장음표시 사용
631쪽
Sonuit laeto concentu sacratior Basilica, & mox plausibus immensis Patria ; ibnuere arcis, & urbis machinae festivi fulminis foetae cum p ludatus in auro solium Princeps inscendisset. Actum denique, quod in ta fieri jure deposcunt. Geminati plausus, cum S in Augustam CB sbrtem publico assensu paris sortunae insignia eodem loci, dieique defluxere, di est, idem, quod rara alias inauguratio, utrumque in throno, &COrona Principem reposuit, augustos conjuges. Excursum liberaliter in officia, & plenas ominum apprecationes, quas praeter Sarmaticos Proceres adventith plausus congeminarunt. Adfuit Romanae Sedis Leg
tus, qui Clementis X vota publico applausu deprompsit. Adfuit & R gis Christianissimi Legatus, item Electoris Brandeburgies & Principum Lotharingiae & Neoburgici, pluresque alii, qui inaugurationis pompam
suo munere, ac plausibus serenarunt. Denique dies hic, ut ejus fert c lebritas inter publicae laetitiae argumenta, & festivos ignes enluxit. Α sit sisdem ignibus nox Blida, nec sua caelo lumina invidit . Diem inaugurationi S secuta Provinciarum urbiumque Regno subjectarum solennis submis Ito, & Regio cultu in forum aulaeis coopertum desicendit Mi as, praevis flore Procerum, & militiae. Praeivit S. Persiae Regis Legatus, cum toto e Perside comitatu ad fastus illecebram sple dido. Publicum ad id in foro theatrum, ubi Principem recognovere urbes, publico stabiectionis testimonio eundem veneratae. Nec ingenia filuere, quae passim sui monimenta paginae impressa, manus Principis impleverunt. Vix unquam se doctior literatura tam liberaliter impe dit, non sterile utique argumentum nacta, tantum Principem. Evagatae per sinSula pane res, per quae virtus Principis sese circumegit, a qui-Dus felix calamo ubertaS, rerumque copia. Picturis etiam, sculpturis celebrara inauguratio nec suum Alexandro invidit Lisyppum, aut Apellem Polonia post impendio felicem, ab inventione feliciorem scalpentis coeli, penicillique operari .
Tertita Februarisi comitiis Rinnum distineri coepit. Auspicatiora his primordia, quam ut parem illis finem portenderes, Mares chalcum
legere, primae I ribuniti J conclavis curae, quem publicae voci moderari mos Patrius jubet: nec aliunde Comitia ducuntur. Dubio rerum omini locum dedit Electio quod plerique ejus muneris petitores. Et alia in omen infelicium tracta. Nam pax aberat, ubi pacis agitata conidia. Quorundam Procerum studia ut uiue efferbuerant, nec vergebant, ni
si in tristium praesagia. Quid enim a dissi s laeti ominis. Inerat dissidio
a personis auctoritas, quae Tribunitiam potestatem utrinque prensabat. Summum vetandi jus singulis Tribunorum, quos Provinciae in Combisi locum mittunt. His enim Comitiorum cursum sistere, & interced re vetando integrum est, lex pro libertate militat. Et vero libertas vocis primo pro legib' fuit, ne quid adversi per potentia iura Patria pateremtur, donec quae teporsi reru* labes est, vetandi arbitria no legeS dunt a sed diversia Tribunoru studia definirent. Hinc no raro libera vox sub hasta. Aluit malum ambitus, quem urebant dilata pleraque publicorum minnerum successoribus orba, & justa differendi ratio, a sublegendis maturius in minera, quae idoneos petunt. Rex velut e specula tum vota prospectabat, tum merita, quae votis deinde praetulit. Nec mimis Pri cerum paci studuit, cui mutua partium odia cessere. Quare comitiis spes jam exitus, quem tranquilla consilia parant. Bellum ac aerarium primo sententias optimatium commisit: Non enim pollicitis sat se in securitas, quibus tum ulterioris Daciae, tum Transylvaniae Princeps
632쪽
Relatio Comitiorum coronationis Ioannis III s99
pacis nutriit, ac operam salubrem Regno despondit. Ab utrobmodum decore pacis exegimus; a Moldavo per Joannem Κarvoscium Podoliae Pincernam, a Transylvano per Casimirum Gigam, qui demunon nisi cum bello rediere, sed nec a reditu, nec a promissis mollibus rei nostrae ratio dependit, a ferro exigere pacem placuit, & sancire a mis foedera. Decretus igitur in Othomatium lectusque miles. Sat ubrium vota sanxere, cum eas includerent numero, quo Alexander mrientem, imo orbem subepit, quadraginta suorum millibus fretus in immense. Primus & potissimus miles nastatus, hunc in bis mille nongentos, & Viginti redegere Ducum arbitria. Loricatae militiae signis dena virorum millia attributa, levioribus quae Vallachica vocitamus hina ultra nongentos & triginta millia. Accessere Raitrum signae sex
centis conflata; sclopeiarsi equitatuς vulgo Dramitelli) quater mille
sexcenti quinquaginta: peditum sedecim millia, quatuor Zaporoviorum, mille e jugerum vectigalibus. Accessere huic numero e fumali contributione Aodecim millia pedem is militiae: Auxit & Lilvania vires octodecim sui exercitus millibus. Si sola militis Gribendi ratio bella conficeret, in charta etiam bellici decreti conscia, debellassemus Alexandrum. Prospectum & de annona tot copiis, ne fames triumphum praeriperet, quae una magnis viribus illudit, & cipe absque gloriae simpendio armis, & Vita exauctorat. Centum millia aerarium profudit in rem penuariam, quae & peditem in castris aleret, & munianenta A cium, quas alioqui inter ousidia fames silbruit, ac equi Troiani intro recepti historiam se ipsa ceu hoste intestino vel auget, vel retexit. Et aerario in bella tunc provisum, sine quo arma fatiscunt. Ne tamen plura pessundarent regnum vectigalia, quae sunt quaedam hirudo fortunae civium Rex per mollia id tentavit; salinas, & poculenta in aerarii adminiculum traxit consilio; haec enim aucto nonnihil pretio darent Laviu quod Qtennia capitum & rerum tributa ingratijs praestant. Scripto tiam sententiam complexus, quae laudem civilis prudentiae facile tulit, etsi non vim legis. Usitatiora enim placuere, quae tamen usu γγndus non leniunt, sed pridem incolas premunt; nempe recentia probantur,
sed inolitus veterum amor nondum aboletur. Demum urgebat finem
Comitiis Princeps, quae ultra praestitutum processerant per prima diu, dia. Ne in moram traheretur curis permista quies, eam sibi n vitinas. Noctu, diuque producti Procerum consessus, thronum vix Regem dimisit. cibus, Qmnus , haud produxerunt moram, sed ademptu corpori, quod publicae saluti impertirent. Biduum tandem, gemina nocies continuus obtinuit is labor, donec Pascha finem Comitiis laetum indiceret. Mox noctuma, summaque diei celebritas curas publicas e cepit, imm* e Purpuratorum conclavi, in Christi resurgentis triumphos, quos arcis Basilica ritu Christiano, eoque Principe instauravit. V rum stlubrius exierant Comitia, quam efficacius. Displicuere Regni placita, dum per Provinciarum Comitia seorsim ventilantur; Origo mali, famae mali a garrulitas, quae aliud lege sanciri, alio per occulta iri consilia vulgavit; frustra arma conclamari, pace clam cum Ottomam inita; militis delectum alio votis destinari, quam quo Patria nemum offerat; non alium armis, quam Electorem .Brandeburgicum peti, sic nempe signa pro arbitrio inferri; sic quaeri hostem, & tributis oner xi Patriam. Liae Poloniam hic implevit error, lentamoe in barbari metientis interitum fecit. Fuere quos errori fundendo militasse fama re didit, ceu pacem spargerent, cum apud Vetirum auro eum bella n
633쪽
A. c. IOTO stratia emerentur, vincendi sipe nobis adempta sine milite, cui legendo fama pacis dedita intercessit; nimirum suae ditionis ratio vult diu alios infelices, quoci sit per aliena damna felix, per quae sitis commodis studet, seu ruant alia, perinde habet, dum sua stoet pergama; nec amboUM N. insonribus parcit, dum sibi parcat. Vera distulerit, an sequiora Dis hic rumor in medio relinquo. Domi tamen lentius in castra itiam, nec sat, in bellum ingens armorum tulimus, etsi summi Poloniae Ducis in rem Patriae, bellique aleam intensa imperia urgerent, indicto post C mitia cogendi exercitus loco. Moscuae auxilia nulla, quae toties iisdem artibus, deiurio foedata sese tenuerunt, quasi per Casimirum CZecta ρω ,ri mrissime incussa Sacramenti Religio, sed mamus Dux Most ait vita is Viae jam e Vias abierat, quem sero poenituit lusae fidei, nempe inter ii ι ultima ubi melius sapit, ein brevius mens humana. Qinn etiam hic illa Potono ne- ad extremum adegit dolor, quod peri si labem nova se per cumul e tis objecto barbaris abfre ope Christiano exercitu, totque abduci pedimissis in vincula ubi Divina durent, inter spurcissimos Mahometis
ritus. In se auctorem haec mala recidere, quae virium adminiculo removisset, cum fidem foederum Polono datum toties temeraret. MO hus hinc imprimis evaluit in Duce, tum spe evoluta salus. Labora animum studuit componere summus Relimonis illius Antistes Hi, sacro & civili ratiocinio usus; Α sacris orsus: Factum extra piaculi G--ἀhussa finia esse; imo intra meritum referri debere, praecautum armora minmercio sacrilegium, adeo , negata jure auxilia, quae citra flagitium os si fem nequeant. Plus noxae in datis inique suppetiis, nec damnorum m
tu noxam excludi. At latinis seu Orthodoxis qualis & Poloniae Rel, glo) hoc ipQ sacrilega praestat arma, quisquis pnaestat auxilia, quod haec
Turcis, Tartarisve deteriores faciat secta, quam tuentur. I tantis inquit, animo Princeps, per omnia, & Regnum sceleri hos inter dais. Nec civilis ratio facto Principis non adstipulatur, quis enim in se a ma efferat & auxilus contra suos militeit at Moseuae vires sibi exitio inurae, si Polono sint auxiliares: induciae, non aetemum foedus cum ibio ictum, quas hiennium 2lvat, & arma utrinque reducat. An ergo per armorum subsidia robur integrum Polonis afferas, quod paulo post 1ii Moschoviam effundat. Plura addidit odium gentis, & hominis M. Misis Sed nihil haec ad animi malaciam in Duce, & surdum f. . .. . praestabat, ad tam absurda. Dolor, inquies, morbum intendit, se siti, fati viciniam Dux magnus. Quare in supremae voluntatis tabius illud retulit, gravissime obtestatus, ut Succes1or amicitiae jura lanctilis cum Polono coleret, ac juratae . delusaeque fidei piaculum virtute ab teret, submissis p in Thracas viribus. Suprema potius haereant Rem
tum, quam prima, quae in exemplum ante protulerit, anxium de n Duri Ea sequi praestare, quam periurum. Tres supererant extincto filii: Theodorus e priore connubio natu maximus, annum prope decimum se tum attigerat. Is seeptra obtinuit, & optimatium consilia illuc spectabant, ut novercae vota luderent, quae imperium filio natu postremo devovebant. Adlegit haec auxilio cognatum Artemonem simunum imp Ariemovi, ri Ministrum. Promptior ad haec Artemon cognati sanguinis sortunam turbataeon consilio promovit; moriturum Ducem precibus expugyandum praes
Hi p -- giens, si pro pusionis purpura mater ageret, quin elandem postr: obtutui objiciendum, satis fore suffragii ad haeredem inromim amiram abunde indolem pro fili inauguratione, ac aetatem Regna hlandituram, quae ante alios daret, cui postremo vitam cum digna se
634쪽
ptris indole indidisset; nec aetati timendum, cui pro tutore, ae Im- impersi Administro ipse interim foret, rerum omnium potiturus, quo
ad aetas Principis cum viribus coalescat. Ita Artemon in rem matris, sed melius in mam. Est. tamen ubi spes ultra se ipsam non procedit,ac, ut cecinit ille; corvum deludit hiantem. Aberat sertuito materi aberat & Artemon, cum animam prope Dux ageret; at praest' aderat . . Summatum globus, qui Theodoro studebat . . Dunduntur suppli- .ces, dc lecto circumfusi Principem extingui dolent, quem immorta- .lem voluissent: daret id solatii orbitati suae, ut Principem diceret, cum sese terris aeternitas invideret, adesse hic Theodorum, quem in eam fortunam primo ediderit, probaret naturae calculum suo quae primo spem imperil cum lacte illi infudisset. Deliberandi moram eXtrema, - reces 3 anstulerant. Dictus Princeps, cum mater ad conclaVe adVO- at, minimo suffragatura, sed non ante admissa, quam maritus eXc .deret. Et facile is cessisset novercae precibus, cum dc Theodorus more hidior, nec ei fortunae par, ex quorundam Procerum sensu iniuria ob- 'liquo crederetur, modium vero natu Joannem a gubernaculis remo-Vit natura, quem visu orbaverat. Sceptris sic mutatis, Artemonis for tuna pessum sit. Dux novus avum ab Artemone mulctantum exilio . revocat, dc Artemonem pari fortuna damnat; triste variantis fortunae
XXXIVEIDEM NUNTIO APOSTOLICO IDEM 29.. Decembris.
Relatio, qua in Castris sunt acta ante Sps Coronationem ' . . .
Tuae preces imperia mihi. Facio ergo,quo in tua de me opi '
nione mini me fallaris, non tantum ut gratitudinem mean ,
non illa, qua m debeo; sed quam possum, tester, sed ut illud,
unde exultatPatria,gaudet omnes, fortuna quasi manu ducete ac praevit,pro lixius fortasse,quam vellem,tibi deferam,Patriae scilicet incolumitatem, Religionis integritatem, nostram esse perfecta . Constitutam prosperitatem. Actorum post Coronationem cum Scythis & Turcis sub Zuraaeno seriem accipe, ili nobilcum vetve, utque nobis DEUS Regem fecit, idem eum confervet. Turbidae in Molovia res, nil opis Poloniae spondebant. sed ne 'aliunde opis aliquid. operam Regi addixerant Tran*lvaniae, ac Mol-daviae Principes in pacis reducendae studia; sed aurum potentius com nis)aunistra Poloniam peroravit, quo bella in eandem mercari placuit. PaX edi belia renisgo exorari post aurum non poterat, nisi ferro, etiam Danubii ripae adimatum in nos orientem acciperent. Imbraim Bassa iterum munus, & bella repetiit majore apparatu. AEgypti, Mesopotamiae, utriun Asiae,& musis in. Europae vires illi in armis, ut haec confestim cogeret, coegit quae memtem exterruit, fama decretae in Comitsis militiae; injecta inv1tis in rientalibus militandi necessitas, ferrumi vel inepta bello apprehendit manus, multitudo pro armis fuit, & numero, in famam imprimiS cev . tatum. Plus Scythia terroris fudit. robur illatura campo, a numero b tem formidandum. Neque illam vim immanem diu tenuit ripa uti rior, quin per Danubium se citeriori Daciae inferret. Ibi armorum in
perium cum Vita posuit Imbriamus, ubi* non sat prosperum, cum R.
635쪽
Qi674 autumus illum paulo antea campo depulerit, dc aestas exuerit vita. Scheitan Bassa cum supremo hellandi jure successit. Hic lentius egit, ' donec Taurica mersonesiis Hanum submitteret, dc Tyras acciperet pomρυε ε - - lentior miles, nec e praescripto. Equitum signa nonda plena: peditum rariora, quae de stativis aegrius dimovit stieendiorum
frustracio. Modicae erant, dc adhuc sparsae imperio vires, quod Vastit Cura I uia tis metus ab impendente vino suaserat. Nempe ingessit novas D PFremiP- metrio D 1 supremo curas Russiae, & Vothbniae tutela, ne Scythae imminbus liceret aliquid in inermes. Nil enim sic Ducis animum, ut publica salus distinxit, cuius tuendae ardor ut ante supremae clavae aditum inpramordiis arsit, sic cu tanto munere auistior haec evasit flama. Gemius
illi tract' malo capiendo aptior vis': trans Tyram aureus hoc illi nomen aurea olim loci aetas indidit) niger alibi & Κuismanensis, utrius
mpiam vetare Tartaro Dux laborat. Quare Michaeli Reteumscio tris ginta Equitum cohortes cum gemina crisiacorum legione traditae, quas ad Tamopolim figeret. Hinc contra vagum Scythiae furorem istum Frisis. ω Russaae ac Vothiniae. Vltra Tyram pari stum eunt Paucia, ct haec clictis opposi. Michaele Zbrogek cubitorum Regni altero totidem cohortes accepitras ad Sinnistaviam defixas. Sic occursum Ducis industria, ne qua pes Va, lachiam tempestas illuc permearet. Inter haec non exuit Scytha ingenium. Primus in citeriora Tyrae furor, & in vicina Rohatini, ac Mhus.' Miat Dy-xhoviae. Illuc praedabundum irrumpite Vallachla Scythicum agmen,
div ρ μ' praedae modum habuit, nisi a ferro, quo miles Dymidech Magistri Equitum predae libidinem mulctavit. Ustia cladis Scythicae testis, quae' nostris inhorruit armis, ibi funerum hosti affatim, & captis Vincula
ferrum ademit: pars hostilis eadem vicissim induit, quae tot captis prae- . ter fas indiderati Vin stos rem Regis, tum Ducum atria accepere. Et alibi paribus hostiis orco litatum. Vrus Mureta Scythicus intulerat C men o e Vallachia commeatum praefuturus pontificio Tyrae ,& una BDItem Mogrodensium Tartarorum manus. Displicuit imbelle ad pontem Olbo . si βῆς- viri praedaec, amor in Vothyniam transtulit. Qua ivere, vastitas fuit &
sues hvilla, solenne post Tartaros malum: spolia, illatae vastitatis indicium fuere. Hic jam novi incipient triumphi. Mictaeli MeWuscio primum' Uri comitumi licentia D Uecit. Securos numerus fecit, & nulla de nostris fama, nec captata notitia. Sub noctis postrema inopino in eos imvehimur. at fuit praeter spem aggredi, mox expalluit cinpa, & animos Temisit. Turbantur subitis praedabundi ordines. Ibi a nostris actum, quod
Nere laese licuit, de injuriae jussere, pars hostium vitam, pars in vinculis
libertatem am1sin alios in amne Horino praeceps condidit pavor: paucis cum Uro Murra fuga e clade exitum concessit. A victis facile fuit praedam eximere, quae victoriar comes ad victorem transsit, ct capta plebs libertatem repetiit. Aliunde in constematos irruit Tatomis Procentinrio Gubernatoris Mec censis, ad minorem paucitatem redegit immi-: nutos iam caede barbaros. Juvat locum di tempus iastis inserere, non aboleat lacti memoriam vetustas, ct rea in emeritos oblivio. M Za-
Slaviam haec gem unde Ducibus Regum sanguini immissis olim nomε. Tertio Idus Julii sic aestus animorum incaluit, a quo noVa haec gloriae' messis e stratis barbarorum manipulis. Non impari laude ac Marte albet,. ... hi decertum, Nam Michesii Zbroetelinon una tunc effronduit laurus. aQ. - Prima ultra faginas silvas crevit, quo illum data imperia demoliendi
eois Mes, pontes immerant, ubi Scytharum cunei habuere obvium. Ab oceu
ais, si Tauricano nil formidinis, animi Inao in pugnam caluerunt,
636쪽
nec excubiae nostrorum praemista clade accepta metum fuderunt. Ο vios sat fuit iugasse, reliouum peregit barbarus timor: &tales ferro se subtrahunt, dedecore vigi. Plus ad pontem ab excubitore assim, cui tuendo adhibitus Dux Vallachiae cum quinque suoraim, duobus Tari rorum millibus. Ausus cum nostre concurrere, sed ausum castigavit caedes, di concursus in fugam desiit, primo irruentium ardore fractriCastra profugorum cum ponte, arbitrio victoris permissa, quae ad praedam nosti i militis, uti Dons ad flammas damnatus. Quia tamen hie flammae non cessit, quoa trabes inter & sublicas limus intercederet, neci ignem is humor aleret, securibus in pertinaciam pontis decretum est, quem palis succisis deiectis 3 ruina subruit. Non sat bis vicisse, tiam Camenerum victor terruit. Erupit inde confertior cum Thracibus Scytha, sed cladem in urbem retulit. Ita coelo propitio comes ubique nobis victoria, hosti probrum .. At vero Scheitanum Bassam prospera nostrorum, suorum stada pulsarunt, movit 3 pontis injuria non in vindicias, sed retro Dacis remotiora, tutior quippe sibi, quo remotior ab hostis vicinia timor, ibi tamdiu haesit formido, donec ingentes Haes copiae illam galeato lepori eximerent. Tantum animi Basia hic ad belluattuliti plus minuex captis infudit notitia, nihil adesse virium testata, quas Comitia jussere, imo Regno conditae pacis errore illusum, qui& arma indicta,& vectigalia abroget, vel retardet. Haec demum Sineitanum fama ad amnem
promovit, ponu iterum ' rae injectus, sed qui vix pedem ferret.
Cum Hano tota affuit Thaurica, si Metigeretum demas, qui Crime fium ditioni tutelaris; & orovia cum Sircone illam infestaret, per inducias parta securitas. Dimcilius jam fuit licentiae ruenti Menum, quippe effrenius insanit, cum semel furere coepit furor. Non deerat D cis supremi conatus, qui arma utrinque sisteret, atque huc spectabat honoraria ad Bassam barbariae ductorem legatio, quae induciis locum exbgeret, dum utrinque de pace acturos Proceres arena pacatior committeret. Verum nec auctoritas Ducis, nec pacifici Comitii fama arma, &furorem inhibuit. In Pokiniam se primo protulit. Stanislavia vim noextimuit, secura praesidio. Octo stipendiariorum millia locum firmarat, cujus tuendi delata auctoritas Joanni De march. Auxit praesidium ubciniae fuga, quae ibi a*lu reperit, & conscius virium loci barbarus i tactum reliquit, Podoliae infestus. Verum & ibi armatum praesidiis B rum, MedZi Zia, JaetroVecum, Tre via; nec abfuere, quae obsidio postit. Praemonita item a Duce municipia praedae obnoxia, arcium tuta peterent, 'cui imperio dum segnius paret eventuum intrepida, inor kovia, & Jagieinitia praedae simul, ac ruinae patuit. Non acris Divom, non profanis civium aedibus parsiam: in planum deducta omnia: Inde Treboviam Bassa praeteriit, nec nova placuit post labem anni superi
ris, nimirum & Imrax praeter Phrygem damnis eruditior mitiorque. Iaz ovectae affatim virium a se viristae rerum etiam ubertim, quas tutela arcis requirat: sed praesidem nacta, quem metus ante arma Pr stravit, nihil a praesidiaria manu oppositum, non ignes, non tela, non animi; in hostis arbitrium prona ivere omnia; patuitoue aliqua e pugnari, antequam impugnentur, metu scilicet munus nostium occu
pante. Nil mite deditis spondere licuit post prima anni proxime ev iIuti excidia, & quorumlita animi mollivus asperantur. & miti ingenio
efferascunt. Equidem hic deditionem extrema excepere: fortunae omni
um direptae, muri diruti, alia flammis abolitae demum ingens imbellis
637쪽
καi6 4 que multitudo in custodiam Ducis MoIdavi abacta. Profuit Joannem Karvoscium apud Moldavum tamdiu cum legati munere haesisse: is praestitit, ne vincta plebs alia impleret vincula,& ergastilla, sed ut Mol-davus mitiorem custodiam offereet misero servando agmini, quoad pinblicae pacis eventa nexis aliter consulerent. Surda inter haec vicinia, nec suae rei cavit per alienae exempla; potuitque oraculum credi, quod L Aliqua mu- ricen Polonus cecinit: Polonum damna suis cumulare damnis, nec inso tuniis lapere. Secutus primum fortunae torrentem Bassa exercitus h
tim secur stilis erator, & BucZatium, inde Jesupolim, Haliciamque minas cum viribus vertit. Par ubis securitas venturi haud anxia, quae tum primum sapit, cum perit. Par item terroris confusio, hoste campos &intima inundante. Foedum ultimis ubique remedium, deditio, hanc vero ea demim excepit fortuna, quam apud barbarum mancipia spe- rent. Pulchrius futuet vinci, quam vinciri, nam victo decorum est pu- inisse, quoad inter frenua cadat, vincto semitus diu insultat, S. ipsa durior fatis est cuique libero. Nihil sub haec opis affuit fumanti nostro Ilio; tardius stativa deseriait miles, & aberat calcar, quod stis pendia gerunt, dum emeritis penduntur, moram obtulit, & pax credi- in subdolo fallente Mercurio. Duci Moldaviae nihil in hiec turbida re- occurrit, quam ut postulatis, datisque vicissim pacis condendae visis ιν arbitris, reS cum AsiaticiS mutuo componeretur assensu. Durius id, Drimo visum, di periculi non immune. uis enim pro barbari fidespondeat, quam illi alere perinde sit, ac fallere' plerique igitur eam pro vicinia detrectarunt, qubd barbaris nil non infidum, & cipe inter
amica haec conciliabula vinculis pene locus fuit. Vicit tamen Patriae mor, & Decios Romae non invidit, quos Patriae fata ultimis ultro de- νυ nomia voverunt. Primus e summis Proceribus Ducum , sanguine Constam
linvs Dux Uitii Iecius Palatinus Bratalaviensis Patriam ante discrimen habuJ fuitque inter exempla, ausuris paria. Non repugnarunt alii post Ducis exemplum. facileque pari cum potestate Rex Duci addidit Georgium Melohureum Succamerarium Vlodimirensem, magistruequitum: Franciscum Κ ylectum Judkem Generalem castroriam; Thomam Karraevium Pocillatorem Sanocensem, Castrorum Metat rem, Petrum Telephum Pocillatorem Haliciensem. Stanislaum Dom-broidium Pincernam Uilnensem, & castrorum Lithvaniae Judicem, J annem Κarvoscium Pincernam Podoliar, qui apud Daciae ulterioris D Cem tunc agebat. Die'a munere haec nomina, rei tamen gerendae gloria plurimum hausit e mente Principis, quae responsis, & lilMvae m derata. Cognita quippe antea e Regali adyto, quae ingerere Mirb ba baris, quae effictim deposcere par estet; quae assenisu, quae praetereunda dissensu: ut effugiis obnitendum, ut decori publici, ac honestis pacis legibus insistendum P missi Breganas obsides e Turcis, ac Tartaris nobiliores, hos inter schestani Basta frater, & Murtaga BV socer Im-ni, objecta haec securitati nostrorum nomina & fortuna. Sed arma pri- sis minit populatio, &, quam supra retexui municipiorum ruina. Rege terrarum infortunia evocarunt: nam corneae sit fibrae, si que hax miseratione haud emolliant. Subiectus iamburgicae urbi campus castra accepit. Redditae castris vires Merescio Excubitori datae, post triumphalia reduces, nam quod vim immodicam traheret hostilis in D.- -- perindὲ securum fuit campo tantillum robur ultra credere, is h. is septem hic millia Poloni, Limani Exercitus tria recensita. Nam plinres heia impersi reverentia subduxerat. Cum his in campum, & h stem
638쪽
Retitis actorum sn eastrissub Eupatum εος
Rem Maiestas prodiit, pridem enim exili numero hinc in hostes itur. A. io
Datur tamen haerentibus aquilis in regni intimis imperium, quo in u- sim belli convolarent, quos interim residi Palatino Siradiar colligere, α una cum Duce Radrivilio Procancellario Magni Ducatus post castris inducere incumberet. Hic prima Ducum apud Rmem postulatio: h.. bellum di arma regeret summo ut Patriam jure, sic fortunam &Vi eo ada 'oriam in manibus fore: Coronatum quidem Principem lege publica tem is astis a castris eximi, sed pericula legibus moderari, novasque leges com morum dere discrimina, quibus Regni morem par sit submittere: eo rem demum recidisse, ut ille tantam vincere possit, qui aDevit, nem pe cui aspera laudem pariant semper, & difficilia nomine exuantur: nomen eum Regium pugnaturum , & Patriae pro scuto, pro exercitu fore, quod solum hostes non ram exanimet, famaeque Vibribus , ac Majestate profliget. Non multis perorandum fuit in causa Patri apud Principem praesertim publicae calutis, ac λrtunae studiosiss- quod Primmum. Citius persuasit periculi magnitudo, quam oriatio. Armorum puergo belli , curam accepit Princeps, ac inter Duces copias dispertitur. Dexteriori alae praeficit Palatinum Russiae, sinistrae Uilnensem Palatinii,
intimae Exercitus parti Palatinum Belinensem, omnes ex munere Du- Mnhaa . Ces, postremum etiam e sangrine. Mota in hostem castra XIII. Kalem D/m Ditiadas Octobris. Sat gloriae praecepit animi fortitudo, quae tantillo milite 'in ' Periculis occurrit. Transinissa dein flumina, ubici ob anni aestus immodicos vadosa: locus ad Zora unum oppido id nomen castris de- CUmιmUstriplus. Sinistrum castrorum latus vallum oppidi texit: dextrum mimnisit castrensis labor non improbus, frontem torrens dubio nexu ab hoste diremit. Hostem tertio milliario campus semovit. Hinc praelusum ab hoste minoribus damnis. Novitsam oppidum cepit, praeda hinc is., i primo, dein post incendium, cinis . oppugnata & Kalussa. Nobilius Ad Muὐ sudatum in propugnanda mynil ovia, quae fastoe meruit, nobis texuit am nurea. gloriae commentarios Iulio ad Mundam non impares. Civitas est non sine munitiuncula, hanc Turcae cum Scythis invasere, Qta popularbuni turba vim aliquandiu reprimente, donec submissa auxilia fatistenti, Peditarum ad Loravnum reliquimus, equitem cum Rege nox inde in hostem removit, & ad mlhe vocabulum vici, triente leucae a Wο- νia amnipnil ovia remoti ) ante diluculum statuit, ubi tantillum haesimus. Prae- η missa cum Signifero Regni Hieronymo Luboirscio I8 . circiter militaria signa, quo ductabant incendia Scythae indicium. Nondum is municipio adito palabundum Scytharum agmen invadit obvium. Stricta . utrini arma, sed nostra vicere, ibi in Tartarus prima Ditis victima fuit. Victis selemia, neces, vincula, fuga, hic assatim adfuere. Qui vim nisisam. cula induerant, Janoearos, & Spalitas equitatus hic Turcae, ut ille γ- γλ. lin. ditatus munitiunculae insistere indicarunt. Iidem vincti ad Rege misi νιν sh, .si, per quos Signifer plus virium imploravit. Andreae Modraescio P -Retm. cillatori Siradiensi datum succurrendi per auxilia munus. Signa equiis σε te si botum duodena Signifero trahebat, sed moram per viarum iniqua submdium traucit. Quare Signifer Regni ante suppetias laudem tulit, solus inclusum municipio Turcam aggressus. Valuit inopina aggressio, di per nisis M. hanc labitus terror; ex hoc ordinum inter hostes confusio, victi omnes qua metu, qua ferro nexi ducenti: ferrum bina millia absumpsit, relu viviis M.
quos abegit terror, novus, in persequendis subiit labor. Nempe fuga imbellium, sequacem Lubomi dii militem sub vini castra intulit, uti vix illi trecenti virtutis Comites aliis peregre hara enctus, nec Siradiem
639쪽
si Pocillatori adhuc e tesquis eluctato. Inde periculi siti Regem com nefacit vexillifer, & mox nova auxilia, propere deductae tredecim
cohortes cum Remigiano Sirgas koscio Gubernatore Letinensi, sed simul reditus datum imperium; ne temeritas esset, quae virtus Videretur. Ain
xilia segilius imperio venere, cxii dum Aquilifer Regni paret, Athan sium Mi ac nium, eius legionarios suo regressui pro scuto Opponit. Nihil non ex suo fortiumm more hic egit Athanasius, & si filios Hani hostium castra gregafim illuc impulerint, & Juxta Hanus cum Scheitano Bassa Acheronticum pene robur inveheret. Trajestiis r edie tibus nostris difficillior per angusta viarum, & torrentium, sed Athanassi virtutem dissicultas non excessit. Hic insequentibus gravis, &ausis cominus nocere fatalis. Tunc primum adfuit Siradiae Pocillator,& Athanassi vices, munus ue gessit, sat gloria perfuheti, & ad Regem
redeuntis. Major in momenta vis barbarorum Pocillatori gravior, qua nec Remigiani Stretai scii seciae vires sat reprimebant, & ille non e tra vulnus. Capti inter trajectuum ardua e nostris nonnulli, qu u omplures eadem dies aut postera liberos vidit, quibusdam captivόrii cum hoste permutatio libertatem dedit. Sub haec ad Vicum Dolhereia plici serie Rex equitatum in aciem dispertit, iidem qui ante alarii Duces, idem medius, sed desultorium agmen angusta sepium Occultarant, dolo opportunius moliendo, ibidem tormenta operiri jussa, dum res usu hujusmodi procellia posceret: at siluere tonitr' many sinceret, hoste regredietib' copiis sistere. Jal vico intinebat barbari hinc planis infusi, illinc cumΗani filius,collibus tumulis nVicissent ipQ sui objectu,si multitudo bella conficeret. Occursum utrique lateri e nutu Principis. Sinistrum latus vini filiis opposui astellanumtamenecensemSi inicium,dextru Pra M'vigilum Jumis impetere.Uterj cu Legionariis in barbarum agmen irruit, reliqua nostrorum acie pares animos illuc ferente: sat fuit haec se na, ad turpem hosti catastrophen. Nil pene is attulisse visus prarier a ma, & numerum, quo imminutus retulit ciun fuga novum dedecus, si cuius fugaces copias Polonus tota imprimis acie, sed fuga hostilis aciem cohibuit; suffecitque plectendae Palatinus Ruffar, qui vias, & trajeetias obvios caedibus coloravit. Jam & IIani filium inter captivos sors belli redegerat, sed illi per tela carilesque suorum parta libertas. Paucos capimus inter praelia, nec otia tunc Poloni militis ferrum amat. Verum haec arena inter nobiliores Murgas, Agasque discrevit, quos melioris fortunae Tatio neci exemit, non item vinculis. Hos inter Ni Bey siaucius, frater Murtam BV, qui sororius Hani, & obses Meranos missus. Tandem imsequentibus fugitivos nostris praeceps in occassim dies receptui signum dedit, sed aegre signo ac imperiis paruit paruit tamen, ne Violata imperii maiestas laurum detereret rediitque victrix acies in castra ad Z ravnum sita. Acta husius diei qui etiam Polonos Proceres Pacis conciliandae munus indeptos castris barbaricis intulerat Balaam gravius perculcte cujus aditum nostris vetuit nuntius, qui in OmIoviae acta nostrorum in Tin cas felicia tulit. Prohibiti aditu Proceres, & Scythiae Turtaeque vires in nos Basiae imperio actae pacis ope, ac nomine pene inter latasta abolito. Nox interim nobis per pabuli equestris curas distrat , nec non graviter id actum, quoad misista noctis sinerent, pr fuitque labor, quod plusculos dies nox illa aleret, quaesito pabulo dives. Invidit copiam hostis,& igni addixit gramina, ct granaria etiam in Tu
cam injurius, cum nobis noceret, ut stenile Tum n carius constaret,
cui nonnisi peregre quaesita a Scyllus sceni copia succurreret pretium ,
640쪽
rapina remotior augeret. Scenici deinde successerunt dies, cum hostis adi a. I 4ma duntaxat ostentarent, & opertos copsis montes trans amnem SWi,sam at arenam refugerenti Opposita a Rege acies, si quid barbaries intentaret. Sic dies iniit priori cladi proxima, sic exsit, Vespera se nam inanem concludente, & acies castris restituente. Iterum postri suh. die hestema repetita scena, nec audacia inerat numero: velitatio tam tum diem distraxit. Polono tamen non indulta in castris quies, quibus fossam & aggehem dies eadem circumduxit, traxitque in partem operae noctem labor, ubi Tyras obtulit vadum, aditus militari aggere petitum- si fraque viribus praemunitus. Par caeduae in usus communes sylvae, quam ει ηρη tus castrensis haud longe dimoverat, tutandae studium, hanc vero loricae terrae aggestu validior, & pedite minax securam reddidit. Molis etiam aquatilibus data securitas, nam minima non praeterit labor, quae in com nume proficiunt. Quin & ausu decoro illustrata dies, nostratibus Cosi eis clam Scythas inter penetrantibus, & indidem captos in hostilium moliminum indicia trahentibus. Auctior deinde noster miles, dum Manis- ως Iaum Konecpolium Castrorum P Iidem accepimus, non solum id n men, sed equitum peditumque signa simul Muxere, quae bis mille ubri armaverant: Mox mille alios intulit Chelmensis SatraI,a cum Gener ii Zeborscio, pluribusφ e Polono ac Lilvano Marte Heroibus. Laetior hac manu Polonus, cui nulla non idoneo triumphis virtus, sed minor etiam grandes exercitus lacessit, & campi Dominae moderatur. Pupugit Hanu haec auctio, hinc eius impotens in suos furor, quod aditum non vetarent excubiae, segniusque irent in adventantia signa, quam haec in eorum funera, sicque nec vincerent, & vires sinerent intendi, quibus vinceremtur. Latius deinde aciem hostis explicuit. Turca ripas 1Witiae oppleverat oppansis late tentorsis inter Scythas confertos medius: nempe hinc πώ nad ostia amnis excubante Sullano maiore, ciun Hani filiis & Schyro Belo, illinc Hano cum Nudarim Sullano, turmisque recentibus Scytharum inui quod pharetras insueto aliis more portent Jaman Sayda vocatur, ut barbarie nemini cedunt, sic bellicosa virtute caeteris praestant vino pnaevalidis. Sic deinceps dispositus Mavors barbaric'. Opposui ' cie, quaeia toties aemulas vires terruit. At hic etia hostis pene spectator, noactor: pati maluit, quam agere fortia. Scythas tamen impulit pudor, & cisanin Witin promovit.Distinuit illos imperata nostris velitatio,& legionusingulae ultro velitaturos submiserant. Sub haec tripartitum a ea in Viniam. Getas immittitur: hinc Athanassi Miae vij, illinc Michaelis rim2ek: Mι. medium agmen signiferi Latitseviensis Wrono-ki, Lomzensis ZWiem Echo fri uterque hic loricatae militiae Succenturio) impulere. Actu fortiter, nec selicium turbata series. Pars hostium selopis, & igneo
Marte extincta, pars ferro succubuit, reliqua colluvies ultra amnem , transgredi, sed vetita abrogavit ardor. Patuit tamen, quanta vis im- urireriis inesset ab exili quidem, clade tamen: nam exegit poenas vi
ali imperii sertum, captus cum vexillo aquilifer Dymidechi)sa
Cios aliquot arena, alios non citra discrimen dimisit. Nimirum lunae quaedam ex itire reverentia, praestat* illius parcior usus, sed tu- a. . tior certiorque. Adhuc & postero clie scenae priori locus fuit, tota cie se se campo intulit Oriens. Auxit priora spectacula usitato praeliis more pompaque, sed simul miscuit dolum. Pansa vexilla, & carmen hastarum clanico datum: dolum ficta acies, & in Qeciem diducta im uxit. Nam partem illius cameli impleverant sessore vacui, quibus tamen appensa militaria signa per speciem ingentis militiae. Nec ultra scena