장음표시 사용
721쪽
A. c. r676 ditus 22OOO talerorum effetentia, ita ut praedictos proventus 3 redits sive pascua licitum esset cuicunque in arendam Iocare, sine quavis vicesRegis dependentia. pro reliqua autem parte reditus annui scilicet Ia O taleroru debebant adhuc vice,Reges Neapolitani exdividere adaequata & proportionata alia bona. Interea successit mors Principis Neoburgicae, qua subsecuta Rex Casimirus repetebat supra scriptas provisiones, quae non serviebant nisi ad vitae tempora sororis ipsitus Principissat Neoburgicae. Tandem nescitur quo cassistetit paetum ut princeps Neoburgicus perciperet tantum tertiam parotem provisionum. Ruris cum idem Rex CASIMRUS post resi, gnationem, in Gallias per ditiones ejusdem principis Neoburgici proficisceretur, hospitando in domo ipsius donavit ipsi medietatem earundem provisionum usque ad viip ipsius tempora, qua gaudebat stante matrimonio Conlartis sup Principisse Polonie. Et sic usque in
hodiernam diem princeps Neoburgicus percipit eam medietatem. provisionum γε eficit IID O taleroru. Secunda vero medietas o tentu litis & prptensionum variarum in thesaurum Neapolitanum comportatur. Illa vero residua pars I2ODO taleroru, pro qua exdivis dere debuerant certos proventus a compluribus annis remansit imsoluta, quam thesaurus Neapolitanus refundere tenetur una cum summis originalibus.
XXXVI M. i6 6 EXCERPTUM EX LITERIS ANDRET CHRYSOSTOMIZD
mitiorum post eandem habitorum evenerum.
UT in relatione priore dictum est, serio R m belli, quod
cum Turcis prae manibus erat, pereensis rationibus & m
mentis decrevisse, se ipsum in persona tanto hosti objicere: ita defacto hoc anno Patriam miseratus Princeps in hosticu profectus est, etiam proprii capitis obiectu si ita coelo visum esset eam tuiturus. Comitata fuerat Regina Principem Javomuseam usi ; unde hoc contra hostem movente, ipsa Varsaviam se transt id; credo, ut si quid adversi Regi imminere audivisset; facilius coacto illic consilio discuteretur. Via ea propemodum illi fatalis fuit: nam parum aberat, quin ex pavissimo morbo vas brodae extingueretur equo laetium est, ut postmodum ex voto Patribus ordinis Praecitatorum Ecclesiam de Blido exstrueret muro. Substitit inde Ja viae, dum viresct pristinum vigorem reciperet: at non diu ibi demorari licuit; quod comperisset Turcarum & Tartarorum potentiam gravem nimbum exercitui & Regi incumbere, imb velut obsidione cinxisset unde tam manifesto periculo anxia accurrit Vactaviam, & ad Virgines DEo sacras de Visitationis nomine dictas divertit. Casiis tulerat, ut tum Variaviae praesens essem; quare quantocius me advocato literas ad Avunculum meum dedit; impense obsecrans p starem id illi obsequium, Primatem ι quam celerrime possem, deducere pro com
722쪽
ssio, od iacto opus in tam praesenti discrimine Regis & exercitu- a.C. γε
um undita tam arcte cinctorum ἶ ut Principi Radivitio Procancellario&Campiduci Lilvaniae se cum sua divisione conjungere non licuerit, necesse habuerit Leopolim remigrare. Obsecutus Reginae sum, nec minuS Avunculus meus: quem enim tantum periculum non adverteret
in capite unius, omnium fatus vertebaturi Vix perlectis literis Skiernie-viciis Variaviam festinavit, duabus circiter horis cum Regina coli quio habito praesentem Senatum satis copiosum complures enim tum Variaviae domicilium fixerant ) ad suum invitavit palatium; ubi explicato discrimine & male ominatis consequentiis, praesertim si quod averteret DE per adversiam fortunam cinctus obsidione exercitus,& Rex ipse ad Zoravnum cladem acciperet; requisivit quid facto opus esset y explorato Senatorum sensu & rationibus, prout cuil occurrerant in tam ancipiti articulo, tandem per verbum placet conelusium id, quod unice Regina optabat: ut Avunculus meus tam evidente & irrefragobili necessitate adactus, pro munere Primatiali in rem & favorem Reingis ederet literas restium, communem motum indiceret, ardentissis misci insuper verbis Palatinatus accenderet ad dandum auxilium Ui cto Domini & exercitibus eius periclitantibus. Extorserat equidem tam certum exitii Poloniae discrimen merito ea iniiversalia an enim consultum nollent capiti membra, Patrii nati aegre nihilominus tulit re dux ex hostico Princeps usurpatam potest em, manifesto argumento inde; quam Zelose Regibus Polonis ea jura tuenda sint; ne quis etiam Primas praesumat edere universalia: siquidem haec a meo Avunculo γdita in praesentissima calamitate arguebantur. Pluribus hic non ago de Toraunensi expeditione, quod alibi satis de hac re a me tractatum sit, quo lectorem remitto: quare nec decretum ibi tractatum repeto, ad quε
missarios fuisse Principem Constantinum Wisiniowiecta Palatinum Belis etensem dc Joannem SEumowski Thesaurarium Curiae Regni insinuavi. , Defiinctus periculo & bello Rex videns se spe sua seustratum, qua de agrario peditatu conceperat; impulsus praeterea promissione & verbo in Coronatione data de futuris intra breve tempus Comitiis, expedivit Oniversalia pro ijsdem Varsaviae habendis; cui jam venienti obvium perrexi usi, ad locum Konina Wola disium repentino in via hac prope modum casu sublatus: nam equis per furorem in avia & lignis imp
clita carpentum rapientibus aegre mortem evasi. Causa itineris fuere
praematura Hieronymi Ollaowski Regni Subdapistri Germani Primatis fata. Is fratrem visitatum niemieWicios advenerat; cum gutture Iaborare coepit, & vix in quartum diem protracta affectione on des Etam Medici & Chirurgi vena enim aperienda fuerat) cum ingenti dolore Avunculi mei, utpote unice dilectus inter mortales esse desiit. Testatus id animi sui vulnus est Primas obsignata membrana, quam Petro Dunin Soc. I. Religioso apponendam corpori comisit: qui priusquam id exequeretur, ad me cum illa charta venit. Aperire illam ob
multas rationes tiun nobis occurrentes visum est; verum nihil reperimus praeter hanc intaiptionem; Andreas Olego Cini animitiis moerens de obitu mitris sui anno 16 posuit. Hic obitus causa fuit mei expediendi in occursum Regis, ut duo impetrarem privilegia pro Palatinatu vensi a decessu Alberti Lipat vacante: unum quod praenominatist stam titulo ad sepulchrum servire posset frenum foret: ne Petroi la domo Wolutiana Palatinis Ravensis post dictum Avunculum meu per levitatem alicui, quod verebatur Primas nuberet, indubie per eius modi
723쪽
C. i6 6 modi connubium reliste proli & sat amplis bonis obfutura: gemina mnim supererat soboles Andreas & Sophia, ille postmodum Sophiam Κ necpoliciam Castellaiudem Bractaviensem duxit, quae fatis Conjugis siusuperites ad secundas cum parente meo transivit nuptiaS: Sophia vero neglecto Sigiimundo in Crushyno Donhosf Succamerario Wieiunensi, deinde Thesaurario Curiis Lituanar, post mortem Primatis Capitaneo Ravensi Felici Lipshi nupsit. Obtinui a Rege omnia, datum privilegiucum anticipata data pro Palatinatu Ravensi in favorem defuncti Aeronymi Ois ZoWski: adjectum alterum, vi cujus Alexandro Lal ki Suc- camerario Ravensi Parenti meo idem Palatinatus cederet. Inmper ieiunensem Capitaneatum ab obitu ejusdem Hieronymi vacantem pro Martino ollaowski Mareschaleo Tribunalis impetravi. Magno ad faciliorem expeditionem afumanto mihi fuerunt Palatinae ΚijoWie sis & Russiae, verebantur enim, ne si diutius ad latus Regium persiste- . rem, nomine Avunculi etiam de Subdapiferam Regni concuFerem,
quem ipse Raphaeli Lessetamini genero suo optabant. Redisi igitur
assecutus mea & Avunculi vota SkiernieWicios, solicitavi , Primatem nomine Majestatum; ut quantocius ad Comitia festinaret: verum inpraesentiarum per luctum id fieri non poterat, nec nisi paratis lugubribus ad inchoata jam Comitia secunda septimana discessum est. Agitata eodem tempore ab adventu meo in Primatiali foro lepida sed 1imul &pudenda causa. Dominus Rey Palatini Lublinensis ex fratre Nepos, cum Consorte sua domo Mortamiana Thesaurarsi Regni itidem ex se tre Nepte eodem curru cum illa vectus venerat, communis lecto nocte illa usus cum eadem fuerat; & nihilominus pro divortio supplic bant promoventibus id ipsum per respectum privati lucri consis ineis, nec Juristis iniquis limam causam tueri uti genus hominum ven te est) abnuentibus: soli obstabant Principales, nec jam separationem sed confirmationem vinculi Matrimonialis urgebant quod & factum; ut ut ingentibus promissis expugnare tam Avunculum, quam me quidus Cancellarium agebam, & in suas partes pertrahere annitebantur. Illibatum muneribus uteri animum & manus servavimus. VarsaViam deinde pro Comitiis festinatum est: quo unius nostis hospitio Falentis usi, horis matutinis pervenimus. In occursum nobis processere ad Mochos Episcopi; Plocensis Madal inski, Luceoriensis Dabat, Priamisi te sis Sbystii, Chelmensis Susi cichi alibi Senatores taculares. Notandum Archiepiscopum nemini dexteram in curru suo cedere, quamvis domi eam alteri permittat nec visitationis honorem deserre. His comitati non sine pompa arcem ingressi sumus. Praestolabatur Rex adventum Pr,matis in marmoreo conclavi, quem aliquot passibus occurrem excepit, arctissimein complexus est. Mox a persolutis comitementis uteri ad Senatum se contulit. quod imineret salutatio Miis a Mareschalco Numitorum recenter electo erat is Vexilliser Possianiensis ShorasteWai habenda. Tentavit in istis Comiths Avunculus meus in commodum Archiepiscoporum Gnesiiensium transmutationem Sampol mi & aliorupagorum pro Gnesnensi civitate facere, & id ipsum Reipub. constitvitione firmare: quo illa Gemadmodum sedes Primatis est, & spirituali eiusdem subjacet iurisdi Loni; ita etiam in temporalibuS eum agnosceretMominum. Gravius enim ferebat; quod non tantum cicularibus, in etiam het odoxis, qualis tum praeerat DnuS Vn g parere cog σetur. Cesserant iam ad votum pia Primati intenta, de consensu omnium constitiatio sancita erat: cum totum negotium aliena discussit avaritia
724쪽
ricla & penitus evertit. Nam tam Mareschalcus Nuntiorum, quam De- AEC i677 Putati ad constitutionem. lucra sua pietati praehabenteS muneribus antei Persuadendum si1bi tam alutare opus, quam agerent, indigitabant: unde indi=um natus Archipraesul pretio emere quod justitiae πόhuendum rat, a coepto supersedit negotio. Plura mihi de his non Occurrunt comiths; quod mihi coram illis interesse non licuerit: Deputatum enim si i tim Tribunal Piore Wiense reposcebat. cui praesentiam meam negare non potui. Illud nihilominus certum eadem fortuna, qua priora Cor i nationis secundissime terminata fuisse, Sabbatum Sanctum quietem &ferias indixit conssilentibus, noxa; itidem Resurrectioni praevia senaculu α comitium clausit ita; ut ex Senatu ad Ecclesiam pro matutino eu dem fuerit, foran id agentibus Superis: ut pro tanto beneficio abaeut Tum comitibrum gratias sibi debitas reciperent quantocius.
Relatio de motibus Gedanensium Us qua intermeato tempore inter priora comitia S pνima Grodnensia interVenerunt deque obitu Primatis. UT caelestes orbitae in per o motu sinat; ita Regiae in
jestates etiam dum ab extrinseco nulla Regnis incumbunt bella, nunquam quiete gaudent, interrumpunt etiam neceia farium reiiciendis viribus Ibmnum immenta curae de sel te populorum, & inquiete sua subditosum quietem tueri coguntur. Luculente id in JOANNE III. gloriola memoriae Rege et cet; cui vixisse vigilasse fuit, curis curas, labore laboreS adeo excipiemtibus; ut quieti, si ejus acta & vitam respiciamus prope defuisse tempus imo S. locum existimare liceat. A Comitiis peractis Gedanenses Principes Principem exercuere tumultus, quos ut sopiret & disterentisas inter Magistratum di populum componeret, eo proficisci necessarisum duxit. Multi laboris i 1 opus arduum , omnino fuit: quare etsi s la Augusti nostri mens sufficeret; accersere nihilominus in partem l horum Primatem voluit usitato Principibus exemplo, ut se illustriumvirorum consiliis Regi non detrectent, ut tutius regant dum, alios regunt. Sed de hoc mox tractabo, ubi prius de aliquibus illustrium ubrorum etsi privatis dixero. Aderat Gedani Joannes Wielopolfhi Dapi fer tum temporis Regni, brevi Proconcellarius futurus. Hanc enim conditionem inter procandum Marchionissam de Arquien adiecerat; nec eflectu caruit egus votum: & Sponsam Reginae Germanam, S sigil lum minus obtinuit. Tractatum cum Joanne Leoc nini tum Regni Cancellario; ut istud munus cederet & in vicem illius Palatinatum G coviensem occuparet post Lubomirscium Parentem Mareschalci Curiae
Iosephi, deinde etiam Mareschalci Remi, nati ex o linia Regni tam cellaride; quae postmodum raro & imitando exemplo posthabito mum do sacrum Carmelitani ordinis Parthenonem sub titulo Immaculate Conceptae Virginis Lublini elegit, ibidem* caelestem vitam pari absolvit fine. Ante obitum predicto Filio suo procuravit Connubium cum Principe Castellana Cracoviensi Ducis supremi Exercituum Regni relicta Vidua, Theosilla Duce in Gu- α Ostrog Regis ex Sorore N
725쪽
. ion pie, quam serid di ensatione Hieronymus Lubo lini a votis Equita
Melitensium obtenta, nec minus Regina utpote opibus assiuentem pro Germano suo Comite de Maligni nequicquam optaverat, praevalententris affectui florida aetate & divitiis Josephi Lubomitach tiun Prae secti stabuli Regni: quam conjunmonem seria postmodum secuta pae nitentia est: nam etsi aliquot natis cum illo fuisset felix; nihilominus thori & bonorum separatio dissensionibus ortis, in & a quibus forsan i-Pse occubuit, sancita filii. Horum deinde grantiorem natu Filiam Te resiam nomine Princeps Bareit Amis Augusti Regis in Consortem e petierat: verum brevi Post eventus destituit effectum. Comeosita jam
tota res erat, nihili restabat nisi ut legitime jungerentur: cum prietactus Princeps Lipsiae existens, in novos delapsus amores, de consensu Regis Principem de Weissenseld in sociam assumpsit vitae, haec vero neglecta Carolo Princiei Palatino mediante quingentorum millium Imperialium dote in ConJugem cessit. At luee per occasionem dicta sumto. Gedani in Senatus consilio sigillum maius Procancellario Wyd a, minus autem Mesopol scio declaratum est, Polanowscio Marte claro I piseratus traditus. Dissicultates vero Gedanenses inter Magistratum &populum eo deduxerunt Regem; ut per ardentes literas Avunculi mei imploraret adjutorium. Mens Regis erat eos motus omnino ex fund mento in tranquillitatem asserere. Grinari sub haec per Poloniam eo tagio coeperat, a qua nec Archiepistopatus immunis fuit: unde praeteriem Lovicio Primas excedere debuit, quem Zminum primum, dei e Kamienum aliquot ultra decem milliaribus Gedam cistans comitatus, ignarus me illi ultimum id praestare Obsequium. Vale supremo facto pro continuatione tribunalis Lublinum me contuli, in quo itinere non vano timore contagionis me perculit mors repentina lamuli, dub viri, an lue, an subitanea apoplexiae alteriusve morbi alteratione subi cir Vespere ad coenam inservierat; cum nocte in meo pallio quiescens, mane, Prout se composierat, extinctus inventus est. Nihil tamen printerea adversi favente caelo passus sum; servatus malis grandioribus,quae proxime impendebant. mera utcuns, Lublinum valetudine appuli, nec minus feliciter Archiepiscopus Gedanum delatus, gratissimus h spes a Majestatibus acceptus, a Getinensibus etiam cum Veneratione introductus, ubi dum ei a Magistratu laterna oblata fuisset, muneri a notato suom nomini substrieto haec adjecit verba: quo ditior, eo imp
ditior. At brevi post quae numanarum rerum vicissitudo est eam de adventu Primatis laetitiam faetiim pessumdedit. Aliquot diebus post
aderat Regiae mensae; sub quam repentino malo correptus de triclinio cedere necessum habuit. Auxit morbu medicina; qui fortassis seipsum consumpsisset. Stanislaus Wi,icti Regens tum Cancellariae, deinde GJoviensis, Luceoriensis, tandem Possianiensis Episcopus sive gnarus artis medicae, sive ostentans artem, pt am porrerit aegro; cui Resbus Doctor Braun nescius jam unum datum pharmacum, alterum at cit; tantae essicaciae: ut intra a . horas Primas in vivis esse desierit. Vbgesima nona Augusti fuit, quae illum mortalium exemit numero, & in immortalem beatae aetemitatis ut credere fas est asseruit vitam. AGstitit illi sub novissimam horam P. Dunin Societatis I. Religiosus,&al, quod peti tuit testamentum: Verum id consideratione caruit; quod &inconstanti manu & non selita forma confectum esset. Potuisset indu-
hie is Religiosus ab obitu pro me impetrare Abbatiam JGreioviensem, pro cujus Coa utoria jam subscriptionem habebam; verum ille messiq
726쪽
ratione concionum magis, quam alicuius alterius distractus interesse ne- A. . istis glexit nostra: unde non sine pr udicio meo alter occupavit, quod mihi debebatur. Data ea Abbatia est Constantino Lipsk1 Nominato Leo- poliensi ad instantiam Virginis Danilowiciae Abbatissae ibidem Coen bisi Ord: S. Benedicti Amitae Regis. Indoluere plurimum Maiestates tam praecoci Primatis fato. Evectum solenni processione cortas, inusitatonactenus Gedani exemplo cum ingenti pompa & sumptu, extractis triginta millibus bonae monetae ex peculio defuncti pro consummando ad Principale Parochiale Ecclesia Sacello, quod hactenus Regalis Sacelli n me obtinet, etsi Primatis steterit pecuniis: scilicet alter periecit, tulit alter
honores. Haec ta acerba nova me primu Radlini apud Castellana Ser domiciensem deprehenderunt, ad quam per otium talitisper excurre-ram , ut seriis defessum animum nonnihil distraherem. At aliter Superis visum, versa est in luctum cithara meat Dolorem meum non ex plico , quem tot circumstantiae uti gravissimum, sic manifestum reddiderunt. In ipsa aurora Ertunae meae magnus Primas, a quo non dubia mihi ominabar luce, extinctus est: cecidit ingens colume, qua dom' meae, qua Patriae, a quo validu promotionis stlcm pretaesumere potera: ev nuit repente spes omnis, qubd imposterum, quo meae reS niterentur,
non viderenta. Scripsit ad sic amictum Joannes Ollaowski Castel- Ianus Braeetinensis Archiepiseopalium honorum Administrator, Vir ut oeconomiae peritus, sic latinitatis rudis haec formalia: defunctus est Primas Benefactor nosteri Capitulum, asserit quod testamentu Haeres, Capitulum nullum: pro eo, quod seripsisse debuisset, Han editatem , dum sine testamento moritur Episcopus, Capitulo attribuendam, Npse nullitatem attribuit. Ex nunc igitur Lublino prosectus, post conferentiamque cum dicto Castellano a Capitulo tam ad Regem, quam Nominatum novum pro impetranda protectione, cujus etiam ipse in ham, festinavi Gedanum. Antequam vero eo distederem; visum praesentibus est ijs p estatim, qui aulae defuncti pri uerant, ut res omnes conscriberentur: & quia si afferebant, qui supremo momento adstiterant, Bibliothecam & potissimum manu seripta ab Avunculo mihi circa illud confinium aetemitatis destinata fuisse .ea in potestatem meam vindicavi. Delatus Gedanum, quo benevolentiam captarem, emi Apothec iam argenteis piridulis desuper deauratis instructam, centenis aliquot aureis constantem; eam , per Diaam Feder gratiosam comprimis Reginae praesentavi rogans; ut mihi sub ejus protectione esse liceret: anmit
Regina, tunc ex puerperio Principis Regii ALEXANDRI decumbens. Concurrit de Areni episcopatu pro gradu Uarmiensis Episcopus WydZctim autem pro more suo Rex diutius differret declarationem, prae-esias Praesul morae impatiens Dnum Malc nisi his formalibus est allocutus: etiamsi stirem Iudaismum optimum esse, nunquam tamen J darus esse vellem; rationemq; dicti deinde quaerenti Regi reddidit; ideo se Iudaismum odisse, quod tanto tempore expectent Messiam. cito sit festiva responsio Regiam pro Archoiscopatu declarationem: Episcopatus vero Varmiensis, solutis quae intercesserant dissicultatibus, Michaeli Radaielowski nunc Archiepiseopo Gnesnensi, Praepositura autem S. Michaelis Majevscio tunc ministratori Archiepiscopatus Gnesenensis cessit. Sub haec tempora ingens emersit factio cuius Author Marchio MBethune amnis Reginae habebatur. Is qua pecunias, qua homines T
727쪽
a. C. iora lia in id omnibus viribus conniteretur, ut remum illud in potestatem Regis concederet. Sensit brevi post, hoc sibi fascino illusium fuisth Priamceps; unde ab iis remisit intentis. Pars huius factionis Hieronymus L hominki tum Vexillifer Regni non minima fuit; verum de hoc inferius, ubi ad Grodnensia Comitia deventum fuerit. Altera item ab eodeMarchione prodiit tactio. Elector Brandeburgicus Regis PrusIiae moderni parens in Natia Colligatorum exercitui contra Galliam pro G neralissimo praeerat; quem ut illinc avelleret, Suecos induxit:: ut nulla - habita ratione foederum mere in favorem Galliis, rupta pace illiperate in eius dominia irruerent: quo factum est, ut Elector postpositiS alienis cothodis ad sua tuenda converti debuerit. Nec defuit austae causis felix eventus: nam assumptis octo millibus Equitum ad Ferbertinum nihil minus timentes, data tessera, in nomie Domini, egregie cecidit hostes. Cincto deinceps ab illo obsidione Stetino omissibus modis laboraVit prae, dichas Marchio, jamque Regem ad connivendum induxerat; quo Suecis, per Samogitiam in Prussam ingredi licuisset; vertim id frustra tent tum fuit, copiis Lituanicis Duce Pac, qui cum Electore amicitiam colebat obsistentibus. Absi post haec elap1is aliquot hebdomadis pro funere Avunculi Gnesinam, deinde duabus absumptis septimanis Lovicium me contuli, ubi jam tum contagio praevaluerat; ex qua Palatina RaVen sis Vidua post Avunculum meum in pago Loviciis proximo decessit. Orta inter succes res dissensione quod Succamerarius itemque Capsetaneus ieiunensis per violenta media nullo respeetu Consuccetarum habito sibi omnia vendicare volebant ctim aliter res componi non pose set, decreta a Rege commissio est, quae Executoribus adjuncta BPjν' re & justitia residua bona in succus res partiretur. Conventura igitur Lovicium ad arcem posthabito pestis metu, ibis primum famuli,. dein de praetendentes innumeri plane, demum Succesibres fiant quieta Notandum vero a Canonico Culmensi Prytnicio parco *ensurae, quam meruit non leviter famam pie defuncti dictis laesiam, quae postmodum se inficiatus est esse locutum. Asseruisse autem ferebatur, sibi defunctu Primatem per somnum manifestum sitisse, & illa protulisse verba: quid prodest homini, si universum miyadum lucreturῖ quae postmodum indocum cessere. Aderat sub executionem Loviciensis Canonicus, qui aliquando Soc. JESU Alumnus fuerat, disy CriticoJovialis 1alibus. que celebris, Canonicatum suum a fulcris nominavit, quod reclinatorum illius ex bino latere fultum est ei. Viso Collegio Patrum Piarum Scholarum duas inter cauponas inchoatum, facete de illo ex Polonico assumpto ioco lusit; dicendo hinc inde Piarum, in medio autem Scholarum. Frequens hospes apud thesaurarium Regni Morcitan, quotidiarunus conviva existens suos illi dedicavit versus praefatus: venit ad te liber meus, ut ego soleo non invitatus. Apud quos coenabat, Vocabat M coemtes, apud quos Vero prandebat Me-Prandetes. Hic igitur etiam L
victi iussit nobis praesentibus, in eo praecipue loco illud, quid prodest,
Verificatum asserens; quod nemini quidquam ab Executoribus sine quietatione daretur: uti S. secundo dicendo, se scire, ubi numerentur pec niae; nescire aute, ubi comedatur, quod quivis metu pestis ad pagu cons geret. Finita ea comissio est no cu plena omniu contentatione: plura enim impertinetes,qua consanginei tuleratulec hac labe imunis fuit Administrator Κrajewski;ututristmodu data de calumnia Accusatorib' ad tribunal citatione obtentota ei' decreto inde evasit. Interfuit huic executioni Fra ci28 Galeat Armimor'Regni, deinde Calissiensis &Posnaniensis Castella-
728쪽
De actis ante Comista Grodnensia 69
stellanus, tum Iuno-Vlassislaviensis, tandemque Callisiensis Palatinus, Nomine Reginae mutuas postulans pecunias, quibus Jaroslaviensa b na illa redimeret. Dedit Capitulum aliquot mille aureos, quibus de meos mille adjeci, Qui Grodnae malii sunt restituti. Seposita etiam viginti mil-' Ita pro alendo Sacerdote, quae in honis Zalusiae haerent. Excesserunts interim Gedano Majestates, quas Pilasgkeviciis assecutus obtuli illis al- tare argenteum valoris decem millium imperialium, a Caesare Avum s culo meo oblatum dum deducturus Archiducem Eteononam pro Rege. MICHAELE Legatione fungeretur nomine Succetarum; annulumi vero ab Imperatrice Matre Sponta, duasq; Cruces ex Smaragdo altera, alteram ex sapphiro eodem nomine Reginae praesen avi. Advenerant e dem die quo ego Deputati a Tribunali Regni, qhiibqs, cum nullus abesset Mabnatum, extemporaneus Orator tam Regis quis Reginae nomine resp6ndere coactus sum, dc haec mea prima functo fuit. Ab inde ad sua obsequia me Reginaadmisit Sc sigillam reddidit, dequo frustra post' moduPra misit. UisEpiscopu byskitanquam actualisCancellat ius contedit; nunquam enim illud recepit: quod aut rarus ait aulam esset aut di sicilem. se praeberet praesens ast respondendum nomine Majestatum, cujus tamen frequentissima erat occasio. Tandem Iavoro viam pervenimus celebrando baptismo Principis Regh ALEXANDRI destinata ita. . . Absolvit illum Archiepiscopus Leopoliensis Lipshi, in cuius lingressu
Leopolim concionem habui. Levavit ex fonte dictum Principem n mine INNOCENTII M. Nuntius Martelli, Princeps autem Radivit iaGermana Regis nomine Imperatricis Viduae, assistente Dno Zero ski; qui pro illo actu charactere magni Legati insignitus erat. Sub ea s Iemia praetacto Legato casus evenit, qui illi in colorem, nobis in risuri ut allena infortunia solent vertit. Ibat forsan ad balneum, ut erat ceremoniali pallio opertus cum D. CZechroWski Mareschalco aulae Primcipis Procancellarii & Campiducis per hortum Javorovientem; cum term in decipulam aquaticam incidit: dolorem hinc quidem in publicum praetulimus, clam autem risum continere non poti ramus. Eo,
bita eodem die in horto Javoroviensi cum illuminationibus comoedia, successit inde magnifica collatio, in qua ex Commissione Regis Numtio adstiti. Hunc actum exceperunt nuptiarum solennia Leopoli interi Procancellarium Remi dc Sororem Reginae celebrata. Ingressus cum summa pompa in deaurata rheda calicis instar laetias, occursum a Pr l ceribus, ingens Magnatum dc Procerum aliorumq; concursus fuit. ALl fuit huic agui Episcopus Luceoriensis Di bini, qui mutuo datis duce tis millibus Reginae pro redimendis bonis Droflaviensibus, je Cance Iariatum devoraverat : Uerum sua' illum spes fefellit Rege se nullatenus flecti sinente; ut ei hoc munus conferret: nihilominus illi pecuniae sunt. Expeditus illinc Petrus Κorycinai Praepositus mech viensis in Hispaniam, quam Legationem multo labore obtinuit ignarus
fati sortisque futurae; nam hominis vota intercipiente caelo ante Vita,
quis Leistione demetias est. Cessit ab obitu Episcopo Praemistiensi
Praepositura supra nominata. . Reddidit Sponsam JablonoWai tunc P latinus Russiae & Campidux Regni, mihi autem ex tempore pro nupt, alibus donis, quae duob' offerebantur diebus,respondendu fuit:celebrata ct alterae nuptiae sunt vertente hebdomada inter D. ModraetoWisi tu pi
cernam Siradiensem deinde Theseurarium Curiae Remi, qui gloriosis simo ad Viennam fato occubuit & Castellanidem Praemistiensem ciam. Invitatus pro redditione illius Episcopus Praemisi: fuerat; verum
729쪽
a. 16n is pridie actus, ficto potius, quam vero morbo ut aiunt scholastico
laborans, totum in me onus & Virginem & sertum reddendi, agendique gratias pro muneribus derivavit. Expedita deinde universalia pro primis Comitiis Grodnensibus, quae puerperio Bialae a Regina anticipata fuere. Filia nata est non diu a partu & baptismo superstes. Baptisavi eum infantem, quod aegriustule valeret, ubi primum in lucem effusus fuit. Ingens ibi mortalium confluxus Radivitio Principe sumptibus non parcente. Totus ille ad magnificentiam factus continvi' atis quema: excepit convivisis, nec operosa deerant spectacula: redux nim cum Consorte sua ab exteris, plures secum Musicos, Cantores, M. ctoresq; adduxerat. Rex sub iter Grodnam invitatus a Thosaurario Li vaniae Sapietia Wysoci aliquantum substitit solenniter ab eodem exce
REGIO LEGATO DAIA. aς. Decemb.' Anno I678. I ON incuset Mias Regia favorem Numinis, imo magna pro ii dentiae divinae, quam inter mille discrimina super se, Patriam peXperitur, veneratur documenta: in hoc potius de nostro coim queritur infortunio, quod 1laut post Chocimensem, ductu eius, victoriam, movere Versus Danubium, ut optabat , foros & fortuna uti recenti, noluerimus, Ubi inermem ex accepta clade, trepidumque illum Monarcham invenissemus; quod sequenti anno Ucrainensem reliquerimus expeditionem , in qua tam insignes & fortunati successus erant quod Comitiorum Coronationis iancita executioni mandata non fuerint, quae Rex in Valaclitam inducere debuerat obviam hosti, laudabilemque ab eo pacem extorquere; quod eodem tempore non mediocris pars exercitiis,propter tarda in Palatinati by exolutione stipendii, tam Π vis permisiit occasionem clabi emerimenti, quo tamen honestae,&genti Polonae non indecorae evictae sunt conditiones; ita, ubi in praeteritis Comitiis fere contra Regium sensum, non expectando, ut expediebat, sub clypeo appr*bationem pactorum Zuriaviensium, placuit Statibus Reipub: Exercitum recinctis armis discretioni potentis, & inde superbae Nationis comittere, cui nostra ignavia, Comitialia statuta. & secretioruconstitutionum innotuerunt contenta, condictis sub LuraWno conditionibus, scilicet cessione cum Miedgibogio partis Podoliae, relictione penes nos Dalruci, Niemiroviae & Bari cum aliis; Sepulchri CuRisTI D. ritui latino restitutione, obsidum Leopoliensium redditione, Legatum tadiu detinuit, donec belli dc armorum potens, simul bellum & pacem itali obtulisset, velut dis armato, liberiam eligendi alterutrius dando potestatem, cum eo complemento, ut pro beneficio susciperet, qualemq; p
cis conditionem genti nostrae dedisset Porta: Sic extrema necessitate dactus Legatus pacis acceptavit leges; ut vero etiam nos eadem involveret necessitas, non prius Turcici Exercitus in Ucminam movere gradum, quam Duces nostri confirmantes se datae a Repub: Legato instru- ctioni cui se per inevitabilem necessitatem Lublineis & Leopoliense
Senatus-consultum conformare debuerat, imperarunt evacuationem B
ri Malnici, Niemi viae & Medgibogii, ad evacuationem vero, dum lemto passu ideo sponte procederetur, ut belli in Ucraina coepti ostenderetur experimentum, ex cuius eventu futura disponeremus consilia. UOde, quando circa I. Sepi: evacuatio non est ad effectum deducta, Gens
730쪽
tici 1ooooo Coatici,soooo Casianensis, Astra hanensis,&Calmucensis D tD3xercitus, Getierint, eisdem Exercitibus aucta, totam suam potentiam in non evacuata convertebat sertalitia, novum nobis illatura bellum n, si Residens apud Ue rum Palatin. Culmensis eam sibi fecisset authoritatem, cum assecuratione, evacuandorum sine mora praesidiis Fortalitiorum. Jam ergo omnibus & singulis Regni nostri Incolis ex supradsectis constabit, quam dura pacis conditio, & quam incerta securitas somtem maneat Reipub: Unde Mias Regia considerandum proponit primum hoc & principale punctum, securitatis publicae, ad quam provisedendam, ut plenaria facultas detur Nuntiis, pro futuris Comitiis, i terest salutis publicae; cum prictertim simus in tam proximo confinio potentis Vicini, nimium gravis & formidabilis rerum nostrarum Inspectoris, a quo nOS non jam Danubius, PrutuS, & Tyra, vertam sola mutua inter status unio, amor& confidentia tuebunturi quibus impenetrabilia parari solent populis monumenta: Hinc licet inas Regia maiore optaret dare informationem, & pleniorem de imminentibus periculis .
praecautionem; per rationem tamen secreti, hoc Vel maxime rerum si tu, necessarsi; ad Comitiales reservat consultatioines.
Post primum securitatis punctum, in pactis expressum, de Coinmissariis ad disti mitationem & institutionem in confiniis judicum ιqui controversias, in viciniis occurrentes. ceu belli fomenta, possint dirimere: Quod facilius fieri posset, si civilibus mediis, nec armatus ad hanc
executionem pactorum vicinus accederet. Vetam quia, ut supradiistam, successu rerum sub CZeherino haec Gens ferocior, conditiones per Legatum nostrum a Porta evictra, ita revocat, & glossis explicat, ut civitatibus illis, quae in Vercina ad nos ex pactis pertinere debebant climattinentiis, non nisi juxta suarum Coloniarum dimensiones circums rentiam; non Vero oeconomias adjudicet: Quia hactenus Exercitus Turci ci Ucraina non excesserunt: ia Tartari, homines in captivit tem abducunt, interea subsistens in armis potentia, non tantum evac ationem dictorum Fortalitiorum per literas requirit, in quibus victoria am de Moschis obtentam jactanter nuntiat, verum etiam per expres sum Agam Camenem urget, restitutionem detenti apud Palatinum S,
radieniam Beli, sine quo nec obsides Leopolienses, nec primarie mages noster Lcgatus,a Porta eXpedietur; magis nostra videntur differri quam auferri pericula. Injunxit praeterea MiaSRegia Cancellariae Regni, ut de eo, quod ja in Senatus-consilio agitatum est Leopoli, Reipubl: Status i formaret; quod scilicet duo, inter alios ex praecipuis, Basi post Choci- mensem victoriam invenirentur captivi, alter apud Palatinum Siradiensem, alter apud Streta kovium, expertus Regiam in captivitate discretionem S expensas aliquot supra io millium, ad nudu verbum dimissus eo, quod Straalhovio notabilem summam pro impensis in se alse quot millibus esset per modum lytri soluturus. Nunc Porta pro Leopolierui redemptione computando liberatum Belam, nunc jam factum Bastam; simili conditione etiam alterum urget; unde dum septuaginta millia imperialium redemptionis Leopoliis ensis. & libertatem his duobus Bais lucratur Respublica; proponit e go hanc Mias Regia necessitatem, ut, sicut Palatino Siraesensi, pro e pensia in Belam, in manibus ejus existentem, Provideatur satisfactio, Dia Straalhovio quidquid in alterum ex propri)s erogavit, simplus suos in eundem Belam ex magnanimitate erga hanc patriam expensos Mias Regia non revocans in memoriam, in hoc informat, quod, nisi liberi OOo a co
