Praxis medica cum theoria. [Tomus primus]

431쪽

4oo praxeos Medica Lib. VI.

enim caput aegrotantis ad latus intorqueri debet,quin tum fieri potest, ut mentum humerum fere attingat. mox vena aperienda sine ligatura, angusto foram1nc secundum illius longitudinem sic enim facilius coale scit: & extracta sanguinis quantitate sufficiente,caput reducendo ad stum naturalem , sanguis plerumque sponte cohibetur. Attamen vulneri statim admouen dum est emplastrum a Gal. descriptum ex pilis leporinis, aloe, thure 4 3c albumine ovi con sectum,sicque fluxus sanguinis certo cohibetur Refert

Trallianus 1 .plures anginosos Venarum iugu larium apertione , se curatos esse; & Zacutus Lusita nuS oher. 89. lib. I. Prax ad r.resert historiam cuius

dam Hispani,qui huius auxilij beneficio,ab acutissima

angina liberatus est. Ad derivationem etiam plurimum confert cucur bitula sub mento scarificara, cuius ope curatam fuisse mulierem angina canina laborantem, refert Zacutus Lusitanus oh 88. lib. Praxis a miranduo. Non minoris efficaciae sunt scarificationes sub in Yillis ,, supra coillam altioribus plagis inflictae, quarum beneficio scribit Beniuenius lio de abditis morb.caus v. o. Nicolaiam Rotam a deplorata anginaliberatum fuisse; cuius integram historiam transcripsit

Dum praedicta remedia usurpantur,topicis remediis inflammatio gutturis & faucium oppugnanda est, ea que varianda ityxta varietatem temporum, ut in aliis infla nationibus: sicque in principio conueniunt re pellentia, ad gargarismatis formam redacta, ut partem inflammatam immediate attingere valeant.

Aquar plantag solani & caprifolij an. J. iij succi granatur. j ij. diamori iij. salis prunellae 3. j.f.Fi gargarisma. Vel ex decocto in hunc modum.

432쪽

Cap. VII. Dς Angina. 6OIy. Fol plantag. RCQx is, & summit. rubi, ana M. jomorum inmach 5- malum graninium cum cortice I granis contusum num Xa Osar rubr.Ρ. Fiat decoctio idib.j. In colatura di lue diamor.& dianunc a l.Ls. salis prunellae 5. ij. Fiat gargarisma. De gargarismatis hoc notandum , ea suspecta ei ε se , quia gargariza0do partes inflammatae commonentur , quae quiete indigent. Sed hoc incommodum itari potest , si gargaximiata in ore detineantur resii

pino corpore, citra Vllam agitationem, Ut partem anfectam contingant.

Sine gargarizatione Murpari possunt spiritus acidi salis, silphuxis, aut vitrioli, qui aqua temperati ut eorum aciditas ferri valeat , paulatim sorbendi sunt. Transeundυ enim per partem affectam , illius inflammationem temperant , & a ventriculo ad hepar & --nas translati,anguinis seruorem coercent. Quod remedium in Lucium & tonsillarum inflammationibus est

etiam efficax.

Dum gargarismata repellentiam pantur, laxantia& resoluentia liniment exterius ceruici admouenda sint, ut materia morbifica exterius ecio ςtur , et quc in hunc modum parari poterunt. olei chamomil. lilior. & amydesar. dulci ana 8- j, axungite gallinae & butyri recentis, ana j, si croci 9 . Fiat linimentum ceruici admouendum cum lana succida. Hoc linimentum dolori leniendo etiam conferre po xerit , qui si vehementer urg t , demulceri ulterius p0xerit gargarismate ex lache parato , vel emulsione q. tuor seni. frigidor. maior. vel mucilaginibus liqui φ Qx sem psyllij & cydonior.cum aqua rosarum extra', indito syrupo violaceo , vel diluto cassiae cum s lactis,aut decocta radicis attiaeae par x. Cc Transactu

433쪽

Transacto morbi principio,eoque ad augmentum de statum progrediente, in gargarismatis digerentia &re . soluentia repellentibus admiscenda sunt; quod fecit do statim d1e faciendum, quia morbus acutissimus est.

& passular. mundat. an. j. caricarum ping. num. xij tofar. rubr. & hordei integri, an. P. j Fiat decoctio ad.

ib. j. In colatura disi lue mellis rosac. h svrupi riolae. an. J. j. Fiat gargarisma Nota , quamdiu viget inflammatio , resolurntibuk dc adstringentibus aliquid repellentium semper esse ladmiscendum, ne pars ina natura mollis & laxa magis lrelaxetur, dcta ioni recipiendae magis idonea reda l

Exterius vero magis resoluentia admouenda sunt, laddito etiam nido hirundinum , quem specifica proprietate huic affectui conferre , Omnium practicorum consensu sancitum est lPulueris nid irundinum, & stercoris canis ieiunio Inacerati,inde j. rad. ireos Florent. flos cha-mOm.puluerat: ana 3 f. axungiae gallinae olei Elior. ana j j. cerae flavae parum. Stat linimentum. lVel forma catapli vis in hunc modum comp0ni lpoterit. ' . Nidum hirund. num. I. sol. maluae , violar. ana

M. j. rad. althaeae & lilior. ana j . g. ficuum ping ΡΠ iij. for. chamom.& meliloti, ana P. j. Coquamiur, Seontundantur ; deinde adde farinae hordei, se 1. lini &foenugr. ana 3. iij. croci B. j. butyri recentis,j. Ichamomit. & amygdal. dulc. am q. s. Fiat catadas anteriori colli parti admouendum. Interim etiam esegmata per interualla usurmis ut materia quae 4 parte affectaexudat, vel a capite dς suens ipsi adhaeresci t,sensim ingatur. l

434쪽

rupi ivlub. q. f. Fiat lo h. si tumor discutraequeat , & ad suppurationem vertat; quod plerumque quarto, Vel quinto die solet ae cidere, ea adiuvabitur cataplasmate praedicto, aliisque emollientibus & suppurantibus. Simulque in ore se quenter erunt detinenda , quae dolori leniendo supra proposuimus. Vely. Liquirit. ras & passul. mund ana L. j. caricarum

. dissolue sapae ij. Fiat gargarisma.

Vtile etiam est medullam cassiae recenter extractam

ore detinere, ut paulatim liquescens in gulam descendat, lenit enim , resoluit & maturat. Si tumor tandem suppuratus fuerit , quod ex sym-γtomatum remissione cognostitur,nec tamen is sponte rumpatur;aeger,aut aliquis ininistrorum,digitis in fauces immissis abscessum rumpere conetur: quod si fierinsen possit,aegri os per speculum oris valde aperiatur,& bi apparuerit tumor j alpello incurvo,quod bistorio vocant, incidatur. Rupta vomica aeger caput inclinet,no pus in pulmones irrumpat 3 postmodum vΙcus de-ς0cto hordei cum melle rosaceo , hydromelite, aut nometite, detergendum ; detersam aqua aluminosa siccandum ,& ad cicaIricem perducendum.

Alij candelam ceream oleo amygdal. dulc. illitam 7 sephagum immittunt, vi rumpatur ab G1S,quod ii obtineri non possit , cultro timeo acuto , Vertan demscalpello aperiunt. Alij oleo vitrioli abscessum attingunt, & mox pilam μ' que rumpitur abscessus . Arculanus cuspide ferrea ygRψinfixa apertionem abscessus molitur , ne alia oris

CC a. partes

435쪽

4Q4 Prao os Medita Lib. VI.

partes attingat. Idem remedium probatFauentinus ti verbis ; Accipiat unam tigntim sub ue rotisn m , incis, extremitate apponat ferrum acutum , cuiv longitudo sis D 9 q mitatis eqsanta eis mediolos di ii deinde bis

aperto ponendo lignam intra dentes agros4ri, acsiel eis a num x deinde pomai cannulεm tuam cum ferro ad locum apostematis , ac scindat : aperto apostemate, pronus. aeoliata

caput Vferius, ore Verto, ut meat saniis

Schenckius ex Douyneto,decocto agari abscessivini lxumpi asseuerat & sequenti historia confirmat, ab le odem Do neto relata, apologiae lib. 3 cap. i. Illustrii lmoliar Gabriesia Goufer Domina a Sauliono , cum angina Autumnali , omnium peris sit a detinererar , venu l memem legisse me apud istium ιib. 1 D cap. 6. agari . lcum occuri abs sus absersere , velforas materiam euois ea re ; statim agamicum in talleolas concisim inuecocto rad7cii , althra , sicuum, cum momento gingiberis , ct quarta, l Rrte Oini albi macer inai, addiri frustum de althaea, potionem agrota dedi , monuisque ne illam hiatim de vitrei , ει aliquod tempus in imis faucibus contineret , si haς potione luitam Abiria ere Deuel. Obse itur ag ota. Ime imis cum Hasermonem confero, ecce magna purit albi copia, tam': putridi ctgraneol mis ore reiicitur, ut filia q ad matrem cum priui adstabat, excipiendipuris ergo , nec optinato, pro graui ut iuspurissature , concideris animo reliqui custodes

magna corporis contentione suras proruperint I accWrηytalia, pu Henta detrahunt; detingent i, feninan alia, ut imφουν -- grauis odoris foed arem fis seu quadam depelle rem . qu4s blata adagrotam reddi , quam plane ct voci

Imatam reperi, ct ab omni visis periculo tutam , qia fruitur incolumis. Si

436쪽

pus ad partes externas quodammodo vergese vita ὀeatur, atertio exterius molienda est; quod se selieitctchristitis e resers La rancas , Chirurgia maioris doctri au 1. irin. D his verbis : quoniam bona ea omminatrio multum corroborat operasitem , ponam tu hoc ιυρση, id hi accidis in ciuitate Mediolani , de quadam D,

Mina ινά quagenaria . quima , qua uisannam phlegma ticam pasiebatur , quae totam occupauit gulam , intus st Extra', ita quod extra tumis max;mkr apparebat , ct tu,n hiis non loquebatur , nec poterat ira glutire. Cum essem Oocatas tangens pulsum , in ultima inmeni debit; -υ : tangens locum corruptum , sensi materiam tu profus

ri , ct cognoui quod potiust Daretur , quam e terius -'ostem , i et incerius rumperetur. Tunc mihi paratii raseris G, ct locum palpans eum digitis , iuueni hum-ram materiam inter mentum ct e gloreum , plusquam in alio loco congregatam , vulnus ibi feci Uofundum, per νοὸ de corrupta ct male foetente materi 'magna istartem extraxi , magnamque partem dimisi , quam tunc . euac re poteram . fecundum rationem cina uia quam Ustisi. Tune ava leniorem habuit anhelitum,pη usque fuit fortificatus. Gnc administratus ei ho-ώκει , per sulnus magna ipsius quantitas exibaa, tunci Veniam, ut cum argentea cannula, quaposita in ore to-

m vulnus transibat . sea cura reciporet ad 'sin necessaria nutrimenta : gulam totam , ct collum cum medicinis η - eantibus , ct residuam uiateria viaturantibus , cimcκ dabam , donee extraxi de Nulnere frustum magnum sic a materiae , faetenus , quasverret sicut quori intecti num , longum vnias maioris digiti quantitat qua quidem materia calore fuerat extraneo condera. θα sua remota , remansit locas sine foetore , ct ingra

vcepit maxime eo fortari. Tamen in continuam mun-- mua , ct Mcarnatiuis , cic trinatims vulnus

C c 3 optime

437쪽

Optime sigillaui , ct aegra fuit saluti pristina risit

Huc referri potest historia Beniueiiij , cuius septi l

mentionem fecimus ,, de quodam anginoso , qui cum ab aliis Medicis pro deplorato relictus fuisset; ab ebliberatus est protiundis scarificationibus sub maxillis &ipsa ceruice celebratis , a quibus multa sanies effv

Si ah cessus inllis in ore rumpatur , decocti, h. dei , aut hydrometite , ut dictum est , detergitur. Verum. aliquando ulcus sordidum redditur es tunc ad potentiora remedia confugiendum est , in

mel.ad l. V latura colluantur frequenter viceratae Partes ' Noe dedoctu es aceri sordido abstergendo plurimum conferet g attarmen si non sum atri advolstygiuro Lm-franci confugiendum est, quod mirabilis est esca- . . Vicereprobe 4eter , illius consolidatio molienda

est bolo arriana, cum melle rosaceo permixto ad se mam eclegmatis,cui etiam thus & myrrha utiliter addi poteruui. Fit autem interdum , ut deseruente inflammatione, rumor neque, resoluatur, nec suppuretur, sed duritiem contrahat ; quo in cain cataplasmatis emollientibiu & re luentibus curatio perficienda est , eaque Nhunc modum componi poterunt. Rad. althaeae' bryoniae,& cucumeris agrest. ana S . solamiuae,parietariae , Ormani, & centaurei min. MM.I.caricarum Ding par vi sem. lini & Renugrian -j j

438쪽

Coquantur, pistentur, di Vr setaceum traii initur; geinde adde pubieris hirma diuum combustarum , Sestercoris canis ossa rodentis, ana 3, 1ij silphuris vivix. j butyri recentis , & Ungiae anatis,ana olei methini ij. Fiat Cataplasma. Pro coronide aliquid dicendum est de Laryngotatomia , quae ab antinuis proponitur a neotericis

sus. Hanc probat Avicenna Fen Paulus lis. 6 cap. 3 3. Rhasis 3. Continentin

propras. Eandem potan Galenus ex A. plade, troductorio, cap I3 Ex recentioribus M. MI

33. se propriis.ma s--ne somin vlum re atur haec operatio Fropter aer i miae,quae Medicis & Chirurgicis impendet; dum rem di

post operationem occumbit; quod uiplurimum con-xingit,& mors operationi potius,quam morbo tribui-xur,quantumuis Medicus praemissio prognostico sese duerstim calumniam munierit. Adde quod in angina Valde periculosa pulmones plerumque affectillant , & multis humoribus repleti , Vnde plerumque suffocatio contingit ; & tunc incisio asperae arteriae nihil conferre potest. Quae aduertens pericula Hieronymus Fabricius ab Aquapendente, Chirurgus ς perti stimus, se hanc operationem numquam moll- lnm esse, neque eam a sui temporis Chirurgicis admi- C c nistratam l

439쪽

PRAXE Os

440쪽

De umorbis Iboracis

H o R A C I S mmmae comprehendi eam tantum partes , sua re stirn- -tiam inseruiunt. Licet enim cis in tho- contmratur; inius tamen assectus pecudiari libro, qui hunesequuturus est, evonen di sunt. In hoc vero eos t tum exponemus qai

respirationem Ddunt se partes respirationi insem Mentes frequentius infestant, quales sunt oram , pleuritis ,per neumonia, emnema, hydrops pecto-m, haemoploe, phthisis: quorum unicuiquetro pria capita destinauimus. Cc FCAPUT