Punica

111쪽

Ne perstet:ne perseueret repugnare uolutati maminum. Acrius:uehemetiusaccedebaseropter uerba cortia ni δἰ ali :qui pugna dissuadebis. Siccinenosiquiti uecta flaminii sumi crepatisqse holem bella di peritu pugna hortabans abstrere:& a praeterita felicitatearguite e pusnandu:ostenditque facile fore uictoria:cum prius ios sciemi mane& efferata ut quonda fuerat gigantes nati ex terra irata d11ς magno praelio suparit:eosque iiiciosi triumphu duxerit. Siccine:sicne:idestant nouistisane degenere:&imprudente ibesto contra ios. Lues:pestis: S magnu malum lapsi i qui erat tanq lues. Ingrueret: imit . m p H laminium ne coelicolis contendae perstet

crius hoc accensa ducis surrexerat ira.uditoque furens sotias non defore uires iccine nos inquit torum in bella ruentispectastis:cum tanta lues uulgusque trem ungrueret:rupesque iterum tarpeia paueret. uas ego nunc animas dextraque corpora fudi rata tellure sataeet uix uulntae uitam R eddentis imo iacuere ingentia membra P ercapos magnisque premutnucossibus arua

S cilicet has sera ad laudes semilius arma A diungaurusi diuisouicisse triumpho

V tnequeamaet decoris contentus parte quiescam

inuippe monent superi similes ne fingite uobis

AASSI

neret nobis. Paueret:iseretne it caperes. Irata tellure.i.quae irata uides produxisse bolos sinanes& horredos: ut quonda produxit gigantes. Scilicet has sera ad laudes:ironice loquis:&ex stomacho.q.d. debeo ne ego qtot lau, des adeptus su contra bolos expectare seruilium qui parte gloriae meae accipiar. Decoris:honoris di laudis. Quippe monet superi:confutat sentetias cor uiniqui dixerat expechadosee deos Dypitios:&aici nolite arbitrari deos ee Πὰ miles vobis:q non mo praelia&hostestsetis:sed classica etiam.1.signa belli Niu RcIagores: Si sic arguit eos timidi, latIs ensis uite augur retius contra hoste non debcus timere lagallus gallinaceus aesti recusat. na dignum auspiciu romano milite quod dextra arma r praestat. sena at poeta decora uiri fortis: despernetis religione. Latio milisere:romano:cuius ars militia c: locus ab honesto. An corvine secet:Iocure primo ab honesto:cu dicit non decere rimanu milite contineri castris tanqpauiducti ignaua cum hostis uages:ta insultet. lnde ab utili ne Cannibal diruat muros&arces soci :apud Liuium sic ait quinimo arretii ante moenia sese deamus. hic. n. mare penates sui.annibalemissus e manibus depopuleturitaliam:uasta do&uredo ola ad roma, na moenia perueniar: nec ante nos hic mouerimus: si sicutolicaminua uehis C.flaminium patres acciuerit. An si det:placet. Arces corithi : cortona appe Ilat corithu: quae est prope lacu ut dictu est:&adhuc retinet nomen. cIustum et retinet nome ubi r nauit porsena. Vana lapstitio: seruat decora hois impii:& larma suretis. sic capane Isapud Papiniit spretis auguriis dicit: Prius in orde deos fecit timor turpe inquit flaminius est hol armato: propter aliqua religione nolle pugnare. Superstitio dicis uana religio. non solum in qiut Cice. in libris de natura deme phiu a etia maiores nil pstitione a religione separauerit t. na qui totos dies precabans 8 1moIabam ut sibi sui liberi superstiteserent supstitiosi s sit appellati:quod nome patuit. postea Iati .i ad alia permulta trastatu est:qui autosa quae ad cuItu deoμ pertinerct dilige ter retractaret:&tangrelegeret surdicti religiosi ex relegedo. alias definitori mugionis lege apud Gelliu:&Macro. non decet uit flamin his armatoseesupstitiosos:&tiere uana religione. nam pectore milita nulla deae praeter uirtutem i. ipsa fortitudine magnitudinequeat. Capaneus apud Papinia ait: Virtus mihi nume: de ensisque teneo. Aquis eridani qm trebia emittiti padum. Aere atque aequorei: describit arma flaminii. Aequorei iuu&t:uituli marinircuius pellis non tangiffulmine. Crine sueuo: rubicundo:&horrido:qualem hent sueui populi germaniae qui nunc montes incolunt:&quia flaminius ios:ligures:&sueuoSuicerat. ideo dicit poeta ipsu habuisse crines sueuositastidis iis

lassica qui tremitis diuos:sat magnus in hostem ut adest ensis pulchrumque et milite dignuuspicium latio:quod in armis dextera praestatn corvi sedet clausum se consul inertit teneat uallo Tenus nunc occupet altos ueti muros corithi nunc dimat arcem.

inc clusina petat postremo ad moenia romaelles contendat iter deforme sub armis.

V ana superstitiincta sola in pectore uirtus

ellantum uigetium,arum me noctibus atrisgmina circunstant:trebiae qui gurgite quiquetidani uoluuntur aquisitarmata iuuentus ec mora iam mediocem signisque sub ipsis ostrema aptabat nulli exorabilis arma exeratque aequorei tergo: fauente iuuenci assis erat munita uiro: cui uertice surgens miractim iubas effundit crine laevo.

112쪽

ΘΠa:monstruerat in freto siculo hens inguitae tenus canes latrantes: γ llam portabat pro insit, ni staminius in cono MIeae. Pondera rem1:alludit ad naufragia quae fiebant ad sqqlam:quae est copuIus in freto sitatio hens sub se antra&cauernas: ad quas aquae impulsu uento illidi irritur:&imitantur Iatratus canum. ideo locus datus est fabulae. Home. in Odyssea sic ait. Duo suis coptili cacumen nubes ex Mnn quo nemo mortalium ascenit unquam.In medio scopulo spelunca herebi instar hilatillic scylla monstra immane: cui praeter deu occurreret nemo. as postu tristis.xii, het pedes:colla perIolaga sex: totidem capita:dentes triplici scri e pectinaros: capita exerens:beluas ingetes piscatur, Spolium gargent : gargenus fuit dux forum:cui ademerat galeam flami, nitis insignitam scylla. Squama nexa, Iis hamos tortos: idest habes hamos Scannulos innexos exquibius lorica intexta in erat inquit illi loricae scima matut est illa eminentia parua in pillae: habens ham 'tortos:nexilest na alter ab rerum conne stit. Rudi: duro: dcim,

S cylla superfracti contorquens pondera remi nstabat: seruosque canum antibat hiatus N obile geryni spolium. quod rege superbus B oiorum caeso capiti illacerabile uicto A ptaratiptignas decus portabat in omnis L oricam induitur:tortos huic nexilis hamos

F ertos quamamdi: permixtoque aspera tauro

uinclypeu quatitias sumque caedibus olim polito. Permixto tauro: quoniam mC elucus ornarat cruor:humentique sub antro

C eu laetulupa permulcens puerilia membra

ngentem assaraci coelo nutabat alumnum. H incensem lateri dextraeque accomodat hasta S tat sonipes uexatque ferox Eumentia frena. C aucaseam instratus uirgato corpore tigrim. I nde exceptus aequo qua dant angusta uiarum N unc hosmuc illos assiti atque hortatibus implet.

V estra opus est: vestruque decus suma p urbe P ceni ferre ducis spectanda parentibus Ora. V in hoc pro cunctis sat erit caput aspera que

H ortamenta siesreferat meus lacu me acris T icini frater ripis iacetiae meus alta

Ι etitur sagna eridani sine fiantae natus H are sibi quisque: sed est mutui nulla doloris. P riuati rabies is uero ingentia sumat

interiore parte loricae erat corium bohuliam. Lupa terat caelata i cI, peo flaminii:quae sub rupe Capitolina praebi

it Iac romi 1Io S remo illic rapolatis ius sua multi. Alumnum assaraci:romuluna oriunduabasaraco per aeneam. Coelo : quoniam romtalus post mo tem fuit relatus 1 numerum deorum

resacra illi instituta:& flamet quirina Iis. Sub antro: Dionysius alicarnasseus ait libro primo antrii cum sca cirri te sonte coniunctum palatio ostendis: in quo est imago Iupae praebentis ubera pucris. Ingentem aIumnum : at Iadit ad magnitudinem urbis re famam: μius ille fundamenta iecit&noinen d dit. Instratus:hens super cloisim stratam pellem tygridis:quae capitur i caucaso mon te scythiae. Virgam:maculoso. est enim distincta maculis Wgris. Angusta uiarum: fatacesquibus cratesidum i hostem. Vestrum opus cstmerba flaminii hortatis suos ag pusnam:&locus e ab honesto ct utili. Ora dacis: caput annibalis affixum hastae.

E medio fodiant quae magnas pectus in iras

P erfractas alpes: passamque ifandas agunthum. Aspera hortamenta:quisque uitpro

inuosque nepta, ullam e

T angere iam twrin: na dum uos augur et talis uesitae fibrae vanusque moratur aruspex .

S esum iam superest tarpeio imponere castra. T urbidus haec uisoque arctis in milibus atras B ellatore iubas aptante: est orphi munus E st ait hoc certare tuum:quis opima uolentiti obliti dignitatis auiis: ac sortitudi/nis uideamur. Meus heu meus: duplicitio est ad maiore dolorem exprimendum de morte fratris:&Iocus est ab honesto:&pio. dicit miscimpelli ad aranaa: pietate qua et fratrem habebat: Samore quo filiu prosequebac: quos ulcisci decet. Sine funere: sine honore sepulciarae: & sic mouet affectus. Haec sibi quisque: scilic reserat: cu, iusaIiquis assinis&propiqi soccisus est ab hostibus:sed si est aliquis ues cui nulla sit rabiespiuari doloris sumat iram in hostes a causa publica. .perfractas escalpes munimem italiae:euer amesse lagunctii:&poenos iam ingere tybrim : quibus erat uetitu transcenderet rum. Ingentia.s. hortam eta. Emedio: ex causa publica: damno:quonia patriae oaa debemus:proqua uitae no est parce du, ei locus abhoesto: decet. 13.propulsare iniuria. Trascedere nephas:qm te ius sperii

ut dictu gerat anisiberus. Turbidus: iratas nainius haec dixit. Est phile munus: uerba flainii ad orphitus e sepugnae aptare:que hortatus ead caede anibalis ut referret opsa spolia iovi feret .

113쪽

Feretro:ramo aut trunm hasta.nam feretrum significat quicqd sustinet.In den1aus potest appellati feretrum .detracta polia duci:seretro suspedebanthe portabat ad quercum capitolinam. feretrum etiam significat lecti illa: siue scindapilam : qua mortuom cadaueraesseruntur. Romulus autore Liuio fabricato ad id apteferetro spolia opima iovi rettulit:que feretrum appellauit: si ad quercum pastoribus sacram deposuit. Cruento: perfuso hostili sanguine. Quis portet:quis uit hebit hanc gloriam:ut reserat spolia opima. Alia

dextra: g tua oorphite. Martius cla/mocibellicosus. namuranus hortabae

milites ad pugnam:quem hortatus est flaminius di ut claustra illa & fauces aperiret. Salum soracte: racte mons est apud sabinoς dicatus quonda apollini cuius sacerdotes nudis pedibus illaesis ibant perprunas:sed Strabo dicit: acra illie soI ita celebrari subno1efero,niae deaemon apollinis.seroniam 1quit finitimi magno dignans honore: quo in loco ipsius templii est mirificum habens sacrum . na qui eius num re afflantur: nudis pedibus prunas inambulat sub hac demone:8 copiosum nulla Iar

bus:qui fuit pius Imatrem Latoniam: utis arcu. Aceruis: accensa stitie lDgnorum 1 sacrificio. Victor uaporis: caloris: gno laedit pedes sacerdotum, Serenam . placato: S laeto. Ad aras: quonia aris undique obsessis incendio per medios ignes exta ad ara portabantur. Turbae cyniphiae: Iibyssae. Feraγlia: allatura mortem. Classica: ipsae tubae dederunt signum pugnae: quod erat ferale: ac pessifera romanis legio

nibus. Fregit auras:percussit aerem. suo clagore, Heu doIor:exclamat poeta:& mouetaffectus Nec sere: quasi dicat adhue plorae debemus talamitate illam: mo nunc horresco referes: ac si illa clades romanis impenderet. Astur: his panus miles locatus ad in si dias. Torta habena:funda qua utebatur talearci. eruperat etiam inacae , ramantes, nomades. Tum quo non

alius: eruperunt etia ipsi cantabri qhahent dextra uenalem:&gaudent duci ad militiam. Vascomascones populi hispaniaegalea spernebant. supra dixitiuasco insuetus galeae. Sola appenini: fingit poeta numia avertime oculosa tam crudelitate: S soIa lunonem spectasse caedes resident in uertice appenniini:& est imitatio Virgilii q finiit iunone spectasse pugna aeneae ac turni- primae picentum:picentes sunt in ca Iabria: quorum metropolis uocabatur

picentia: de quo suo loco dicetur.

D ona iovi portet feretro suspensa cruento N ammthaec alia pariatur gloria dextra. H inc prouectus aequo postqua inter proelianoti

A coepit uocem:procul hinc te martius inquit M urranae ostendit clamor:uideoque furentem Ι am tyria te cede: est laus quanta. sed oro H aec angustallaci ferro patefacta relaxa.T um soracte satum praestantem corpore et armis E quanum noscens patito cui ritus in amo

C um pius arcitenens accensis gaudet acervis. E xtater innocuoslatum portare per ignes

S ic ina linea semper uestigia pruna

I nuiolata teras:uictorque uapotis ad aras

D ona serenato referas solemnia phoebo C incipe ait dignum factis equane furorem V ulneribusque tuis: socio te caedis ethae N on ego marmarida media penetrare phalange C inyphiaeque globos dubitatim irrupere turmae

N ec iam ultra monitus et u sta morata martem F erre ualet longo aeneadis quod flebit aevio. .

I ncrepuere simul feralia classica signum Α t tuba terrificis fregit stridoribus auras:

H eu doloEheu lachrymae nec tot post sarculaserae

H orresco ut Mente malo Teu ductor ad arma

E inretimus latebrosis collibus astur E t libys et torta taleatis lauus habena

E rt ut multusque maces garamasque noasque T umquo non alius uenalem in pro a dextramo cior attulerit conductaque bella probarit

C anta Tet galeae contempto tegmine vase

H inc pariter rupes lacus hicitiine arma simulque C onsona uox urgetiuignum clamore uicissim

P er collis tiryaescuntundente corona.

uertere dei uultus fatoque dederunt M aiorinon spote locum: imet ipse tiranni F ortunam libri mauros disiectaque crinen. 1 Ilaeli matvenus et delum pervectus apollo Τ inem mereti solatur pectine luctum. S ola appennini residens in umice duras E xpectat caedes inimico pectore iunci B tuelut erecto metuendi libera coelo

I psa suis manibus praesumpta piacula mittiti P timae picentum e rupto ceu turbine fusa

114쪽

Λ gmina et annibalem mere ut tridere cohortes. Ι iniadunt ultro et poenas pro morte futuras Τ urbato uictore petun accensa iuuentuSF unditur unanimo nisu et concordibus ausis.

P ilorum in men nimbus fixosque repulsi S ubmittunt clueos curuato ponderet 1. A crius hoc rursum libys et praesentia sevi

E xtimulat ducis:hortantes se quisque uicissim I ncumbunt:pressoque impellunt pectore pectus I pia facem quadens ac flavam sanguine multo

S parsa comam medias acies bellona pererrat. S tridit tartareae nigro sub pectore divae L aetiferum murmur:fersique horrida cantu B uecinalymphatas agit incertamina mentes H is iras aduersa fouentcrudusque ruente

F o na stimulus spem proiecisse saluta.

H os deκterdcus et laeto uictoria uultu A rridens acui artisque fauore fruuntur. A brinuspulchro cardum lateranus amore

D um seqtur dextra imedios penetrauerat hostis inuem postquam florens equali lentulus aeuo C onspexit nimisun pugnae nimiumque cruoris

I nfestis inter non aequo marte cateruas F ata irritantem nisu se concitat acri.

I inmitemque bagam qui iam uicina ferebat V ulnera pugnantis tergo uelocior hasta Ο ccupat:et socium duris se canibus addit.

T alacres arma Ulomerat.geminaque corusci

F ronte micat paribus fulgent capita ardua cristis A ctus in aduersos casu namque obuia ferre A rma quis auderetinisi quem deus ima coletum

D aninasset stygiae nocti perfracta gerebat

S 'ticus excelso decurrens robora monte. E t quatiens acer nodosi pondera rami. . F lagrabat geminae nequiquam caedis amore. N on hic egatesinfidaque littora nautiso iuuenes motumque nouis sine marte Ocellis

F ortunam bello pelagus dabit:equoris olim V ictores media sit qualis discite terra B ellator libys et meliori cedite regno A e simul infesto lateranum uni re mi e A inoris urgebat iungens conuitia pugnae L entulus hic frendens ira trasimenua in altos

Turbato uictore: Iacessitis hostibias quidebantur uictores. Libera metiten di:ac si nullum haberet timorem ipsa iuuentus talasi erepta spe uitae ruebat in hostes:& suis umbris placula praesu/mebant. eos quippe in piaculum furu rae mortis mactabant. Erepto coelo: erepta uita &Iuce. Manibus umbris. Vnanimo nisu: concordi conatu. Submittunt:ad terra declinant:&sternunt clypeos hostiles confixos terra pondere teli:quod curuato ferro repellebatur. Fixos:perforatos. Curvato

pondere teli:idest curua pondere teli: quod a se repellebant. nam pondus 6 ictus teli incuruabant clypeos. Bellona:est dea belli quae uagabae perutrasque acies portans lacem nam cum ad manus B arma uentum est:sanguis circa praecordia feruet: 8 furor accendit animosae pugnam. Diuae tartareae: bellonae infernae. Ferali cantinmorataIl. Lynaphatas:surente sardore bes,li. His: romanis res adueris dabant iras: Bc poeni accendetans uictoria. Crudus stimuIus ruente fortuna: quoniam extrema necessitas animos me IγIst ad fortia. Spem proiecise salutis: Sic Vimi. Una salus uictis nuIlam sperare saIutem :&qui nuIIam spem hasebet salutis: magis ac magis accenditur cam sciat se moriturum ut honeste cadat Hosnclest hostes acuit uictoria:N romanos ultima necessitas:&desperaγtio. Lateranusterat ital uncus se prae, huit sociumentulus. Dum sequitur dextram:manum suam caedentem hohostes. Nimium pugnae: ualde appoterem pugna:&cruorem. Non aequo marte:qa erat solus. Bagam: hic erat PCenus. Pugnantis:laterani. Aditer 1 :Iateranu & lentulum. Deus:pluγro. Ima:loca inserna. Nocti: morti: quae est nox perpetua. Syrticus: erat alaru omenque a syrtibus deductum. Praefracta robora:dura . nam nefractum dicis durum & inflexibile:ideo

dicit Cicero in officiis catonem nimis praefracte desedisse aerarium. Gemi/nae caedis:laterant: ac I9uli. Non hic mates:uerba syrtici Ruibus insultat romanis iuuenibus dicens: Non sumus nunc in mari: Sc pelagus non dabit u

his uictoriam: ut habuistis primo beIγIo punico ad egates: sed discite qualis

sit hellator libys in terra. Regno: sci, licet nostro libyco comicia probrar& contumelias Trasimenus in altos:

uerba Lentuli ad Syrticum.

115쪽

Roret: aspersus sit romano sangme. Subsidens inclinasse se ad ictu mitis serendum. Suppesa:crecta:quonualuiue erexerat se in pedes utronranos robore impeterior. Rierres erat paenus. Nereus erat italus:que interemit hic

tes. Geii emis: nobilis & hcns claros natales. Patrio ebore:quonia saphrica sint elephanti: ex quo edentibus fit ebur: quo regiae ornabantari postes.

Vnde dicit Propertius: : Et ualute lybici nobile dentis opus. Quid rapta iu

uan uerba poetae in auaritia. Rapta:

ablata aliis. Nuda: sine opibus quas reliquit tanto studio quaesitas. Naui tarinaron portitorad stygia paludem. Appius: erat romanus. Appi ope lanat Iia cognominata est a corona Appii:

quam, L.appius in achaia meruit : quoniam in certaminibus nemeis in honorem archenori uictore sapio coronabitur. Vnde Iuuenalis Graia rMue apium meruisse coronae. Vbi pluria uirtus:

idest irruebat in conferetissimas acies: ct inde petebat famam: quo caeteri pe/netrare non poterantauisortitudinem ostentaret sua quae circa difficilia uero satur. Extremor harenae: naaris athla. Dci accola. Impetit:uulneratos ipsius aini: sed leuiter. Generosium: nobile ruorem appii genorosi: 8 alti stemaseris. Dis fulminat: dissipat istar fulminis. describit iratum appium. Com/mendat ornat:&maioris pulchritudinis facit. Martia:beIlicosa, Iuuene: athlantem qui iam timebat appium inseruetem. Ceu tr ide cerua:athIantem iras appli timetem & latebras quaerentem comparat ceruae fugaenti fridem:&columbae accipitrem: ac leporiaquilam. In aethra:ipso aere. Librantem uimus: despicientem hinc inde ut desiliati lcporem. Colla uiri:athlantis, Successit bona fortuna:quoniam strauerat hostem: iam properabat in lium. Isalces 'niphius:aphes: dea cola cyniphis fluuii hic erat gener ma sonis: quem appius Interemit. Syd nia sponsa: filia magonis fratris anni balis. Vano foedere:quoniam nactriaus est:& uxore potiri non potuit: ideo foedus promissis taedae sust uanum. Taedae: matrimonii ac nuptiarum in quibus praeferebans taedae accensae.

Aere in Uniphio:idestgalea ipsius icilcis cyniisti. Nec dispar sortis: idest

habuit is alces eandem sortem. futilis dicitur ignavus:*nullius momenti. futilis dicis ab effundendo. na quem admodii illud uasola effundit: etiahomo uanus 6c debiIis& qui silenda vacere nequit. nunc is alces erat futilis: idest sine uiribus contra Appium.

A scendet citius collis quam sanguiner et Ι ste pio ramus subsidensilia nisu , C onantis suspensa fodit:it 1 feruidus atro P ulmone exundat per latantia tuiscera sanguis N ec minus accensis in mutua funera degrisse arte alia campi sevit furor altus series O btincat nerium resto: ditissimus agri O ccumbis generosae uolum: cclausa repostis P ondera thesauris pathio nec regia quondam

P raefulgens ebore et possessa mapalia soli P rofuerint: quid rapta iuuant quid gentibus auri N unqua Glincta sitis modo que fortua fouedo C ongestis opibus donisque refersit opimis

N ulam tartarea portabit navita a.

I uxta bellator iuuenibus pius ausis P indebat pum cedaeatque ubi plurima uirtus N ullique aspirare uigor:decus inde petetato bui huic atlas atlas a sanguine stero

N equiquam extremae longinquus cultor harenae I inpetit os hasta leuiterque e corpore summo. D egustat cuspis generosum cXtremacmo n. I ntonuere minae. uiolentaque lumina flammis

E κaestae nouis furit et dissulminat omnemo inantum turba : et clausum sub casside uulnus

M artia commendat mananti sanguine membra.'Τ uni uero aspiciens pavitantem: et dae senis N itentem sociis iuuenem ceu tigridae cem H ircana cum pressa tremi et territa pennas

C olligit accipitrem cernens in nube lumba

A ut dumis subit albenti si sensit in aethra

L ibrantem uisus aquilam lepus ore citato E nse fetit tum colla uiri deκtramque micantem D emetitiac mutat successu seuior hostem Sm tabat Ligentem portans in bella bipennem C inyphius socerique miser magonis inire O ptisalpugnam ante oculos spe laudis issces S idonia tumidus sponsa vanoque superbus F cedereproiiasse post dardana proelia tedar H uic immittit ouans uiolentas appius iras. C onantiquegrauem fronti librare securim

A ltior insurgens galeam supremigitimam. E t fragilis ualido conamine soluitur ensis E te incinnitio nec dispar sortis isseest

116쪽

U mbonem incerto detorsit sutilis ictu. Τ um quod humo haud unqualuisset uelleis axu

N i uires trux ira daretitorquebat anhelans: A p usaei lapsu resupina in terga cadentem. M ole praemit scopuli: perfractisque ossibus urget. V idit coniuncto miscens certamina campo:

L abentem soceraettachrymae subcasside fusae C tim gemitu rapidusque ruit data foedera nuper

A ccendunt animos:expectatique nepotes.

I iique aderat Arpeiique uiri atque imania media L iistrabat uisu propiorque a fonte coruscae: L ux galeae seuas paulum tardaue1 at irasH aud secus e specula preceps delatus opaca. S ubsidens campo summissos contrahit artus:

C iam uicina trucis conspeXit coanua tauri:

Q tiauis longa fames stimulet leo: nunc flavis alta

S urgentes ceruice toros nunc torva sub hirta: r. umina intratur fronte ac iam signa mouentem

E t sparsa pugnas meditantem spretat harena. H lapior intorquens telum sic appius infit. S iqua tibi pietas ictum ne desere foediis.

E fgenenim comitare socenpere tegmina uel ORT unc crisque moras leuo stetit hasta lacerto. A t contra non dictalibus edisnudius hastam: P erit stat magni donum memorabile farris. C cso quam uictor sub moenibus ille sagunt hi A bstulerat durio:ac spectate nobile pugnae G ermano de dciat portare in praelia pignus T clum ingens perque arma uiri pque ora doloris A diutum nisulcetalem protulit ictum

E xanguesque uiri conantis uellcire femina: I n uulniis cecidere manus Lacet aequore nonacC Iesum meonio atquc italae pars magna 1 Trinae: A ppius incremuere lactis corpusquc 1 cmgit. . C ontructis thi asimenus aquis teliam orc Cluento. E iras praemitratque admorsae inaurmurat astae N ecfati melior mamercus corpore toto

E xoluit penas nulli non saucius hosti. N anque per aduersos qua lusitana ciebat. P ugnas dira manus raptum cum sanguine teli

S igniferi magna uexillum mole ferebat: E t trepida inscelix reuocabat signa suorum. S ed ruriata cohors ausisque accensa superbis.

Detorsit umbonem:perstrinxit unυhoarem appii vano ictura mite i certo Rquia non penctrauit umbonem idco dixit detersit ergo utrique stiit ea de sors, applos enim fregit ensem in unita,nellaici Scis alces de Ii ictu dctersatum honem appii S sic neuter altari nocuit. Saxut imitatur Uiigiliumqtii canit

turnum iecisse in maeam saxum ingentis magnitudinis. Socer: Da . Ex dera:pactum matrimoniu. Coruis: fulgentis:&haesit parupcr i gocu ect propcappiu ut facit leo. Hauct secus: agonem comparat Ieoni qui ruens in taurum quis fanaae stimuletur tame cospecta serocitate tauris pauIum inam, ratur Stauruna sese ad pugnam expodientem spe et ausiicinam spectabat appium qui contra tantum hoste animos praeparabar. Toros: tori sunt pIicar&cminetiar in Ilo taurorum 8 musciali lacortorum dicuntur tori. inde torose sus dicit Iacertosus:& Valerius flaccus canit herctri nisi lasse cospicitum toris retori ostendiuit robur. molli iuuenes

fundunsan alga inquit conspicitusque rotristi mihius. Sparsa:q spargit pedibus ubIensinire pugna, Siqua tibi pietasQuerba appii ad magonem quem uia nerauit in sinistro brachio . postea ma/mappium interemit. Ietu foediis:matrimonium cu isalce. Moras acri Ly impedimenta serri Dpter lorica ct galeam. Stetit . infixae . Perlibrantor quot in appiu. Fratris:annibalis. Dγhys: mago. Dario caeso: quo interemit

apud saganthiu&est nomen deductita durio fluuio hispaniae. Spectate: iγsignis&cia P. Adiutii nisi i doloris: Ddolor amisi generi sui dabat uires iliagoni. Lartha Ic:mortalem. Aequore meonio: capo hemisco quoniam meonii tenuerunt hemaria duce tyrrhenorit dictum e. Admorsae hame:qua mordebat murnurrando. Mamercus: iterfectussit ita Iusitanis: incinctior laseri: idest par fatum:quoniam cecidit ut appius. Nulli non shucitis: idcit a multis Dalneratus ct sitsitanis dictu e supra Signiferi:strentis signa .i. aquila arrit1um roman . Cohors: lusitanoru.

117쪽

PIuresque incorpore nullindest nulli fuerunt plures has in torpore. Vix permiatriis: idestum capax telo e propter multitudinem. Advolatuiterea: annibal accurret cum audiuisset uulnerata esse ivagonem ratrem:illaque reserti ad castra iussu accurari. Gestamine:propria ueste. Synali: synaluserat chyruigus In castris primi medici fuerunt chyrurgi si uulnera in heIIo curabant succis herbarum inoealii medici extiterunt.Archailatas lysaniae filius ex peloponneso ut autore se ni primus roma uenit.L.gemilio. . Iiuio consus eique iusquiritium clatu octabernat compito acciIMem pia:gratus suit primo mox a saeuitia

uredi &secandi carnifex appellatus e. Q uodcunque ipsa manu gestabat missile quicqd P re bat tellus sparsit penitate

nium e ype syrtes ut dii tum est uertius I ruccit pariter. pluresque incorpore Ilo aegyptum. Ipse olim antiquo: repetit A driolat maerea rare uulneristra originem huiusartis qua:&syna luescat, 2 Quinδt interea sua uulne ira. ebat. Hammon garamanticus: idest T urbatus librae ductoruism cruore.

uin utericiaspis num toto pondere telum .

1iu suum&sic p successionis gradu pro ci critilet:fremitque amens 1 1o1que rogabat: pagata est. Hau aeuior fama: quasi V tque metum thi procul et leuiora pavore.

si fuissent maiores sui in hac arte. hoc C OMOint proprio tectum ge1tamine praeceps: nomen deductu est a synalo Npido. E Yaciae rapitiet tutis a mini pugnae

Solers: diligens. Augebat mostratara re . . re . I

ramantica ridest ipsa artem monstrara C militini carita&medaeas hinc vis artes. ab hammonegaramatico. Celestiado E t semoris opem sinali uocatiungere uulnus

ne. vetustu patrῆ: illu primus malu H Pinarumh succinterrumque e corpore cantur quem luppiter domit. Mutra imagiet E xigere:e somnum toto misisse chel dro A Meibat cunctos nomenque erat indemur in armariis&atriis&isseudebat&c, P erque parethom celebratum littora syrtis.

I pse olim Biquo primum garamanti hinon

dextra inritichyrurgus ut scribit corne S cire Pter dederat sinato morsusque ferarum T eloniinque grdis ictus sedare me do. um premendo uulnus ultraqoporteat A tque is deinde 1uo moriens celetua dona

tium lavisse uulnera aquis tiberinis. I xavimilit patrias ut quem demdelequutus Caeli Mnappii. Leuabat casu: leuior f sinatus garamantica sollers

appia uulnus aces,tu compelabat. Le M onitrata augebat laedis multaque uetuita uanat:leuiore facieban&tolerabiliore A mmonis comitem numerabat imagine tre.

appii. Parce metu : uerta magonis ad T um proauna ferens Iem medicamina dextra fratrem:Οus Iaera se iterfeci appiu Ο eius intortos de more astrictus amictus.

msuulnerarias a UI 1 hoste:sueta pra, Ad ulcebati pha purgatu sanguine laus. miserat adstmos lacus: e magna Ia A. t magorauuias strucesique uolutans H ostis mente necem:istemas pectore curas ut dandi casus non superet oesum gin P ellebat dictis:et casum laude leuabat. P arce metu germane meis medicatam tussia huius sormae autoregellio:metus: me., A ducisismaiora feres: Iacet appuis halta A d manes pulsus no si uis relinquat cimus metus. Maiora :ssit Iaus parta S at nobis aeriter sequar houem latus adu as

Mω,tafli dicit κλύ' Q uae daturbatos auertutequore campi numannibalem linquente pugi a. D uctores valloque tenent ex agmine ensic edentem consul tumulo speculatus ab alto.

118쪽

Α tque atram bellicam isse condere nubem. T inbidus extemplo trepidates milite moesto:

I nuadit cuneos subitoque pavore relaXati I am rarescentis acies nim uoce feroci: P oscit equum: ac mediae ruit moertamina uallis.

S icubi tonentem crepitanti grandine nimbum 1 hidit terris molitus iupiterestas

F ulmine nunc spesmunc mixta coraunia coelo I ntremuere sinuat tellus et pontus et ether. I psaque commoto quatiuntur tartara muta I ncidit attonitis inopino turbine penis.

H aud secus improuisa lues gelidusque sub ossa.

P eruasit miseris conspecti consulis horeor I t medius ferroque ruens desissima latum. P andit iter: amor uario discrimine cum. F ert bellirabiem ad superos et 'dera pulsat.

C eu pater oceanus cum sevior et recalpen H erculeam ferit:ete sari uiscera montis:

C ontortum pelaνs latrantibus ingerit undis. D at gemitum scopuli:fractasque impibus undas A udit artessos latis discrimina terris

A udit non paruo diuisus gurgite lixus

A nte omnisiaculo tacitas gente per auraso ccumbit gus infaustu qui primus ad amne: T icines rapidam m rutvloscontorserat hastam. lle sibi longam solo turbamque nepotiam C rediderat uanis deceptus in alite signis: S ed non augurio parcarum impellere metas C oncessium cuiquam: ruit inter tela cruentis: S uspiciens oculis elum superosque reposcit Τ empora promissae mediatam morte senectar. N ec bagaso eκultare datur:ne impune relictum:

C onsulis ante oculos vimina spoliasset ibonem L mirigetis decus illud auis uanaque iuuenta F lorebat sed massus succiderat ensis.

P ubescente caput mala propemque uirentes D elerat lceto bellator barbarus annos F lamminuam implorasse tame la morte suprema.

H aud frustra fuit auulsa est: nam protinus hosti. o te simul cerulanuuit punire feroci. V ictorem extemplo mostratum reddere larthum Q uis deus o musae paribus tot funera uerbis E uoluens tantisque umbris in carmine digna.

Atram nubem belli: ipsa anniba Iem qui magna caliginem hostibusoffuci balistar nubis. Moesto nullite:propter

uulgus magonas. Cuneos: acita peno,.

rum. Sicubi torrente: flaminia inopinato irruentem i hostes comparat iovidemittenti subitos nimbos: αisImine decutienti cacumana montiunt. Molitus: idest concutiens&feriens.ceratanta sunt montes epyri. Tartara:loca iustrorum. Poenis:1psis hostibus. Lucti Prouisa: magnu malu .i.ipse flaminius qui erat poenis magna Iues:atque icies. Ruens densisima: dissipansconfectissimasacies:& globos hostiIes. Ceu

pater oceanuS cIamore pugnantu com Parat mugitui maris c5motia uetis:aut

IbuIsi tridente ipsius neptuni: talpe utri mons estae fretu gaditanum : ubi crat herculis colanae ideo herculea calpe dicit. Tartessus:eur,prope fretud qua supra. Distermina:idest quae disterminat & diuidit aphrica ab eum Pa :quonia Deruga ditanum medium exter europa dc lybia. Gurgite: freto gaditano. Lyxus: urbs peia anthei ad fretum uersus mauritaniam tartessus est 1 Curopa.Lyxus in aphrica supra dixit rapido mittebat ab aequos fraus. Bogus: cratamuHannibalis Q ad licinu inter Pretatus est auguriuG ueluti suadente deo primus in romanos iecit hastam. Longa cloto:longam uita qua dispes at parce quas una est Ioto. In alite:au Rurio. Parcaram:metas: idest exredere S dilatare terminos fixos a parcis: io una dicitur atropos quia uerti non p5t:&dicvtur parcae filiae necessitatis Sap/pellantur fata.Martialis Ianificas nulli tres e rare sorores contigit obseruant quem statuere diem. Laurigeris auis: idest tri uphalibus. nam triumphanteS auro coronaban :quae eapstini sacra celebrat claros natales ii bonis:&pauo

ram stemmata hac interemit bagasus:

sed ne impune adem fuit hoc illi reli,ctum. flaminius quippe morte limonis uIctus est. Hosti: so. Monstratu Iaethum: idest morte qua ipse lagasus mostrauerat. si caput liboni absciderat ideo coit ga ceruicem ademit: ut suo crudeli Geplo punires. Quis Eus

o musae: repetit uotu poeta narraturus

tata strage:&casu flainii cosuIis mouetque affectus ipsa addubitatone.Vicisis elade illius noestisqς funera fado ex icet aut possit lachrimis aequas dolorct

119쪽

Criadae: sperae. Alternus hostis nuc

pu:describit vastitatem corporis quam habebat otrysmarnia rides. Robur me orani cel iiis litaniano: idest maius qsit iustum robii rhominis.i.qui transcedebat humana staturam &gigas uid batur. Visa mole: magnitudie cor seris. Marmarides: libycus marmaride

ut dictu est it populi aphricae. Alas:

Tomanas acies uertebat in fuga. Lati humeri:describit statura corporis hia ius hostis. Hirta: horreda 8c pilos a coma& barba quae erat longa ut crincS. Aspirare uiro: idestue contra utra tale

nemo audebat. Propiorem marte: o,

minus cuillo p rare. Cuiq:alicui.i. ab aliquo. incessebas:impetebatur ab omnisus. Vesanos uultus: horrendos& furentes. Palant romanoM effuse fugientiu quos Otra sinsequebas. Lu, men toruu:horredii ocula. Gortinia harundo: cretensis sagitta. nagortina siue cortina est urbs cretae. Fugientis: otrys qui fugiebat ad agmina suorum. Rudas tegmine:sine lorica & clypeo. Primu mucronem: primam parte hastae. Nasci: extare quoniam apparebati pectore. Spiritus:ide ara ipsius citrys urediens uter sua magnitudine per fauit camputansi uetus mouitque pulo rem atque hi auras clis perfit nubem puluere anx&sic describit in tem spi ritum illius. Nec minor interea:dum faminiust plano sic fulminaret syche, us nepos annibalis insequacromanoso

saxa S dumos. Rorates:respersos cruore caesorum. Perculerar:strauerat hiulnere muranum qui musicen deo calalebat ut orphei aemulus uideretur.

Eagrios neruos: Iyram qualis usus est Orpheus filius ea gri regis thraciae eccalliopes musae. Pectine: plectro.

Q uis lamenta semicetrantis laude cadendi.

P rimaru Ruienes mortisque in lumine crudae F acha uirum et fixis rabiem sub pectore telis. S ternitur alternus uastis conclusibus hostis N ec spoliare uacatipraedaeque aduertere inci tem. V rget amor cardum clausis dum detinet hostem F raternum castris uulnus funditque ruitque N unciaculis: nunc ense modo inici milia consul: D ellantum conspectus equo:modo marte feroci.

A nte aquilas et signa pedes fuit impiatiuis

S anguineis uallis tumulique et concaua saxa A rmorum sonitus satusque imitatur equorum M iscebat campum membrorum in pratia portam C elsius humano robur laque pauenteS: M ole gigantei uertebat corporis alaso inrysmarmari deflati super agmen utrunque Ι ngens tollebant humeri caput:hirtaque toruF rontis caesaries et innitiis aemulabarba

V mbrabat ri si ualore huic hispida diro

E tuillosa feris horrebantpectora latis A spirare uiro propioremque addere manem: H aud uisum cuiquam laxo ceu luacampo. I ncessebaturcunctis ex agmine telis: T andem uesanos palantum in terga serenti. C iam fremitu uultus tacita inutila penna I ntrauit tomum gort3nia lumen arundo: Α uertitque utam. fugientis ad agmina consul I ntorquet tergo iaculum:quod tegmine nud Ι rrumpit costas hirtoque a pectore primum

M ucionem ostentat rapidus conuellere te tat

Q uanasci ferrum fulgenticus decernit

D Onecambundanter defuso sanguine late P rocubuit motiens aet telum uulnere pressis S inirit exundans uicinum puluere moto P et sauit campum: et nubem dispersit in auras. N ec minor interea tumulis siluisque fremebat D iuersus mavors: uariaque per ardua pugna: E isara et dumi rorantes caede nitebant: E Ystium trepidis tauque et stragis acerbae: C ausa sicheus erat:murranum e eminus hasta P erculerat: quo non alius cum bella silcient.

D ulcius Oeagri os pulsabat pectine neruos.

120쪽

Primos montes: surrentinos. Sub ipsio Ietho:in morte Vir.moues reminiscifargos. Aequana selicia baccho: aequanas ut moles surret I ubi nascit uinu quod a surrentino surrent imi appetiarur: de quo PIy.Ite surrentina in tuneis tantu nascentia conualescetibus maxie piata Ipter tenuitatem salubritateque.Martialis in distichis.Surrentina bibis:nec myrhina picta:nec auria. Sumes daburca Iices.haec tibi uina suos.Surrentve oppidua urore stratione e regione a strenas insulas impania hic faelix illa campania insit Ply.Inde consurgunt massici surrentinique montes. Vinui surrentinu au tore strabone cit oibus certabat. Mol

O ccubit sylva m magna patriosque sub ipso

Q uesiuit montest ceto: foelicia baccho.

G audebat tristi uictor nouitate sicheus quana et zephyro surrentum molle salubriddiderat misero comitem: pugnaeque ferocis:

Iesurrentu: am ni Z delectabiIeaIluλdit ad uinu qcraerustam accipiebat M ph rus saluber e.Inde dictus fauonius qui satis fuerat& a losa hiberrinios olum est.Aaster uero noxius de pestiles: 3

quonia surrentu asyrenibus nomen accepit quae suauissime cantabat ut sabu/Iae cannut.io dicit muranu catilenis&Irra ualuisse ur ad syrena Ie suaves midos a ludat. Misero:mulano. Comite: taur.3nuque post muranu iter fecit Palantes: romanos fugientes. Iuue

diat taurantis. Qui ct uobis quae na ira delinierim poetae accius antis ignauia fugientiu&querentia salute non dextra ut fortes uiros decet sed ope arbosM. Sinistra mente:pauida 6 aliena aboi pradentia oc fortitud ne. Relicto marte: pugna in qua si non uincitis potestis ta, men honeste cadere. Non aequus sua/s bruclest non bene suadet metus i reruclifficultate Sin aduersa fortuna quo nia suadente mctu praeter decorta fuga arripit :amitti ite uera fortitudinis laus .Rex agjriorsitat e apud Xenophon, tem ii iii .adhortas suos ad pugnam di xit sttultus es iqs uitae appetesse fugae conui rit cunos tignarus uictoria parari salute ac mortes icres potitas oppet req manet S. Noaequus:no nusqmipellit hoses adnarpia: ct id qd est praeter de covi. Aristis rebus:angustisct difficilibus in qbus debet ostedi fortitudolo dixit supra explorant aduersa uiros, Arguitudest repra hedit ipse malus finis ea quaesiui cutimore quoniam suadet timor quae si praeter honestate quare sinis cunascitque uirtutis. Asper exitirs: durus finis:&inhonestus. Consulta: consilia trinoris. Praui:deducentis

hominesad praua quonia suadet sugere qd est contrusorti tudine quae est quaeda mediocritas irca difficilia inter metu Saudacia. Annosa: excelsos describites ulla cuiusope petierant romani fugi εtes sycheu. instar nemorisu dest similis nemori. Si staret campo:ides si fuisset in plano propter amplitudinem ramorum ipsa sola uideretur nemus. Late: diffuse S ample. Tenebat: occupaγhanidest quae multum telluris occupabat nigra umbra sui roboris. Nigra:opaca. Canenti:alhisecanti. Laxabandiffundebat. Huc ethnea cohors:iccst ficu Iaabethna monte siciliae hos siculos miserat hyeron rex syracusius socius&amicus populi romaa sicilia dicta est trinacria: a format angulari quam habet lucretius triquetram appellauit. loque senim de empedocte sic ait in Ia que triquetris terraru gessit in oris. Qini fluitat circumagnifanfractibus aequor toniisglaucis aspgit Iitusabundis. Triquetris:siculis arethusii estfons ortygiae paruar infulae ante syracus a Mex quo emeragit alpheus labens exelide peloponnesi per subterraneos meatus:nec miscetur undis marinis. D tendere dedecus:idest repet Iere infamiam & potius mori q turpiter sugere.defendere in hac significatione significat auertere&depellere.Wr.solstitiu pecori defendite: Oratius isermonibus&toga quae defendere frigus quis rasia queatS Qti claudiusau regellio a pinis hostes defendebat facillime:defendere igitur dedecus morti est honeste mori.hi siculi morituri eratsed nesciebat honcsteh iii allantis nam dum sequitur: ruaserat altam n sylvam:et priscae recliuis ab ictibus ulmi.

erga tuebatur trunco : frustraque relictos auranus mites suprema uoce ciebat.

xansegit iuuenem:ac perfossis incita inebris

arsit in opposito cit spissidonialigno Q uid uobis quaenam ira deum uel mente sinistra. Q uae sedit formido uiri qui marte relicto

R omarum quaesistis opem non equus in archis N imirum rebus suasor metus arguit asper E Xitus euentu praui consulta timoris A mola excelsos taedebat ad aethera ramos E sculusumbrosum magnas super ardua s suas N ubitus insertans alfiscaput instar aperto S imi et campo nemoris lateque tenebat F rondosi nigram tellurem roboris iam a

P ar iuxta quercus longum monita reuum V erfice canenti proferre subastiaca incn

D iffusas patulo laxabat stipite frondcns. V mbrabatque coma summi fastigia montis

H ucaeineacohors triquetris quam miserat oris R ex archiusa tuus: defendere nescia morti D edecus et mentem ninsio mutata pavore.