장음표시 사용
71쪽
g Bbisa Epistolaris. di probitas infuscata. Jam olim questus est
Romanus Sapiens , per externas disciplinas frugalem populi Rom. vltam ac virtutem fuisse corruptam 3 cum Graecis N pcregrinis moribus in civitatem irrupisse mollitiem, I xum, gulam, di omnia turpitudinis genera. Idem dc nostro saeculo contingit et Juvent iis Germanicae magna pars nihil praeter superbiam , luxum, pompam, ac splendidam vestem . nihil praeter morbos ac scabiem refert domum ι artes nullas praeter aleatoriam, gladiatoriam ac laltatoriam I contemptum insuper popularium, quasi civilitatem dc r
rum prudentiam ipsi soli possiderent. Hie
fructus peregrinationum ι scalpunt parentes caput ob impensa, di male profusa patrim nia. Quaeras cum Seneca epist. io . Quid illis peregrinatio sua profuit e Non voluptates illa temperavit, non cupiditates refraenain vit, non iras repressit, non indomitos amo ris impetus fregit, nulla denique mala an, mo eduxit; sed ut puerum ignota mirantem, ad breve tempus, rerum aliqua novitate deistinuit , eique novas montium sego vestium
dixerim) formas ostendit. Sed prae Seneca sapiente audiendus sapientissimus Regum S lomon, qua prov. 17. v. g. istos iuvenculos
72쪽
ad longinqua itinera anhelantes comparat avibus , desultoria levitate de loco in locum transilientibus es cui avis, inquit, transmigrans de nido suo , sic vir, qui derelinquit
locum suum et aves enim, dum transvolant, dum nidos suos variant, dum hinc inde feruntur, saepius incidunt in retia, quibus implicantur ; in iacula, quibus confodiuntur. An aliud agunt isti regionum discursores,dum longa & sumptuosa peregrinatione, mille salutis animae , corporisque discrimina adeunt hoc pretium longinquae viae, di ingentium impensarum ferunt, ut deteriores ex alieno solo redeant. Primo omnium decoquitur probitas, di honestas morum ; tum cum lingua peregrina reseruntur in patriam fraudesti fallaciae, di mille decipiendi artes. Vetus Poeta Horatius canebat, Caelum, non animum mutant, qui trans
D earlum inquiunt isti peregrinationum disuasores se animum mutant , qui transmare currunt , in exteras regiones proficis cuntur, domumque redeunt, non magis mamsupio, quam bona mente vacui . nam ut aquae per sulphureas venas ductae corrumpuntur, ita fit, si cum Germana ac Germanica since-D ritate
73쪽
ritate miscetur peregrina calliditas, astutia. vafrities, versutia. Plura in hanc rem ab illis disputantur, quae quoniam in circulis di meriis sis iactantur , non est necesse pluribus re
Alterum nunc caput hujus disputationis aggredior, di quam commendabile sit, nobiles adolescentes ad peragrandas exteras regio nes mitti, rationes adduco. Princeps argumentum Siracides suppeditat, qui de Sapientiae studioso loquens, In terram, inquit, alienigenarum gentium pertransiet; bona enim se mala in hominibuου tentabit, cap. '. V. s. Sapientiae quippe amator in gentibus quibusque explorabit, num quid boni habeant, iuludque sibi accerset ι si quid vero mali deprehendat , ab eo sibi cavebit 3 bona scrutabitur,
ut sectetur a mala, ut evitet. Atque haec camsi est, cur Plato aliique viri docti peregrinationes longinquas susceperint, quo sapientiores domum redirent: semper foris inveniatur , ac deprehenditur , quod domi invenis tum , deprehensumque non fuisset ; impe ditur tempus, impenduntur pecuniae, maior est tamen , qui inde provenit quaestus. Sapientiam hac pecunia venalem dixeris,& quocunque impendio emendam. Hunc peregri
74쪽
Ethtea 'solaris. I tnationis fruenim Homerus in Ulysse Graecorum prudentissimo proposuit, de quo in Odyssea canens, sic exorsus est rANAPA μοι υνεπε μουσα πιλυτρο- virum dic mihi Musa multiformem, cali
dum ti expertum, mox subjungat causam r
Multorum autem hominum vidit urbes, timores novit. Peregrinatio gignit experientiam , haec parit prudentiam ac sapientiam. Peregrinando multa di varia videre, audire, cognoscere , experiri licet , quae domi inter
populares, servos aut ancillas haud adipiscimur. Et quis jam Nobilium Juvenum ad Principum Aulas admittitur, aut aliquem inlis numerum implet, qui non cum Ulysse populos vidit di urbes s qui non sit multiforismis , di callidus , sciatque pro re nata in omnes se vertere formas, locoque servire ditempori ρ Quis ullo in honore habetur, nisi quem linguarum peritia commendabilem facit e qui noverit ossiciorum elegantias, Verborum ceremonias, corporis inflexiones ac gestus; artem saltandi, di equitandi calleat Equi a legatis di hospitibus non modo accipiat peregrinae linguae voces, sed eas quoque scit. periteque reddat. Haec qui scit, elegans re-D a puta
75쪽
putatur, di honoribus dignus 3 qui nescit, velut agrestis Mopsus , ab ipso etiam gyne-caeo ridetur , ab Aulica familia exploditur; qui, cum in colloquium venitur , aliud, de quo disserat , non habet . quam de lepore in proximam silvam a cane agitato ;de bobus aratrum fortiter trahentibus ιde gregibus ovium in bona pascua actarum ; de stabulis equorum ad praesepia fateommodε stantium. Tanti interest perlustrasse regiones, di elegantias nobili vel illustri iuvene dignas addidicisse. Unde non imis merito homines isti feruntur in oculis Prin. eipum , ad praefecturas di gubernacula Reipub. evehuntur , ad munia quaeque di honores amplissimos promoventur. Neque est , quod quisquam priora saecula di mores obiiciat e Tempora mutantur, O nos mutamur in istis. Nostros nunc viviis mus annos ; nostris calemus Solibus ; multa - posterior docuit dies, quae prior nesciebat. Laudetur prisca simplicitas , modo ne contemnatur politior civilitas i aluerint prolixa barbitia veteres Teutones, num vituperabis, siquis hanc silvam circa mentum resecandam
di quasi interlucandam existimet e gestaverint illi machaeras di romphaeas latas di longas;
76쪽
num posteris non liceat uti gladiis brevioribus,tractabilioribus ad pugnam e sagittas illidi iacula ab arcu emiserinis sine ephippijs equitarint, fictilibus tantum vasis cibos intulerint ι num ideo sequenti aetati tormenta bellica excogitare , glandes plumbeas ti ferreas e fistulis jaculari, sellas equestres adhibere, e stanno vel argento lances di scyphos
conficere, non sit concessumi Redeat vero . e longinquis oris non raro domum juventus Teutonica paulo levior; videatur peregrinam quandam, vanitatem dicam, an luxum, prae-
se ferre ; despumabit cum tempore haec ebullitio , luxuriet ista , velut in vitibus folia, pampinabitur : cura liberorum , sustentatio familiae, illustris prosapiae dignitas ac coninservatio, uxoris imperia di querelae reducent frugalitatem , di eos , qui peregre fuerunt profusiores,docebuntur domi rei familiari attentiores esse. At ego , dum haec scribo, sentio me profusiorem temporis, & aequo
prolixiorem: finio ; siquid peccavit longior
epistola, tanto faciliorem huic culpae veniam promitto , quanto ex malore obsequiorum erga Gratiosam Dominationem Tuam studio' profecta est. Commendo me perdemisse ,
di longam vitam ac felicitatem Opto. Quae
77쪽
scripsi, sic intelligi volo, ut rationum utriri que velut in lance ponderatarum, tua perinspecta prudentia libri pendem agat. Omnia fausta ac feliciora precor, cum Generosae D minationi tuae, tum toti illustri familiae.
χέρειν , seu Gaudere. CRteris aetate tibi aequalibus, tanquam lascivientibus equorum pullis, inijciendum est frenum, ne licentius exultent, di re pagula perrumpant ; Tibi, quoniam subtriis stiore sidere natus videris, remittendae sunt habenae, di severior naturae genius laxandus, plusculum indulgendum animo. Ingenui h minis, praesertim iuvenis est, modestae di liberali hilaritati ita se permittere, ut inter ad strictionem di dissolutionem medium obtineat , in quo virtus consistit. Ad honestam jucunditatem hac epistola excitare Te cupio. Id quod non uno in loco suorum Proverbiorum jam olim fecit Magister morum optimus Salomon
78쪽
Ethisa 'solaris. I stomon, inter cujus Effata sapientissima etiam hoc est : nim- gaudens aetatem floridam facii siritus trisis exsiccat ossa, Prov. 17.
v. a1. Manus subinde removenda de tabula, di valetudini consulendum. Cato Romanae Curia: lumen, tametsi a severitate nomen a cepit , tamen Gratiis per intervalla temporis
litasse fertur, ejusque familiaris versiculus fuisse
Interpone suis nonnunquam gaudia curis. Et quidam Poetarum canit: Λ ιodeare/ alterna requie, durabile no es, Haec recreat vires, sessas membra novat. Arcus nisi remittatur, aut lentescit aut rumpitur: quid gravius illo Joanne, quid modestius, quem Christus ipse sibi morienti assistere voluit e & tamen inter tot Ecclesiae Asiaticae curas familiarius cum cicure perdice t suasse memoratur; admiranti id cuidam v natori, arcum laxatum ex humeris suspendenti, nempe, respondit, pari ratione corpori ac animo aliquid laxamenti concedendum. Quid quod DEUS ipse, supremus rerum Moderator, septimo conditi orbis die quievit 3 quo docuit, hominem a laboribus di curis animum remittere debere , ut instauratis, dolis
79쪽
cupationes suas redeat : neque enim duro summus Caucaso excisi, neque ferreis fibris compacti, ut, nulla nobis quiete indulta,continuun cum Sisipho volvamus saxum, aut instar jumenti pili rinensis versemus molam. Adde, quod Siracides monet c. so. v. I s. Melius scorpus validum,quam census immensin. Quid enim juvent opes di Gazae Persicae , si corpus jaceat languidum , di laboribus exhaustum ejuxta Poetam a Dijs petenda est mens sanain corpore sano. Multis cerebrum evertit nimia sciendi cupido, di collectus ex litteris pallor. Neque sine causa Musae in Choros distributae, voce , fidibus, fistulis canere dicuntur ; oderunt tetricum , morosum, asperum, ab omni liberaliore remissione abhorrentem ; tristem , dejectum , tanquam ex Trophon ij antro prodeuntem. Monstrum est juvenis, more Stoico caperata fronte incedens, vires deterens , di praeproperam sibi senectutem accerseris. Neque tamen, quod jam indieavi, deflectendum vel ad dextram, vel ad sinistram 3 id quod carpit Satyricus in duobus philosophis , laetitia dc tristitia excedentibus : scilicet de Sapientibus alige .
80쪽
Ethica Epistolaris. Perpetuo risu pulmonem agitare solebar
Democritus flebat contrarius aiser, nempe Heraclitus, uterque stolidE ; alterum nimius fletus, alterum risiis ridiculum faciebat. lnter utrumque incedendum : animus gaudens , ait sacer adagiographus , non intemperanter in laetitiam estu sus, non iuvenili lascivia transversum actus, non jucundita
tis di relaxationis in rebus parum honestis, sectator, non inconcessae se voluptati permittens, non gaudiis, quae florem aetatis corrumpunt a tantum abest , ut floridam aetatem faciant , ut potius valetudinem destritant, honestatem prostituant, bonos mores pessim- dent , siritus trises ex mala conscientia relinquant. De quorum relaxatione ac ludis praecipiens Tullius lib. i. ossiciorum, in haec verba proloquitur : Atque etiam adolescenistes, cum relaxare auimos dare se jucunditati volent , caveant intemperantiam, meminerint verecundia. Alterum est, quod
idem docet, ut nihil in ludendo mi immo. dice ; ludo namque perinde uti convenit,in
medicina , ut somno, uI quietibus ceteris e
'uos ultra prodire nefM. Horat. Ludo animu3 remittendus, non solvendus;