장음표시 사용
351쪽
Omnia sit quanda datur temporale pro spiritu Pleianus disitur praelatus, plabastia quid Q. ' liavi plebatism pertinet administratio . cura α-
Praela: rapotest esse sine iuribdictione. A. Foris inest eccle , ω de ea idem quia de reclesia
Incorporatio facit rem incorporatum gaudere ijsdempn regiys eum re ad quam Rectoris Atranstituere vitritas. 3 nsuetudo irrationabilis gravamen ecdese impo t-minquam habet v priuilegi, s. dconsuetudinem contradicentem legi requiritur sententia priscipis, turlus temporis, tar rationa. ilitas. ι . Vitrici non habere possunt administrationem antequam confirmentur a Fuperiore. ι ι consuetudo quod uici positus aequirere Uritualia non Talen s 2 Ratio est causa formalis tonseuem lims. 3 consuetudo inrationabilis nunquam praescribitur,mdititur corruptela.
uano is iuris alicuius spossessor non est habialis ad possidendam it sem rem, nudsius est essectus. ι criss lanis desinitio. 1 ISicut pro tarporalibus est Hierdicta mi ρ id. ita pro incorporalibus accommodatur interdictum quasi π:i ρ id. 381ns incorporale ex possessione facti fuatum acquiritur sed requiritur in apprehendendo animu , circorpus rei subiectae. 1 p
Exceptio inlapacitatis es peremptoria. asSpoliatus anete omnia remum os,b. e. Ustius tori mime obstet. 22Gη tudinis .prascriptiorus discrimen. ar Ad consuetudinem indurendam bonum fidem requira. 2 ηIuras ignorantia non excusat in aequirere Taenetribus. FTester deposituri quia in murrarium non sit me moria debent esse ad minus quinquaginta μ
ti consuetudine probanda articuli debent conremerea tus cir eorum frequentiam, Henriam circo Iesum intro sinent eam. asci uetudinem allegam probare tenetur. asNon prohibens videtur tacite ma are. I
Perito in sua arte eredendum. icum consuetudo per testi ignara toris probanda est,tune debet deponi de Ni ufactis in actibus expressi. 3 ammtomprobando mendicata sitfama pro nihilo MN. 3 ac suetudo probatur si maior pari populi consen-
t . . 34Sevientia expressem iuris errarem continens ipsemuncilla est. Plus est denarra conssmere quam antiquum repara cIus patronatin est quiddam temporale annexum hurituali. Connexorum idem est iudicium. Vnus sum Nnius eccles rector esse debet.
Vbia data partibus per egregium visum,dominum Georgium Bech, artium - decretorum doctore,onlatalem Curiae Augustensis, in causa quae vertitur coram iudicibus eiusdem Curiae inter venerabilem re religiosas, dominam A, Batulam, F conuentum monasterij iii K. ordinis sancti Bemhardi Cisteretensis Augustensis Dioecesis,ex una: Ac procuratores sanctorum parochialis ecclesiae in Mopilingen, cuius ip*patronae, siue collatrios ec aduocatae sinit eiusdem Dioe
352쪽
ees partibus,m altera, sequuntur Vt infra, petentem ab eisdem procurati iuris pestitorum consilia,quid re pro qua partium iudicari debeat in eadem. An laici sint capaces iuris administrandi bona ecclesiae, alit ipsius fabricae
Et si non sint capaces iuris administrandi, ut praesertur, An consuetudo tantithnporis, quae habet vim priirilegii in nonnullis, possit operari, quod laici sint capaces dicti iuris administrandi αc. ut in primo dubio. An ipsa consuetudo,de cuius initio non est memoria hominum, de qua in s xto articulo, incipiente, Item dicit, quod a decen. dic.si esset iure fundata, constet
Et si non sint laici aliquo dictorum modorum ipsius iuris administrandi, de
quo praesertur capaces , seu de rati consuetudine ex actis non constet, an tamen
possint iure tolerari ad modum laici patroni qui ne retrahatur a dotatione ben siciorum, re eorundem fundatione ab ecclesia tolera: ur quod bona ecclasiae aut ipsius fabricae suo nomine administrent.
: Λ Ltissimi auxilio implorato,eiusq; pii genitricis virginis
Memini medudum ad pretelibarete Dominae Abbatissae consulto tionem, cum Ingolstad 3 ciuilia iura ordinarie legerem, primam saltem ex supt transmissis quςstionibus in hac eadem causa, uti iuris arbitratus fueram,late decidisse, ut quomodo laici non sint capaces administrationis bonorum eccletiastico- eum ' aut fabricae ecclesiae.Si non hoc superioris nomine consensu expresso uci tacito mandato, aut tolerantia facere recognoscant, ut vel quia a Papa vel ab alio potestatem habente ipsis administratio commissa existat. Et id quantum sufficere videbatur,eo tunc scripto roboratum iure re ravone,nedum a me, sed ec ab excellentissimis iuriiim interpretibus dominis Heliarico de Baruth,& Iohanne Hellesi, triusque iuris Doctorious eleganter distinitum demonstratum. Quorum quia dem patrum & dominorum meorum tam vera quam iuridica scripta se meo consilio praestito recte conformare inuenio. Et domino Ofliciali stafiicientia esse ex stimo ad hoc, ut in iudicio iuxta illa , tanquam communiori opinioni famosissimorum Doctorum nostr um insistentia iudicare teneatur & debeat. Arbitror' tamen non absque vrgenti ratione eundem iterum monim: nam cum existimem,
ambabus partibus dubia datas ore, non tardet sapientes iudices, etiam dicta ali rum doctorum, qui fortasse ad tersariae partis petitionem conabuntur scribere, comm perspicere, atque intelligere, quorum scripta sint firmioribus rationibus 5 au- WH RQ ς' ilioritatibus fulcita. Summatim tamen recapitulando ea, quae ad decisionem pii ΠρM M ' ' dubitationis faciunt, innitar dicto domini Bariath, qui adduxit etiam. c. si
hq ' i tristopus. . . q. t. Et dictum Iohannis in illo loco, ubi sentit quod etiamsi im Tis,esse tuto emptionis quis habear,Castald iam ecclesiis,talis sit Symoniacus. Vnde cumhuod uisus si Symoniacus no possiet esse, nisi dediisset rem temporalem, hoc est, pretium pro spi- vult esse Ca- Yituali, videlicet Castaldia, quae est quaedam administratio, quam Castaldus e flauin poterit ercet, ex quo symonia fit, quando datur temporale pro spirituali, ut c. cumine habere elesiοῦ.& c. tua nos.de Symo. 6c per Io. de Imo. in c. significatum .de praeben. Um mmyst ψtis de illam administrationem ecclesiasticarum rerum puto Castaldia, colligitur essenem γ' q spiritualem. Et quidem ipsi laici de iure no potiunt habere talem administra- ο ρ ρ μ suo nomine sed ratione sacere debet suo saperiori. Hoc etiam firmauit alius Vi consulens,videlicet eximius dominus Iohannes Heller.Qtiorum quidem ambora earius aut Oe- famosissimorum Doctorum sententiae duntaxat stari potest,etiamsi suacosilia e emomus, aut pressis iuribus S rationibus non sic comunitissent,iuxta dictu Spec.in ii. de alleg. vi prouincia--disput. nisi forsan aliorum aeque excellentium iurisperitorum. In contrarium sis adminisi vi alictoritas, Oc res tam ardua, ut Caesarea decisione indigeret. Quod minimetor Wς. ρ n easu nostro extat necesse. Quia haec dubitario sola librorum apertura deciditur,
353쪽
-ntur ad ratiocinia domi bii, tantii m TZiqVod
Hi i, quod laici solum administrassent fructus benesteti illo ui riti. pq Iu viderin
mp b λdministratione 5 custodia ibahum in1A I q/ v x tu , n. obibς,inae insopstinge qui censeretur in ea praeianiram habere seid e eum SM.-I 'siarum, bi plebanus etiam iurisdictionem habuit,forsan ex oliuile, o it rudime. Licet non sit necesse quod omnis plebanus illaIlleat vid d a potest
354쪽
I ,so absit iurisdictione,sicut videmus in ecclesijs nostris lapius, Incust oti, eholaitico cantore, qui plerun* etsi aliqui curam habeant, Ne iam praelaturam,m tamen conmitios, iurisdigionis exercitium habent. Vnde breuiter sic retinouo hoc firmum re probatum, remeram ac nudam veritatem esse existimo, linctuo n*ς es, 44beat habere super intendentiam in ecoinhyadministrare oc disponere res ipsius ecclesiae,no solum beneficii sui,quia frustra
Se eund5 relinquo ex las prae tuo consilio probatumquod trica e lesis,
ne et ecclesiae Nam exeo,quod res ecclesiae est,heneficiatus in ecclesia debet co
sere Madluzezecclassi fabricetur, retecta restituantur &ecclesiae emen-tur ut est tex.in c. s. de eccle.aedili. ec hoc,cum quarta non sustici at,quae deput tiar ad fabricam ut ibi no. in glo. et in ca.f. de his quae s. a ma. par. ca. et iuribus alle atur in eisdem. Vnde fabrica ecclesiae non solum adhaeret ecclesiae, sed me,
more eorum qu no. in. Ethaec laia discussa sumin praememorato consilio meo.
Et tanQuam surrogato monasterio loco rectoriae, seu plebaniae per suum Reei rem. Quae est ipsa domina Abbatis Iarectri loco ipsius plebant habet adnumstrationeni ecclesL, re fabricae, ut alteriuS rei ecclesiae. Et eius eii procurare,&ritu- Ae iure constituere, iuxta dictum Imol. in c.cum causa ,de iura.ca. Ipsa tamen
ιlli' oti inmit 'nisizdum ministerium, re particularem procurationem, aeriori aliud Drout hoc exemplo operarii Senen. militis non nisi de licentia Papae ob
tis est detonsum ad primum dubium,quod lasti non sunt capaces uiris adminis . μ' i strandi bona ecclesiae, aut fabricae stio nomine. Et respectu rectoris ecclesiae, seu plebant,non est habenda differentia inter bona fabricae,& alia bona ecclesiae Liah q - p iamen teso eictu patroni sit habenda differentia,cum solum sua inressit superin- tendere circa ea. quae situ ius patronatus respiciunt.Et in hoc solum tolerare lesi Iala Qtari decisione finali dubii etiam apparebit. de dominus Doctor Heller: tam bene in hoc scripsit,sentiens,quod domina Abbatissa in quantum surrogata in lo zet cum patroni per donationem conuentus non haberet vitricos compellere. Noat 2 tam tM tem inficiatur idem doctor,imo hoc etiam sentire Iidetur,quod in quantum perseecdeμμα '''' phim5.quia illud est impossibile. Nam nulla consuetudo potest habere vim priuilech nisi sit rationabilis, re quae dinoscatur in ecclesia gravame no ieducere. 8' ἴ i de cossiet.etet canonicis no obiciet institutis,sicut huiusmodi cosuetudo obui rei prohibitioni Paps generat ind.c.cu laicis.&d.c.ex ratione. nde ad inducem ea consuetudine,quae contradicit legi, equiruur, ut probetur sumenua principis,
355쪽
1, cst, apae.-consuluit O Irad. cons. 3 o. quod incipit, Quia omnis Vera ob--fercurn.h8ccursus temporis, re rationabilitas: alias autem sume ret.quod esseriationabilis, re legitime praesicripta,quando legi non contradiceret. Vnce cum dicta consuetudo esset contra prohibitionem Papae, in supra allepatis lo-
θ', deo ex hoc ostenditur,quod non potest induci,&consequenter
Vim Priuileg 3 nullo tempore obtinere. - Secundo ostenditur, responsionem ad hoc dubium esse de iure veram. Nam riuauis cosuetudine potuisset induci, quod ciues in Bopstingen eligerent vitricos ieu procuratores fabricae, tamen nunquam potest induci cosuetudo nem valeret quod tales electi possent administrare ante confirmationem superioris ut tra.in e I Venera ilis, e consit Et hoc non solum procedit in officiis spiritualibus,sed etia in offic is secularibus In quibus regulariter exigitur cosirmatio. Pro Quo texin auth.de desen .cim v. 8c qus tra. post glo.ini. priuatorum. C.de iur. Om.iud.& l curatv itide pecul. Et licet sorsan in aliquibus inferioribus staret cosuetudo.Quod ex electione quis cosequatur ius,ut videtur velle Abb. Sic. in c.cum in iur.de elec. 1 'naen nunquam hoc potest valere,quando ipsi eligentes per se ipsos illud ius adminil trandi non haberet.ut in l.nemo plus iuris .sside re .iur.Et ideo reuuireretur confirmatio dictae Abbatissiae, etiamsi electio esset praescripta per Iaicos, quod inomen est falsum,ut infra clarebit. T dprobatur quia consuetudo non valet,quod laici possint acquirere sciis rimalia.c.Massiana.etc. acrosancta,deeleci.Ius aute adminiitrandi bona ecclesie est quidda spirituale, ut supra decisum est ex dicto Canone, Si quis episcopus.vhi dixi probari, Castald iam ecclesiae,que est administratio rerum Ecclesiae u ossicia administrationis vendi non posse,cum sit res spiritualis.Et comitteretur symonia propter quod etia ipsi symoniaci censerentur haeretici, nisi suos errores corrideret
ae cuius initio memoria non existeret.& facit c.quanto.de consuci.
Quarto probatur, quod dicta consuetudo,cuius iniiij nsi est memoria,no possuoperari, quod laicus in aliquibus administrationem reru ecclesiae habeat,authoriarate diat A bbatis Sic.in c.si.de consuet.vers. quinto requiritur,qui etiam senet se tentiam diai Io. An. qua supra expressi jubiungens, quod atremptari potest,quod in his, in quibus Papa potest facere laicos capaces, quod tunc tande possiet induci consuetudo,quod laici talia possent,modo Papa sciuit hoc Ac tolerauit.Et quia sciaentia est facti, ideo debebat hoc ex aduerso probatu esse, quod Papa sciuerit tanto tempore.Et adducit i.de quibus.ssi de leg. oc si Papa hoc etia sciuisset,adhuc A bb. Sic.dubitat, subiungens,Nisi forte diceremus,ipsam. s.consuetudine impediri propter inhabilitatem,hoc est, incapacitate. in diceret,hoc casu etia scientia Papaeno refragaretur,nessi opitularetur. Et hoc ultima veritis est secundu eu. Ouod etiaens meus Maria. Soci. Senen.in c.extiteris,decosuetud.circa si. approbat,dicens quod ip sia ratio est causa sinalis formalis cosuetudinis,dans esse cosuetudini.Qua si diceret, Contra ratione est,quod cu aliquis sit incapax ex se,quod consuetudo et lepus inducat capacitate in eo. Cosuetudo enim irrationabilis nunI prescribitur in c. a.dc ibi per Bald.de cogna.setinae corruptela dicitur,et sub velaminecos tudinis cnrrumpit mores. 8.di. e.mala consuetudo. Nam vera consuetudo debet esse quodda ius moribus introductu. a.di.c.consuetudo. Et ius debet esse honestum Berationabile.. .di.c.erit.Non video honesta esse,quod laici cotra expressam prohia hitione Papae sua temeritate putent sibi ex tempore licere, Ut suo nomine adminia strent quascunt res ecclesiae. Et ideo illa eoru asserta consuetudo nutrit in eis pe catu mortale,& est mors eorti,ut in c.cum in ecclesis, de simo. Na licet,ut dixi,c tra lege posititiam inducatur sciente superiore,ut supra, tamen consuetudo contra omne rationem, Ut est, quod incapax durate incapacitate sit capax,quod est oppositu in obiecto,& illa no potest induci,neo subsistere. Nam dc semper praesumit urdd ι irration
356쪽
treatlansissis maxime cum iuri Canonico obviet,quod di s thoisne in Deum re sic in bonum aetemum: oc sic non solum in bonum publicum, ut facit iustiuile. Et ita in vetitate sentiunt Zab. oc do. An. in theoricis suis, quas ponunt in c.9.
Quinto probarer ratione sic:qula impossibile est,consuetudinem e se inducta,
etiam si Papa sciuisset, re tolerasset, re esset rationabilis, quorum nullum verum. Nam testes vitricum direntes super octauo articulo, laicos fuisse in possessione, vel quasi tutis administrandi bona fabricae dictae ecclesiae, errarunt in iure. Nam possessor iuris dicitur habere quasi possessionem. Ex quo est possessio incorpor Ilum,ut not.in glo.q.in Uerb.quasi possident. in a. 3. s.de acquir. pos . quae etiam quasi possessio in ciuilem re naturalem distinguitur,ut per Bart. in I. 3 .in prin. eo. ii.Et facit quae tradsto. in l.ait praetor.*.item .ei.Rex qui.cau.malo.Et illa posses sio potest habere effectum iuris, quando ius cohaeret reuuscorporalibus, quae v
re possidentur, sicut contingit in seruitutibus, de quibus loquitur d. glo. a. Sed quando cohaeret illiud ius rei, quae nullo modo possideri posset per eos,qui se illudius quasi possidere praetendunt,tunctatis quasi possessio iuris non habet aliquem iuris effeci raret est casus rotundus in l. u.st quo.bo.Nam petitorium re possessbrium correspondet. Et ubi est impossibile dare petitorium, impossibile esst dare possessorium, ut ibi probatur.Quomodo ergo possessorio retinendae videlicet pro iure quasi possessionis tanto tempore habitae possunt se dicti vitrici in exceptioni-hus fundare, cum illa quasi possessio nullum iuris effectum habeat,ecaelistitat res, quam impossibileest per eos possepossideri, videlicetres Ecclesiae, pro quo petiavorio nunquam possent agerer Habeo igitur nunc subtiliter pro ostenso & proh to quod quasi possessio iuris administrandi,nec consuetudine addictos Iaicos p test pertinere, nem unquam apud laicos esse potuit. Ouinimo hoc dicere,estere re in manifesto iuris tramite. Nam sicut possessio se habet ad rem corporalem posisessam, sic quasi possessio ad rem incorporalem quasipossessam. Sed possessio estius insistendi rei non prohibitae possideri apium, narum producere interdictum, prout hanc dissinitionem post definitionem Bar.5c Ponta.in L a .Q de acqui.posti intre undecim dictitationes ibi recitatas a modernioribus doctoribus anno praeterito in studio dum legerem, magis approbatam esse comperi. Et sic quasi possessio esset ius insistendi rei no prohibitae quasi possideri aptum natum producere inte dictum. Vnde sicut pro corporalibus datur interdictu uti possidetis,ita pro inco poralibus datur utile uti possidet.I.quoties. m. de seruitur. & l. 3 .in prin. ubi glo.
n. vii possi. Et datur etiam Utile, unde VI, Vinot.InnocAnc. querelam, de elect. Qualiter autem haec definitio non cadat in castinostro in dictos laicos non habemtes ius insistendi rei ecclesiasticae, patet ex d. c. cum laicis. Et res ecclesiastica est
eis nedum prohibita possideri aut quasi possideri, sed etiam detentati, nisi faemant nomine superioris, & per consequeris talis quasi possessio iurium huiusmodi non est apta nata producere eis aliquod interdictum retinendae , sicut ipsi in suis articulis quaerunt. Imo nullum interdictum adipiscendae vel retinendae exhibitorium , restitutorium vel possessorium producit, ut colligitur ex dicta dissinitio. ne. Quare sicut de facto duntaxat laici se ingerunt.ingesserunt longo tempore , ita etiam de facto posset dicta Abbatissa tanquam Administratrix monasterit subrogati in locum plebant, ad quem administratio & custodia omnium rerum pertinet,dictos laicos amouere ab huiusmodi stigestione, nec possent se tueri alia quo interdicto, ut ex praemissis pater. Licet ditia Abbatissa maioris honestati, causa hoc iuris authoritate & decreto instituit facere, re Iudex hoc propterea
merito tenetur decernere. Ius enis incorporale etiam ex possessione lacti Ianon acquiritur, tra. per doc. post glo. super Ver. commodo. in c. ex parte, de restit. spo. licet omnis possessio dicatur esse iacti ,suod verum est in Quam
tum possessio capitur , prout est in fieri, seu in esse produci. Nam in ap-
357쪽
aicos possedisse. Quia possessio prout est in facto esse , est ius insistendi rei non prohibitae potaderi. 5 e. Et ideo exceptio incapacitatis dicitur esse peremptoria, licet possit in vim dilatoriae opponi,& factum principale respicia ut tra.Zib. ind. c. eX parte,pernot in c. ad decimas. in glo. de restit. spo. li. 6. Unde cum dicti aici si aserent etiam super spolio contra dominam Abbatissam , quae eo de facto amouisset a dicta administratione non deberent audiri, Multo minus in casu nostro, quia quamuis regula sit, quod spoliatus es restituendus ante omnia, tamen illa regula fallit, quando ius commune obstat, quia tunc non restitμςrelux spoliatus, nisi probaret titulum canonicum. per d. c. ad decimas. Sed nunquam possent Probare laici titulum canonicum, ex quo ius commune est contra eos, e pr' Abbatissa tanquam Administratrice monasterii in locum plebam brogata.Ergo in casu nostro haberet locum relatio quaestionis proprietatis,quae quicem proprietas ad monasterium pertinet, re per consequens etiam illud ius, quod ratione pr Prietatis comperere dignoscitur.
Sexto probatur,quia consuetudo praescriptio solium disserunt ab inllicem, sicut tacitum 5 expretium. Et in eo, quia consuetudo non acquirit ius alicui pim Mato, sed in publico,Sed ex praescriptione acquiritur ius priuato,siue illud ius traharur ex publico, siue ex priuato. Et quia in praescriptione reqtnFiliir titulus, in consuetudine non, prout haec colliguntur ex dictis domini Ab Sic. in d. c. u. de consuet. & Bart. in Repe. l. de qllibus. T. de li. colum. 34. licet Cy. in l. a. , pe. ibid. C. quae fit lon. consue. dicant,qilod Ononistae in hoc passu nestiunt quid dicant, tamen dominus Abbas clarius quam aliquis loquens insistit praemissis. Modo in praescriptione scimus, quod ex parie praescribentis non solum iniicit titulus, inconcussa posscssio, re patientia aduersarii, sed requiritur etiam bona sti. des, qua praescribens existimet rem vel ius praescriptibile ad se spesare , Ergo etiain consuetudine inducenda debet requiri bona fides,qua ipse volens inducere co- Retudinem, existimet rem vel ius super quo inducenda est consuetudo, posse ex consuetudine ad se pertinere. Sed in casu nostro dicti vitrici hoc existimare non poterant,quia ut supra ostensiim est in tertia probatione,illud est in iure impossi hile,per ibidem allegata, ct illa iuris ignorantia non excusat in acquirere volentii hus, licet in repetentibus ius suum non noceat, ut l. tutis. g. de sur. 8c sact. Ignoti Et ideo Io. An. bene dicit , quod in spiritualibus non sussiceret consuetudo tanti temporis, de cuius initio non est memoria hominum, ut supra dixi, etiam ius administrandi bona fabricae ecclesiae, est administrare hona rerum ecclesiae per m dum accessionis. Nam oblata fabricae sunt ecclesiae. Et ideo sdem debet esse administrator accessionum 5c rei,cui accedunt. l. Vnica. g. accedit.C. de re. Ux. act. tra.
in l. i. C. de alluvio. 5cl. item si sutidi. 9 sed si causa, de usu stuc. 5c ibi nota. 5c instit. de contrahen. emo. q. sed etsi post. cum si. E licet consuettido valeat inducere, quod oblationes lactae in aliquem locum fabricae vel imagini aliciti potius
acquirantur Uni quam alteri : tamen hoc tunc tandem verum est,quando illa persona sit habilis ad capiendam oblationem spiritualem, hoc est, habilis ad acqui
rendum ius percipiendarum oblationum, alias secus, Vitra. o. q. 3. c. hanc con
siletudinem. Nam si Unus esset Cappellanus in una ecclesia ad aliquod altare alia cuius sancti, cui multae oblationes fierent, posset consilietudine inducere, in non Idebano, sed illi altaristae oblationes cederent, ex quo ec ipse est persona spirii ua- is habilis. Et ex hoc dicto habemus, quod ius sitibleuandi oblationes iactas ad imagines vel alia loca, est spirituale. Habemus etiam, quod laici illius iuris sunt ancapaces. It latissime seripsit celeberrimus Doctor Marianus Socimus Senensis,in suo tractatu oblationum,in libello is . versi sed circa praedicta. Et ex his breuiter relinquo responsum ad secundum dubium.
358쪽
' Ad tertium i Itur dubium Vtrum posito praedictam consuetudinem esse furescindatam, constet eandem in actis lassiicienter fore probatam non esset opus r sudndere: quia Eice clarius ex silpra scriptis praesuppositu quaestionis est falsum, iam nullo iure fundata sit, ec potius abuso, sicut pr tenditur ex aduerto est entirpanda. Et admonendi sunt Rei , ne sic suo nomine de Getero putent sibi licere administratione iuris spiritualis attentare. Et percosecluens iam frustra discepta-hitur in ut pmbata , vel rion: quia probata vel non nihil releuat ex dictis 1 undamentis: ut tamen aliquid respondere videar , Primo videtur dicendum, quod dructa consuetiidb sit sufficienter probata, prout in articulis vitrio. Nam relles pi ducti ota parte vitricum excedunt quinquagesimum quartum annum. Vncle ilia est restula.quod ad probandum, quod in contrarium non sit memoria, teli es debeant esse Quinquaginta quatuor annorRUel saltem tantae aetatis,quod antequadraetinta annos,quo audire coeperunt,fuerunt doli capaces. Vnde cum deponunt Der Quadraginta annos de visu, sufficit quod de ulteriori tempore dicant de audi- tu ὀ initii non sit memoria, v t no. Lap. in c. . de script. li. o. re secundum eum. Ideo admittitur probatio de auditu, quia alias probatio tanti temporis dissici lima est modo sic videntur deponere testes vitricum de quadraginta annis. Ergo satis videturper eos probata consuetudo, cuius memoria in contrarium non e cilliti Pro Quo etiam ia. dicta Inno.de verb. sig. c. quid per non ale. & per Io. An.ibi. ocin illo. Min c. 3 .de praescrip.li. 6.ec l. 3. 3.idem Labeo fisside aqua plu. ar. ecquod tradi. Spec. inti. de probat. 3.3.Ver. Ultimo quaeritur.Et revera dici posset ex hoc, Quod quia aequitas in iudicio est spectanda, ut in l. in omnibus. H. de reg. iuriouod si alias illud ius sui Get praescriptibile , per laicos, vel inconsuetudinem e zibile satis videtur bono & aequo iudici , consuetudinem tanti temporis, cuius
non est memoria, in contrarium probatam esse. Et mo fortasse ita iudicarem, cum non reperirem ex aduerso quicquam oppositum eme contra testes N ino in d oositionis in probanda consuetudine non seruatum. Sed volendo inlittere diciis doctorum, de hac materia loquentium, plerisq; fundamentis εc rationibus ostendi posset quod probatio consuetudinis etiam alias validae non reperietur exacus in hac caula laeta. Primo quia ad hoc,ut probetur consuetudo articuli, debent co- cemere ac ius, N eorum frequentiam. Et quod actu s illi fuerint facii scientibus occonsentientibus incire vel expresse omnibus, vel saltem maiori parie illorum, qui Dossunt consuetudinem inducere. Et hoc quando de viribus consuetudinis primci paliter contenditur, licet alias secus, per no. in c. veniens. de Uetb. sig.ter inno. Et ita quidam dominus Pe. de Sarten. auditor Rot. 8c alii donunt de Ko. secim sunt in deci. 6 s .quae incipis,quod articulus ecc.Et faciunt quae ipsi dicunt in praecedentibus deci. Sed sic non reperitur articulatum, neqtie probatum pro parte vitricum. Ergo consuetudo non est probata. Secundo sic. Consuetudo est ius m
ribus approbatum, re sic quid incorporale, quod non percipitur sensti corporeo. Vnde licet cosuetudini su elatur necessitas probandi per eum, qui eam adlegat,
lectu si de consuetud. in et s. nota. Tamen ex quo non percipitur sentit corporeo debet testis deponere de tali facto, ex quo resultat consuetudo. Vnde oportet testem dicere aliquem actum, re frequentiam eius, per quem colligatur tacitus consensus. Sed quod dicti testes nihil deposuerunt,quod Consules eligentes vitricos voluerunt tacite sentire dc consentire, quod suo nomine ec propria temeritate asministrarent bona Ecclesiae, conflat in actis. Vnde in dubio praesumitur, potius i sos ec praedecessiores suos id secisse ex tolerantia oc patientia superioris, ex quo superior sciuit pro se per eos id fieri,& non prohibuit.Et sic tacite mandasse credistur, ut l. qui n5 prohibet. aede reg.tur. Nam quod vel Consules vel Syndici tam
to tempore habuerunt contrarium animum,hoc no deposuerunt testes. Ergo praesuppolita capacitate, non est probata consuetudo,quantumcunque esset inualida
ex uipra probatis. Et praeterea Bar. in repe. l. de quibus. T de li. vers. Secundet Drobatur cosuetudo colum. 39. facit unam notabilem distinctionem in hoc pallia,
359쪽
quod aut ille qui dicit consuetudinem esse,& non assignat praedictas rationes,nec exprimit facta re actus, ct frequentiam, est homo peritus, ut aduocatus, vel alius bonus procurator. Et tunc valet tale testimonium, quia peritis in arte credendum est, de eo quod intelligiti re cognoscimi ex sua doctrina. semel.C.de re. mili. II. 3 a .et per Bariin prima constit. Q& fac. c.proposuisti.et quod ibi not.de probat. α l. i. sside ven. insipi. & l. septimo. T de stat. lio. Si vero est homo non sic peticus, quod possit ex iure cognoscere, quibus modis, re qualiter consuetudo inducatur, re quae sint necessaria ad inducendam eadem, tunc debet deponere de visu, re de factis, ec actibus. re sic de his on nibus notanter oc expresse, Per quae inducitur consuetudo, ut videatur assignare causam laciti consensus eorum, qui habent potestatem consuetudinis inducendae. aut maioris partis, ut sic per expressa
id quod tacitum suit detegatur,m talis sit usus&c. Arg. no. in l. stipulatio ista.f. .
hoc quo . T. de verti. ob. modo in actis non constat dictos testes esse peritos aduocatos vel procuratores, nec etiam praedicta necessaria ad probationem deponunt, ergo consuetudo non videtur probari per eos,& maxime non probant dictilestes consuetudine, de cuius initii non est memoria, si recte animaduertantur dicta Olrad. in cons. xs i . quod incipit, Quia tota Decani ae Capituli ecc. Et quaerra. pergio. 8c doct. in c. cum nobis, de praesum.& c. suner quibusdam . de verb. H. ec alijs supra allegatis iuribus. Consuetudo enim debet esse notoria. Ideo debet clare probari. Et ut dicit Bal. in d. l. de quibus, in probando notorio mendicata suffragia sunt pro nihilo. Consuetudo aut fundatur super notorio. Et ideo dicit ipse, quod ita probari debet,& quod indefectum semiplenae probationis no
Posset deserri iuramentum necessarium. Ego in non dico, Q omnis consuctudo sit notoria. Nam qui eam deducit, debet probare maiorem partem consensisse, ut dicit i. r. C. quaesition. consue. Et cum sit factum extraiudiciale, non ita facile innotescit consuetudo,sicut facta iudicialia,ut in I. in donationibus.C. de donat.&i. omnium. C. detesta. Et ideo Barti in I. post dotem.Κ sol. mat. tandem manet in hoc,quod requirantur tot actus, quod verisimiliter colligatur tacitus consensus populi. Licet si in actu iudiciali semel sic esset iudicatum, tussiceret pro consuetudine secundum Bart. de Salic. in repet. l.de quibus. q. 3 o. Unde tot actus tali animo esti non probantur per testes vitricum,cum nihil dicant,quo animo hoc sece-ma Irin rint an tanquam putantes hoc sibi licere proprio iure, vel ex tolerantia, seu tacitom recturmandato, aut consensu superiorum.Et ideo rcuera sic rite inspicientes acta, possumus dicere consuetudinem, in quantum debeat habere vim, Ut pro ea iudicetur,t non esse sussicienter probatam. Sed etsi plura possent per hoc adduci,quia i men, se λα'i.lia ut saepius dixi,caetera non siint paria, di illa est prolubila induci, subelL incapa- Mectyis mcitas in aduersariis non habentibus potestatem sirper rebus ecclesiasticis conden- nem indMMAdae legis aut inducendae consuetudinis. Ideo pro nunc calamum latius extendere ver. Fidnolo. Et quia si sententiae pro tali desuetudine tuissent latae tales sentItiae tanqua expressum iuris errore continentes,essent ipso iure nullae. η. q. 6.9. distinitiva.ver. 31.
Item si contra ius. . . et . s
Ad Wltimum itaque dubium. Vtrumne laici retrahantur ab obIauone, possint tolerari in dicta administratione faciendi ad instar patroni Iasti. Certum est, quod non. Non enim est eadem ratio in utrisque. Ideo non est idem imris in utroque. Plus enim inspicitur fundus, fundatio ec dos, quorum ratione
causatur ius patronatus in beneficio, quam eleemosvna, seu oblatio ad reparati nem ecclesiae seu beneficii. Sicut plus est de nouo costruere, suam antiquum reparare.'t in t .si.C.de Iudaeis.&e.cosuluit,de Iudaeis.Praeterea secundo pNonus nihil spiritualis iuris habet, quia ius patronatus non est spirituale, sed est quiddam
remporale, annexum spirituali. c. quanto. de Iud. Sed ius adminstrandi bonae clesiae,est ius spirituale, ideo non est simile, nec dcbet tolerari laicus,vi in prae- alleg. c ex ratione.Et frustra quaeritur, quomodo debeant in eo tolerari laici,cum nun si fuerint in tali iure constitui, sed incapaces semper ab initio, θc hodie. Praeterea tertio patronus qui non administrat, sed praesentat, α Praeientariis nihiI3
360쪽
potest agere nisi instituatur a superiore. Si ergo in eo quod minus est, oportet superioris institutionem re voluntatem accedere, quam ridiculosum est dicere,quod dicti laici queant ea quorum incapaces sunt, contra superioris voluntate propria temeritate administrare. Praeterea quarto Papa in hoc annexo spirituali videlicet iure patronatus, ne laici retrahantur a sundatione,dicit,quod ecclesia sustinuit eos huc usi in c. 3. in prin.de iur. patro. Si ergo ecclesia in hoc sustinuit,ec ecclesia hoc tolerat specialiter hoc fauore, tunc sequitur,quod in contrarium est ius crumune in alijs, ec maxime in quibus fortior est ratio. lus enim patronatus, ut dixi, est solum annexu spirituali. Sed ius administradi bona ecclesiae per se est spiritu, Ie. Et ideo eld fauore standationis ecclesiarum in annexo spirituali permittitur non est trahendum ad consequentiam in vero spirituali, in quo hoc per expressiim a la-- ge non sic indulgetur. De iure enim ius patronatus Ut annexum spirituali deberet pertinere ad clericos, cum conexorum sit idem iudicium, Ut d. c. quanto,cum vul- '. garibus. Praeterea nec ipsi vitrici solum dant eleemosynas ad fabrica vel oblationes,sed alii Christ i fideles. Quod etiam secus est in iure patronatus,ec ideo nulla ratione comperio ipsos tolerari debere, Ut suo proprio nomine intuto superio re ad quem pertinent, velint subleuare, distrahere, oc disponere res fabricat ecclosiae. Vnus enim solum debet esse unius ecclesiae rector, ut dicit tex. in c. quoniam '' in quibusdam detur. patro. re aliis plerisque locis. Concludo igitur ex praedictis, α ex actis prssentis causae per me visis,dc pera Iectis, m circumiecti domini, re reuerendi patres,ossicialis, α iudices citriae Au gusten. assertos se geretes procuratores sancioru Parochialis Ecclesiae in Bopssin-gen. Augustensis dioecesis,quos alii vitricos appellant siue sentenses legitimo vocabulo magis approbato dominae Abbatissae ec conventui in petitis de iure comdemnare debere. Quam etiam conclusionem satis probat tex. in l. iubemus nulli. C. de sacrosan. eccles. in aequalibus vel fortioribus rerminis, qui in principio dicit,quod oeconomo mandatur res ecclesis gubernands.Et sic innuit a contrario,*absque mandato non esset ei licitum. Deinde ibi scientes nulla occasione vel tempore ece. Innuit m etiam nullo tempore eis suffragante habeant auctoritatem di strahendi oce. subiungens, v spectantia ad ecclesiam, di quae osseruntur ecclesiae, non aliter, ne* alio modo oportet custodiri, cum & eiusdem religionis sint, quam sit 8c ipsa ecclesia. , Et in illo textu a sortiori, quod nec asserti vitrici sic distrahendi obuenientia fabricae ecclesiae ex tempore facultatem acquirant. Laus Deo.
Duo testerritὸ examinandi plena Desunt fidem etiain rimis magni praeiudici, acta in contra Papam
nstitisseuibus infama antiquis eredituri a Facta antiqua. Jeffuibus non potest bensus eorporeus testi Pari,probatur per testimomum famaestu auditus. 3Fama regulariter nec plenam nee se re semiplenum probat. facit. Sacerdοι habens curam animarum dicitur rector illius populi. FParoebia dicitur quasi partitio turae animarum. 6Sepultura concernit ius parochiale,item decimae. . 8 Probatio etiam plana potest reprobari. 9 In antiquis magis creditur instrumentis aut mitis quam testibus. ι . I. aspasium antiquum censetur quod excedit quadragin
Matri da testimonium facit plenam fidem. i ascripturis b. maiores nostri fidem noueruis et
Uteris fistbevorum seu ordinariorum sigillatis ρυ-nὸ creditur,multo νοtius quam tabellionibus, setiam in negotijs alienis. 34. 3 sEcclesia parochialis iudicatur ex tura animarum et administratione satramentorum. ιό Limites et confinia probari ex verbis etiam enuis rivis instrumentorum ad aliud consesurum. ι Testium honenaspraesertur multitudini. 33. 2Icum testeswrtu partis diuersa deponunt, debri iudex motum animi sui accomodare ad προ miliora m iuri communi magis confima. 3'Numerus maior attenditur μιeris paribus. zo Peritis in sua arte credatur. asTestibus variantibus er sibi contrari avtibus no creditur. a 3Testis fecunia dicti cam causa idonea flatur contra primum 2