장음표시 사용
501쪽
A. c. 1673 expensis, Vendantur peristromata Diluvium, seu PO de pars Cimeliorum; vendi enim ea potius quam invadiari opto; cum non facile inveniri pollit, qui tantam summam pro eorum invadiatione contribuat, facilius verb, pro emptione, etiam in Regno nostro invenietur. In supplementum ; Magnus Dueatus Lilvaniae, ex amore Patriae BC vinculo unionis, habet condictam contributionem; ec praeterea commmunem motum, praecipue debitum stibiidium charitativum. Spiritualibus non ausim esse molestus, sciens magnam bonorum Grum ruinam,
di deiblationem; impostibile tamen, ut ipsi sponte , ex charitate Christi ana aliquid non contribuant, ad publicam defensionem, praesertim quihus ampliores fortunae id concedent. Cum tali ergo exercitu, ec ad bellum praeparamentis, facile quisq; Ducum suscipere poterit expeditione salva sua gloria re existimatione.
Varsavia aI Iuni j. DE Μareschalco nulla notitia ex posta Thoranens. Tabescit cor
super tanto disordine, & tarditate, hoste interim, cum ingenti potentia approximante, ut hodierna edocemur posta Leop liensi. Leopolis prima praeda furentum; nisi Dominus custodierit civitatem dolor & terror scribere vetat peribit, ruinaque sulcis istuo lanas obruet Regiones. A Garo Moscoviae noti nisi novis implemur, qvbd Exercitus ejus aliquid agat sub OZovia, quod ad Co acocos & Tartaros imperi j sui mandata expediverit, ut terra marique sub Krymum confluerent. Conjunctionis nobiscum sui Exercitus extra
Tyram & circa Kijoviam subsistentis, spem nullam facit, suppetias nobis a Christiano, Danorum Rege, fratre suo promittit. Summe hic
esset necessarium numerosius consilium,& tamen unicus duntaxat residet ex Equestri ordine deputatus, Succamerarius Variavi ensis. Rex determinavit suo ad castra abitui seriam stam post S. Ioannem, cusjus nulla est apparentia , multo minus apparatus, licet id optas
rem, si recta ad castra, si vero Zamoscium cum Regina, ct
imbelli agmine, magis oberit; cum Exercitus ad Regem in prosXimo residentem per partes accurrere soleat, obsequij praestandi studio ac dividi. Bonuisium Legatum Pontificium petitione urgeo, ut pecuniam Sanctissimi convertat in sustentationem copiarum auxili rium, pro quarum aliquot millibus ferventius scripsimus ad Electos remBrandeburgicum, forsque expediemus Berotinum, Succamerar,um Variavi ensem. Imperator nullam dedit pleni potentiam Ablega is ad tractandum, nos tamen urgemus subsidia per nostrumResidem rem: Daroaeshi quidam, qui apud nos tempore belli Turcici interpres erat eorum idiomatis, in nostro Exercitu fuit sub tempus Combtiorum Varsaviae, computumque nostri Exercitus tulit Imperatori Tu carum,hinc forsitan Ablegatus noster ab eo est detentus. I egati Mol-davi, Valachi, item ab Ilanenko, dc Dorosaetam expectant hic adventum Mareschalci. Α
502쪽
ANDREAE O 2DωSΚI PROCANCELLARII REGNI AD SmPREMUM REGNI CANCELLARIUM
Varsav. 4. Augusti. CRastina die post audientiam Ablegati Moscovitici, valedicet Reagi Μareschalcus, pro die praefixa ad castra perrecturus, Prino ceps Valachiae seu Hospodar, per Legatum & literas suas suggerit consilium, ut aliquem ex praecipuis expediamus ad Portam, . qui non praetereat Haseim Bassam, tanquam plenipotentiarium Turocicum ab tractandum nobiscum, forte volunt nostram in effectum ideducere propositionem, in qua voluimuB ut Imperator Turcarum, daret potestatem Bassae; Rex vero ex parte sua delegaret aliquem cuauthoritate virum, Senatorem; suppetiarum nulla spes ab Imperatore, qui se gravi bello cum Gallo implicuit, ad quod prosequendum
invitavit pro consilio Generali bellico Bavaricum, Saxonicum, &Brandeburgicum Electores, aliosque principes imperijs aut eorum delegatos: scribitur pro certo, Bavarus Caesareis passum non permis surus, ad idem se resolvit Episcopus Dux Franconiae. Moscum suspectum nobis amicum facit, graeca fides, Exercitus ejus retrocessit sub Batorinum. De expugnatione OZoviae vani rumores; tantum ni meo Sirco processerat abacturus equorum Turcicorum agmina, sed illum Turcae praemoniti, repulerunt, caede illata Cosaccis, quin rum 6O captorum, IS ad Imperatorem, ad Husiarim Bassam mi Porunt duos, qui in Tartaris metum Mosicorum, & Cosaccorum disicusserunt: non desunt & alia insinceritatis, erga nos, Moscoviticae, documenta. Electorem Brandeburgicum non invenit Moritin Bero' lini; spem facit mittendorum inde IςOo militum, sed paratam vult illis dari pro sustentatione pecuniam seu Lenungi. Apafi princeps Trano sylvaniae in datis ad me, assecurat, Portam nobiscum pacem cono servaturam, salvis per omnia conditionibus tractatus, praeteriti anni, alias non; interim in prudentia supremi Regni Μareschalci luirimuconsiliit momentum, vel belli, vel pacis. Ablegatus Caesareus exhi- . buit Regi memoriale Principalis sui voletis redimere Scepusienses cist stam isse .vitates, profectis non facile responsum dare potero; licet enim Sigis rivisaracmundus Imperator Vladislao Jagelloni anni I Ia oppignoravit Sce-pusium, triginta & aliquot florenorum millibus, latorum grossoru Pragensium, cum pacto redhibitionis; sed postea successerunt varia alia pacta, Electiones Regiorum Principum Poloniae, in Reges Hungariae, matrimonia Annae liabellae, pacta de eliberatione Maximiliani, in quibus adjudicarunt nobis a saeculis quietam Scepusij posses sionem. Subscripta sunt postea haec pacta a Clemente VIII, a Lubho- vicΣ antenato moderni Ministri Status; favet nobis authoritas nostr rum historicorum, Naporuscij, Bielscij: alias enim etiam ad Russiae Ducatum,eum Podolia posset habere praetensionem Imperator nu-
503쪽
a. wJ3 meratis IOOD O flor: ut est in pactis inter Ludovicum Hungariae Regem: par aut major praetensio ad Prusiam, & nostra vicissim ad Silesiam. Qii idquid ergo rationum, & probationum occurrere poterit investigare velis, meq; fulcire.
CopIA LITERARUM AD SUPREMUM REGNI MARESCHAL, CUM A PROCANCELLARIO REGNI
Variau. I6 Septembris. DEelaravit Bonvisi hodie a Rege in Nuntium acceptatus sumininam a Cardinale Odesicalci missam 2 oo currenti moneta, re numeraturum ad aerarium Regni, quae valere in parte poterit ad captandos Liphos Tartaros juxta tuam dispositionem: profectus etiam est ante dies aliquot ad cailra Kolowski Fisicalis Nota rius, cum I Oo flor. ut mihi retulit Thesaurarius Regni. Rex tandem cras hinc movet ad caltra, sed lentis passibus, quia non nisi post dierum deeadem, Casinatriam perventurus: ego nullam habeo necessitatem maturandi iter, donec Rex Vistulam trajiciat; quem intra quatriduum assequi potero. Regina Casiimitiam deducto Rege, directura est vias versus Cracoviam ad Calvariam, opinor tamen fore, ut scutum hoc suum Rex non relinquat, sed trahat secum Zamoiicium. Μorstin vice praefectus stabuli Μ. D. Litu. iterum e peditus est Berotinum, ut instet pro subsidijs Poloniae dandis, ad prooportionem summae IOOOOO Renensium, quam Imperator Electori Brandeburgico pro festo S. Michaelis in eum finem se numeraturum appromisit. Quia Vero peditatus non posset tam cito ad Polona casstra pertingere, cum non nisi pro 16 praesentis promittatur, visum est, urgere expeditionem Dragunariorum dc Raytarorum, propter citius perficiendum ad castra iter. Imperator a nobis exigit, ut includatur suo tempore tractatui nostro cum Turcis, in quo dissicultatem non facimus, modo id permittat Imperator Turcarum: firmiter tamen id requirere, & negotium pacis dissicultatibus innodare non possumus. Proponit etiam Vienna tractatum colligationis, pro eo locu Variaviae, tempus de hyeme determinando; in quo tuum, alioruimque optimatum per literas Regias requiretur consilium. Tereia prospositio durior; ut assistamns Imperatori Christiano, si Turca contra dominia ejus IIungarica , arma verterit, pro quo resolutio sine te eL. se nequit. Ablegationes ad Regem Galliae, alto'; Principes, in disscursu inter nos agitantur, nondum tamen conclusiae. Faxint superi nos proprio Marte bella gerere, & super omnia justa & gloriosa pace. concludere, quod tui erit laboris & prudentiar. Lilvanus Exercitus metuo, ne velit circa Regis latus subsistere & otiari.
504쪽
COPIA LITERARUM SERENISSIMT REGIE MAIESTATIS
AD SUMMUM PONTIFICEM. De data in Castris ad Shaear,
Ρ tostula pedum aerumnis exercitum Regnum meum,
tot casibus cladibiuque, a compluribita retroactis an=m concust, Polonia, adhue ultimas exerit vires, S adversius eommunem ChriHiani nominis hostem, exercitum numero non animo inferiorem jam in aciem educit. facta es meiat alea, meo in ea Ira adventu Lgnisque quod bene frieliciter mertatDeus hodie in host sum motis. Ad Sunolitudem Vectram Christiana Reipubliea caput, es publicum Parentem bellisa hae mea destinata refero, ut benedicat illis anima 2 ua. Porro Regnum hoc meum, Rustia praesertim oris in extremam redactum vastitatem,sumptibus tanti belli impar, Sanctitati, Vestra eu- ,ue cordi esse impens s sagito. Lustravi exercitum meum armis, mirisque egregie instructum, quo numero Arein f ' validiorem Polonia vix pridem florentibus adhuc rebus suis habuit; Sed anxia 1neeura angit, ne di cultate, er defectu pecuniae, pro qua annona ped latur comparari queat, intra breve tempus laboret,ae dilabatur,eοmpertum mihi erat, quὶnsagranti qm, quanta contentione Sanctitatis V. praedecessor felicis memoria CLEMENS IL. Candia periculis succurrebat ac Principum Christianorum, praesertim Italia, auxilia S opes, in rem illius instula excitabat. Eandem mihi, Regnosi meo pietatem, E beneUolentiam Sanctitas V. declarare dignata est, nefidubito anima erit a Sanctitate Ura quantum periculum uniet WaChristianitatis, in Regni mei periculo vertatur, quam grave S indecorum foret, si promissa 1 eratase Principum Christianorum auxilia, Poloniam destituant, quam damnosum S irreparabile, si tanti
exercitus tanto sumptu collecti, os ue robur per incipiam S egestatem vacillet, aut pactione aliqua indigna N p iudicio P eum hoste transigere necessitate adigatur. Erit telebrata Sanctitatis P . prudemtia hune flatum rei Polona expendere, Erit ingentia apud ratam schristianum orbem meriti S duratura ad seram posteritatem gloria , defensioni Orthodoxi Regni, fidei sacrosancta propagationi, sans ctuarijs profanatis expiationi, piam siberalitatem prolixius impendi.
Ω-d eum mihi aliunde de 'optima erga me Regnumh meum Samctitatis V pollicear toluntate, tum ejusdem benedictionem, mihi ae exercitibuου meis exorans longaevum rei chrictiana imperium Sanctiaiati Verira apprecor,
COPIA LITERARu ANDRET OLSZONSΚI EPISCOPI CUM MENSIS PROCANCELLARII REGNI, AD CARDINALEΜ
505쪽
MQi 3 ad Arehiepiseopatum Armenomnitum Leopolissem, ex actis Cans . e ceum, et cum praecipua cura sis S Congregat Oni, ne nata meν wniente morae Archiepiscopi moderni terum ad Gi malicorum ero. Armees istabantur, ae unio illa tanto labore, S solenni dilis gentissem perfecta corruat, consultum deri, ad electionem Gadsistoris, cum futura suasione procedendum esse, sed cum allegetur με Patronatos Regium, mentem Regis explorari, expectaris Roma, re-
ibonium Regium, Eminentia Vinra mihi signi Pari dignata es, ego
libenter morem gerens voluntati minentia Vectra, allocut ι sum R gem, μου per id te .s, 6 s Majestatis, assicta valetudo, graviora negotia, iam non admittit, scripta autem in itinere isto e strensi, nulla penes me, vel Minturos Cancellaria exstant. curavi tamen fieri, anatione menica,jurisdictioni mea subjecta, privil gia etiam uermientia, quorum antiquissmum fuit, ante annos siexcem sos, nempe anno Isia, at Duce Rufa fgheodoro Demetrio concessum,mm primum in Rusita ineolatum impetravi'. Adpraesentem casium juras Patronatus Regij, se iunt Prietilegia Uladisai, quondam R Q onust 3388, in quo di*onis, Rex de electione Dipvi Armenii, C miri Magni, anno 1 o 3 Sigismundi I. anno ISO6, ejusdem anno Gic; ἄigismundi Augum eonfirmatis, Electi in i copum, rituι Armenisi Veneria: Georgij Armeni de civitate Leopoliensi, anno asca. Henrici, Stephani, digismundi m Madipat IV. relerita, erconfirmationes per Comitia Regni ratificata, ex quibus jus Sauthos ritas Rsum Polonia, ad Archiepiscopatum Armenicum Leopoliem sem clarι deducitur, Mah leviter faciunt, adprobandum idem jus Rogiam, communicata mihi, ab Eminentia V. connotationes, extracta
carum, qua in ber'nas Gracqσunitorum Episcoporum, ad nominatisonem Regis Polonia emanabant. . emini etiam ante biennium fi
riter ωm Rnias Gabriel Colenda, Archiepistuus ΡοAcensis, in Co adjutorem assumeres um Cyprianum Tochoms literas tonsim sui, seu nominationis Regia, ad Sanctissimum, nostrum, me proomovente ex taneellaria in faetorem dicti Zaehomsib, extraditas ae in essectum deductas esse. tauri m optimo erga saeram unionem examinanda hae inprimis duxi: n sit necessita, evidens Gadjutois in Archie seopatum Arsmeno unitum Leopoliensem, eligendi. n b ciat pro nunc muncri Sustragamus ejusdem Archiepise
rvi, Episcopus M ania, Leonti residens.
n proventus aliquos certos habeat Archiepi opus Armen s ,
quibus ipse, es c adjutor, Es Astruanem sustententur.eerium sit Archiepistopum G Clerum bolis eoilectis marω-rum, Armenorinn, Nincertis obventionibus sustentari, nullas autem
milias es bonasοι dotem, Ecclesiam Catholicam Armenorum Leopolia
506쪽
De jure patronatus Regh gAn onerosum foret multiplicari Praelatos Armenos, in una civi. Lontate Leopoliensi, eum charactere Epi copia An tantum duo templa ad praestens exint Armeno-un torum, num Leopoli, alterum Zamoseij, post tameneeum S ririliam a
An tantum decem sint Ecclesiamea persona, in toto Clem Am
An natio Armenorum ad exiguum numerum redacta sit, ditis psis, per hostilitatem Turcicam in Regiones Ottomanisaae, in Uerais nam, alios, qui tamenecum, Ja lovieciam, es alias eicitates Rus,sa incolebant. An hae natio mereatoria, cessantibus commercidis, mireptis prehostem bonis, ad incitas plani redacta st. An flectis Coadjutoris permittenda sit juxta morem, S jura
An eligi ρ it extraneud lingva Aranenica ignarus. An eo derandiis sit Theodorus Martenamice, natalibus Leo- poliensis, doctrivri moribus cultuε. An ejus Professio fidei stripto porrecta acceptanda. An expectandus reditus a Patriarcha Armeno, ad quem bene merendi de Leelsa Romana, bona intentione profectus ta rediturus Romam dieitur.
An Armeni sint boni Catholici bene fundati in Religione, mitismatis periculo coercendi.
An Missionarij Patres Theatini, lingiam tantum Latinam δε- eentes, es latino ritu in A mena Scelesia sacrificantes, fructum sN- ritualem faciunt, S an intentioni congregationis de propaganda fide eommodi instrviunt. An aliquod publicumstandalum in ista alicujus deprehendatur. Hac repente es breviter, innuere mihi mi um es sicio Illustrissimi Domini Nuntij Apostolici, ut magna diligentia examinentur , recte S. Congregatio informetur, ego judicis ferendo ab lineo, etereor enim stortem illam meam, quam pertinaciter adversam, ne cis quo fato, Roma experior: Informationes mea,projure Regio, ad Abbatium Hebdomisnbem, testimonise Epi evorum praescripto usu, luce elarioribus documentis fundata irrita fuerunt, quibus nee minimum attentis, contra Regis evidentistima jura, eontra decretum Illustru nid Apostolici Agarescotti, contra spontaneas agnitionesjuris Pastronatus Regii, per Monachos publicis instrumentis factas, eontra impructionem Canonicam, ab eodem Nuntio Marescotto, vigore estus sentientibus Monaehis Plenipotentiariis Hebdom ensibus, contam , eontra aeceptationem ab iisdem Monachis persona a Rege prasient ta, moia habitum assumeret, S religionem profiteretur, σμDUM S interesse habentis, pravia attestatione, per cuniculos per Manifes
507쪽
AEC. 16 3 suin perjurium, in nuntiatura Uust: Nuntii Ranuc j, eum flamma scandalo patratum, Monaeha Joanni Scires i, omnino per leges Patrias incapaci dicta Abbatia adjudicata es. De Andr0-iensi me.
am persionam concernente, jam tertium annum divexor, ructibus.
primor, Bussis Pontificiis primum in personam meam, mox post albquot dies in personam Monachi Theodori Mada as i contrarie ex.ινaditis, ludibrio, ue eontemptui exponor, in tanta curarum mearureole quas c absit jactantia) bono Patria, nec sine aliquo erga rem ibolieam merito, flumneo importunis lingetis implicor,gravissimis δε- musis, Erinjurijs asscior, labores S Iumpi s meos omitto referre. Sasiis id documentiolio unicu me ex Senatoribuου E Dialibρ Regni, Res
gem nunc comitari, castroruincomoda, viara fastidia perferre, nullo me apud Eminent. Cardinate Datarii , hae omnia res'etitu haberi. . summo animi dolore Eminentia Vra insinuans, ejusdem perram gratia Spatrocinio me totismum remerenter dedico.
ANDRE E OLMONSKI PROCANCELLARII REGNI AD SU PREMUM REGNI MARESCHALCUM Leopoli 26 Octobris.
ACceptis tuis novissime ad me datis, exnunc expedio ex Cancellaria ad Senatores, primario ad te deliberatorias, circa Ceolerius inchoanda Comitia. universiales ad Halicentia, aliaque castrensia acta Palatinatus Russae expedivi pro communi convocatione ad defensionem Regionum illarum, incursionibus hostilibus pro ximarum. Tribunalis Maret chalcus mihi scribit, aliquot profugos, qua equites, qua pedites a se comprehendi jussos, ad aliorum terro-xem judicandos. Ex literis Cetari per modernum Ablegatum datis, manifeste constat, nec cogitasse illum de dandis nobis subsidiis per
Romanoiushi, &Cosaccos cis-Borysthenenses; ignota enim non nisi suorum Exercituum allegat nomina, tera mariq; diversionem fa-Cere, animat nos, ut cum Exercitibus nostris ingrediamur dominia Valachiae, assecurans 6 tantummodo homines esse cum Hustia Bassa, promittensque deditionem Cameneci, & multa futilia, ad quae resiponsum ex Cancellaria mea, in absentia Litvanar, datum,
priini tibi patebit posta. Α Nuntio Bonvisi accepi, ad datas a me, catione Senatus bellici responsum, in quo spem facit, re hactenus
inanem I OOO scutorum. Agam Turci cum, iterato suadeo in castis detinendum omnesque relegendas literas, alias hic Leopoli mi mei praesentia famam; nec ullum poterit ei resiponsum dari, te, Sonatuque bellico inconsultoue poteris habito per literas Regis mandato ejus nomine iubere tibi reddi literas, reque collata cum Senatu beblico, ac Regi communicata, Ablegatum expedire: metuendum quo que, ne sit superba Legatio, & Principi contumeliosa, adeoque praestat ut contenta ejus i te prius intelligantur. Ablegationem ad Principes Italiae mitto nostro Residenti, cum instructione, ut nobis pec niario subsidio succurrant; & quia Imperator proposuit ut colligatio Principum tractaretur Variavi , etiam ad hanc invitantun Roma
508쪽
De actis tempore belli Tureisi 4 s
ad Sanistissimum adhibebimus Dapiserum Regni, non omittendi estiam Galliis, Hispaniae, alijque Reges, Principes, si fuerimus exi tra spem utilis, & honesti, cum hoste tractatus. Venit ad Regem a Primate Lupini petendo condonationem summae pro expediendis buulis, quae non Reipub. sed soli debetur Regi, ex declaratione Card natium, praestabit id Rex, crucula ab eo sinaragdina, donatus.
1 Olenne mihi semper, summe venerari meoque comitari sensu,
gravissima tua de Repub. consilia. Perpendo rationum pondera, manifeste mihi ex usu publico deducta, quidnam sentiendum aogendumque sit, ut Cona missio Leopoliensis penitus differatur, o currendo, ne Exercitus in ipso opere belli ad eandem, propter sua imteresse a castris divellatur, aut perspecta incertitudine stipendij, in , desiperationis & audaciae abrupta agatur: Comitiorum quoque, si cis j tius celebrentur, eadem esse poterunt incommoda. Si in tempore iidi scripsisses, aut ipse ad Regem tunc in proximo manentem excurris- ses, magni momenti & escaciae tuus fuisset sensus, nunc jam con- silium post rem, quandoquidem in praesentia Ducum utritusque gen-l tis, numerosissimo Senatu cum Chiliarchis Polonis dc Limanis consislium bellicum est finitum, quando deliberatoriar ex Cancellaria proin 'dierunt, quas tibi mitto; quando jam solum decendium ante incli andam Commissionem restat, iamque ex remotioribus Palatinatibus Commissarij, non sine impensis, ex Comitiolis sunt expediti; quando tanta sancitorum Comitialium transgressio invaluit. Universales Regis, populum, qui jussa interpretari, citius quam exequi novit,
Concitarςnt magis, quam suum effectum sortirentur. Haerent memoria Majoris Poloniae motus, ex occasione indictorum pro quaterna contributione, sub tempus CZudnoviensiu Comitiolorum; unde postea acrior lex contra Regem & Cancellariam est descripta, adeoq;
combinatio Comitiolorum sine Comitiis dissicilis est dc impossibilis.
Iam ergo non est id in manu Regis, cum praesertim ad latus ejus δε- , ius ego sim, unus nullus; ex Residentibus enim, Deputatis assignatis,
i α Ο cialibus Regni nemo comparet, adeoque consilium in tam gravi materia, sine consiliarijs bellicis, formari nequit, illudque solum tenendum erit, quod Respub. in Comitijs praescripsit: multi ex Praecipuis Senatoribus, praesertim supremus Mareschalcus Comitia extraordinaria quantocius in principio Ianuarii celebranda suadenti Clenodiorum jacturam, vix lachrimis non deploro: seducta est ReGi pub. informatione Thesaurarij, octo millionum valorem Gaetae Mogiae in Comitijs, referentis, unde visum est levioris damni millione uno aliqua vendi, ex minutioribus, non vero omnia simul tam ob
509쪽
eto prodigi, cui proposse unicus obstiti, sed non praevalui. Tot de.
Cora magnorum Regum, tot saeculorum opes, sacrum id aerarium, magna ex parte alienigenae, tanquam praedam Cymbricam. diripuerunt. Dedi tamen ad acta pro memoria posteritatis, meam, licet imefficacem contraductionem. Rex hinc post septimanas duas movehit Varsaviam: ego vero, licet mihi residentia Leopoliensis summo sit oneri, & dispendio, hyemare hic & Comitia celebrare peroptarem, tamen enim vel umbra Principis accenderet amorem militiae, hosti terrorem incuteret, expeditiones fiamates in ulterius tempus reservaret. Cancellarius Μ. D. Litu. ingenti conatu evincere vult, ut Comitia celebrentur Varsaviae, aliis Lilvanos ait, non acceptaturos
Ioeum Leopoli, nec Lublini. Fors expediret coaequationem fieri, ut tertia Comitia celebrentur, in minore Polonia, in hac parte M. . stulae.
ANDREAE OLSZONSKI PROCANCELLARII REGNI AD SUPREMUM REGNI NARESCHALCUΜ.
Leopoli Io Octobris. L Iteris Reserendarii Cassochovit datis, serventibusque Cance,
lari j Μ. D. Litu. persuasionibus inductus Rex, determinaverat abitum suum Leopoli Varia viam II Novembris, de hacque sua intentione certiorem fecit Reginam per Ephebum, praemonendo. ut se non fatigans viae incommodis, expectaret adventum Regium Varsaviae, sed supra modum debilitatae vires, & in dies gravescens valetudo, impedimento fuere viae, dubito enim ut in tanta ae- , gritudine possit ad destinatum locum pervenire. Forsan ergo ex necessitate faciemus virtutem, ut nos 1 propiore tecum, & cum Exercitu conferentia, non elongemus, de hocque cum Rege ago, ut iterum expediat pro Regina. Relationes Adrianopolitanas mitto, ab homine jam tibi noto. Haeret mihi memoria Legatus, sive Expi rator a Gihi, cui, quidquid dixerim aut scripserim, cum his concoris dat novis; utinam etiam successus respondeat armorum nostrorum, contra Husseim Bassa, si forte illi in vallis rigor hyemis molestior, dc intolerabilior fuerit, quam nostris in aperto campo, &, si hostis imclinaverit, se ad restitutionem ablatorum, ratione cujus, scripta mishi ab Episcopo Cra viensi, tibi communico, proponenda vero ab Aga in horas a te expectamus. Commissionis Leopoliensis, simit, ter Comitiorum dilatio suadetur 1 quibusidam; quidnam eis rescriptarim, constabit tibi ex annexa copia: judico tamen, & suasor ero, ut judicia, non nisi contra Retentores celebrentur, &hyberna ordineno tur, privatorum vero injuriae limitentur usque post Comitia, ne praetextus habeatur subtrahendi se ab Exercitu, ex opere belli, quod os pio, petoque, ut tu quoque Durali authoritate idem promovere v
510쪽
De actis sub temptu belli Tureici '
Ianuarii, Comitiola circa Is Decembris, sive, quemadmodum vos in responsis vestris ad deliberatorias suaseritis. Venit Leopolim Palatinus Culmensis cum eoque Rorenue regimine quatuor duntaxat vexillis constante, a longe comitante, allegant, ZOO homines regimini suo, ad castra expedito, i Palatino Pomeraniae, adjunctos esse, 2 vero in Prussia Tollimiti & Κrisburgi a Palatino Mamrburgensi detentos animo inducendi eos pro praestidio Elbingensi, conci a molitisones Brandeburgicas: metus eorum nullum apparet fundamentum, cum Μagistratus illius urbis, aliis timidus, & cautus de hoc aulam non praemoneat. Praestaret meo judicio homines hos, ordinatione tua, ut authorati sunt, ad defensionem Reipub. contra Turcam evocari: posset Elbinga primum sustinere insultum, aut a Gedanensibus ausxiliarem vocare manum: nec impune, hoc tempore, lacesseret Bran/deburgicus armatam Poloniam. Μisit huc Hanenko Notarium suum,& centurionem; quos Dymiri locavit: suasi illis ut ad te proficisces rentur, sed pro excusatione fatigatos equos obtenderunt, a firmando alios recta ad te esse expeditos; qualis nam danda sit ad puncta ejus responsio, tuum exquiro, & expero sensium. Causam necis Pireo, exculando Hanenhum, devolvunt in Paviloaescium. Licet Hanenlio summe demeruit, tolerandus tamen est Dymiti, & CZarnobyli ad distrahendum a tergo Dorocienko, si voluerit secundare Husiseim Bassam , aut diversionem facere incursione Vothiniae. Soribi poterit per eundem Cursorem ad Cetarum darique potestas Hanenko conferendi cueo, viresque sociandi, si in hanc partem transire voluerint subsidia contra Turcam aut Dorouenuo. Non dubito potiori tibi curae esse conservationem Exercitus, quam bellum contra Husseim Bassam; que frigora, tempestates & incommoda enervare poterunt. Promovendi krsan essent Exercitus in terras Valachiae & Moldaviae, ibique diis ponenda huberna datis clementioribus ad Valachos & Μoldavos universalibus, ut commeatus pro uno mense suppeditent, licet pretio ex parte oblato; sedes Ducalis, Iassis, cum summa tui nominis gloria. oppugnatio vallium hostilium dissicilis, cum jactura temporis, hominum, & ammunitionum, quorum forsan non magna copia. Quano quam ego rerum non ita gnarus, cum errare possim in supposito, se sus meos altissimae tuae submitto prudentiae. Aga Turcicus vix non expediendus esset, ad valla Husseim Basia, ne defectus nostros penitius perspiciat. Si ad tractatum pacis ventum fuerit, opto proponendam inclusionem Μoschi & restitutionem totius Iastyri, licet horum nihil futurum sit.
Leopoli 4 Novembris. S di tum bellieum non imperitia status, sed antiqua phrasi, in datis ad ite nominavi; frequens latinis vocabuli Senatus usus pro consilio; ut se-nxtum habere, habito Senatu, id est consilio. unde verbi haec elegantia,