장음표시 사용
51쪽
6. Bonam orationem non posse conscriberes, nisi qui aut Poeta ipsi, aut non alienus certe a Poetica, de in P tarum lactione non perfunctorie sit versatus Perfectum simul Oratorem esse, de perfectum Poetam, hactenus nemini contigit, ne ipsi quidem M. Tullio Ciceroni. Quid huic Marco Tussio datum si ita enim vocabatur in Frisia nescio. Ego neutrum in eum quadrare Epitheton puto. Illud autem verissime affirmare videor posse, sine impetu quodam, .nobili illo, qui requiritur, spiritu,
nullam bonam orationem confici posse. Iste autem omnis Poeticus est , Poetis debitus , e quorum lectione hauriri debet, ac comparari. Pluribus illud locis inculcant
passim Tullium Quintilianum suo id exemplo docuit
Cicero, qui omnes Poetas legit plures e Graeco comvertit, mon mala ipse Poemata scripsit, utcunque suo illa sale adspergat Satyricus. Meliores is versus fecit, quam iste Orationes facere potuissset Declamator Laurea Oratoria Poeticam illius gloriam obscuravit, fra clari illi, qui ipsum mox exceperunt, Principes poet rum, ut illius saeculi, ita&omnium, Naso , Flaccus Virgilius , hanc ei palmam praeripuerunt. Verum tamen
est, ianebit in omne aevum , bonum suisse Poetam M. Tullium bonos Oratores suis te eos ipsos, quos dixi, Foetarum Principes Latinorum. Alterum patet ex nobilibus illis,quae apud illos leguntur,orationibus:alterum e figuratis illisti Poeticis quibus utitur Tullius, loquendi modis legantur ejus Iogi,s praeclarae illae Perorati nes, ubi regnat τρ Θ ubi regnabat ipse Poetam esse patebit M. Tuli Ciceronem. Quid quod ipse aliquamdiu declamavit Ovidius Orationes enim haberi desistant, Muna cum Cicerone, una cum Republica expi
52쪽
raverant teste Seneca Rhetore, apud quem&nonnis-2 Declamationum istarum Fragmenta reperiuntur. Areissimi igitur sine sunt, coqunctissimi Oratorum fretarum videndum tantummodo is curandum , ut Mintra suos quisque limites maneat, ne aut nimium humix at, aut nimis in altum subvolet , Poetica sit magi Oratio, quam Oratoria quae Ἀργε τῆς πο0: G μεγα-pγr W- Verum itaque dixi, cum illud dixi, neminem, i ista a se invicem separet is artis utriusque terminos 'transcendat, magis idoneum ad Oratoriam esse, quam sietam; tanto magis idoneum etiam, quo forsit 7ςm Poeta. Tu itaque iste es exclamat Valerius. Qui
nori id posset, bone Valeri, quum nec Orator sim ego, nec Veis, cum non nisimediocre carmen, O misera Minge rationem componam Ego vero de Perfecto Poeta non magis quam de Oratore, locutus sum nec perfectum me aut Oratorem, aut Poetam agnosto Portam tamen ne erres Valeri , inuidem te meliorem , hoc est non
mediocrem, Oratorem item, haud paullo te disertiorem 2 - commiseratione omnium dignum; Sosse ' dici posse, citra ullam me invidiam autum Ie ui autem ille Orator , quem meae illic Ora xione descripsi , Marcus est Tullius Cicero ne te esse
utimes, Valeri cujus ego vitam ac rationem studio-Vm Omnium, quicquid in eo virtutis Oratoriae fuit M viva quasi tabella delineavi. Quae uti nunc Valerio VPlicet, ita tum auditoribus, ac deindo lactoribus, pla-Vix universis. Recordor etiamnum , quid de ea ipsa ri
i a meam appellare orationem non dubitavit. Idem
53쪽
Idem erat judicium Ludovici Volaogii, Collegae mei
qui, postquam eam audiverat praesens, deinde in via mihi occurrens iam rarius alter ad alterum invisebat tum temporis, quo sortius illud ipsum, ac valentius esse testimonium debeto gratias pro isto mihi munere egit amplissiimas, jamque bis illam legisti orationem, nec ejus adhuc satiari lectione se potuisse, ac denuo legere velle,
Ad secundam Valerii epistolam nihil respondeo tum,
quia nihil me responsurum Protii iii tum, quia tot in se sophismata continet , aperta mendacia, ut Cum homine plane sycophanta mihi rem esse videam , neque ullum hu)us litigii finem tu urum animadvertam Libet e multis pauca quaedam adferre, e quibus de caeteris conjectura fieri possit. Dicit me rabiosam scripsistis epistolam cum talem ipse scripserit, vel tales potius Legati perpenda Lector.
verbum non addo. Male interpretatur meum pacis quietis studium idque pigritiae adscribiti segnitiae quasi tum demum di Iigens es iem, si, ut ille, telum in Omnes stringerem. Culpat, primum quod inimicos habuerim , tum, quod iis nihil responderim. Ego utroque nomine me laudan dum puto. nam hostes non habent nisi boni, in aliquare excellentes viri hostes vero contemnere tum generosi animi, tum pacificae indolis est. Adeo autem omnes contempsi, ut ne nunc quidem esiquos, quinam illime rint, sciam. nam auctor iste Epistolae Mercurialis , quameum in Ruterum Poema carpit , quis sit, ignoro cum ignarissimis, id est omnibus , ut existimo , hujusce civibus civitatis quam in rem inquirere nunquam operm
54쪽
pretium duxi tam puerile id erat ineptum insce-xum. Cum Wolgogio frigus magis fuit, multas qxi in inimicities neque ulla nos inter privata lis fuit nedum publica Peralto nihil volui respondere , quoniam in ea erat sententia, quae plane ab omnibus, qui ullum h bent sensum antiquitatis . ab ipsis etiam Gallis, cx- uel ditur ac deridetur. Cum hoc ipso candem viam initissem nisi bonae id caus ae fraudi fuisset. 6c malam ille de Moquentia opinionem omnibus instillasset Judi-ςet Lector . pacemne an bellum, quaeserim. Ridiculum est, quod ait se inter eos, qui bonis student placere , minime multo laedere , nomen suum sζmper esie professum cum contrarium pateat ex toto Vitae actu ex proxime subsequentibus verbis, ubi istiusmodi rixas utiles esse contendit, incrementa inde Academias capere non poenitenda. Vides pacificum homini animum verum autem esse quod dicit, testis est Academia Franequerana, quae nunquam magis no ruit, quam dum ille bellum cum Collega litterarium
gessit. De conditione Amstelodamen multa verba facit, quam ego rem attigi tantum, cin qua me aequiescere dixeram , postquam se mihi excusassset. Vides ingenium hominisci nunquam quiescit , sive ei contradicas, sive assentiaris Impudentiam vero omnem superat, quod nunquam tale nos inter colloquium fuisse aflirmare audet. Iotuit aliqua esse differentia in tempore prius enim id actum est, ubi rem in memoriam revoco quanquam quid hoc ad rem 3 sed factumem, Meo in loco, quo dixi, quamvis nee hoc ad rem faciat habitum fuisse sermo-Rζm istum, tam verum est, quam me, dum haec scribo, vi ere Quare aut Sophistam hic agit Valerius , aut aperte
55쪽
aperte mentitur, immo plus quam mentitur, dum tam sanctis & conceptis verbis asseverare contrarium studet. Nugatorium plane est , quod dicit , se aliquando adn, audiendum venisse, meque solum obambulasse inuenim id non evenit aliquando , etiam in celeberrimis Academiis, ulmon ab auditoribus suis deseratur quandoque Uenerat autem ad me audiendum , hoc est ad vocis moderamen i gestuum, contemplandum quasi ista locum haberent in Leistionibus. Aliud est Lectio, aliud Oratio. Utriusque magnum discrimen. Altera docet; altera movet. Sed haec ignorat Heros noster. Negat se male interpretatum , quod plura exemplaria dedishm Coetierio, quam sibi. Id autem plus semel mihi dixit , atque assirmavit Broukhusus, cui ego uni plus credo quam milie Valeriis. Non minus malignum est praeter verum , quod ait, omnia me ingenia extinguere neminem Poetam
putare, nisi Broukhusium idque, ne omneS contemn rem scilicet. Primo, nemo me magis alit ac fovet ingenia Juvenum nam continue eos ad nortor, aliquam materiam suggero, ipse iis praeeo, quod ex impressis Orationibus.& Carminibus videre quilibet potest is huic ipsi, quem mihi objicit, Jenso saluberrimum consilium dedi, si in studio sese Poetico exercere vellet: Nodin eam
tum partem accipere videbatur , ut magnas mihi gratias ageret, sponte sua, non a me rogatus, aut in vitatuS, ut false assirmat Valerius se Amstelodamum venturum diceret, per aliquot menses , ut in Oratoria foetica nonnulla meo ductu faceret experimenta. Quod cum e re Professsorum Leidensium non videretur, evanuit prorsus quicquid istud negotii futurum fuit. Ad Iani vero Broukhus quod attinet Carmina, ea tanti facio, quantiquiγquam;
56쪽
quam idque a multis annis, abeo, si nescis, tem pore, quo primum ab eo carmen ab amico quodam com-
Ita ull/μβ qVk Optimi sint, actuosese pretio p z-βj-lius ales faceret, si quisquam
Prosessor, si tu ipse, Valeri, laudarem cos&aestimarem Ποque quicquam lilagratiae a me datum aut amicitiae. t uidem plane generis est, quod invidiae me insimu-M, A. 's Vlp/ndis ensi versibus Magnus est Heros Iensus, cui invideret scilicet Francius Q quid- effutire audet intemperantissimi, oris & animi ho-
Syii barum saepe modis erraverit cum ego
item habere parum Gra Non tantum mihi assumo, ut de iis pronuntiare aliquid audeam, 'pluris facio unam Politiani epistolam, quam centu quas adduxi, litteris patet. Addit, Pastasium Grosippum
57쪽
Multis deinde excusat praestantissimum Pensum suum, quod Politiani Maliorum exemplo, peccarit in leges metricasci quasi aliorum vitia nostros corrigere errores possenti aut nobis saepius facere liceret, quod illi fortasse fecerunt semel optimi sunt imitandi, Mex iis optima: neque, si rarius quoddam occurrit vocabulum, minus usu receptum, aut magni illis magistris concessa quaedam licentia , id nobis in exemplum arripere integrum est. Excusat se insuper Censer , quod otium non habuerit, ad carmen illud Graecanicum perpendendum, multis ac variis districtus negotiis. Tam aperta in eo sunt vitia , ut in oculos omnium statim incurranici tantum temporis exinde elapsum est , ut id videre debuerit Heros iste, si prima vice non Viderat praesertim, postquam jam admonitus esset a viro docto quem ille totum praeterit ac dissimulat locum. Idem tamen integrum me biennium impendisse assirmat carmini isti examinando, qui vix dimidium horae illi impendi , qui, simulac in mea manus venire , auctoritates bonorum auctorum margini allevi, quod, amicis meis tum ostendi compluribus. Ita ubique sopbistam agit & Sycophantam Valerius. Fatetur porro aperte idem, se non ita in promptu haberein numerato legem metricam; iro diis ac puerilibus istiusmodi adminiculis, uti solere quod ego plane puerile existimo. Nemo est, qui non libros istos adhibuerit aliquando, ubi minus notum se oneri vocabulum; sed sine iis carmen, seu Graecum, seu Latinum, non posse conscribere, id puerorum esses o, non virorum Melius famae suae consulerent homines isti, si nullos versus
Eidem vero superat omnem, quod non ex litteris por
58쪽
xiuS, quas eam in rem ad Brou khusium scripsisse se dicit, quam e sermones colloquio, judicare de sese, ac stu' di suo Poetico, me voluisis assirmat. Talem autem EPistolam an unquam scripserit , nescio,in rem totam ab eo Lonfictam puto , quoniam aliter se evadere non posse RHimadvertebat, nisi apertimendacii insimularet amicum meum. Is autem istiusmodi se epistolam nunquam accepisse, nunquam vidissse sanctissimis omnis io verbis assi inat, literato per me orbi manifestum facit. Animad' Verte, estor, consuetas almio arteS. Non magis fidesiter narrat colloquium, quod cum ejus λὶ illi intercessit Collega, quasi qui illo auctore dixissem, ipsum in Poetarum lectione nonisse vel satum , Omitten d sc illud , quod adjeceram is legibus metricis, item illud, quod sequitur, non ita adeo ubique dolos nectcre verba intorquere , mala fide agere , moris huic homini S consuetudinis est. Dicit porro se Graeca carmina condere nolle quasi id pos et, si vellet paucis intellecta, interiores se Iit teras Xcolere malle quasi minore ob hoc habenda in pretio essent, quod a paucis intelligerentur aut haec ipsa studia interiores litterae dicit haberi non deberent; quae tales ob id ipsum sunt, qnoniam a paucis intelliguntur. Interiores autem litteras me ignorare assirmat, Grammaticales scilicet nugas istas, in quibus sese minutiis Ora-xor nemo aut Poeta occupa Vit bonus.
Falsum non minus est , quod subjingit ex Martiali, G siecis nihil negatum quod per ironiam ab illo dictum hi serio dictum putat, quasi quidvis Graecis liceret, &RQbis etiam turpissimos eorum naevos aemulari licitum
59쪽
Ait deinde , me sawpe in syllabarum quantitatibus
peccasse quod ubi ostenderit, vir erit. Potesti aliquid excidcre alicui aliquando cui non excidit Sed, quod h1c gloriatur Censor, se in totidem versibus plura o1tcnsurum vitia, quam ego indensitano ostendi, haud facile persuasurus est cuiquam Mera est ars ista Thrasonica: ostenderent enim , si ostendere possent nec mihi, ut Opinor, parcerent, qui parcunt nemini. Mala fide , ut solet, verba mea citat in sequentibus, cum dicit, me fucum nullum aut lenocinium in ea sextollenda adhibiturum omittens Praecipua illa, inquibus cardo rei, quae omnemfalsum ornatum respuit atque contem it. In eo ipsum culpavi, quod aut simpliciter dicat, se nullo lenocinio usurum, aut malos illos Oratores respiciendo, quos hic ante oculos habet dixi vero, ad Reginam id referri totum debere, meque ita feciue,
quam ob rem inflane statu causa quae omittit verba b
meam orationem citaveram, quod moris alioquin non est,&recte culpasset Valerius. Verba praeterea illa, quae ex Muret adducit, Pro me faciunt, non pro ipso, quae
est astutia hominis dicit enim Muretus, se eo genere orationis rum, quo imum Pium v. scit. θ praecipue obleniari solitum noverat, quodnam id sit, eXplicat, sementis ac fucis oblito, sed severo aesolido Vides illium cspicere personam de qua loquitur, Valeri quomodo si tu dixis es, ego nihil quod reprehenderem ha buitam. Locum deinde Orationis suae , ubi eum, vel de se vel de alio locutum dixi, quod utrumque absurdum ostendi, ita explicat, ut per dolosi fallacias , ac solita sua sophismata evadat, aut evadere hoc modo se posse existi
60쪽
sy. mei. Examinet locum cui tantum suppetit otii, wmirabitur.
Ridet me porro, quasi me solum oratorem putem, ad Graevium provocat, ac Gronovium ρ Ad utrumque ego itidem in hac causa provocare audeo , quorum Riter credere se, neminem videre tantum in eloquentia, Steriore praesertim , quantum me , me praesente di-ηit alter generalibus verbis me de sin hac arte nominat, ut ex illius ad me litteris possem ostendere. Sententiam deinde suam promit de meis orationibus, qua humi repere ait, nunquam assurgere. Provoco. Lectores, illis vigoris esse contendo, ac spiritus, nuda mea, etiam minima , quam in omnibus, etiam longissimis, Nerianis acquid pudet hominem istum Gesticulatoriam porro, ut vocat, artem derisui habet, mihi soli cognitam amrmat scilicet. Quid sit id verum esse dicam, Valeri, quo pacto tu probabis, non verum
este, qui rei istius nullam habes intelligentiam Ait, me pestem studiorum esse, quod nihil, nisi haec
uoceam Mendacium dicit Valerius , cum hoc dicit: Donos enim auctores auditoribus meis praelego, explico, ad eorum eos imitationem conformo. Ait item, seno adspernari decoram actionem, quoniam tam multos 2 lectos videt &irretitos, quo nomine taxat, & stul- plane est existimat, eos, qui me audiverunt hacte-ηm, omnes Assirmare deinde non dubitat, hanc artem,
Igm primam semper vetere judicarunt , omnium in postremam esse, contra omnem Veterum aucto-m ordine scit non dignitate argutiam hominis l