adeo magis dilatantur in ea basis obiecti. Ad sextum guttulae tam maguitudinera fieri consequen- exigua sunt specula, ut Aristot te potest, ut radix&solis imago cles appellauerit indivisibilia,Pro- in latissi inam iridis latinam es pterea nequeuntingula solis imastendantur . sinem ex pii mere sed omnis eo- Ad primum pro prima senteno rum con tam aga consulam lucistia respondetur, guttulae ob disco imaginem. Sic lacus leui vento
tinuationem di spissitudine in s commotus tumescit in plures ciris inducunt usiacientem obscurita culos minutas aquarum rimas. tem ad impersectam reflexione ' quibus confusa lux solis reflecti Sinon ad si quod volunt alij,opλ- tur Ad septimum, quamuis, laban ca luaedam nubes a tergo , quae 'tur aquδrum aspergines,illicola
gerat vicem plumbi in specu Io. men aliae succedunt', in quibus Magis opaca est aqua in guttulas aequalis ratio reflexio his pers stit. diuita, quam eadem tota unita Sic in ripa fluminis quiete fluentis licet quaelibet guttula per se si inuisam uulans, interrupte in t a uagis trans parens, ut supra ex riosum in solein aspiciti&ta mea plicauimus. Ad secundum, haud, aqua defluit at quia aequalis suc- diis culter arduum argumentum cediz, videtur eadem imago peridissoluitur. Nubes rorida non est istere. Ad octauu, non idein seni Plana quada supei lices ut propte 'imus de colore nubium , quae riurea Aadiu solliorizontalis resiliat brae prima luce appareat ac de
566쪽
s 38 Lib. a de Meteoris aereis.
Irtilis abituae inordine Ad gradus caci ios
iride:earu enim nubis luce unde quaque aequaliter aspicimus,luxta naturam lucis res actae,at in iride aspectus variatur ficulis speculo.
De quantitate O altitudine iridis.
optici caelorum gradibus , alia tendendo uni rum quod gradibus iris subtendatur . Antiquo. res semidiametrum maximae triadis 4 graduum constituebant. Vitell. prop. Io.&cum eo Mauro
Partem; aliquando sibi in ede propinquam ad O palla. Thimon ait tale distantiam ese parui medij milliar ij. Ioan Bapti.
Ita a Porta ait, iridem artihcialem ab oculo distare per semidiametru in iridi S, dein vero videtur die endum de iride natui ali . Alber. N. cap 1.vltra tria milliaria raro videtur iris, Coni in b. notant hanc eis communem sententii.
Arbitror aute in , causam tantae
extensionis esse, quia in claro patente aere fit . Quod sic declaratur, si a cubiculo contra sole, aquam guttiatina effundamusiridem vide inus modicae admo dum quintitatis . Et si ab ipso ae. recia cubiculo aqua stellaret uti lycus&Keplerus tres sere alios ad que eodem modo iris illa paruadiderunt, ut sic reflexionem an conspiceretur igitur potest iris, guli semirecti constituerent. Io. iiii natura est ex sole pluuia, Bapi a Porta ait, se obseruasse s ella admodum parua sed ion fit iridem a sole occidente depicta , talis in patente aere , quia in eo& reperis altitudinem primariae cuin distantia est parma, no adestas graduum,secundariae vero x sufficiens Obscuritas otiae requiri . . . Spectando autem astitudinem tur ad eam coloratione in . Eodem
T. 84 quantitatem seclina dabitudi modo , si pluuia decideret sieut
ne ad caelestes gradus, Cardan . . aspicimus in quibusdalia fontibus, subiit supra o militaria gene iridem similem conspiceremus, rationem uidis aliorum q. meteo quae ideo sit, quia in his sontibusnim apparentium extollit, uia interuenit solis obicuritas ex vinia ad tantam altitudine in putati ub bra tontis vel aliarum rerum , veleuin re p., i, V nim iris fit non possit a tam propinquo loco trissifi iam p. qui iam in aqua formari tris igitur naturalis r resolum rusinodi aute in , quili maiorem distantiam , sunt udias, Lep pinqui, subii propterea eo modo maior aspiciis Itores vero halitu , i quamuis at tur. Declarari id potest exemplotius se attollant , tamen minus apti sunt ad iridis generatione. Fromou. artic. s.al iridis maxuns seu semicircularis altitudine in terminari pleruinu in altioribus nubis ac nebulae , quae non percipiuntur ab oculo valde propinquo , qui tamen si si in notabili distantia, lumem ad ipsum peruenit satis debilitatum. apparet nubibus, quae vix per M. Pallas propria opacitas nubis caligia te ita distant Circa distantia inter nos iri.
cis , ac non excuriere vlcra meis
dium milliare'belgicum E capes. ait iridem:a sole iam ad occasum labente cauatam,tuisse a se dista.
nis . sic igitur non pacatur re
spectu oculi in apς o aere lux quae nubem serit, nisi oculus fit in inagna distan i , S proptereatris non nimia tali dista. tia videatur. rata me Pacitas lator ades
set sc iris e propin Iulori loco ,
tam per quartam Miaisimila uia seni potest, quo obscurior est nu
567쪽
bes , la qua iris pingitur, seu qu immiscetur cum stillic:d ijs , eo itidem videi posse e vicinior loco , S consequenter eo minorem esse. Sic etiam , si post locum nubis noridae reperiatur On seu silua umbrosa ex qua maior Op
citas resultet , fiet iris minor ' spe abilis propinquo loco. Quae
satis confirmantur ex insue Iairidis apparentia, quam retulimus in fine capitis 6.
QVo ad tempus tria quaeruntur. Primo an iiis fuerit statim post mundi creationem . Se cundo quo anni tempore contingat Tertio in qua diei hora Quoad primum,in Genesi indicatur primam iridis formationem sui se post diluuium, tunc enim Deus dixit, arcum meum ponam in ubibus, 4rit signum aederia, ut non perdam aquis diluuiso m. nem carnem . Et Ecclesiasticus sit. gnificat esse opus Dei potius quam causarum naturalium t vide, inquit, arcum benedic eum , qui fecit illum, manus excelsi a.
peruerunt eum. Plures tamen ex
postores volunt tradem suilla setiam ante diluuium, ab ipso orbe condito. Cum enim sit ei eius naturalis eiusque cauis effero tuerint ac debuerint ante diluuium , miraculosum suisset, nisi depicta aliquando tui flatiris. Iis autem scripturae verbis dicunt .gnificari nouum quendam iridis v sum ad nobis significandu Dei decretum de non inmittendis aquis
uniuersalis diluvii. Et iuxta Hebraeorum editonem dicta verbanu Iam a fiet init difficultatem, psi enim legunt; arcum meum Posu',
quem primo obuium trabe mens iis verbis auditis, potest probabi Iris ni ut liter defendi a Noetico diluuio . feiridem videri . Ad ea enim verba aliter intelligenda non nisi coacth intellectus trahitur,4 verborum sacrae Scripturae proprietas pro validiori probatione admittenda est , quam apparens aliqua naturalis coniectura. Ibi non tantum exprimitur noua significationis impositio, sed noua iridis produbio non tantum dicitur Herit signum faederis; sed arcum meum ponam in nubibus . Ponam,
erit, Alioqui debuisset dicereia . arcumposui, deserir. Neque mira.culis indigemus pro hac a sertione, dici enim haud inuerisimiliter potest aptam iridis materiam iubiectum nunquam suus aut diluuiuii Id quidem Plures is affirmant , dicendo nunquam fuit se pluuias aliae samosas eas aquarum eluviones, quia tunc apertae sunt cataractae caeli, quasi prius aquis Q patui set exitus , nec licuisset escaelo in terram siuere. At nos dicimus opposito O. do de suilla aptam materiain, non quia delueti pluuia sed quia suit tempus nimis pluuium Arbitramur enim , primum illud tempus frequetissimis, copiosissimis imbribus abundat se tris autem non fit nisi in nube rorida de vix stillante; de ninii temporis crassities d humidit et ei repugnat, unde srar hyeme conspicitur. Primus mundi status fuit quodammodo aqueus, scut ultimus erit veluti igneus unde in fine erit igneum
diluuium , ficu in principio fuitaqueum. Istud suit veluti mundi hyems, illud erit velut aestas. Ex hoc autem sequitur, ζquq N. is suturam iridem in ultimis tempo' is. μή Dbus Hoc etiam dixit author ni mis storiae scholasticae cap. s. suisse
sanitorum enim, iuxta quenti ait per .annos ante diluuii ignis non suturam iridem . Nec plana
568쪽
temporibus ii quibus irae diuinae signa erunt in elementis, in sole iuna, &llellis.
Qtio ad ecundum, frequentius vere lautumno depinguntur iri de S. Aestate enim quuat potiusaer,
me nimium nubilus aer , cum tamen sine serenitate non luceat
arcus. Sol admodum imbecillis, de crassiore aere plurimum precius, minus validos immittit a.dios, quam rei conditio poscat
irides idere possunt qua uis hora diei, quia neque cum breuiores dies sunt, sol est humilior s. tradu. Et qui sub ipso aequinomali
mane, ex totidem horis vesipere quImroridis nubibus aspergatur . iridem aspiciunt , quia fere tot Apliauis reli. tui illatim exiccatur, horis sol excurrit dictos gradus. ne consiliunt sicut opus est , ut uuae iam diximus, ad iridis lo- iris fiat. Sol nimis vaticius humen curti pertinere posunt. Huc etia D. iridistem aerem natam attenuat Hye attinent alia superius dicta c. r. ι . . iridem sol mari in nube rorida Scin aquam iam lambente,atque adeo in hac infima regione est iridis locus. Et ea quae dicta sunt cap. . de altitudine iridis. 13ibus addendum, iride in irrbiali Nedia ergo tempora veris&au frequetius in locis humidioribus. tumni commodiora sunt, preci Unde Plin. lib.2. cap. 62. in Italiaria autem vernum tempus amat Locris, in lacu Velino, nullo iris, ut ex Derientia etia dem Ostrat. non die apparet arcus. Quo aci tertium luealb sele Sub hoc etiam titulo apte col. uatione supra ori Zontem iridis a. locatur, apte q. hic explicandum oeuia suspectu caremus , in qua sol altior est commune dictum, Octim iri γ iris saxa est semidiametro maxim i dis . di sella talem, ut oculit mediet in v incominteriplam de solem, sint q. haec muni linea. tria in una communi linea . Id expresse notauit Aristoteles 4ris ,
inquit, apparet cui nos sumus inter nubern&solem &non aliis ter. Et iterum Iole aduerso semis per oritur. Idem saepe inculcant Viteli. Maurol. Porta, Cardan &ali, inter quos Thimo id probat experimento iridis artifici aiatis, quo etiam utitur Porta , qui sic istud proponitu iride in cia. Didium enim est, cum sol est in orthonte, videri itidis dimidium,
cum sol eleuatur, minui iridem, quae supra terram apparet, immaiorem partem terra obrui, Miuxta solis eleuationem seri imminutiovem . Vnde cum sol peruenit ad tantam eleuatione in , qua excedat totum semidiametrum
tunc tota iris obruitur a terra. Haec vero diameter iuxta recentiores,
ut iam vidimus, est .graduum Hinc igitur aestiuo tempore ab hiculo facta a sole ex aqua ore ortu solis, que ad dictum solis insufflata nunquam iris appare. a censu in iridem videmus; & in bat, nisi soli retro stans, oculus &occasu . cum sol descetinens per iridis visae centra in vitam linea uenit ad s. gradum, iterum in conuenirent;&dum aes rorati cipimus iridem con iter . Et ne madebat, eleuando deprime. quia hybet notempore sol non ex doq. caput, eletrabatui & de pri cedit dictum gradum, ideo oinui mebatur iris Idem euenit ita,
hora diei itis, is bilis est in aliis itide, quae in fontibus apparet.
ero regionibus versus polos, in Dum autem irrora retra, oculos quibus sol nunquam , neque aesti supra mensam ponebam desnoauo te inpore, excedit dictum ter nis circuli semissem videbam , aut:ruin, qua vis hora diei conspi. ci potest in regionibus, quae ad
requinoctiale in accedunt, non
&secundum proporti Dilem eleuationis oculi a tabisset,a ars iri Zm videbatur. Alias , Ones adiu
569쪽
xioni id necessarium esse dicunt aspergines stillat rufi e loeum fia.
Aliqv mo pluries tamen contra hanc te et communi sententia 4 ocu- Miser con actu legimus Scalig. exerc. lus non magis distat ab uno late num . .euenit nobis in Vasconia, re iridis, quam ab altero S nutavi admodum ex obliquo ridem refrequensin consuetum est,idebvideremus', ita ut radius oculi id traditur pro generali regula mei ad alteram coronidem pro at si nubes prosioribus guttulis piorem esset decuplo exem gr. stillet ex una parte, dominutiori Dreuior, cu in is,qui ad remotio bus ex alia, quod aliquando, Ii rem tenuebatur . Fortunius L Et raro, accidit, si potest riseetus de nouis astri S lib. cap. t. propinquior es oculo secunduait se irides bis vidis ad austru , num latus , quam secundi: in cum sol esset in occasu itaucii aliud . si enim specula suntnea, quae a centro solis per eius eiusdem rationis, nec reflexio est oeulum extendebMur,no iret ad uniformis Iris fit ex reflexione centrum iridis, sed ad partem, cum socia refractione . Si igitur
orientalem. Fromondus narrat variatur secundum partem refra.
sibi, quod Scaligero, contigisse elio ex diuersitate medi; varia.. nimirum itidem sibi propinquio birur ex ea parte iris rati Xena rem secundum virum latus sues plo quod refert Fromondus, consanus scribit sibi narratum fuisse a tigit tunc unum irilis latus si , Pico Mirandulano, obseruatanias spectantibus appropinquasse , cuab ipso ridem dire illo e grossicii busguttis erat pluuia contra solem , nec e latere, sed cessante q. pluuia latus propin . circa ipsum iusta halonis. Imo quius se retraxit ad aequalem posca liger affirmat esse impossibi stionem cum altero . Continge-lem talem ordinem solis,iridis, re item potest inaequalis distantia oculi , quia plures oculi nomini partiunt nubis potest una nubis uno stu constituti eandem iride pars oculo esse propinquior, sic q. aspiciunt. Vnde in aduersarium e propinquiori loco aspicietur iri. inelamans ait audi Cardan ' , dispars Potest etia fieri ex stunon faciet naturae Deus, ut omnes terrae aliquam nubis partem esse oculi sint unus oculus. At dicet obscuriore, sic r.e propinquiori loilles caligero nec acie naturae colet reflexio, ut dice hamus c. g. Deus, ut omnes irides sat una Quamuis autem verum esset, ii is si enim una iris, tunc omnes oculum semper aequaliter distare oculi e se deberent unus cuius ab utroque iridis latere . tamen ad constituendum sub una linea non propterea oculus pariter di-tiridem oculum solem stare caequaliter ab omnibus par. .. Tot oculat testes pluribus non tibus iridis nee enim ne celsario suffciuut; dubium, an crederent aequaliter distat a suprema parte ς' - -'ρ propri)s oculis: meis utiq. ego cre curuatura 'ac pedibus quos do, qui haud semel irides ab ea re iris terrae figit in ita de altiori proactitudine aberrassecospexi,vire pinquior est oculus inferioribus tulic.8.insne . Nec prsterea ratio partibus, quan gib o, ut videtur ex reflexione ducta omnimode manifestum in iride tu miliore conuincit eam directionem dina propinquior est gibbo, ut obser-halo S paretii reflexione fiunt . uauimus uap.6 Colores tria arecta mea aduerso sole. Vt aute Potest hic etiam spectare,quod δε communis obseruatio cum ex notat Alber. V cap oradios pin traordi uarijs apparent ijs conci gere iridis coloribus non solum lietur, dici potest, cum nubes ro nubem stam contra solem, sed om σ1.d uniformis est, de aequaliter in eam etiam, qua soli subtenditur,f- μ'
570쪽
yn, Lib. a. de Meteoris aereis.
4dest no solum urbem, inter qua Alexander refert Phil ippum PIG&solem nos mediamus, sed etia uonis sodalom obseruasse, iridem eam, quae media inter nos&io lem. Eo sq. colores hac industi iaait se dei reliediae oppositoin bi vase nigro pleno aqua clara vel oleo, in tali vase velut in aspeculo resulgens nubes ostende. bat iridis colores, obscuros tame, confusos, S inordinatos. Sicut eadem ratione videtur luna incidere soli tempore eclipsis solaris, quod in celo dia ecth videri ne
quit. Ideo vero non videri dire-cie hos colores, quia nubes propter multam diu icatione in radioisi repraesentantium seu splen. dentium super inuos ex soles, videntur albae 1 nouis,nis sint mul tum deuste,quia scin circuitu aliabescunt,&nigrigant in inedio ;reliquos colores inuisbiles iacit nimius splendor, quo veluti octransferri ad quodcunque latus oculus se verteret. Id contingit primo, si cum.iridem vides, te transfer ab uno versus aliud iri. dis latus, neque ad eam accedendo , neque ab ea recinendo, sic eodem modo iris se transfert des curras,iridem currentem videbis. Curret autem, Icte comitabitur, quousque nubes extenditur versus eam partem,qua Zmbulas, nube enim deficiente, te deletit
tris,d in fine videbis tridein deficere ex eo lateres, versus quod
ambulas, remanere vero secundualteram portionem . Contili pit
secundo iridem ascendere de de .scendere, si tu ident lacias . Et scnon tantum habet motum loca lem, sed etiam motum augmenti aut decrementi est enim maior
cupantur, qui etiam visum ni portio circuli prout altius assur-R 4-git.&minor, quo humilior fit. Imo sinu habet secundum diuersas dimensiones augmentum&decrementum, cum enim attollitur,crescit,quia magis implet
circulum, minuitur quia inminorem circulum transi. E contra
cum descendit, dilatatur in maiorem circulu, sed minuitur potatio circuli. Fieri autem potest, vis nimium se erigat, contingat in illa motus valde diuersus, nimirum ut se obvertat, crura
versus caelum exporrigat,&gibbo terrae ii aereat. Quaeso milia patent ex superius dictis. Contingit ter. tio, si ad iridem accedas, eam a te recedere; I ab ea fugias, vete sequatur, cinore cocodrilli fugiat sequentem sequatur sugietem si tamen uimium accedas, desinet motus simul iris. Ait vero Viteli hanc fugam. iridis ab accedente ad eam , eius. dem i. accessum ad fugientem i, fieri propter diuersas reflexiones,
quae sunt ad visum a diuersis paristibus materiae iridis scilicet se-inium disgregatvi divaricat: is peculo autem videntur, quia antinor est claritas, iis usi Oa est divaricatus, sed potius unitus
in nigredine vasis. Alitis mo Aliter Vitel the.6'. declarat, rquo oci qualiter oculus non si mediustus non me interiridem& solem , potius ἐπι interso nubem seu iridem solem ha timis ocu beatantes Si nimirum iris fiat,
tum no ex radio solis directo,sed alude reflexo,ex quo resiliat in nube rorida, ibi iridem imprimat. At in tali casu oculus debet esse in eis diu inter nube iridis&obstacu
tu illud,ὸ quo progreditur radius.
ri videtur Ex motu solis,ex motu nubis, ex motu oculi videntis iridem.
Magis frequens ac conspicuus motus prouenit ex motu oculi. cundum qu4 visus mutat pulicta
