장음표시 사용
41쪽
Rhenum transgressi, proximos Germaniae agros obsed rant, ac postremuvi Alemanui ex ipsa Germania profectι Helvetium agrum occuparunt, tu Germania col
Hic tamen aliqua disti motione opus est, non enim omnes Helvetii, moribus &. lingua a Germanis similes siunt. Nam qui regionem, quae Vulgo Vaudi, Vaut xij corrupte dixit Lambert. manderburchius in hist. Sabaud)& vicina loca incolunt, non miniis quam re
Ii qui Helvet ij dicendi sunt,& si ab illis linguide moribus non parium disserant: Quod pertransennam dictum esto, tum adversus quos clam Authores, tum contra eos, qui Uaudi incolas, Sabaudos per contemptum nominant.
Quaenam vero illa est consequentia φ Regio Vaudi olim a Sabaudiae Comitibus contra Imperi j jura, usurpata fuit. Ergo illius incolae sunt Sabaudi. Sed quis has morabitur ineptias Certum eta Veterum monumentis Aventicum Helvetiorum caput, & celebriorem sui si e reliquis Helvetiae partibus A venisti censem tractum: Quod si a regione, quae Helvetia nuncupatur, illius incolae Helvetii nuncup'ntur, certe non minus Vaudi incolae quam reliqui, pro Helvetijs sunt habendi, cimi eoru in regio Helvetiae pars fuerit. Sicut etiam
Helvetia nominari & esse Helvetia non des jt, quamvis Romanis Imperatoribus subjecta.
42쪽
Helvetia, tanqua in a suo toto est divellenda, licet olim permultos annos Sabaudiae Comitibus paruerit
De limitibuου, longitudine se latitudin/
CScar ut primus Helveticae sortitudinis
domitor, ita etiam, ut opinor, Helvetiae fines primus descripsit, quamvis non ita accurate, sic vero illulib. i. Beli. GaIl. Rudi heloci natura tuti Helvetij continentur, una ex parte fumine Rheno latis imo atque alti simst, qui agrum Helvetium a Germanisl dividit: altera ex parte monte Iura altissimo, qui est inter Sequanos ct Helaetios: tertia Lacu Lemano ct flumine Rhodano, qui provinciam nostram ab Helvetiis dividit. Juxta hanc Caesaris descriptionem Helvetia 4 cu' mana reseri, cujus pars inferior Rheni, Rhodaniq; sontes attingit, & caput seu pars superior per montem Juram extenditur; ut suis in Caesar comment. Vigenereus annotatis Hanc descriptionem non omnino acSuratam, aut saltem obscuram esse patet. Primo quod non appareat, quosnam Helvetia ab oriente: imites habuerit, aut quomodo a Rhaetis separata fuerit Quod enim Iegitur de Rheno Helveri
43쪽
Pn LONGI Tu D. ΕΤ LATI Tu D. HELV. 'Helvetios a Germanis dividente, id limites a septentrione tantum respicere Videtur, siquidem Germani Helvetijs estent septenuionales. Secundo incertum qua ratione Caesar Helvetiam per Rhodanum limitare voluerit, cum vallesianos apud quos Rhodanus fluit, ab Helvetijs distinguat: nisi quis dicere velit 3 quidquid terrarum continetur intra Rhenum & Rhodanum ab ipsorum fontibus, Lacum, Lemanum & Juram ad Holvetios pertinuisse, aut ipsors in saltem impe-xio paruisse. Quoniam vero hodie longius latiusque patet Helvetia sab illa sit quidem Caesaris tempore Rauraci, Rhaeti se rastes uni excludebantur, & tantum pro vicinis habebantur) eam
sic generaliter describunt, aut circumscri bunt ceographi. Helvetia sita est inter montem Juram , Lacum Genevensem , Italiam MRhenum, ut loquitur Mercator, habens a septentrione Rhenum ab egressia Lacus Cellensis ad Rauracos usq; si paucula excipias : Aboriente Sueviae partem, Tyrolis comitatum, nec non partem aliquam ditionis Venetorum : R Meridie Bergomates, Mediolanenses de Sal alios. Ab occidente Allobroges &
Obscurus suit Caesar in Helvetiae Iimitum designatione, errat quoq; quorundam saltem
judicio, in longitudinis & latitudinis descri-
44쪽
so HsvETIA AMT 1 tu Α ΕΥ MovA 'ptione. Sic autem Caesar. Aligustos semes habere arbitrabantur, qui in longitudinem mi ilia passuum CCXL. in latitudinem C L XXX. patebant. Quemadmodum vero multi Caesarem errasse credunt, ita non desunt, qui illum excusent, inter quos maxime conspicuus est Guillim annus lib. 1. Rer. Helvcr. his verbis. Luantum ad longitudinem calculatio certa, nam aiSta ,sve statione, ubi Helvetia incipit, ad claustra Rhodani, ubi ejus longitudo desinit, numerantur milliaria Helvetica triginta, ex quibus unumquodque passuum Italicorum millia octo ιon cit . quae s inter
se compares, rationem numerumg exactium reperies:
De latitudine res paulo implicatior, tamens a montis Iura culmine, ubi l a Verriere dicitur, lineam ad culmen Gi imbel, unde Arula scaturigo, viaximaque Heliretiae latitudo, producas, aut fallor, vel millιa a Casere notata osseudes. Sed fallitur & fallit Guil. Ιim annus, Primo cum dicit Helvetiam incipere a Stat; Stat enim vel potius Stad quia portus ) est extra Helvetiae sines, trans Rhenum , a regione Insulae vulgo dictae Maynouad Lacum inferiorem podamicum seu Constantiensem. Secundo rion extendebatur olim sicut nec hodie, ad Rhodani claustra, sed tantum ad Genevae, in finibus Allobrogum, ponistem qui ad Helvetios pertinebat. Tertio maxima Helvetiae latitudo est ab illo loco dicto,
Ia Verriere, in monte Iura, non ad culmen Grimisseti sed S. Gottardi, Helvetiam ab Italia separantisci
45쪽
ranti S. Cluverius errorem apud Caesarem utrobique esse as Ierit. Dicit enim longitudinem a Constantia ad Genevam esse tantum CLXXII m. p. latitudinem maXimam inter Arolam , & Rheni Rhodanique ortus
L X VIII. m. p. Mirum autem non est, Caesarem bellicis occupatum negoti jS non e Xacte hoc cognovisse, sed tantum ex alijs retulisse, cum illum Helvetiam peragrasse non legamus et imo Pollio Asinius commentarios ejus, parum diligenter, & non integra veritate compositos putat : Verisimile quoque est , r. Caesarem fortiorem belli Ducem, quam bonum Geographum fuisse. a. numeros apud ipsena librariorum incuria corruptos, aut saltem discrepantium opinionum causam, non in Caesare esse, sed in authoribus , inter quos non convenit A quot pa L. suum millibus , unumquodque Helvoti cum milliare constare dcbeat. Iacet autem Helvetia secundum quosdam,
sub climate octavo , & parallelis decimo quinto & decimo sexto. Latitudo ejus, seu Poli elevatio incipit a quadragesimo quinto gradu dctriginta minutis, ad gradum XLVII.& 3 o. minur. Longitudo non ita corta ob
diversum Geographorum calculum , illam tamen, juxta quos lana, inter XXVIII. δρX X XII. grad. aut circiter, collocamus. Dies maximus , a solis ortu ad occasum in
46쪽
Helvetia est quindecim & sedecim hora. rum. Hic vero etiam Vallelianos & Rlianos
De Helvetiae divisione. O Mnium Authorum primus Caesar de Hel vetiae distributione verba fecit, lib. r. Beli. gall. Omnis inquit) cipitus Heli etia iuqm tuor pagos diu fest. Duo hic occurrunt vota cabula, quorum explicatio neces laria est; i. vox Civitatis; 2. Vox Pagi. varie a variis, Civitatis, etymologia proponitur; Martinus, illam a cio, id est, voco, deducit, ut civitri sit caedius ad unum locii convocatus. Perottus a coeundo derivat, quod vinculo quodam societatis in unum coetum coeant sic nihil aliud est civitas, quam collecta hominum eodem jure viventiu multitudo. Clarer. lib. cap. 13. Alijs placet deductam vocem, a coeo ct vivo, quia coeuntes in unum homines vivunt, ut rutior δc ornatior sit communis Vita, ut vult Isidorus, juxta hoc videtur Aristotelei
civitatem des ripisse, societatem liberorum hominuvi bene beate1 vivendi gratia constitutam. Nihil autem aliud per Helvetiae civitatem , quain Helvetiorum Rempublicam intellexit Cat-far.
47쪽
DA HstvEΥIAE DI v IONE. In Voci S quoque, Pasti, etymologiam varie inquirunt Author es. Festus pagum deducita graeco ' γγ aut παγα, dorice, id est, fons, scaturigo, quod qui ejusdem essent pagi, eadem aqua uterentur,unde fluxit illa Glueani divisito, de qua postea.
AI ij derivant 1 cetro id est collis, quod pagi in collibus exstructi essent. Rectius Sim-lerus M SC. qui pagum dicita pango, Unde pactum, quia oppida A vici certis pactis sociarentur, & eodem foro uterentur. Intelligit autem Caesar per pagum ampliorem regionis alicujus portionem, quam Germani per Vocem Ooum aut Oere exprimunt. Hodie vero Pagus regionis alicujus tra vim vel districtum derio eat, quem Vulgo Cantonem nominaia
Quinam autem fuerint illi pagi, non dixit
Caesar , duos solum nominat, nempe Tiguri ηuvi ct Verbi renum, duoς alios reticuit: de his quoque apud alios veteres Scriptores altum silentium; cos itaque recentiores varie supplent & de illis quoque inter se varie disce
Glarearius, Osualdus Molitor Glareani
commentator, Vigenereus & alij, secundum quatuor celebriora Helvetiae flumina , Tuu-rum, timagum, ursimi ct Arulmi, quatuor Helvetiorum pagos constituunti sed hanc opinio Ddm merito rei jesunt Sirialerus M S C.& Cui l- Iimal -
48쪽
iq; HELVETIA AMTInu A ET MovΑ. limannus, nec firma est conjectura ab illa etymologia, de qua supra, petita: Legimus
enim Suevos centum pagos, sed non centum
fluvios habuisse. 1schudus,Sim 1erus, Guillim annus &alii
pagos nominant, & hoc modo distingunt. Primus pagus Tigurinus Vocatur, complectebatur vero Tigurinos hodiernos , Tuginos, turanios, Glaronenses , Abbatiscellanus, itemq; S. Galliam, Ruperti villam, terminos Toggemburgenses & eam universam regionem, quae circa Podata icti eli di Rhenum,
antiquumq; nomen Turgovv retinuit n0men, ut ait Guilli man, lib. I. Rer. Helv. Secundus urbigenus corrupte Verbi genus Jpagus fuit, unde nonacia Aigovv ; quidam hunc pagum si nepte tamen ) ab ur aut lirrupuprope Rhenum denominari crediderunt rcomprehendebat pagus ille comitarias Lentet purgiorum, Aquensium, Ilab sturgiorum, reliquamq;
Argoviam. Tertius Aventicensis , cum comprehendebat
tractum, in quo sint comitatus Moc ensis, Ni ι oviensis, strobergensis, Arbergensis, Rommo sis, o Gruertensis. Quartus Antuatius complectebatur utrumq;; temani latus, a S. Mauritio ad Gon evam usqHaec pagorum distinctio, quamvis docto rum virorum sit, vari)s tamen erroribus in si
mulari potest. Primo Tigurinus pagus nimium
49쪽
DE HELVET1N DIVIS IO NE. IS 1 Iu in extenditur caetra Limagum: annotae
simi erus Stumpsum pagum Tauriacum a Tigurino male separare, polle ejusdem pagi subdivisiorinna seri, quod ex varijs diplomatibus ostendi posse ait. Secundo Argoviam ab Urbigeno derivare ineptum quod illorum pace dixerim) & nodus in scirpo quaeritur, cum in oppido Urba pagi Urbi geni praeclarum e X-tet vestigium. Tertio male distinguitur Arbi- genus ab Aventicensi, cimi hic illius sit portio; imo credunt nonnulli, urbam prius illius pagi suis te caput, cui postea successerit Aventicum. Quarto non apposite Autuatitas nominatur ultimus pagus: futuates enim inter Hel Vetios non ponit Caesar; quod trans lacum erat Allobrogibus tributum, qui lacu ab Helve-lijs dividebantur. Magis autem probatur Cluver ij siententia : is lib. 2. anta Germ. cap. quatuor Helvetiae pagorum descriptionem colligit ex Cimbrorum in expeditione Ira-lica 1 ocijs, de quibus Eutropius lib. Cimbri,
Meutonos, Tigurini bronos, Germanortim ct Gaialorum gentes, O c. Certum vero eth Cimbros oreretones, Germanos fuisse: Tigurinos, Ambrones, ct Ingenos, de quibus apud a j los historicos, suppeditavit Helvetia. Sunt ergo hi secundum Cluvemum pagi: Tigurinus, Tugemis, βω-bronicius se urbigenus. Tigurini inclusi erant Rheno ac Limago, &exigua Jurae iontis parte, eX aaverso con
50쪽
iis Har VETIA ANTI A ET Nou A. fluentium Arolae Sc Lim agi. Sabellicus de Tigurinis a Caesare caelis Ioquens , sic ait, Enn. ι. lib. . Pagus qui tum caesus est Iorinus vitiose pro Tigurinus ) nominabatur, nunc Tur ξ u est, ut quidam arbitrantur. Tigurinos prope
Oceanum fuisse asserit Flo us, sed male &s
lus est, qui hoc dicat; vide Cluver. supra citato loco. Digeni, aut To geni, ut pronuntiat Strabo lili. . v AT Cini, ut frequentius hodie pronuntia tur, L i mago & LIrsa, monti urnque jugo inter horum fluminum fontes sito cones tui erant, manet adstuc horum nomen in oppidoTugio, vulgo Zug. Liabrones; Martino Polono Ambrouates, Sana, Arota, Ursa fluvijs, & Alpibus includebantur; Dictos ita coniicit Cluverius a fluvio vulgo dicto Em me, medium agrum AmbrOnicum secante, a quo populi patrio sermone appellati, thi Ammeron, quod vocabulum Romani, B. interjecto fecere Ambrones, quasi similerones. Festus Grammaticus, sed non ita bonus Ilistoricus de Am,ro ibia ita loquitur referente Tutiaggero theat. lib. i q. Ambivites Gallii e popliti, cimi subita maris inundatione sedes suas amisissent, animum rapinis adjecerunt θ latrocini,s, o c. Fe itivero errores vide apud Ciuver. lib. z. cap. q.
Wrbigeni hos has ebant sines, ab occidente aestivo Juram montem Sc Genevam ad fontes usque