Gabrielis Naudaei Bibliographia politica, & Casparis Scioppii Pædia politices, ut & eiusdem argumenti alia, noua editio, reliqvis omnibus emendatior curâ Hermanni Conringii

31쪽

n C ARiELis MAIIDAEI diceretur, qviq; e Secundam hanc pat tem Divi Thomae nescio qua de causae immutare, ac e fundo eius proprio abactam in proprium transferre VOIUM erit. Atq; hi sunt Auctores,qubs nunc memini,suis inventis ac Marte proprio, partem illam Philosophiae quae de mOxibus est non absque genio &inuustria excoluisseia . Supersunt alii, qyi videlicet propriis viribus dissidentes,aut alia

ratione permoti,non gliquid ex se prctu ferre ausi sunt , sed quae ab antiqvis

scriptoribus prolata fuerant excolere' duntaxat atque intellectu faciliora reddere. inales fuere, quantum ad praesens attinet institutum , Simpliciis

& Arianisclvi in Epicteti Enchiridiony& ' in ' in , nec non Augustin- Aciscar 3, qtii in Tabulam Cebetis , hic nuperrime & Iingua sua Italica ille vero Latina doctissime simul ac eloquentissime commentarins ediderunt.

V ru n in ejuscemodi hominum censu illa praecipue considerandii veniunt

32쪽

qui decem libros Ethicorum Aristotelis sciis lucubrationibus illustrandos

suscepere: quos inter primus occurrit Ensiratiorvi, Graece quidem cum Α- spatio, di nonnullis aliis editus ac Latine postea a Bervardo Feliciano dili genter expressus. Cui se Dar telis Hein- sit summi procul dubio viri diligentia

socium non ita pxidem adiunxit -- ἀπολ t in Rhodius, autpotius Olympio

dorus; talem enim appellationem in posteriorI editione consulto sortitus eli, Grai m priori ab eodem Heinsi, laeta Lugduni Batavorum, sub An binnymi nomine latens, nulla pastoritiae fistula nullaque aduersa acclamatione exceptus fuisset, imo verb avide a. cunctis receptus ti prolatus. Ab istis duobus Graecis ad Arabes deveniendum est, & consulendus Arin Rou. Ille siquidern praeter commentarios in Α-ristotelem, libellum etiam de7Ansmae beatitudine conscripsit, qxi ab Augustino Nipho, Philosopho Italorum omnium longe celeberrimo , haud pae

33쪽

G aRIILH NAuDASI nitendis quatilionibus illustratus, etiamnum hodie prae curiosorum manibus habetur.. Eodem vero propemo diris tempore, cum exorta fuissetScholastica docendi methodus , multi etiam hoc scribendi genere eosdeni Ethic rum libros explicarunt, aut potius in quinarunt; ut libenter dicerem , si tres mihi ex ipsorum numero excipere liceat , omni laude Re commendatio majores: nempe Albertum Magnum Divum Thomam. EgidiumRomaum,

qui minus paulo quam caeteri inquinate loquuti funi, iudicio vero,doctrina,subtilitate, adeo supra morem & fatum sui seculi excelluerunt , uis pauca demas ex Alberti libro de Historia animalium, nihil unquam eos inepte, ni hil non docte ac sapienter protuliste, unicuique in eorum lectione versatomani sestum esse possit. Et licet quIdam postea, ut Bis his, Gerhaiam Odo- Furi aevi, Duellini & alii eorum

vestigia sequi voluerint; istud nihilominus tam in aequali conatu , adeoque insta

34쪽

B132IocRAPH ' POLITICA EIeIici successu praestitere, ut longe a tergo remanserint in barbariet luto descetore una cum libris adNicomachum eo usque sepultiέ donec renascentibus tandem melioribus literis, & ab expugnatione Constantinopolitana velut alteram vitam vivere incipientibus multi etiam 4oruerunti qui hanc relis quarum scientiarum felicitatem ad disciplinam morum transtulere; partim librorum Aristotelis nova interpret tionet abii ,Lambinin, Perioniura partim etiam commentatione; ut F .er Stapulansis riadior adhuc & nonduplenὸ maturus , di Ar0rv It Byzan tinus, cuius pranM:ones Florentiae habitas non ab que manifesto. plagii crimine sibi postea vendicavit Donat s Accia, oliv. Sequuti sunt ipsos Ioachim Camerarim , & Mon rara: a quorum lectione nemo unquam nisi doctior recesia. Gmen Simonim Lucensis bene & erudite, sed in primum tantummodo librum Iaboravit. Ac Petra de-

35쪽

qui relinquorum instar iure haberi possent, sed tamen non absque eruditis Scholiis disertissimi oratoris Maro

Annonii Muisti. Queis omnibus cum nullos meliores aut potiones subnectere possim . reliquum esst,utad alios. qu i de OECONO MIA 2 ripseru nile vi passi a me con vertam. Totum vero istud negotium Ionge paucioribus, quam quod de Moribus insti tutum est , mihi absolvem

dum esse censeo ; cum quia facillimum

est ipsi , qui se ad Moralis disciplinae

praescripta Composueriti, familiam suae modum ac tegulam ponere tum etiam, quia res ipse minus arte valet vigetq; quam experientia & usu, ac hominum legibus moribus & institutis, circumstantiisque rerum temporum & actionum particularibus ; quas in artem vesmethodum vix possibile sit reducere. Maxime , cum viri docti & l:brorum scriptioni incumbentes, earum ferme

omnium ignari deprehendantur; illi vero qui frequenti exercitatione secreeta

36쪽

BI ALIO GRAPR. potirici: a Oeconomica penitissime calletnt,ut riunt plerumque Patresfamilias, Mercatores , Institores , Avari, Senes , ac uno

verbo holmines lucro potius quam diis dediti, minime omnium apti sint quicquam de illis scripto committere. ut proinde mirum non sit, qx od praeter oeconomicum Te pho itisine duos Aristotelis libros de domestica doctri ni quibus fimbrias quasdam attexuit Leonardus Aretinus, vix alius ex anti l . quis quidquam memoria dignum literis consignarit. Nisi forsan ad Geopanicos Auctores provocare velimus, cla-τonem,Varronem, piaudium,Columeliam

constantinum , alios. Sed ipsi partem tantum attigere, non totum nec ipsem quidem adhuc integre aut absolute, Nam licet Cato, verbi gratia,p raeceperit optimum Patremfamilias vendacem esse debere , haud emacem; non tamen admonuit, quid& quantum ac

quo tempore vendere oporteat, quod erat tamen maximopere scitu necessa sumunus autem nostro tempore Lu-

37쪽

dovicus Septi lius MedicusMediolane sis gloriam omnem retulit,quae exeiu modi tractatione sperari poterat edito per elegan4 libro de Re familiari. In quo ita minute ac diligenter: cuncta prosequitur , ut telum serme semper ad intima penetret. Quemadmo dum etiam fecisse videmus f - mum Carianum Medictim item ac Pa - tricium Mediolanensem, in suo Proxeneta, & Libris de Utilitate capienda ex advertas. In quibus non modo Dccultas artes palam insinuat,quae hominibus congerendae pecuniae studiosissimilIares esse solent, sed multa insuper flagitia detegit ac docet, propter qVT satius illi fuisset, huic se Horati praec pio obsequentem praebuisse-

Ex oculis.

POSTQUAM IGITUR AUTORUM EIUSMODI frequenti le

ctione meditationeque continua, im-

38쪽

BIBLIO GRAPH. POLITICA 2ς utris pIene fuerit atque informatus alimus Moralium & Oecon micarum irtutum documentis, gradum sibi tu-b viamque aperire poterit auspicatissi-nai ad Politicas dissertationes eorun-lem, quos iam supra laudavi, Platonis e Aristotelis. Cum null0s habeamus letustiores , excepto Legislatore San-stissimo Arse, aut qui copiosius & maiori arte ac doctrina gubernandae administrandaeque reipublicae formamaobis reliquerit , librorum monumentis consignatam Quare ab uno pulme tatam inis

zipiendum est, qui Dialogis suis de Le sibus & de Republica praeclare Omni fio Regnum & Rempublicam instituit; adeoque moribus &institutis Christi nae fidei convenienter, ut Divus Thomas in opusculo de Regimine Principum, platonismum in republica demoret. Ab illo vero licet om a ser- me mutuatus fuerit Ar poteus ; nescio tamen quomodo sic ista sibi propria fecit , magistri sui rationes praecipuas

39쪽

1s CAERigras NAuDAEI aut cIarius ac facilius proponendo , aut subtiliter & acute refellendo, ut nominus in istis quam in caeteris operidysuis manifestum secis eccnseatur,quanitus ipse Philosophus fuerit, quam elegans scriptor, quam acutus, quam plus ad docendum, quam copiosus ,

quam rerum omniam cognitione resertus. Et vero licet communi gravis- dimorum Hrorum sententia, multa

scripsisse dicatur, partim dissicilia atqi

obscura, partim etiam a nostris temporibus & moribus aliena; nulla tamen mihi videtur esse in eo dissicultas Rutobscuritas,quae non improbo labore acri studio ac crebra lectione per vim

catur. Si qua autem a nostra consue-

tudine in his libris videntur abhorrere, pauca certe ea iunt, &qvar ingeniosus & prudens Ioctor ad haec tempora atq; ad usum nostrae reipublicae facili negotioseaccommodare possit. Modo tamen apud se reputet, non hunc solis modo prudentibus, quemadmodum Platonem, sed catis etiam atque astutis

40쪽

am scrrpsisseapsius igitur octo libri sedulo evolvendi sunt , cum duobus Ο- ciStro a quibus nobilis illeFlorentinus idem in iPoliticis Aristotelis conatus est, quod Leonardus Aretinus in Oeconomicis eiusdem , ac Maphaeus

vegius in Virgilio, & Sulpitius Veru-Janus in Lucano. Sed quemadmodum nullus pictorum ea selicitate potuitV neris inigiem absolvere quae ab ipis Apelle incoepta primum fuerat atq; delineata: ita profecto immane quantum ipsi istis auctoribus distant, quos sibi ad imitandum proposuere. Legendi tamen sunt atq; etiam laudandi: quia qantum in ipsis situm suit , rerum pretiosissimaru iacturam sarcire conati sunt & desideriis nostris cumulum imponere.

Jam vero primipilos eapitales viros plurimi certe ex Antiqxis sequuti sunt , sed omnes ferme invidiosa vetu state, & Barbarorum in si diis,illa-

erymabiles urgentur ignotiq;, e cepto uno Cicerme. Cuius librorum sex de . ' B a Re . tib