장음표시 사용
61쪽
sa & exin ua ita est,ut unius Helvicus ille suo iEpore lus ab cis exegerit, qui inces luperiores post Guli
emum Normanum ducem, annis circiter quinge- .li ,quemadi nodum iidelibus publicarum tabularurationibus constat. uniuersus inquam populus ita ab eo supra modum expilatus cst, ut vel in uicissimi, uno anno in diuersis regni partib. quinquies ad alam a magno numero maximo t. regis periculo & regni detrimeto cocholauerint. Religio vero quae prς-
cipua est rei asis S ornamentu, ita turpiter Ch nieleoniis in ' facta est in omnes sermas commutabilis,ut vererith smum subditi illi profiteantur, quum iuramento cogantur profiteri se eam fidem uti sanctissimam suscipere, quam princeps fidei &religionis caput suo tempore illis credendam impinsuerit.Quo item modo in Germania principes Protestantes alligant sitos subditos ad fidem quae cuiq. principi regionatim arridet amplectanda,&in Tra uiuanta eodem iure fit, vi sub lino Lutherano sub-
. diti sint Lutherani, sub Caluiniano Caluinistς, sub ArianoTrinitario vel Samosateniano nam h sed qops in ea regione publice docetur & viget) Christi Dei & beatissimae Ti initatis hostes, quod perinde est,ac si manifestos Turc s & Iudaeos diceres. Et
quiam eui scias est has ta non esse respub. sed nes rias hominum impiorum congregationes, illasque priores,sclarissimu veritatis sum sequimur tantu ab istis alijs discrepare, quantum coelum terrae,aurum serro,i tio cupiditati,& ut Aristot. ait homo bestiae anteccllit. Non aut alitide nascitur haec disseretia, quam ab una Christi rcligione quae suis regibus necessaria pietatis & iustitiς vincula circudat ut ea iasi possint perrupere; tuum illi alij tanqua i ta ab estr nato metis
62쪽
ςffuse populentur,& in corpora animasque de conscientias imperium plusquam tyrannicum usu pet,& non solum humana iura diuina quoque& aeternam euangelij veritatem,sitae inconstantissimae libidini subisciant, ut quod truculentus ille momani imperij praedo cum stupore audietium scinei
'cuidam supplicanti iactauit, Mememo mihiρmnui ct in omnes licere, id isti exleges regnatores, non semel, sed perpetu si non verbis lai,nt,cert moribus de actioni us de tota dominandi praxi exercent. Qine
horribilis politiae omnis pertui ba Mobilitatem
Christianam re publicas ei erge cere debuit, vidignitatis suae,quam de natura, de Christidiuini ma religione assecuti sunt, recordentur, & si quidem antea principibus suis leges non suis lentrosita quibus eorum comprimeretur ad publicum excidium prorumpens audacia; nunc saltem his ta rauibus incommodis edoctie eos ad cert in regeni ex aequo & bono formam deuinciant; ne unius hominis indomita libido,ad innumerabiliu homi num vagaretur exitium &insignem diuinae malo. statis blasphemiam. At vero quum leges iam olim a maioribus nostris fixae sint, quum omni regna Christianorum eisdem alligata sint,quum nulla sit respub. quae regem alijs conditioniolis admittat, quim ut iusta de secundum mores patrios imperet', quum priores Ch istiani patres nostri, obedientiae tuae erga Deli, essia repub. & erga reges obseruatores relietiosissi ant,reges pacto a conuenta transgrestas, libere ossicij fui admouerint, in errorς pertinacibus obedire re-ςusauerint,ct vim molientes armata in nu cohibuerint;& ne sic quidem ad sanitatem redeuntes regio honore exuerint, aliosque eorum loco regestat elegerin hacque se rint Cliti ano orbet
63쪽
to coiisentiente &approbante; serdidi de seruilis nimi est libellatem tam praeclare nobis traditam negligere:& paganae impietatis est quum praesente
aliorum ruinaim aspicimus nostram imminentem non praecauere, sed tanquam oculis de mete caecos in euides corporis & aeternum animae exitium pro
3 - Cicumspice enim mihi ullum Christianti Europae principem, regem, Imperatorem, an ullus ad principatum euehitur', quo non prius de recte delegitime gubernando solenne&accurrtissimὸ prς- . scriptum iusiuradum exigitur ab ijs,quibus respub. vices suas regem admittendi & approbandi com- imisit: imperator. quidem Germaniae qui est summus orbis Christiani magistratus,& cui regesChri- stiani oes singulare praerogatiua tribuunt, non semel,sed iterum atque iterum, ad rectὸ moderanduiuramentis sacrosanctis astringitur, priusquam reipub. administrandae plena ei potestas conceditur. Eiecto enim Imperatori statim a Principibus Electoribus hae proponuntur coditiones: Tueatur rem pG. ri banam, Pontificen , ct Ecclesiam Romanam,cu- husit aduocatus as aequa Aliter dicat, paci considat ;&- auia res omnes ct priuilagia Imper3 conjirmet, facultates Imper3 neque distrahat nec oppetraret, neminem indicta causa proscribat,sed iuris ordinem in eosequatur, quo secus Dum erit irritum habeatur. Nec primo Imperatoris nomine legati eius iurant,ct de que seruanta cautionem imi poηκnt, literasque de ea scripta; obsignatas singuli tradunt electoribus. Accedit postea Imperator ipse Aquisgranum coronandus. aia statim arripit impre- .mas Imperij moderandi habenas 3 Nihil minus. Primiam enim magna pompa in templum deaucitur,&aliquantulum in diuino Christianorum
crificio progressus Archiepiscopus Coloniense,c5
64쪽
ι in nripva CR Risri AN Aruersus ad Caeserem coram infinita multitudine misas idem Catholicam seruare, defendere Ecile iam, ad lustrare iustitiam,tueri viduas ct pupitis, ct an honorem debitum Romano Pontifice vehi exhiberet ubi spopondit uctiis adinam conceptu verbii iurat, post ars L lium regreditur , nec adhuc Germaniae Imperatoris nomen& honore allecutus. Deinde enim nomine totiusImperit,principespraesentes Coloni . archiepiscο-pui interrogat alii de o obseqmm ei prae lare velint. quo promiso,inungitur,dc mox, Moguntinus o Treuire, sin sacrumium abducat. rbi diaconi morere itum is cathedra costocant; post certas precer Cotoniensis cum Archiepiscopi regis magmatum ei elatum tradit, annulumi issent eius digito acsceptrum porrigit diadem, , rero inularchiepiscopi tres eius capiti imponunt. ct inde ad aram
Wdducit u iterum iurat se facturum boni principis os tum de
tum demum, cim Imperatoria sede gocato, MNunti-ηu se uost, co legas ct ordines Imperq. ut ver o legitimo Imperatoricommendat. Haec veris tam magnifica& illustris achio,an muta tantum est ceremonia ad stultae plebeculae oculos perstringendos ὶ & non potius viva repraesentatio stipulationis factae inter Imperatorem & Imperium de eo recte Christianae, di ex legibus procurando3 Regum vero successio etiamsi quodammodo est haereditaria & perpetuata fere serie a patribus ad lios descendit: tamen nec illa adeo libera est atque soluta quin huius ipsius obligationis a repub. cum rege coli tractae luculenta praeferat indicia. Quemadmodum enim in Gallia, quemadmodum in Anglia vel Polonia, vel ullo alio regno defuncti regis illius in patris. solium assumituri Non qua ii sui sundi dominus, tuo .modo Turcaru princeps mortuo patre repente sine ullo inducente, imperium occupat ut bellico iure partum ita tanquam praedit alie- .
65쪽
γ o TisTAτz svρRA RECE s. π tii curator ab episcopis & proceribus, de plebe, edrempub. cape tendam liberis votis petitus, & in defuncti patris locum surrogatus. Sic enim Galliae xex in regnum inducitur; qui post alia quaedam lu-
culenta mysteria a luperioribus illis perparum dis Crepantia, ab Archiepis copo Rheniensi, in Ecclesia illa altari sititur S postulatur, ri Episcopu lectibrorumson eruci prualia ac nouisa, O cti tium debitum, Episcopos omnes Osingulos Ecclesiasque ita tueatur, quemadmodum os Pium eius requirit, quae quum rexi facturum se receperit &iureiurando firmauerit, tu deinceps Episcopi duo, interrogant multitudinem ρο-psti circumfusam, vitam hunc pro rege habere relint, quumque populus constensum sitium praebuerit, tu icor in Arciepiscopo rex iuramento quod regnitur sprius enim selos Episcopbs attingit) ad hunc modii se obstringit. I nomine Iese chri ti, puto Chri- .a
Ecclesia Dei in re pace meo prasitio perpetuo conseruabis iniustitias in omnii Dominum se iere.Tertio, rufam in omni iudicis exerceri . aequitatem. misericorsam , ut Deus clemens o miseri-
Aborabo o virili meo, ut ex omnibus terris iurisdictioni meae traditu expellam omnes quos Ecclesia haremos declaravit,quae omnia iureiurando meo rata facio. post vari s orationes Arctopi- scopus eum inungit,&sceptrum ei tradit,&diad i regale capiti eius imponit,& deniq ae in regalisi inroni possessione coli'cat: iiserte addens: Haec ommatibi tanquam vero e se itimo haerediolithoritate om- tri dipotentu Dei iam nunc traduntur,per nos qui hic a sumis
Episcvn Q alios Dei famulos; meminerisque sacerdotes mini τα tanto esse tibi magis honorandos er fouendos, quant. s. c um Psacrurit ri us appropinqua: re. Anglica.
66쪽
Anglicani autem regis institutio ita ad hanc sallicanam quam proximὸ accedit ut vel una ab alterasitille exprella,vel utraq.ab ijsdem authoribus con-sgitata videatur. Angliae siquidcm rex ad summum
a. - . Ο lmonasteriesi. altare apponens manum, a. uo. sacrosanctis Euangclijs relligios urat. seto a vitata reueremiam atque honorem omnipotenti Deo,
, ct a. Fcclesiae Catholicae, omini tris eius, sed turum populatus aequatae, ct abregaturum omnes ini vi leges ct inii stracoψuetudines. factis, mox Archiepiscopus Can- , tuariesi. cum vno&altero ex Proceribus ad populum couersus explicat illis regis iusiurandum, tu admoelum iuste & legitime se imperaturum est pro-Η.3- ε 3 t in populo quirit vitam tali principi se V lint pulicere eiusque mandatis obedire quumque illipa rere velle concordi acaamatione lignificauerint, ita demum Archiepiscopus eodem quo prius modo de Gallicanis regibus dicitur, gladium ei porrigit, cidiadema sceptrumque donat, & ad extremum, Sta
inquit ct retine amodo locum freni o iusiurandum
suum. & simul horribili communicatione ex parte omnipotentis Dei praecipit, hunc regalem locum ne a se
cendat ni id siter apud se statuerit plene obsernare, qua
adeo solemni iuramenta besaicturum recepit. Poloni quoq. regis coronatio codem plane ritu Derficitur, nisi qudd Archiepiscopus Gnesnensis ad. x. a lingula re ni insignia quae regi tradit, breui semper oratiuncula explicatius cum ossici j sui S quid ea rems. αν s. significetur commonefacit.Primo enim regis ad auo taxare Ut coronetur accessu sic eum affatu r: Quum b
die optime princeps,per manus noIIras,qui Christi saluat s ρ ra vise hac in re sun imur licet indunt, sacram v tionem ct regni in ionia sis siuscepturus, bene est ri te de onere hos , ad quod destinam aliquantulum moneamus. Regiam ho-
i suscipis dignita: .ct regenio deles populos tibi com-
67쪽
soris T A et E svFRA RE Gas. Unisi curam sumis, considera quod omnispotesas a De m Deo eo per quem regra regnantis legum conditoressi a decernunt o c. pro im post unctioncm quum gladium ei porrigit. a ope inquit gladium desiveral
rari sumptum per nostras manus licet indignas, vi e rameuo authoritate sanctorum Apostolorum consecratus, rega liter tibi conclum,nostraeque benedictionis ossicio in desensionem sancti Dei rectora diuinitus ordinatum, ad vindidium malefactorum, laudem verὸ bonorum o c. per qu- sanctam Dei ecclesiam,rii quesideles propugnes atque protegas. Vbi corona regali caput, & sceptro manus eius exornat,ad priorem, accipe inquit; oronam regni, qua episcoporum manibus capiti tuo imponitur , Inno-
niue patris o Fili j ct spmisancti qua sanctitatis gloriamo homum ct opim sortitu tuu interja3 significari; o perbam te participem feri minise' nostramu igii res . vi fl- sto cui itas tu intermibus P ores animarum intelligimur, ita 'ru exterius contra omnes aduersitates,Ecclesiae Christi, regnique tibi a Deo dati defensor existas : ad posterius sceptrum videlice accipe inquit in virgam virtutis at que veritatis,qua intergra ossicium tuum se mulcere pios,
tersere repro bos, errantes viam dolere apsis manam porrigere di perdere superbos, ct releuare humiles. O c.denio ueaugiistam halic corationis cieremoniam concludens,quum regem in sblio regali constituit, eodem modo Archiepiscopus hic Gncinensis suum Polonum quo R hementis Gai tu in ,& Cantuariensis A n- β. D. a rgium regem alloquens, sta sinquit) ct amodo retine ' Ireum tis delegatum per autheritatem omnipotentis Dei, o per praebentem traditionem nostram, omnium scilicet episcoporum caeterorumque Dei siernorum; ac qua rib clerum sacris altaribus prohinquiorem per Dis,tanto ei potennio in tu locis collyris honorem impendere memineris,quarenus mediator Deicthorninum Christas Iesius, remedia
68쪽
composita videtur reliquas Aristocraticas & Democraticas antecellisse: ad illas autem homines ne celluare quadam post a deuolutos fuisse probabile est,quum reges non publicis commodis sed priua, tis incumbendo,Vligentium cos expectationcm fefellitient tum enim nouis addita metis legum Magistratuum,Cosmorti, Ephororu, no definita initio regum. potentia alibi coerccbat,alibi penitus tolle, bat Id quod de Grecia c6ilat,de qua sic legim' apud Dionisium Halicarnassium , virum antiquitatis studio illimum, nec minus in politicis rebus vel sa-
i in Ha tum. OmRes Graec ea itates inquit ille)ώς- . io 1, erant, sed pote ica luam eoru nonnnyi abuti pol in te caeperunt, in rebus admini randii non tam rati
nem,qui insuam tibi inem consediari, regni taedio magna pars statum publicum mutauit, in leges ac Magistratus omnipotestate ac dominani ratione transcripta. Ergo penes rempub. cist itatum suum mutate de roges non tam ratione, quam libidine rempub. g rentes,ab eius gubernaculis amouere. ia auteni' Dioni ius de sola Graecia asserit hoc Cornelius Tas citus grauis adnio ludc syncerus author ad omnesia transfert: sic enim ille. Vetustissimi mortali tim,nstra adhuc mala libidine, sine probo ne celire. H-quesne poena aut castigaminbus agebant. At postquam pro modestia 2 pudore, ructambitio ingruebar prouenere .,minationes, multosque apud populos aeternum ma seruiit. Quidom atim aut postquam regum partactum est,' l ei maluerunt. Hae primὸ radibus hominum animissimplices erant,maximeque fama celebrauit Cretensium que
Minos, Spartanomnia quas Lycurgus, ac mox Athenien rumquas Solon perscripsit. Nobis Romulus, ut libitum erat im- . peritavit. Deinde Numa religionibus odiuino iure populum devinxit, repertaque quaedam a Tnao ct Anco. sed, praecipue Seri Tars sanctor legum suit, quibus etiam
69쪽
reges obtemperarent . pulsio Tarquinis aduerpus patrum factiones multa populus parauit ad tuendam libertatem θ rmandam concordiam. Ita Tacitus. Primo ergo ciuiles hominum secietates, unum aliquem Virum bonum, qui ius ipsis diceret Regem eligebant. is quum temporis interuallo degenerarer, α non secundu rationem aequabiliter, sed ex odio, , amicitia, vindici cupidine nique &facti se ius administraret, c*dem societates legibus positis quibus non recederet, eius p tentiam aliquantisper circuncidebant. Quum ne sic quidem onficio fungeretur, societates aliae eum nouis san monum & regularum vinculis starnarunt; aliae penitus tollentes, nouos magistratus eius loco stiGrogarunt Q omnia Cicero pereseganter& pe paucis ita complexus est. Iustitia fruendae causa apud maiores nostros, ct in Asia, ct in Europa, be- b. ne morati reges olim sunt constituti, Nam quum premeretur initio multitudo ab iis qui maiores ves habebant, ad unum aliquem confugiebant virtute praestantem. φή quum prohiberet iniuria tenuiores, aequitate constituenda summos cum in mis pari iure reii, bat . at quia non semper ius aequabile ab uno viro n- sequebantur, seges sunt inuenta, quae cum omnibus semper una atque eadem voce loquerentur. & at i bi. Om- d tabis. nes antiqua gentes regibus quondam paruerunt, quod
et imperii pronum ad homines iusti simos o sapien-
rissi nos deferebatur, deinde etiam posteris eorum prodebatur, quod ct iu 3s etiam qui nunc regnant manet. Quibuι autem regia potestas non placuit, Fed eam a se ηbiudicare voluerunt, non 3 nemini, sed nou semper uni. parere voluerunt. Ero magistratui subesse necessarium est & naturale est , & vitari nulla ratione .s epotest,quadiu viget hominum autua communio,
situlesque emens, vendendi, coducendi, locandi, . c
70쪽
de alij politici co tractus. at vero huic vel illi magistratuit seneri subcilla, sonarchi ς riserae,aut mixte, aut regibus,aut dictatoribus, aut cosulibus, id totuliberum est volutarium est,& populosii sententia quod suis arbitrantur cile rationibus utilillimum' seligente proficiscitur; quod prudentissima Romanorum respub. demoniirat. ubi quum Romulus prim bitiae legibus rcgnans abusus potestate pro ut libitumes at quemadmodum ait Tacitus in erat m, ide6que a senatoribus concisus in frusta, valde alienas let a regia pol state Romanorum animos &Dis . i. 3, tamen post alicuius temporis interregnum, in ubrorum rcgm iuium taedio ad nouum regem sussci ςndum propes tererit, Romulδque sex cuntinuat reges suffecissent quum iam potcntia regis in ciui- V. ' eaulis late Romana plus quam ducentis annis inueterasse Vth - set, in Tarquinio superbo post vigesimu quintum
m/η rcgni sivi annum, non propier male administratam
rcia pub. sed propter arrogantiam, & non accitos ad consultandum de rebus communibus quos resia' piab et dedisset consiliarios, nomen regium e ciuitate Romana spiaditus profligarunt. sic enim es apud Titum Livii in Alic regumprimus traditum apruoristumorem de omniis Senatum consulendisoluit, in
siluis con ills rempub. admini seruuit,bellum, pacem, foede- .ra,societates per se ipsie cum quibus soluit injussu populi ac Senasus fecit diremitque. Latinorum sibi maxime gentem coni liabat, ut peregrinis quoque WAus tutior inter clara e pet, neque hosFili modὴ cum timoribus eorum, sedas i- itates quoque Gngebat st . Haec vera causi & radix Dit,cur Tarquinium regem cum liberis, Romana ciuitas sempiterno exilio mulctauit,& aliam dein- ceps politiae Dimani assumpsit. Nam stuprum Lu- cretiae a filio 'riusio, non a patre rege allatum, neqρ patre ulla significatione probata' , sed patre in sciento